Voorbereidingsvragen Week 3
ANTWOORD 1
1a. Het parlement kon onder de Grondwet van 1815 de Minister van
Koloniën niet dwingen om zijn beleid te wijzigen, omdat de minister slechts
een uitvoerder was van de bevelen van de Koning.
De enige bevoegdheden die het parlement had was het goedkeuren van
de begroting en het mede ontwerpen van wetgeving met de Koning.
Daarbuiten besloot de Koning het beleid en voerde de minister dit uit.
Het parlement had geen enkel instrument om de Koning of de ministers te
dwingen tot beleidswijziging. Ook al riep het parlement de minister tot
verantwoording van het beleid, deze zou verwijzen naar de absolute wil en
opdracht van de Koning.
1b. Als gevolg van het contraseign en de strafrechtelijke ministeriële
verantwoordelijkheid is de verhouding tussen de ministers en de Koning
wel degelijk veranderd. De macht van de Koning werd enigszins beperkt,
omdat hij geen rechtsgeldige besluiten meer kon nemen zonder
contraseign van een minister.
De verhouding tussen de ministers en het parlement veranderde echter
niet, omdat de ministers nog steeds ondergeschikt waren aan het bevel
van de Koning. Zij waren nog steeds uitvoerders van de wil van de Koning
en ook al was het parlement ontevreden met hun, de ministers waren
verantwoording verschuldigd aan de Koning en niet het parlement.
1c. Artikel 42 van de Grondwet betekende voor de verhouding tussen de
Koning, de ministers en het parlement het volgende. De ministers waren
voortaan verantwoordelijk voor de publieke daden van de Koning. Dit
bracht met zich mee dat de juridische betekenis van de Koning verzwakte
en dat de ministers meer macht kregen. De regering kreeg de volledige
bevoegdheid die voorheen slechts aan de Koning toebehoorde.
Hiertegenover stond wel dat het parlement voortaan de
ministers ,individueel of gezamenlijk, tot verantwoording kon roepen over
haar beleidsdaden.
Artikel 64 van de Grondwet betekende voor de verhouding tussen de
Koning, de ministers en het parlement het volgende. De regering kon de
Kamers vanaf nu bij koninklijk besluit laten ontbinden. Dit betekende voor
de verhouding tussen de regering en het parlement dat als de regering
een conflict had met het parlement dat zij dan de Kamers kon ontbinden
zodat er nieuwe verkiezingen werden uitgeschreven en de kiezers de
beslissing konden maken door te stemmen.
, De conflictontbinding vindt tegenwoordig niet meer plaats.
Kamerontbinding vindt plaats bij vervroegde verkiezingen en bij de
grondwetsherziening. In die zin is de Kamerontbinding een instrument van
partijen voor het maken van een nieuwe kabinetsformatie.
ANTWOORD 2
2a. De Koning leest de troonrede op Prinsjesdag voor in de hoedanigheid
als onderdeel van de regering. Art. 65 Gw bepaalt namelijk dat de Koning
in de vergadering van de Staten-Generaal het door de regering te voeren
beleid vermeldt.
2b. Krachtens art. 42 lid 1 Gw wordt de regering gevormd door de Koning
en de ministers. Krachtens art. 42 lid 2 Gw is de Koning onschendbaar en
zijn de ministers verantwoordelijk voor elke publieke daad van de Koning.
Het voorlezen van de troonrede is klaarblijkelijk een publieke daad, dus
bestaat er politieke ministeriele verantwoordelijkheid voor het voorlezen
van de troonrede door de Koning.
(publieke daad: beleidsdaden, publieke optredens en publieke uitingen,
zoals redevoeringen of interviews)
2c.
De Koning handelde als privépersoon, maar hij bracht het koningschap
schade toe (openbaar belang is geraakt) De Koning richt, met
inachtneming van het openbaar belang, zijn Huis in (art. 41 Gw) als
openbaar belang wordt geschaad, is de minister verantwoording
verschuldigd (TK bepaalt of openbaar belang wordt geschaad)
(het is aan het parlement om wel of geen genoegen te nemen met wat als
een privézaak wordt beschouwd)
ANTWOORD 3
3a. De vertrouwensregel luidt als volgt: Als de meerderheid van de Tweede
Kamer het vertrouwen in een minister, staatssecretaris of zelfs het hele
kabinet verliest, dan moeten deze aftreden, oftewel hun ontslag
aanbieden. Deze regel is van ongeschreven staatsrecht.
3b. De minister is politiek verantwoordelijk voor zijn eigen beleidsdaden
(moet vallen in ambt, incl. voorgangers) alsmede die van zijn
staatssecretaris. Overigens is hij ook verantwoordelijk voor publieke daden
van de Koning (of privédaden v/d Koning die het openbaar belang raakt).
Ook voor zijn ambtenaren (art. 44 lid 1 GW) en zaken die in de
ministerraad de orde zijn geweest
3c. De Tweede Kamer mag het vertrouwen in een minister of
staatssecretaris opzeggen als zij voelt dat er een vertrouwensbreuk is. Ook
als de desbetreffende minister met een wetsvoorstel komt en erbij zegt
dat verwerping ervan onaanvaardbaar is, waardoor hij bij verwerping zal
ANTWOORD 1
1a. Het parlement kon onder de Grondwet van 1815 de Minister van
Koloniën niet dwingen om zijn beleid te wijzigen, omdat de minister slechts
een uitvoerder was van de bevelen van de Koning.
De enige bevoegdheden die het parlement had was het goedkeuren van
de begroting en het mede ontwerpen van wetgeving met de Koning.
Daarbuiten besloot de Koning het beleid en voerde de minister dit uit.
Het parlement had geen enkel instrument om de Koning of de ministers te
dwingen tot beleidswijziging. Ook al riep het parlement de minister tot
verantwoording van het beleid, deze zou verwijzen naar de absolute wil en
opdracht van de Koning.
1b. Als gevolg van het contraseign en de strafrechtelijke ministeriële
verantwoordelijkheid is de verhouding tussen de ministers en de Koning
wel degelijk veranderd. De macht van de Koning werd enigszins beperkt,
omdat hij geen rechtsgeldige besluiten meer kon nemen zonder
contraseign van een minister.
De verhouding tussen de ministers en het parlement veranderde echter
niet, omdat de ministers nog steeds ondergeschikt waren aan het bevel
van de Koning. Zij waren nog steeds uitvoerders van de wil van de Koning
en ook al was het parlement ontevreden met hun, de ministers waren
verantwoording verschuldigd aan de Koning en niet het parlement.
1c. Artikel 42 van de Grondwet betekende voor de verhouding tussen de
Koning, de ministers en het parlement het volgende. De ministers waren
voortaan verantwoordelijk voor de publieke daden van de Koning. Dit
bracht met zich mee dat de juridische betekenis van de Koning verzwakte
en dat de ministers meer macht kregen. De regering kreeg de volledige
bevoegdheid die voorheen slechts aan de Koning toebehoorde.
Hiertegenover stond wel dat het parlement voortaan de
ministers ,individueel of gezamenlijk, tot verantwoording kon roepen over
haar beleidsdaden.
Artikel 64 van de Grondwet betekende voor de verhouding tussen de
Koning, de ministers en het parlement het volgende. De regering kon de
Kamers vanaf nu bij koninklijk besluit laten ontbinden. Dit betekende voor
de verhouding tussen de regering en het parlement dat als de regering
een conflict had met het parlement dat zij dan de Kamers kon ontbinden
zodat er nieuwe verkiezingen werden uitgeschreven en de kiezers de
beslissing konden maken door te stemmen.
, De conflictontbinding vindt tegenwoordig niet meer plaats.
Kamerontbinding vindt plaats bij vervroegde verkiezingen en bij de
grondwetsherziening. In die zin is de Kamerontbinding een instrument van
partijen voor het maken van een nieuwe kabinetsformatie.
ANTWOORD 2
2a. De Koning leest de troonrede op Prinsjesdag voor in de hoedanigheid
als onderdeel van de regering. Art. 65 Gw bepaalt namelijk dat de Koning
in de vergadering van de Staten-Generaal het door de regering te voeren
beleid vermeldt.
2b. Krachtens art. 42 lid 1 Gw wordt de regering gevormd door de Koning
en de ministers. Krachtens art. 42 lid 2 Gw is de Koning onschendbaar en
zijn de ministers verantwoordelijk voor elke publieke daad van de Koning.
Het voorlezen van de troonrede is klaarblijkelijk een publieke daad, dus
bestaat er politieke ministeriele verantwoordelijkheid voor het voorlezen
van de troonrede door de Koning.
(publieke daad: beleidsdaden, publieke optredens en publieke uitingen,
zoals redevoeringen of interviews)
2c.
De Koning handelde als privépersoon, maar hij bracht het koningschap
schade toe (openbaar belang is geraakt) De Koning richt, met
inachtneming van het openbaar belang, zijn Huis in (art. 41 Gw) als
openbaar belang wordt geschaad, is de minister verantwoording
verschuldigd (TK bepaalt of openbaar belang wordt geschaad)
(het is aan het parlement om wel of geen genoegen te nemen met wat als
een privézaak wordt beschouwd)
ANTWOORD 3
3a. De vertrouwensregel luidt als volgt: Als de meerderheid van de Tweede
Kamer het vertrouwen in een minister, staatssecretaris of zelfs het hele
kabinet verliest, dan moeten deze aftreden, oftewel hun ontslag
aanbieden. Deze regel is van ongeschreven staatsrecht.
3b. De minister is politiek verantwoordelijk voor zijn eigen beleidsdaden
(moet vallen in ambt, incl. voorgangers) alsmede die van zijn
staatssecretaris. Overigens is hij ook verantwoordelijk voor publieke daden
van de Koning (of privédaden v/d Koning die het openbaar belang raakt).
Ook voor zijn ambtenaren (art. 44 lid 1 GW) en zaken die in de
ministerraad de orde zijn geweest
3c. De Tweede Kamer mag het vertrouwen in een minister of
staatssecretaris opzeggen als zij voelt dat er een vertrouwensbreuk is. Ook
als de desbetreffende minister met een wetsvoorstel komt en erbij zegt
dat verwerping ervan onaanvaardbaar is, waardoor hij bij verwerping zal
