Casemanagement: inleiding
- Casemanagement niet nieuw
o Ligant
Doelgroep = kinderen en jongeren met een complexe
psychische of psychiatrische problematiek
o Proefproject casemanagers voor chronisch zieken
- De behoefte aan casemanagement komt voort uit de volgende
maatschappelijke ontwikkelingen
o Extramuralisering van complexe zorg;
o Toename van chronische zieken (vergrijzing, co- en
multimorbiditeit);
o Een versnipperd zorgaanbod; meer mensen vinden niet op eigen
kracht de weg
o Verminderde kracht van het eigen netwerk (mantelzorg)
o Andere visie op/houding in de zorg: vraaggericht, emancipatorisch;
o Betaalbaarheid van de zorg
Zorgcoördinatie en casemanagement
- Case management
o 1) Bij de minder complexe gevallen is het de ‘patiënt’ zelf die ‘het
management van zijn/haar eigen case’ waarneemt en die, in overleg
met en hulp van zijn/haar huisarts en/of mantelzorgers het eigen
zorgprogramma en zorgparcours beheert.
o 2) Naarmate de situatie echter complexer wordt kan het nodig zijn
om een andere partij te betrekken: in eerste instantie de
mantelzorger, maar vaak ook een zorgverlener die dicht bij de
patiënt staat, zoals de huisarts, de thuisverpleegkundige, de sociaal
werker, … die dan optreedt als zorgcoördinator. De zorgcoördinator
is dus geen nieuw te creëren functie, maar een zorgverlener die
reeds actief zorg of ondersteuning verleent en die de rol van
zorgcoördinator opneemt, soms door de hulpvrager zelf aangeduid.
o 3) Casemanagement door een casemanager: in bijzonder complexe
situaties, is de tussenkomst van een “casemanager” vereist. De
casemanager maakt geen deel uit van het zorgteam van de persoon
met een zorgnood. Hij of zij is speciaal voor deze functie opgeleid.
Hij gaat in samenwerking met de persoon met een zorgnood en het
zorgteam de situatie analyseren en het team begeleiden om tot
oplossingen te komen.
- Casemanagement bij complexe zorg
o Casemanager, speciale opleiding, behoort niet tot zorgteam
o Wat maakt zorg complex?
De persoon met een zorgnood zelf: hij heeft (een combinatie
van) verschillende noden op somatisch, psychisch en sociaal
vlak.
De omgeving van de persoon met een zorgnood:
sociaaleconomische problematiek, meerdere zorgaanbieders,
geen mantelzorg, zorgaanbod is niet afgestemd op de
zorgdoelen van de persoon met een zorgnood,…
, De aard van de aandoening(en): co- of multimorbiditeit,
fragiele ouderen, frequente (re-)hospitalisatie, polyfarmacie,
psychische kwetsbaarheid, maatschappelijke kwetsbaarheid…
Zorgcontext: duur van de problematiek
(continuïteitsproblematiek), vastgelopen zorgplan,
conflicterende visies tussen zorgteamleden, zorgcoördinator
kan niet onpartijdig zijn, veiligheid kan niet meer
gegarandeerd worden.
o Wanneer is casemanagement aangewezen?
Zeer complexe zorgsituaties of personen met meerdere
chronische aandoeningen, waarvan één of meer van deze
aandoeningen leiden tot een sterk autonomieverlies.
Het zorgteam in crisis: het zorgteam loopt tegen de grenzen
van hun mogelijkheden en capaciteiten op door een
toenemende mate van complexiteit van de zorgsituatie. Er
kan ook een conflict optreden tussen de persoon met een
zorgnood en de zorgaanbieders.
Het weigeren van zorg door een persoon met een zorgnood.
De omgeving (familiaal of professioneel) stelt vast dat de zorg
en ondersteuning niet goed verloopt en de zorgnoden
onvoldoende beantwoord kunnen worden.
Bijvoorbeeld wanneer de mantelzorger diens grenzen
bereikt heeft ten aanzien van het opnemen van de
zorg, maar de persoon met een zorgnood toch alle
professionele zorg- en ondersteuning weigert.
Overgang van zorg: opname of ontslag uit ziekenhuis
Casemanagement: definities
- Definities
o Casemanagement is het beheer en de coördinatie van
alle medische, paramedische, psychologische, welzijnszorgen, enz.
die nodig zijn om aan de behoeften en wensen van mensen met een
(chronisch aandoening te voldoen
o Casemanagement is een systematische werkwijze die toegepast
wordt bij cliënten waar de zorgvraag hier aanleiding toe geeft en
waarvan de inhoudelijke en organisatorische complexiteit de
reguliere zorgverlening overstijgt en waarbij de regelcapaciteit
van de patiënt en diens omgeving (gezien de situatie) te laag is.
Casemanagement coördineert de zorg vanuit de behoefte van de
patiënt
o Casemanager probeert dus om
Regelcapaciteit of regie van de patiënt te vergroten
De complexiteit van de zorg of zorgzwaarte te verkleinen
door
Goed organisatie van zorg
Optimale zorg adhv zorg- en leefplan
o Het realiseren, organiseren en coördineren van hulp- en
dienstverlening met burgers met complexe meervoudige en
meestal langdurige problematiek
- Casemanagement niet nieuw
o Ligant
Doelgroep = kinderen en jongeren met een complexe
psychische of psychiatrische problematiek
o Proefproject casemanagers voor chronisch zieken
- De behoefte aan casemanagement komt voort uit de volgende
maatschappelijke ontwikkelingen
o Extramuralisering van complexe zorg;
o Toename van chronische zieken (vergrijzing, co- en
multimorbiditeit);
o Een versnipperd zorgaanbod; meer mensen vinden niet op eigen
kracht de weg
o Verminderde kracht van het eigen netwerk (mantelzorg)
o Andere visie op/houding in de zorg: vraaggericht, emancipatorisch;
o Betaalbaarheid van de zorg
Zorgcoördinatie en casemanagement
- Case management
o 1) Bij de minder complexe gevallen is het de ‘patiënt’ zelf die ‘het
management van zijn/haar eigen case’ waarneemt en die, in overleg
met en hulp van zijn/haar huisarts en/of mantelzorgers het eigen
zorgprogramma en zorgparcours beheert.
o 2) Naarmate de situatie echter complexer wordt kan het nodig zijn
om een andere partij te betrekken: in eerste instantie de
mantelzorger, maar vaak ook een zorgverlener die dicht bij de
patiënt staat, zoals de huisarts, de thuisverpleegkundige, de sociaal
werker, … die dan optreedt als zorgcoördinator. De zorgcoördinator
is dus geen nieuw te creëren functie, maar een zorgverlener die
reeds actief zorg of ondersteuning verleent en die de rol van
zorgcoördinator opneemt, soms door de hulpvrager zelf aangeduid.
o 3) Casemanagement door een casemanager: in bijzonder complexe
situaties, is de tussenkomst van een “casemanager” vereist. De
casemanager maakt geen deel uit van het zorgteam van de persoon
met een zorgnood. Hij of zij is speciaal voor deze functie opgeleid.
Hij gaat in samenwerking met de persoon met een zorgnood en het
zorgteam de situatie analyseren en het team begeleiden om tot
oplossingen te komen.
- Casemanagement bij complexe zorg
o Casemanager, speciale opleiding, behoort niet tot zorgteam
o Wat maakt zorg complex?
De persoon met een zorgnood zelf: hij heeft (een combinatie
van) verschillende noden op somatisch, psychisch en sociaal
vlak.
De omgeving van de persoon met een zorgnood:
sociaaleconomische problematiek, meerdere zorgaanbieders,
geen mantelzorg, zorgaanbod is niet afgestemd op de
zorgdoelen van de persoon met een zorgnood,…
, De aard van de aandoening(en): co- of multimorbiditeit,
fragiele ouderen, frequente (re-)hospitalisatie, polyfarmacie,
psychische kwetsbaarheid, maatschappelijke kwetsbaarheid…
Zorgcontext: duur van de problematiek
(continuïteitsproblematiek), vastgelopen zorgplan,
conflicterende visies tussen zorgteamleden, zorgcoördinator
kan niet onpartijdig zijn, veiligheid kan niet meer
gegarandeerd worden.
o Wanneer is casemanagement aangewezen?
Zeer complexe zorgsituaties of personen met meerdere
chronische aandoeningen, waarvan één of meer van deze
aandoeningen leiden tot een sterk autonomieverlies.
Het zorgteam in crisis: het zorgteam loopt tegen de grenzen
van hun mogelijkheden en capaciteiten op door een
toenemende mate van complexiteit van de zorgsituatie. Er
kan ook een conflict optreden tussen de persoon met een
zorgnood en de zorgaanbieders.
Het weigeren van zorg door een persoon met een zorgnood.
De omgeving (familiaal of professioneel) stelt vast dat de zorg
en ondersteuning niet goed verloopt en de zorgnoden
onvoldoende beantwoord kunnen worden.
Bijvoorbeeld wanneer de mantelzorger diens grenzen
bereikt heeft ten aanzien van het opnemen van de
zorg, maar de persoon met een zorgnood toch alle
professionele zorg- en ondersteuning weigert.
Overgang van zorg: opname of ontslag uit ziekenhuis
Casemanagement: definities
- Definities
o Casemanagement is het beheer en de coördinatie van
alle medische, paramedische, psychologische, welzijnszorgen, enz.
die nodig zijn om aan de behoeften en wensen van mensen met een
(chronisch aandoening te voldoen
o Casemanagement is een systematische werkwijze die toegepast
wordt bij cliënten waar de zorgvraag hier aanleiding toe geeft en
waarvan de inhoudelijke en organisatorische complexiteit de
reguliere zorgverlening overstijgt en waarbij de regelcapaciteit
van de patiënt en diens omgeving (gezien de situatie) te laag is.
Casemanagement coördineert de zorg vanuit de behoefte van de
patiënt
o Casemanager probeert dus om
Regelcapaciteit of regie van de patiënt te vergroten
De complexiteit van de zorg of zorgzwaarte te verkleinen
door
Goed organisatie van zorg
Optimale zorg adhv zorg- en leefplan
o Het realiseren, organiseren en coördineren van hulp- en
dienstverlening met burgers met complexe meervoudige en
meestal langdurige problematiek
