oefenexamen
aardrijkskunde vwo
2026
oefenversie — modelantwoorden met theorie-toelichting
Hoe gebruik je dit correctievoorschrift? Bij elke vraag staat het maximum aantal punten en een
modelantwoord, opgebouwd uit de scorepunten die je kunt behalen. Bij verklarende vragen (‘leg uit’,
‘verklaar’) is een compleet antwoord altijd een keten: oorzaak → waardoor → gevolg. Een kaal feit zonder
verklarend principe levert geen scorepunt op. Bij elk antwoord staat een blok ‘Theorie’ dat verwijst naar het
onderliggende begrip of subdomein uit de examensyllabus, zodat je kunt nagaan welke stof je eventueel moet
herhalen.
, Wereld
Opgave 1 – Amerikaanse wereldsteden
Vraag 1 maximumscore 2
● Economische dimensie: New York is dankzij Wall Street het financiële centrum van de wereld (1)
● Politieke dimensie: in New York zetelt het hoofdkwartier van de Verenigde Naties (1)
Theorie: Domein B3 – wereldsteden worden beoordeeld vanuit meerdere dimensies (economisch, politiek, sociaal-
cultureel). New York vervult als enige van de drie besproken steden een wereldfunctie vanuit alle drie deze
dimensies tegelijk.
Vraag 2 maximumscore 2
● Los Angeles heeft met Hollywood een culturele wereldfunctie (centrum van de mondiale
filmindustrie), wat entertainment- en techbedrijven een groot netwerk van talent en productie-
infrastructuur biedt (1)
● Washington D.C. heeft uitsluitend een politieke wereldfunctie (regering, internationale
organisaties) en mist een economische of culturele wereldfunctie, waardoor de stad voor
commerciële creatieve bedrijven geen vestigingsvoordeel biedt (1)
Theorie: Domein B3 – elke Amerikaanse wereldstad heeft een eigen combinatie van dimensies: New York
(economisch + politiek + sociaal-cultureel), Los Angeles (economisch + sociaal-cultureel), Washington D.C.
(uitsluitend politiek).
Vraag 3 maximumscore 2
● Uit bron 2 blijkt dat Washington D.C. verreweg de meeste hoofdkantoren van internationale
organisaties heeft (1)
● Uit bron 2 blijkt dat Washington D.C. zeer weinig hoofdkantoren van financiële instellingen en
van entertainment-/technologiebedrijven heeft (1)
Theorie: Vaardigheid: een staafdiagram aflezen en gebruiken als bewijs (bron–vraag koppeling), Domein A1c –
geografische werkwijze ‘dimensies onderscheiden en verbinden’.
Vraag 4 maximumscore 2
● Op de kaart staat New York met het symbool voor een agglomeratie van meer dan 10 miljoen
inwoners, Washington D.C. met een duidelijk kleiner symbool (1)
● New York trekt door zijn economische én sociaal-culturele wereldfunctie veel internationale
bedrijven, banken en werknemers aan; Washington D.C. heeft vrijwel uitsluitend een politieke
functie, waardoor de stad minder banen en inwoners aantrekt (1)
Theorie: Kaartvaardigheid Kaart 1 (Wereld): eerst de legenda (bevolkingssymbolen) raadplegen, dan de kaart
aflezen – stappenplan uit de kaartengids, stap 1 en 2. Koppel de omvang van een agglomeratie aan de
wereldstadfunctie (Domein B3).