Operatieassistent - HBO/MBO Basiskennis 2026
Deze uitgebreide samenvatting behandelt de complete basiskennis voor het werken als
operatieassistent, inclusief de opleidingsroutes op HBO- en MBO-niveau binnen de
operatiekamer.
Dit document behandelt de HBO-opleidingsroute, de MBO-route via Medewerker Operatieve
Zorg, toelatingseisen, de opbouw van de opleiding, examenonderdelen, taken op de
operatiekamer, samenwerking in het operatieteam, steriliteit en hygiene, en instrumentatie
en apparatuur. Elk onderdeel wordt ondersteund met praktijkvoorbeelden en oefenvragen.
Overzicht Operatieassistent 2026
De HBO-opleiding is een duale in-service opleiding die werken en leren combineert
Deze opleiding duurt doorgaans twee jaar en tien maanden tot drie jaar
Opleidingen starten meestal in maart en september
Voor toelating is minimaal een HAVO- of MBO-4-diploma vereist
Kandidaten moeten bij aanvang minimaal zeventien jaar oud zijn
Examens vinden zowel op de werkplek als op school plaats
Algemene vakken zoals rekenen, Nederlands en Engels worden getoetst
Ook gekozen keuzemodules worden getoetst
Er bestaat een MBO-route via de vooropleiding Medewerker Operatieve Zorg op niveau
4
1. De HBO-opleidingsroute
Onderdeel Details
Type opleiding Duale in-service opleiding, werken en leren
Duur Circa twee jaar en tien maanden tot drie jaar
Startmomenten Maart en september
Toelatingseis Minimaal HAVO- of MBO-4-diploma
1.1 Opzet van de HBO-opleiding
• De HBO-opleiding is een duale in-service opleiding die werken en leren combineert
• Studenten hebben vanaf de start een arbeidsovereenkomst met een
opleidingsziekenhuis
• Deze opzet biedt studenten direct praktijkervaring op de operatiekamer
1.2 Duur en startmomenten
• Deze opleiding duurt doorgaans twee jaar en tien maanden tot drie jaar
• Opleidingen starten meestal in maart en september
• De exacte duur kan verschillen per opleidingsinstelling
Pagina 1 van 17
,Operatieassistent - HBO/MBO Basiskennis 2026 Stuvia
2. De MBO-route via Medewerker Operatieve Zorg
Naast de HBO-route bestaat er een MBO-route naar het vak.
2.1 Medewerker Operatieve Zorg
• Er bestaat een MBO-route via de vooropleiding Medewerker Operatieve Zorg op
niveau 4
• Deze route is eveneens een in-service opleiding met een arbeidsovereenkomst
• Studenten ontvangen vanaf het begin een leerling-salaris
2.2 Doorstroom naar HBO-niveau
• Na de MBO-route kunnen studenten doorstromen naar verdere specialisatie
• Deze doorstroom biedt carrièreperspectief binnen de operatiekamer
• Werkervaring uit de MBO-route vormt een waardevolle basis
Pagina 2 van 17
, Operatieassistent - HBO/MBO Basiskennis 2026 Stuvia
3. Toelatingseisen
Voor toelating tot de opleiding gelden duidelijke eisen.
3.1 Diploma-eisen
• Voor toelating is minimaal een HAVO- of MBO-4-diploma vereist
• Ook een diploma medewerker operatieve zorg geeft toegang tot de opleiding
• Deze eisen waarborgen een stevige basis voor de opleiding
3.2 Leeftijdseis
• Kandidaten moeten bij aanvang minimaal zeventien jaar oud zijn
• Deze leeftijdseis geldt naast de diploma-eisen
• Jongere kandidaten kunnen zich alvast oriënteren op de opleiding
Pagina 3 van 17