OWG 1: Bedreigingen van de Gezondheid: .................................................................. 2
OWG TAAK 2; ......................................................................................................... 11
OWG 3.0 Roken ...................................................................................................... 20
OWG TAAK 4 Immuun aangeboren; .......................................................................... 27
5.0 OWG verworven afweer immunologie ................................................................. 40
OWG 6.0 Beweegredenen. ...................................................................................... 46
Hoofdstuk 7 chronisch zieken ................................................................................. 54
Taak 8 chronisch zieken .......................................................................................... 63
OWG 9: Wetten rondom werkeloosheid/chronisch zieken. ........................................ 73
OWG 10 vaccinatie ................................................................................................. 81
OWG 11 Dementie & arts-patiënt relatie. ................................................................. 87
OWG 12 SOLK ........................................................................................................ 97
OWG 13 depressie en geïntegreerde zorg. ...............................................................103
,OWG 1: Bedreigingen van de Gezondheid:
Probleemstelling: Wat zijn de huidige bedreigingen van de volksgezondheid?
Leerdoelen:
1. (Noud) Wat zijn de bedreigingen van de volksgezondheid en wat waren deze 125
jaar geleden?
De factoren die de (on)gezondheid beïnvloeden noemen me we ook wel determinanten.
Hierbij gelden zowel de risicofactoren en factoren zelf die de gezondheid beïnvloeden. Een
verandering in de determinant wil dus zeggen een verandering in de gezondheid.
Endogene determinanten: Alle inwendige mogelijke (risico)factoren van de gezondheid. Zoals
genetisch bepaalde ziekten, hoge RR en cholesterolgehalte.
Exogene determinanten: Gedrag, leefstijl en sociale & fysieke omgeving.
De momentele gezondheidsbedreigingen waaraan de huidige mens lijdt is:
-Roken -overgewicht -alcohol en drugs -milieuverontreinigingen -veroudering van de
bevolking.
McKeown beargumenteerde twee argumenten die ervoor zorgde dat het sterftecijfer vorige
eeuw daalde:
• De daling kan grotendeels worden toegeschreven aan een daling van infectieziekte
sterfcijfer.
• Er was voor de het midden van de 20e eeuw geen effectieve medische interventies
tegen infectieziekten beschikbaar.
Dit komt door een toegenomen welvaart (betere voeding) en de opkomst van hygiënische
maatregelen (zoals riool, drinkwaterleidingen, volkshuisvesting verbetering en verbetering
van arbeidsomstandigheden).
In de jaren 1850 eeuw was er een toename van infectieziekten. Waarna er in 1928 AB was
uitgevonden. Verbetering op hygiene heeft er in eerste instantie voor gezorgd voor toename
gezondheid.
2. (Noud) Wat zijn factoren van ziektelast?
De zogenoemde BRAVO-thema’s: bewegen, roken, alcoholgebruik, voeding en ontspanning.
De ongezonde leefstijlgedragingen zijn verantwoordelijk voor het stijgen van
welvaartsziekten.
Voorbeelden:
• Stress, DM2, Hart-vaatziekten en obesitas.
De ziektelast (burden of disease) wordt uitgedrukt in DALY.
Het aantal DALY’s is het aantal gezonde levensjaren dat een populatie verliest door ziekten.
, De meeste ziektelast wordt veroorzaakt door psychische stoornissen.
De ziektelast is terug te brengen door de leefstijl aan te passen:
• Actief leven met voldoende beweging en sport.
• Niet roken.
• Geen of matig gebruik van alcohol.
• Gezond eetpatroon.
• Voldoende ontspanning en niet te veel stress.
• Geen drugs.
Meeste ziektelast wordt gecreëerd door psychische stoornissen (depressie en bipolaire
stoornis) en nieuwe vormen van tumoren (goed/kwaadaardig)
3. (Noud) Wat houdt het model van Lalonde en VTV in?
Lalonde (1974):
Introduceerde het concept ‘’Health Field”. Volgens Lalonde zijn er twee routes om de
gezondheid te bevorderen.
• De risicofactoren voor ziekte of ongezondheid aan te pakken.
• Het stimuleren van een gezonde omgeving en gezond gedrag.
Het werk van Lalonde was de basis voor The Ottawa Charter for Health Promotion (van het
WHO, 1986). Dit is een internationaal verdrag waarin het denken over gezondheid en
gezondheidsbevordering sterk heeft veranderd.
Lalonde beschreef vier deelgebieden die van invloed zijn op de gezondheid:
Biologische factoren, leefstijlfactoren, omgevingsfactoren en factoren die te maken hebben
met de kwaliteit en toegankelijkheid van zorg.
, VTV-model (RIVM): Hierbij wordt onderscheidt gemaakt van 5 groepen determinanten;
persoonsgebonden factoren, leefstijl-en omgevingsfactoren, preventie en zorg en externe
ontwikkelingen
Ook wordt zorg & preventie en externe ontwikkelingen als determinant nog meegenomen
Persoonsgebonden: genetisch of verworven gedurende het leven. Zoals hypertensie en
gewicht (endogene factoren).
Leefstijlfactoren: roken, alcohol en eten etc…
Omgeving: Hierbij zijn het zowel sociale als fysieke factoren. Fysiek kan er gedacht worden
aan geluid, lucht en straling en de sociale is bv kwaliteit en kwantiteit van sociale contacten,
cohesie, school, werk-en woonomgeving.
Externe ontwikkelingen: demografische, technologische en macro-economische positie.
Zorg & Preventie: hierbij gaat het om de invloed van medisch handelen en de invloed van
preventieve maatregelen op de gezondheidstoestand.
OWG TAAK 2; ......................................................................................................... 11
OWG 3.0 Roken ...................................................................................................... 20
OWG TAAK 4 Immuun aangeboren; .......................................................................... 27
5.0 OWG verworven afweer immunologie ................................................................. 40
OWG 6.0 Beweegredenen. ...................................................................................... 46
Hoofdstuk 7 chronisch zieken ................................................................................. 54
Taak 8 chronisch zieken .......................................................................................... 63
OWG 9: Wetten rondom werkeloosheid/chronisch zieken. ........................................ 73
OWG 10 vaccinatie ................................................................................................. 81
OWG 11 Dementie & arts-patiënt relatie. ................................................................. 87
OWG 12 SOLK ........................................................................................................ 97
OWG 13 depressie en geïntegreerde zorg. ...............................................................103
,OWG 1: Bedreigingen van de Gezondheid:
Probleemstelling: Wat zijn de huidige bedreigingen van de volksgezondheid?
Leerdoelen:
1. (Noud) Wat zijn de bedreigingen van de volksgezondheid en wat waren deze 125
jaar geleden?
De factoren die de (on)gezondheid beïnvloeden noemen me we ook wel determinanten.
Hierbij gelden zowel de risicofactoren en factoren zelf die de gezondheid beïnvloeden. Een
verandering in de determinant wil dus zeggen een verandering in de gezondheid.
Endogene determinanten: Alle inwendige mogelijke (risico)factoren van de gezondheid. Zoals
genetisch bepaalde ziekten, hoge RR en cholesterolgehalte.
Exogene determinanten: Gedrag, leefstijl en sociale & fysieke omgeving.
De momentele gezondheidsbedreigingen waaraan de huidige mens lijdt is:
-Roken -overgewicht -alcohol en drugs -milieuverontreinigingen -veroudering van de
bevolking.
McKeown beargumenteerde twee argumenten die ervoor zorgde dat het sterftecijfer vorige
eeuw daalde:
• De daling kan grotendeels worden toegeschreven aan een daling van infectieziekte
sterfcijfer.
• Er was voor de het midden van de 20e eeuw geen effectieve medische interventies
tegen infectieziekten beschikbaar.
Dit komt door een toegenomen welvaart (betere voeding) en de opkomst van hygiënische
maatregelen (zoals riool, drinkwaterleidingen, volkshuisvesting verbetering en verbetering
van arbeidsomstandigheden).
In de jaren 1850 eeuw was er een toename van infectieziekten. Waarna er in 1928 AB was
uitgevonden. Verbetering op hygiene heeft er in eerste instantie voor gezorgd voor toename
gezondheid.
2. (Noud) Wat zijn factoren van ziektelast?
De zogenoemde BRAVO-thema’s: bewegen, roken, alcoholgebruik, voeding en ontspanning.
De ongezonde leefstijlgedragingen zijn verantwoordelijk voor het stijgen van
welvaartsziekten.
Voorbeelden:
• Stress, DM2, Hart-vaatziekten en obesitas.
De ziektelast (burden of disease) wordt uitgedrukt in DALY.
Het aantal DALY’s is het aantal gezonde levensjaren dat een populatie verliest door ziekten.
, De meeste ziektelast wordt veroorzaakt door psychische stoornissen.
De ziektelast is terug te brengen door de leefstijl aan te passen:
• Actief leven met voldoende beweging en sport.
• Niet roken.
• Geen of matig gebruik van alcohol.
• Gezond eetpatroon.
• Voldoende ontspanning en niet te veel stress.
• Geen drugs.
Meeste ziektelast wordt gecreëerd door psychische stoornissen (depressie en bipolaire
stoornis) en nieuwe vormen van tumoren (goed/kwaadaardig)
3. (Noud) Wat houdt het model van Lalonde en VTV in?
Lalonde (1974):
Introduceerde het concept ‘’Health Field”. Volgens Lalonde zijn er twee routes om de
gezondheid te bevorderen.
• De risicofactoren voor ziekte of ongezondheid aan te pakken.
• Het stimuleren van een gezonde omgeving en gezond gedrag.
Het werk van Lalonde was de basis voor The Ottawa Charter for Health Promotion (van het
WHO, 1986). Dit is een internationaal verdrag waarin het denken over gezondheid en
gezondheidsbevordering sterk heeft veranderd.
Lalonde beschreef vier deelgebieden die van invloed zijn op de gezondheid:
Biologische factoren, leefstijlfactoren, omgevingsfactoren en factoren die te maken hebben
met de kwaliteit en toegankelijkheid van zorg.
, VTV-model (RIVM): Hierbij wordt onderscheidt gemaakt van 5 groepen determinanten;
persoonsgebonden factoren, leefstijl-en omgevingsfactoren, preventie en zorg en externe
ontwikkelingen
Ook wordt zorg & preventie en externe ontwikkelingen als determinant nog meegenomen
Persoonsgebonden: genetisch of verworven gedurende het leven. Zoals hypertensie en
gewicht (endogene factoren).
Leefstijlfactoren: roken, alcohol en eten etc…
Omgeving: Hierbij zijn het zowel sociale als fysieke factoren. Fysiek kan er gedacht worden
aan geluid, lucht en straling en de sociale is bv kwaliteit en kwantiteit van sociale contacten,
cohesie, school, werk-en woonomgeving.
Externe ontwikkelingen: demografische, technologische en macro-economische positie.
Zorg & Preventie: hierbij gaat het om de invloed van medisch handelen en de invloed van
preventieve maatregelen op de gezondheidstoestand.
