Jurisprudentie Financieel Recht
Inhoudsopgave
Week 3.........................................................................................................3
Janssen & Janssen/FalcInvest....................................................................3
Scheepsfonds; X/Belastingdienst..............................................................3
Rb. Rotterdam 26 april 2017, ECLI:NL:RBROT:2017:3150, JOR 2017/262
m.nt. E.J. van Praag...................................................................................3
Week 4.........................................................................................................4
CBB 12 april 2017, ECLI:NL:CBB:2017:116, JOR 2017/169, m.n.t B.
Bierman (DNB/X).......................................................................................4
LB Baden-Württemberg/ECB.....................................................................4
Week 5.........................................................................................................5
Begrip ‘bemiddelen’..................................................................................5
Begrip ‘krediet’.........................................................................................5
Begrip ‘onbetekenende kosten’ art. 1:20, lid 1 sub e, Wft en art. 2:60 Wft
..................................................................................................................6
Provisieverbod..........................................................................................6
Eensporig rentebeleid...............................................................................7
Week 6.........................................................................................................7
X/ATF r.o. 48:.............................................................................................7
Geltl/Daimler.............................................................................................7
Lafonta/AMF..............................................................................................8
Griekenland/Georgakis..............................................................................8
Spector Photo/CBFA..................................................................................8
Landis.......................................................................................................8
VPV...........................................................................................................9
Week 7.........................................................................................................9
Rb. Amsterdam 8 mei 2024, ECLI:NL:RBAMS:2024:2335, JOR 2024/145
m.nt. C.W.M. Lieverse...............................................................................9
Rb. Rotterdam 7 maart 2024, ECLI:NL:RBROT:2024:1745, JOR 2024/117,
m.nt. S.M.C. Nuijten................................................................................10
Rb. Rotterdam 14 augustus 2023,
ECLI:NL:RBROT:2023:7380, JOR 2023/241, m.nt. S.M.C. Nuijten (Bunq).10
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 25 juli 2024,
ECLI:NL:GHARL:2023:6292, JOR 2024/10, m.nt. R.I.V.F. Bertrams..........11
Europese Hof van Justitie (Grote Kamer) 22 november 2022,
ECLI:EU:C:2022:912................................................................................12
, College van Beroep voor het bedrijfsleven 18 oktober 2022,
ECLI:NL:CBB:2022:707, JOR 2022/286, m.nt. S.M.C. Nuijten (Bunq).......12
College van Beroep voor het bedrijfsleven 8 maart 2022, JOR 2022/178,
m.nt. B. Snijder-Kuipers...........................................................................12
Week 8.......................................................................................................13
Prospectusplicht, antwoord op prejudiciële vraag inzake executoriale
verkoop effecten.....................................................................................13
Week 9.......................................................................................................14
Rb. Amsterdam 12 oktober 2009,
ECLI:NL:RBAMS:2009:BJ9939, JOR 2010/13 (Noodregeling
DSB Bank/DNB).......................................................................................14
Rb. Rotterdam 17 juni 2021, ECLI:NL:RBROT:2021:5463
(Trustkantoor/DNB).................................................................................15
CBb 28 maart 2017, ECLI:NL:CBB:2017:112, JOR 2017/168, m.nt. F.M.A.
’t Hart (Appellante/AFM).........................................................................16
Week 11.....................................................................................................16
CAK/AFM..................................................................................................16
Staatsloterij/Loterijverlies.......................................................................17
Commissie van Beroep Financiële Dienstverlening (KiFID) 19 november
2012, JOR 2013/44, m.nt. F.M.A. ’t Hart..................................................18
DSI..........................................................................................................18
Canal digital............................................................................................18
, Week 3
Janssen & Janssen/FalcInvest
De rechtbank oordeelt (r.o. 4.8) dat het in strijd met de prospectus niet nauwkeurig
vaststellen, maar slecht schatten, hoeveel participaties aan eisers toekomen en het in strijd
met haar eigen generale opschorting doen toetreden van eisers tot het Fonds kwalificeert als
een tekortkoming in de nakoming van haar verbintenissen aan de zijde van FalcInvest.
Evenzo kwalificeert als een tekortkoming dat hier geen sprake meer is van de in de
prospectus voorbehouden tijdelijke opschorting van de mogelijkheid tot uittreding (de door
eisers beoogde periodieke verzilvering van een gedeelte van hun participaties), maar een
vooralsnog permanente opschorting, hetgeen in strijd is met de aard en het karakter van dit
beleggingsproduct. Eisers hebben onweersproken gesteld dat de opschorting op dit moment,
na vier jaren, nog steeds van kracht is. Op een tijdelijke opschorting hadden eisers bedacht
kunnen zijn, op een vooralsnog permanente opschorting in redelijkheid niet. Dit is in flagrante
strijd met de aard en het karakter van het door hen gewenste en door FalcInvest
aangeboden product, aangeduid als “Vermogensbeschermer”. Dit is in strijd met de aard van
een open-end instelling.
Scheepsfonds; X/Belastingdienst
De rechtbank oordeelt (r.o. 36) dat vaststaat dat de participanten vermogen in een
gemeenschap hebben ingebracht met het oogmerk om het daaruit ontstane voordeel met
elkaar te delen. Voor de vraag of de participanten aansprakelijk zijn voor verbintenissen met
derden, is van belang op welke wijze wordt deelgenomen aan het rechtsverkeer. Een fonds
voor gemene rekening is immers geen rechtspersoon en kan als zodanig niet zelfstandig
rechten en plichten aangaan. De rechtbank is van oordeel dat een fonds voor gemene
rekening als het onderhavige in privaatrechtelijk opzicht moet worden gelijkgesteld met een
maatschap als bedoeld in art. 7A:1655 BW.
Door het toetreden van de participanten tot het beleggingsfonds – door storting van gelden
daarin tegen afgifte van participatiebewijzen en aanvaarding van de Fondsvoorwaarden door
iedere participant afzonderlijk – komt tussen hen een overeenkomst tot stand, waarbij twee
of meer personen zich verbinden om iets in gemeenschap te brengen met het oogmerk om
het daaruit ontstane voordeel met elkaar te delen. Niet vereist is. Dat de participanten zich
rechtstreeks tot elkaar richten, doch voldoende is dat zij afzonderlijk hun wil tot deelneming
in het gezamenlijk kapitaal kenbaar maken door het nemen van een participatie (HR Daniëls
q.q./Berkenbos).
Rb. Rotterdam 26 april 2017, ECLI:NL:RBROT:2017:3150, JOR 2017/262 m.nt. E.J. van
Praag
Een vennootschap belegt. Zij heeft slechts één aandeelhouder. De vennootschap heeft geen
intentie om aan derden aandelen uit te geven en ook de aandeelhouder is niet voornemens
om aandelen aan derden aan te bieden. Deze intentie ligt overigens niet vast in de statuten.
De AFM stelt dat sprake is van een beleggingsinstelling. De vennootschap verweert zich met
het argument dat zij geen kapitaal heeft opgehaald bij een reeks beleggers, zodat ten minste
een van de criteria die ESMA heeft gegeven, niet is vervuld. De AFM brengt daar tegenin dat
de vennootschap volgens ESMA wordt geacht kapitaal op te halen bij een reeks beleggers,
nu het tegendeel niet vast ligt in de statuten of andere documenten van de vennootschap.
Inhoudsopgave
Week 3.........................................................................................................3
Janssen & Janssen/FalcInvest....................................................................3
Scheepsfonds; X/Belastingdienst..............................................................3
Rb. Rotterdam 26 april 2017, ECLI:NL:RBROT:2017:3150, JOR 2017/262
m.nt. E.J. van Praag...................................................................................3
Week 4.........................................................................................................4
CBB 12 april 2017, ECLI:NL:CBB:2017:116, JOR 2017/169, m.n.t B.
Bierman (DNB/X).......................................................................................4
LB Baden-Württemberg/ECB.....................................................................4
Week 5.........................................................................................................5
Begrip ‘bemiddelen’..................................................................................5
Begrip ‘krediet’.........................................................................................5
Begrip ‘onbetekenende kosten’ art. 1:20, lid 1 sub e, Wft en art. 2:60 Wft
..................................................................................................................6
Provisieverbod..........................................................................................6
Eensporig rentebeleid...............................................................................7
Week 6.........................................................................................................7
X/ATF r.o. 48:.............................................................................................7
Geltl/Daimler.............................................................................................7
Lafonta/AMF..............................................................................................8
Griekenland/Georgakis..............................................................................8
Spector Photo/CBFA..................................................................................8
Landis.......................................................................................................8
VPV...........................................................................................................9
Week 7.........................................................................................................9
Rb. Amsterdam 8 mei 2024, ECLI:NL:RBAMS:2024:2335, JOR 2024/145
m.nt. C.W.M. Lieverse...............................................................................9
Rb. Rotterdam 7 maart 2024, ECLI:NL:RBROT:2024:1745, JOR 2024/117,
m.nt. S.M.C. Nuijten................................................................................10
Rb. Rotterdam 14 augustus 2023,
ECLI:NL:RBROT:2023:7380, JOR 2023/241, m.nt. S.M.C. Nuijten (Bunq).10
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 25 juli 2024,
ECLI:NL:GHARL:2023:6292, JOR 2024/10, m.nt. R.I.V.F. Bertrams..........11
Europese Hof van Justitie (Grote Kamer) 22 november 2022,
ECLI:EU:C:2022:912................................................................................12
, College van Beroep voor het bedrijfsleven 18 oktober 2022,
ECLI:NL:CBB:2022:707, JOR 2022/286, m.nt. S.M.C. Nuijten (Bunq).......12
College van Beroep voor het bedrijfsleven 8 maart 2022, JOR 2022/178,
m.nt. B. Snijder-Kuipers...........................................................................12
Week 8.......................................................................................................13
Prospectusplicht, antwoord op prejudiciële vraag inzake executoriale
verkoop effecten.....................................................................................13
Week 9.......................................................................................................14
Rb. Amsterdam 12 oktober 2009,
ECLI:NL:RBAMS:2009:BJ9939, JOR 2010/13 (Noodregeling
DSB Bank/DNB).......................................................................................14
Rb. Rotterdam 17 juni 2021, ECLI:NL:RBROT:2021:5463
(Trustkantoor/DNB).................................................................................15
CBb 28 maart 2017, ECLI:NL:CBB:2017:112, JOR 2017/168, m.nt. F.M.A.
’t Hart (Appellante/AFM).........................................................................16
Week 11.....................................................................................................16
CAK/AFM..................................................................................................16
Staatsloterij/Loterijverlies.......................................................................17
Commissie van Beroep Financiële Dienstverlening (KiFID) 19 november
2012, JOR 2013/44, m.nt. F.M.A. ’t Hart..................................................18
DSI..........................................................................................................18
Canal digital............................................................................................18
, Week 3
Janssen & Janssen/FalcInvest
De rechtbank oordeelt (r.o. 4.8) dat het in strijd met de prospectus niet nauwkeurig
vaststellen, maar slecht schatten, hoeveel participaties aan eisers toekomen en het in strijd
met haar eigen generale opschorting doen toetreden van eisers tot het Fonds kwalificeert als
een tekortkoming in de nakoming van haar verbintenissen aan de zijde van FalcInvest.
Evenzo kwalificeert als een tekortkoming dat hier geen sprake meer is van de in de
prospectus voorbehouden tijdelijke opschorting van de mogelijkheid tot uittreding (de door
eisers beoogde periodieke verzilvering van een gedeelte van hun participaties), maar een
vooralsnog permanente opschorting, hetgeen in strijd is met de aard en het karakter van dit
beleggingsproduct. Eisers hebben onweersproken gesteld dat de opschorting op dit moment,
na vier jaren, nog steeds van kracht is. Op een tijdelijke opschorting hadden eisers bedacht
kunnen zijn, op een vooralsnog permanente opschorting in redelijkheid niet. Dit is in flagrante
strijd met de aard en het karakter van het door hen gewenste en door FalcInvest
aangeboden product, aangeduid als “Vermogensbeschermer”. Dit is in strijd met de aard van
een open-end instelling.
Scheepsfonds; X/Belastingdienst
De rechtbank oordeelt (r.o. 36) dat vaststaat dat de participanten vermogen in een
gemeenschap hebben ingebracht met het oogmerk om het daaruit ontstane voordeel met
elkaar te delen. Voor de vraag of de participanten aansprakelijk zijn voor verbintenissen met
derden, is van belang op welke wijze wordt deelgenomen aan het rechtsverkeer. Een fonds
voor gemene rekening is immers geen rechtspersoon en kan als zodanig niet zelfstandig
rechten en plichten aangaan. De rechtbank is van oordeel dat een fonds voor gemene
rekening als het onderhavige in privaatrechtelijk opzicht moet worden gelijkgesteld met een
maatschap als bedoeld in art. 7A:1655 BW.
Door het toetreden van de participanten tot het beleggingsfonds – door storting van gelden
daarin tegen afgifte van participatiebewijzen en aanvaarding van de Fondsvoorwaarden door
iedere participant afzonderlijk – komt tussen hen een overeenkomst tot stand, waarbij twee
of meer personen zich verbinden om iets in gemeenschap te brengen met het oogmerk om
het daaruit ontstane voordeel met elkaar te delen. Niet vereist is. Dat de participanten zich
rechtstreeks tot elkaar richten, doch voldoende is dat zij afzonderlijk hun wil tot deelneming
in het gezamenlijk kapitaal kenbaar maken door het nemen van een participatie (HR Daniëls
q.q./Berkenbos).
Rb. Rotterdam 26 april 2017, ECLI:NL:RBROT:2017:3150, JOR 2017/262 m.nt. E.J. van
Praag
Een vennootschap belegt. Zij heeft slechts één aandeelhouder. De vennootschap heeft geen
intentie om aan derden aandelen uit te geven en ook de aandeelhouder is niet voornemens
om aandelen aan derden aan te bieden. Deze intentie ligt overigens niet vast in de statuten.
De AFM stelt dat sprake is van een beleggingsinstelling. De vennootschap verweert zich met
het argument dat zij geen kapitaal heeft opgehaald bij een reeks beleggers, zodat ten minste
een van de criteria die ESMA heeft gegeven, niet is vervuld. De AFM brengt daar tegenin dat
de vennootschap volgens ESMA wordt geacht kapitaal op te halen bij een reeks beleggers,
nu het tegendeel niet vast ligt in de statuten of andere documenten van de vennootschap.
