Penitentiair Inrichtingswerker (PIW) - DJI Basiskennis
2026
Deze uitgebreide samenvatting behandelt de complete basiskennis voor het werken als
penitentiair inrichtingswerker bij de Dienst Justitiele Inrichtingen, inclusief de interne
opleiding en de dagelijkse praktijk binnen een penitentiaire inrichting.
Dit document behandelt de interne opleiding en vooropleidingseisen, bieden van veiligheid
en structuur, coordineren van het dagprogramma, de mentorrol, veiligheid en de-escalatie,
wekelijkse begeleidingsgesprekken, salaris en toelagen, en resocialisatie als doel. Elk
onderdeel wordt ondersteund met praktijkvoorbeelden en oefenvragen.
Overzicht Penitentiair Inrichtingswerker 2026
PIW-medewerkers starten met een interne opleiding van zes weken
De benodigde vooropleidingsduur verschilt per diploma
Voor MBO 4 (niet PBMZ), WO, HAVO of VAVO-HAVO geldt een jaar voorbereiding
Voor MBO 3 Zorg en Welzijn geldt eveneens een jaar voorbereiding
Voor overige MBO 3 opleidingen geldt anderhalf jaar voorbereiding
Een PIW'er biedt veiligheid, structuur en begeleiding bij dagelijkse activiteiten
Hij coordineert het dagprogramma van gedetineerden
Als mentor begeleidt hij gedetineerden naar beter gedrag
In 2026 ligt het salaris tussen 2350 en 3000 euro bruto per maand, met een
onregelmatigheidstoeslag tot 450 euro
1. De interne opleiding
Onderdeel Details
Duur interne opleiding Zes weken
Voorbereiding MBO 4 (niet PBMZ), Een jaar
WO, HAVO
Voorbereiding MBO 3 Zorg en Een jaar
Welzijn
Voorbereiding overige MBO 3 Anderhalf jaar
1.1 Opzet van de interne opleiding
• PIW-medewerkers starten met een interne opleiding van zes weken
• Deze opleiding bereidt kandidaten voor op de dagelijkse praktijk binnen een
inrichting
• De opleiding combineert theorie met praktische vaardigheidstraining
1.2 Vooropleidingseisen
• De benodigde vooropleidingsduur verschilt per diploma
• Voor MBO 4 (niet PBMZ), WO, HAVO of VAVO-HAVO geldt een jaar voorbereiding
Pagina 1 van 18
,Penitentiair Inrichtingswerker (PIW) - DJI Basiskennis 2026 Stuvia
• Voor overige MBO 3 opleidingen geldt anderhalf jaar voorbereiding
Pagina 2 van 18
, Penitentiair Inrichtingswerker (PIW) - DJI Basiskennis 2026 Stuvia
2. Vooropleiding Zorg en Welzijn
Een specifieke MBO 3-vooropleiding kent een kortere voorbereidingsperiode.
2.1 MBO 3 Zorg en Welzijn
• Voor MBO 3 Zorg en Welzijn geldt eveneens een jaar voorbereiding
• Deze vooropleiding sluit goed aan bij de begeleidende taken van het werk
• Kandidaten met deze achtergrond hebben vaak al ervaring met begeleiding
2.2 Overige MBO 3-opleidingen
• Voor overige MBO 3 opleidingen geldt anderhalf jaar voorbereiding
• Deze langere periode compenseert het ontbreken van relevante ervaring
• De voorbereiding bereidt kandidaten breder voor op het werkveld
Pagina 3 van 18