Biologie – proefwerk juni
Begrippen: enkel begrijpen
Definities: kennen
Thema 1: H4: Invloed van de mens op ecosystemen
1. Begrip: ‘klimaatverandering’
Klimaatverandering is een langdurige verandering van het weer op aarde.
2. Begrip: ‘broeikaseffect
Het natuurlijke proces waardoor de aarde warm genoeg blijft om op te
leven:
1. Zon verwarmt aarde;
2. Deel van die warmte gaat terug de ruimte in;
3. Broeikasgassen (methaan, CO2, lachgas en waterdamp) vangen
warmte op, zodat het niet ontsnapt;
4. Aarde blijft zo warm genoeg om op te leven.
Geen broeikasgassen? → aarde enorm koud : -18°C i.p.v. 15°C
3. Begrip: ‘versterkt broeikaseffect’
Het proces waarbij het natuurlijke broeikaseffect te sterk wordt, waardoor
de aarde te veel opwarmt.
▪ Door een toename van broeikasgassen krijg je een wereldwijde
opwarming van de aarde
4. Natuurlijke gevolgen van de opwarming
▪ Afsterving van koraalriffen
▪ Migratie van vogels
▪ Stijging van zeespiegel
▪ Extreme / onvoorspelbare weersomstandigheden
, 5. Maatschappelijke gevolgen van de opwarming
▪ Mislukte oogsten → meer financiële gevolgen
▪ Meer oorlogen / conflicten
▪ Klimaatvluchtelingen
6. Gevolgen van de smelting van permafrost
▪ Broeikasgassen komen vrij
→ versterking van broeikaseffect
▪ Ontstaan van nieuwe ziektes
▪ Oude ziektes komen terug
▪ Verzakkingen van de grond
= grond die het hele jaar bevroren blijft
7. Oorzaken van de verbreking van koraal
▪ Snelle inspanning/afkoeling van het water
▪ Ziekte door een bacterie
▪ Geen helder water
▪ Verzuring
▪ Beschadiging door duikers
▪ Specifieke zonnecrème
▪ Zeewater wordt te warm
8. Gevolgen van de verbreking van koraal
▪ Verlies van biodiversiteit → afname toerisme
▪ Minder visvangst → voedseltekort → geen
inkomen voor mensen
▪ Uitsterving van zeldzame en gespecialiseerde
soorten
▪ Minder kustbescherming → erosie bij
tropische stormen
, 9. Hoe heeft de mens een positieve invloed op ecosystemen?
▪ Herbebossing: meer leefgebied voor dieren
▪ Recycling: minder afval in de natuur
10. Acties die men kan doen om de ecologische voetafdruk te
verkleinen
▪ Minder rood vlees eten
▪ Recycleren
▪ Energie besparen
▪ Minder auto gebruiken
Thema 2: Populaties en ecologie
1. Definitie: ‘ecosysteem’
De relaties tussen organismen en alle invloeden van abiotische factoren
op hen.
2. Definitie: ‘populatiegrootte’
Het aantal individuen in een populatie.
3. Factoren die de populatiegroei beïnvloeden
▪ Hulpbronnen (nestplaats, water- en voedselbeschikbaarheid, …)
▪ Broedsucces
▪ Migratie
▪ Toevalsfactoren (tsunami, aardbevingen ..)
4. Definitie: ‘populatiedichtheid’
De hoeveelheid individuen per oppervlakte-eenheid in een populatie.
Begrippen: enkel begrijpen
Definities: kennen
Thema 1: H4: Invloed van de mens op ecosystemen
1. Begrip: ‘klimaatverandering’
Klimaatverandering is een langdurige verandering van het weer op aarde.
2. Begrip: ‘broeikaseffect
Het natuurlijke proces waardoor de aarde warm genoeg blijft om op te
leven:
1. Zon verwarmt aarde;
2. Deel van die warmte gaat terug de ruimte in;
3. Broeikasgassen (methaan, CO2, lachgas en waterdamp) vangen
warmte op, zodat het niet ontsnapt;
4. Aarde blijft zo warm genoeg om op te leven.
Geen broeikasgassen? → aarde enorm koud : -18°C i.p.v. 15°C
3. Begrip: ‘versterkt broeikaseffect’
Het proces waarbij het natuurlijke broeikaseffect te sterk wordt, waardoor
de aarde te veel opwarmt.
▪ Door een toename van broeikasgassen krijg je een wereldwijde
opwarming van de aarde
4. Natuurlijke gevolgen van de opwarming
▪ Afsterving van koraalriffen
▪ Migratie van vogels
▪ Stijging van zeespiegel
▪ Extreme / onvoorspelbare weersomstandigheden
, 5. Maatschappelijke gevolgen van de opwarming
▪ Mislukte oogsten → meer financiële gevolgen
▪ Meer oorlogen / conflicten
▪ Klimaatvluchtelingen
6. Gevolgen van de smelting van permafrost
▪ Broeikasgassen komen vrij
→ versterking van broeikaseffect
▪ Ontstaan van nieuwe ziektes
▪ Oude ziektes komen terug
▪ Verzakkingen van de grond
= grond die het hele jaar bevroren blijft
7. Oorzaken van de verbreking van koraal
▪ Snelle inspanning/afkoeling van het water
▪ Ziekte door een bacterie
▪ Geen helder water
▪ Verzuring
▪ Beschadiging door duikers
▪ Specifieke zonnecrème
▪ Zeewater wordt te warm
8. Gevolgen van de verbreking van koraal
▪ Verlies van biodiversiteit → afname toerisme
▪ Minder visvangst → voedseltekort → geen
inkomen voor mensen
▪ Uitsterving van zeldzame en gespecialiseerde
soorten
▪ Minder kustbescherming → erosie bij
tropische stormen
, 9. Hoe heeft de mens een positieve invloed op ecosystemen?
▪ Herbebossing: meer leefgebied voor dieren
▪ Recycling: minder afval in de natuur
10. Acties die men kan doen om de ecologische voetafdruk te
verkleinen
▪ Minder rood vlees eten
▪ Recycleren
▪ Energie besparen
▪ Minder auto gebruiken
Thema 2: Populaties en ecologie
1. Definitie: ‘ecosysteem’
De relaties tussen organismen en alle invloeden van abiotische factoren
op hen.
2. Definitie: ‘populatiegrootte’
Het aantal individuen in een populatie.
3. Factoren die de populatiegroei beïnvloeden
▪ Hulpbronnen (nestplaats, water- en voedselbeschikbaarheid, …)
▪ Broedsucces
▪ Migratie
▪ Toevalsfactoren (tsunami, aardbevingen ..)
4. Definitie: ‘populatiedichtheid’
De hoeveelheid individuen per oppervlakte-eenheid in een populatie.
