Samenvatting Criminologisch onderzoek

1




BIJLEVELD

METHODEN EN TECHNIEKEN VAN
ONDERZOEK IN DE CRIMINOLOGIE

, 2


HOOFDSTUK 1: INLEIDING
W E E K 1 : I N TR O D U C T I E



Criminologie = objectwetenschap
Niet 1 verklaring voor diverse fenomenen, maar veel verklaringen voor 1 fenomeen!
Er worden verschillende disciplines gebruiktGebruiken verschillende verklaringsmodellen.
 Psychometrie (psychologie)
 Sociometrische technieken (sociologie)
 Econometrische methoden (macro-economie)

Definitie van criminaliteit – gedrag strafbaar gesteld in de wet  NADELEN:
1. Definitie smal.
2. Wet verandert.
3. Definitie verschilt tussen landen.

Criminologie
Studie van:
 vóórkomen van criminaliteit
 verklaren van vóórkomen van criminaliteit
 effectiviteit van strafrechtelijke sanctie
 Reacties op criminaliteit
 victimologie (bestudering slachtoffer)
Dus: niet alleen gedrag dat strikt genomen onder de wettelijke grens van strafbaarstelling valt,
maar ook gedrag dat daar tegenaan leunt, dat als voorloper kan worden gezien, of gedrag dat
materieel gezien crimineel gedrag beandert.

Slachtofferstudies
2 functies:

1. Slachtofferstudie an sich
(psychologische) gevolgen van bepaald type delict voor slachtoffer.

2. Instrumentele studie
Slachtofferstudie geburiken voor inzicht in totaal aantal gepleegde delicten
(niet alleen o.b.v. politiecijfers -> dark number)

Containerbegrip
Niet alle criminaliteit op 1 hoop -> verschillende doeleinden voor criminologisch onderzoek!

Indelingen criminaliteit:
 CBS-Standaardclassificatie
O.b.v. Wetboek van Strafrecht een 20-tal categorieën.
Verklaarbaarheid  onderzoekers gebruiken zelfde definitie, zodat
onderzoeken onderling vergeleken kunnen worden. GROF: in praktijk
behoeft deze indeling ook nog een onderverdeling in sub-categorieën.

 Slachtofferhebbend delict – slachtofferloos delict?
Is er aanwijsbare een-op-een relatie met bepaald slachtoffer (moord) of niet
(in bezit hebben harddrugs)?

, 3


 Groepscriminaliteit – individueel gepleegde criminaliteit?
Groepsgeweld andere etiologie (geweldscyclus & psychologische processen)
dan huiselijk geweld.

 Georganiseerde misdaad – ongeorganiseerde misdaad?

 Kenmerken daders + slachtoffers
Jonge – oude daders
Mannen – vrouwen
Etniciteit
Activiteit (veelplegers)


Kenmerken van wetenschap:
 Objectief
Wetenschap moet objectief zijn -> niet (subjectief) gekleurd door persoon van de
onderzoeker.
 Intersubjectief
Geen streven naar absolute objectiviteit, onderzoekers onafhnakelijk van elkaar tot
hetzelfde subjectieve oordeel komen.
 Rationeel
Theorie waarmee een fenomeen wordt verklaard moet rationeel zijn: uit logische
redenaties zijn opgebouwd, geen tegenstrijdigheden.

Geschiedenis wetenschap:
 Fenomenologie
1900 – Onderzoek naar mens moet in relatie tot zijn omgeving (mensen kunnen hetzelfde
doen met een ander doel)

 Symbolisch interactionisme
Interactie tussen mensen middels symbolen (knipoog, kleding – verschilt per cultuur).
Speciale methodes om symbolen te begrijpen  participerende observatie (in rol
onderzochte).

Neopositivisme Kritisch rationalisme
A.d.h.v. wetenschappelijke getoetste Absolute kennis bestaat niet: je kan er
uitspraken iets zeggen over de nooit zeker van zijn dat iets waar is! Je kan
werkelijkheid. alleen zeker weten dat iets niet waar is.


Steen voor steen theorie opbouwen. Een bestaande theorie omver falsifiëren
(bewijzen dat hij niet waar is) –
falsificationisme. Indien een theorie niet
falsifieerbaar is, dan is die voorlopig waar
Kennis = voorlopig!

Karl Popper: waarheid kan nooit definitief
door wetenschappers vastgesteld worden.
het enige wat ze kunnen bereiken is dat ze
een verklaring (theorie) hebben en dat er
voorlopig geen betere voor handen is.