LITERATUURLIJST VERBINTENISSENRECHT B2
Verplicht voorgeschreven literatuur
J. Hijma, C.C. van Dam, W.A.M. van Schendel en W.L. Valk, Rechtshandeling en
overeenkomst, Studiereeks Burgerlijk Recht, Deventer: Wolters Kluwer 2025.
H.B. Krans en M.H. Wissink, Verbintenissenrecht algemeen, Studiereeks Burgerlijk Recht,
Deventer: Wolters Kluwer 2022.
T. Hartlief, W.H. van Boom, A.L.M. Keirse, S.D. Lindenbergh, Verbintenissen uit de wet en
Schadevergoeding, Studiereeks Burgerlijk Recht, Deventer: Wolters Kluwer 2024.
H.N. Schelhaas, A.J. Verheij en B. Wessels (red.), Bijzondere overeenkomsten, Studiereeks
Burgerlijk Recht, Wolters Kluwer: Deventer 2023. Nrs: 13-64. NB: Dit hoofdstuk staat op
Canvas.
J. Hijma & M.M. Olthof,Compendium van het Nederlands vermogensrecht, Deventer:
Wolters Kluwer 2023. NB: Deze hoofdstukken staan op Canvas.
R.S.M. Bosch, H.N. Schelhaas & K.J.O. Jansen, Jurisprudentiebundel Verbintenissenrecht,
Nijmegen: Ars Aequi Libri 2024. (NB: Je kan ervoor kiezen de voorgeschreven
jurisprudentie met de annotaties steeds zelf op te zoeken en te raadplegen. Sinds deze
druk hebben wij de jurisprudentielijst weer aangepast.).
* NB: zie de voorgeschreven nummers per onderwerp.
Jurisprudentie
De jurisprudentie is gepubliceerd in bovengenoemde jurisprudentiebundel en online te raadplegen:*
* NB: deze jurisprudentie met annotaties is te vinden via bijvoorbeeld www.rechtsorde.nlLinks to an
external site.Links to an external site., www.navigator.nlLinks to an external site. Links to an external
site., of www.legalintelligence.comLinks to an external site. Links to an external site.. Ook is deze
rechtspraak deels gepubliceerd op www.rechtspraak.nlLinks to an external site. Links to an external
site..
De links in de ECLI-nummers leiden doorgaans naar de NJ (een tijdschrift). Je hoeft hiervan niet alles
te lezen: alleen de uitspraak en zover is voorgeschreven de annotatie. Het voordeel bij de NJ is dat er
een duidelijke essentie en samenvatting in staat. Kijk vooral ook zelf bijvoorbeeld op rechtspraak.nl.
Dan zie je het verschil met hoe de rechtspraak de uitspraken publiceren. Als een Ars Aequi-annotatie
is voorgeschreven is hiernaar gelinkt. Dit ziet er meer uit als een artikel. Het kan zijn dat je moet zijn
ingelogd via Inview/LegalIntelligence of een VPN-verbinding met de EUR moet hebben om deze links
te openen. De (niet-AA) annotaties bevatten een eigen link.
,VEELGESTELDE VRAGEN - AANTEKENINGEN
1. Zijn de voorgeschreven annotaties tentamenstof?
Wees erop bedacht dat indien een annotatie is voorgeschreven (te zien aan ‘m.nt.’ in de aanduiding)
deze essentieel is om te raadplegen en behoort tot de tentamenstof. Annotaties dragen ook bij aan
een goed begrip van het desbetreffende arrest en plaatsen dit in context. Wij kunnen ook
tentamenvragen stellen over de voorgeschreven annotaties.
2. Is de jurisprudentiebundel verplicht?
Je kan ervoor kiezen de voorgeschreven jurisprudentie met de annotaties zelf op te zoeken en te
raadplegen. De jurisprudentiebundel mag immers niet mee naar het tentamen. Het voordeel van de
jurisprudentiebundel is dat bij een aantal arresten een verkorte weergave wordt gegeven en de noot
er gelijk bij staat. Op het tentamen wordt een jurisprudentielijst gegeven.
,WEBCAST| WELKOM BIJ VERBINTENISSENRECHT; EEN INTRODUCTIE OP HET VAK
Wat is verbintenissenrecht?
Is onderdeel van het privaatrecht, meer in het bijzonder het vermogensrecht.
Vermogensrecht gaat over rechten die in een vermogen kunnen vallen. Rechten die dus een waarde
vertegenwoordigen. Het vermogensrecht wordt van oudsher in twee deelterreinen onderverdeeld.
o Goederen- en insolventierecht. Dat is het vermogensrecht dat de relatie van persoon
tot goed beheerst. Het goederenrecht is geregeld in de boeken 3 en 5 van de BW. Hij
gaat bijvoorbeeld over eigendomsrechten en beperkte rechten op goederen, zoals
pand en hypotheek.
o Verbintenissenrecht. Dat is het deel van het vermogensrecht dat de relatie van
persoon tot persoon beheerst. Het verbintenissenrecht is geregeld in de boeken 3,6
en 7 van de BW. En valt uiteen in het contractrecht en het buitencontractuele
aansprakelijkheidsrecht
Een verbintenis; een vermogensrechtelijke rechtsverhouding tussen personen. Die personen zijn
door de verbintenis met elkaar verbonden, de naam zegt het al.
Kenmerkend verbintenis heeft 2 zijden;
Rechtsplicht; passieve zijde
Recht op iets jegens iemand; actieve zijde
Hoe raakt iemand verboden?
o Door zelf een verbintenis aan te gaan. Dat kan door het sluiten van een overeenkomst. Een
overeenkomst, of contract, is een tweezijdige rechtshandeling waaruit voor beide betrokken
partijen verbintenissen kunnen voortvloeien.
Bijvoorbeeld als je een fiets koopt, dan ontstaat er voor jou als koper een verbintenis tot
betaling van de koopsom en voor de verkoper een verbintenis tot levering van die fiets. Dat
zijn verbintenissen die de contractpartijen zelf, vrijwillig, zijn aangegaan.
o Verbintenissen kunnen echter ook ontstaan omdat de wet dit bepaalt, zonder dat partijen dit
zelf beoogd hebben.
Bijvoorbeeld als je met jouw net gekochte fiets een deuk in de geparkeerde auto van je
buurman rijdt, bepaalt artikel 6:162 van het burgerlijk wetboek dat dit een onrechtmatige
daad is en dat jij de daardoor veroorzaakte schade moet vergoeden. Die wettelijke
vergoedingsplicht is een verbintenis, want jij hebt een rechtsplicht tot schadevergoeding en
je buurman heeft een recht op schadevergoeding.
Waar gaat het bij het verbintenissenrecht om?
- Wetstechniek
- Moraal
- Argumentatie
- Afwegen van alle omstandigheden
Waar vinden we het verbintenissenrecht?
- Boek 3,6 en 7.
Geen volledig antwoord, want het verbintenissenrecht wordt op heel veel punten en in
toenemende mate beïnvloed door het Europese recht. Zo is de rekening van de algemene
voorwaarden waarover professor Schelhaas zonet sprak, mede gebaseerd op een Europese
richtlijn, de richtlijn oneerlijke bedingen. Die is geïmplementeerd in artikel 231 en volgende
van boek 6 BW. Ook de consumentenkoop, geregeld in artikel 5 en volgende van boek 7 BW,
is op een Europese richtlijn gebaseerd. Soortgelijke Europese tendensen zien we in het
aansprakelijkheidsrecht.
, TO-DO| WEEK 1 VERBINTENISSENRECHT
Vak doelstellingen die deze week centraal staan
1. Beoordelen of een rechtshandeling dan wel een overeenkomst tot stand is gekomen en,
indien dat het geval is, beoordelen wat de inhoud daarvan is.
2. Beoordelen of sprake is van (on)bevoegde vertegenwoordiging en wat de gevolgen
daarvan zijn.
3. Beoordelen of de grenzen van de contractsvrijheid zijn overschreden en, indien dat het
geval is, beoordelen wat daarvan de gevolgen zijn.
Te doen deze week
Voorbereiden werkgroep
Op maandag of dinsdag hebben jullie een werkgroep. Voor de eerste werkgroep moet je je al
voorbereiden. Dan staat namelijk het onderwerp 'afgebroken onderhandelingen' op de planning.
Bestudeer dan ook de voorgeschreven literatuur en jurisprudentie, bekijk de kennisclip en maak de
studievragen over dit onderwerp. Daarnaast maak je in de eerste werkgroep een instaptoets. Neem
daarom je wettenbundel mee.
Mocht na het maken van de instaptoets blijken dat jouw kennis van Inleiding privaatrecht is
weggezakt, dan kan je jouw kennis opfrissen door de colleges van Inleiding privaatrecht over het
verbintenissenrecht nogmaals te kijken. Daarnaast geven wij per onderwerp, als aanbevolen
literatuur, aan welke literatuur en/of jurisprudentie je tijdens Inleiding privaatrecht al hebt
bestudeerd. Dan kan je gericht per onderwerp jouw kennis opfrissen.
Voorbereiden college
Voor het college moet je ook de onderwerpen 'vertegenwoordiging' en 'inhoud en gelding van
overeenkomsten' bestuderen.
Hou er rekening mee dat in dit vak veel literatuur en jurisprudentie is voorgeschreven. Anders dan bij
Inleiding privaatrecht wordt van je verwacht dat je de arresten leest. Wees erop bedacht dat ook een
aantal annotaties zijn voorgeschreven (te zien aan ‘m.nt.’ in de aanduiding). Annotaties dragen bij
aan een goed begrip van het desbetreffende arrest en plaatsen dit in context. Deze behoren ook tot
de tentamenstof. Om meer duiding te geven aan hoe arresten moeten worden gelezen hebben wij
een videocollege over cassatierechtspraak op Canvas geplaatst.
Verplicht voorgeschreven literatuur
J. Hijma, C.C. van Dam, W.A.M. van Schendel en W.L. Valk, Rechtshandeling en
overeenkomst, Studiereeks Burgerlijk Recht, Deventer: Wolters Kluwer 2025.
H.B. Krans en M.H. Wissink, Verbintenissenrecht algemeen, Studiereeks Burgerlijk Recht,
Deventer: Wolters Kluwer 2022.
T. Hartlief, W.H. van Boom, A.L.M. Keirse, S.D. Lindenbergh, Verbintenissen uit de wet en
Schadevergoeding, Studiereeks Burgerlijk Recht, Deventer: Wolters Kluwer 2024.
H.N. Schelhaas, A.J. Verheij en B. Wessels (red.), Bijzondere overeenkomsten, Studiereeks
Burgerlijk Recht, Wolters Kluwer: Deventer 2023. Nrs: 13-64. NB: Dit hoofdstuk staat op
Canvas.
J. Hijma & M.M. Olthof,Compendium van het Nederlands vermogensrecht, Deventer:
Wolters Kluwer 2023. NB: Deze hoofdstukken staan op Canvas.
R.S.M. Bosch, H.N. Schelhaas & K.J.O. Jansen, Jurisprudentiebundel Verbintenissenrecht,
Nijmegen: Ars Aequi Libri 2024. (NB: Je kan ervoor kiezen de voorgeschreven
jurisprudentie met de annotaties steeds zelf op te zoeken en te raadplegen. Sinds deze
druk hebben wij de jurisprudentielijst weer aangepast.).
* NB: zie de voorgeschreven nummers per onderwerp.
Jurisprudentie
De jurisprudentie is gepubliceerd in bovengenoemde jurisprudentiebundel en online te raadplegen:*
* NB: deze jurisprudentie met annotaties is te vinden via bijvoorbeeld www.rechtsorde.nlLinks to an
external site.Links to an external site., www.navigator.nlLinks to an external site. Links to an external
site., of www.legalintelligence.comLinks to an external site. Links to an external site.. Ook is deze
rechtspraak deels gepubliceerd op www.rechtspraak.nlLinks to an external site. Links to an external
site..
De links in de ECLI-nummers leiden doorgaans naar de NJ (een tijdschrift). Je hoeft hiervan niet alles
te lezen: alleen de uitspraak en zover is voorgeschreven de annotatie. Het voordeel bij de NJ is dat er
een duidelijke essentie en samenvatting in staat. Kijk vooral ook zelf bijvoorbeeld op rechtspraak.nl.
Dan zie je het verschil met hoe de rechtspraak de uitspraken publiceren. Als een Ars Aequi-annotatie
is voorgeschreven is hiernaar gelinkt. Dit ziet er meer uit als een artikel. Het kan zijn dat je moet zijn
ingelogd via Inview/LegalIntelligence of een VPN-verbinding met de EUR moet hebben om deze links
te openen. De (niet-AA) annotaties bevatten een eigen link.
,VEELGESTELDE VRAGEN - AANTEKENINGEN
1. Zijn de voorgeschreven annotaties tentamenstof?
Wees erop bedacht dat indien een annotatie is voorgeschreven (te zien aan ‘m.nt.’ in de aanduiding)
deze essentieel is om te raadplegen en behoort tot de tentamenstof. Annotaties dragen ook bij aan
een goed begrip van het desbetreffende arrest en plaatsen dit in context. Wij kunnen ook
tentamenvragen stellen over de voorgeschreven annotaties.
2. Is de jurisprudentiebundel verplicht?
Je kan ervoor kiezen de voorgeschreven jurisprudentie met de annotaties zelf op te zoeken en te
raadplegen. De jurisprudentiebundel mag immers niet mee naar het tentamen. Het voordeel van de
jurisprudentiebundel is dat bij een aantal arresten een verkorte weergave wordt gegeven en de noot
er gelijk bij staat. Op het tentamen wordt een jurisprudentielijst gegeven.
,WEBCAST| WELKOM BIJ VERBINTENISSENRECHT; EEN INTRODUCTIE OP HET VAK
Wat is verbintenissenrecht?
Is onderdeel van het privaatrecht, meer in het bijzonder het vermogensrecht.
Vermogensrecht gaat over rechten die in een vermogen kunnen vallen. Rechten die dus een waarde
vertegenwoordigen. Het vermogensrecht wordt van oudsher in twee deelterreinen onderverdeeld.
o Goederen- en insolventierecht. Dat is het vermogensrecht dat de relatie van persoon
tot goed beheerst. Het goederenrecht is geregeld in de boeken 3 en 5 van de BW. Hij
gaat bijvoorbeeld over eigendomsrechten en beperkte rechten op goederen, zoals
pand en hypotheek.
o Verbintenissenrecht. Dat is het deel van het vermogensrecht dat de relatie van
persoon tot persoon beheerst. Het verbintenissenrecht is geregeld in de boeken 3,6
en 7 van de BW. En valt uiteen in het contractrecht en het buitencontractuele
aansprakelijkheidsrecht
Een verbintenis; een vermogensrechtelijke rechtsverhouding tussen personen. Die personen zijn
door de verbintenis met elkaar verbonden, de naam zegt het al.
Kenmerkend verbintenis heeft 2 zijden;
Rechtsplicht; passieve zijde
Recht op iets jegens iemand; actieve zijde
Hoe raakt iemand verboden?
o Door zelf een verbintenis aan te gaan. Dat kan door het sluiten van een overeenkomst. Een
overeenkomst, of contract, is een tweezijdige rechtshandeling waaruit voor beide betrokken
partijen verbintenissen kunnen voortvloeien.
Bijvoorbeeld als je een fiets koopt, dan ontstaat er voor jou als koper een verbintenis tot
betaling van de koopsom en voor de verkoper een verbintenis tot levering van die fiets. Dat
zijn verbintenissen die de contractpartijen zelf, vrijwillig, zijn aangegaan.
o Verbintenissen kunnen echter ook ontstaan omdat de wet dit bepaalt, zonder dat partijen dit
zelf beoogd hebben.
Bijvoorbeeld als je met jouw net gekochte fiets een deuk in de geparkeerde auto van je
buurman rijdt, bepaalt artikel 6:162 van het burgerlijk wetboek dat dit een onrechtmatige
daad is en dat jij de daardoor veroorzaakte schade moet vergoeden. Die wettelijke
vergoedingsplicht is een verbintenis, want jij hebt een rechtsplicht tot schadevergoeding en
je buurman heeft een recht op schadevergoeding.
Waar gaat het bij het verbintenissenrecht om?
- Wetstechniek
- Moraal
- Argumentatie
- Afwegen van alle omstandigheden
Waar vinden we het verbintenissenrecht?
- Boek 3,6 en 7.
Geen volledig antwoord, want het verbintenissenrecht wordt op heel veel punten en in
toenemende mate beïnvloed door het Europese recht. Zo is de rekening van de algemene
voorwaarden waarover professor Schelhaas zonet sprak, mede gebaseerd op een Europese
richtlijn, de richtlijn oneerlijke bedingen. Die is geïmplementeerd in artikel 231 en volgende
van boek 6 BW. Ook de consumentenkoop, geregeld in artikel 5 en volgende van boek 7 BW,
is op een Europese richtlijn gebaseerd. Soortgelijke Europese tendensen zien we in het
aansprakelijkheidsrecht.
, TO-DO| WEEK 1 VERBINTENISSENRECHT
Vak doelstellingen die deze week centraal staan
1. Beoordelen of een rechtshandeling dan wel een overeenkomst tot stand is gekomen en,
indien dat het geval is, beoordelen wat de inhoud daarvan is.
2. Beoordelen of sprake is van (on)bevoegde vertegenwoordiging en wat de gevolgen
daarvan zijn.
3. Beoordelen of de grenzen van de contractsvrijheid zijn overschreden en, indien dat het
geval is, beoordelen wat daarvan de gevolgen zijn.
Te doen deze week
Voorbereiden werkgroep
Op maandag of dinsdag hebben jullie een werkgroep. Voor de eerste werkgroep moet je je al
voorbereiden. Dan staat namelijk het onderwerp 'afgebroken onderhandelingen' op de planning.
Bestudeer dan ook de voorgeschreven literatuur en jurisprudentie, bekijk de kennisclip en maak de
studievragen over dit onderwerp. Daarnaast maak je in de eerste werkgroep een instaptoets. Neem
daarom je wettenbundel mee.
Mocht na het maken van de instaptoets blijken dat jouw kennis van Inleiding privaatrecht is
weggezakt, dan kan je jouw kennis opfrissen door de colleges van Inleiding privaatrecht over het
verbintenissenrecht nogmaals te kijken. Daarnaast geven wij per onderwerp, als aanbevolen
literatuur, aan welke literatuur en/of jurisprudentie je tijdens Inleiding privaatrecht al hebt
bestudeerd. Dan kan je gericht per onderwerp jouw kennis opfrissen.
Voorbereiden college
Voor het college moet je ook de onderwerpen 'vertegenwoordiging' en 'inhoud en gelding van
overeenkomsten' bestuderen.
Hou er rekening mee dat in dit vak veel literatuur en jurisprudentie is voorgeschreven. Anders dan bij
Inleiding privaatrecht wordt van je verwacht dat je de arresten leest. Wees erop bedacht dat ook een
aantal annotaties zijn voorgeschreven (te zien aan ‘m.nt.’ in de aanduiding). Annotaties dragen bij
aan een goed begrip van het desbetreffende arrest en plaatsen dit in context. Deze behoren ook tot
de tentamenstof. Om meer duiding te geven aan hoe arresten moeten worden gelezen hebben wij
een videocollege over cassatierechtspraak op Canvas geplaatst.
