Samenvatting Vegetatieve
Zenuwstelsel
HBO-niveau - met extra uitleg, tabellen, afbeeldingen en oefenvragen
Afbeelding uit de les: introductie vegetatieve zenuwstelsel.
Hoe gebruik je dit document?
Leer eerst de tabellen en de leerkaart achteraan. Gebruik daarna de oefenvragen om te
checken of je de stof actief kunt uitleggen. Focus vooral op: sympathicus versus
parasympathicus, synaps/neurotransmitters, en de acute stressreactie.
Samenvatting Vegetatieve Zenuwstelsel - HBO-niveau
, 1. Leerdoelen in gewone taal
Je kunt het zenuwstelsel indelen in centraal/perifeer en in animale/vegetatieve functies.
Je kunt de bouw van een zenuwcel uitleggen: dendrieten, cellichaam, axon, myeline en
synaps.
Je kunt uitleggen hoe een zenuwsignaal wordt doorgegeven via neurotransmitters in de
synaps.
Je kunt uitleggen welke organen door het vegetatieve zenuwstelsel worden geregeld.
Je kunt het verschil benoemen tussen sympathicus en parasympathicus.
Je kunt de route van een acute stressreactie via de sympathicus en het bijniermerg
uitleggen.
2. Homeostase: samenwerking zenuwstelsel en hormoonstelsel
Anatomische indeling van het zenuwstelsel: centraal en perifeer zenuwstelsel.
Homeostase betekent dat het lichaam interne omstandigheden stabiel houdt, zoals bloeddruk,
lichaamstemperatuur, ademhaling, bloedsuiker en vochtbalans. Het zenuwstelsel en het
hormoonstelsel werken hierbij samen.
Systeem Signaal Snelheid Effectduur Voorbeeld
Elektrische
impulsen en Hartslag stijgt
Zenuwstelsel Zeer snel Kortdurend
neurotransmitter direct bij schrik
s
Chemische
Cortisol stijgt bij
Hormoonstelsel hormonen via Trager Langer durend
langdurige stress
bloed
Extra uitleg
Het zenuwstelsel is handig voor snelle aanpassing. Het hormoonstelsel is handig wanneer een
reactie langer moet aanhouden. Bij stress zie je beide systemen tegelijk werken: eerst snel
via de sympathicus, daarna langduriger via hormonen zoals cortisol.
Samenvatting Vegetatieve Zenuwstelsel - HBO-niveau
Zenuwstelsel
HBO-niveau - met extra uitleg, tabellen, afbeeldingen en oefenvragen
Afbeelding uit de les: introductie vegetatieve zenuwstelsel.
Hoe gebruik je dit document?
Leer eerst de tabellen en de leerkaart achteraan. Gebruik daarna de oefenvragen om te
checken of je de stof actief kunt uitleggen. Focus vooral op: sympathicus versus
parasympathicus, synaps/neurotransmitters, en de acute stressreactie.
Samenvatting Vegetatieve Zenuwstelsel - HBO-niveau
, 1. Leerdoelen in gewone taal
Je kunt het zenuwstelsel indelen in centraal/perifeer en in animale/vegetatieve functies.
Je kunt de bouw van een zenuwcel uitleggen: dendrieten, cellichaam, axon, myeline en
synaps.
Je kunt uitleggen hoe een zenuwsignaal wordt doorgegeven via neurotransmitters in de
synaps.
Je kunt uitleggen welke organen door het vegetatieve zenuwstelsel worden geregeld.
Je kunt het verschil benoemen tussen sympathicus en parasympathicus.
Je kunt de route van een acute stressreactie via de sympathicus en het bijniermerg
uitleggen.
2. Homeostase: samenwerking zenuwstelsel en hormoonstelsel
Anatomische indeling van het zenuwstelsel: centraal en perifeer zenuwstelsel.
Homeostase betekent dat het lichaam interne omstandigheden stabiel houdt, zoals bloeddruk,
lichaamstemperatuur, ademhaling, bloedsuiker en vochtbalans. Het zenuwstelsel en het
hormoonstelsel werken hierbij samen.
Systeem Signaal Snelheid Effectduur Voorbeeld
Elektrische
impulsen en Hartslag stijgt
Zenuwstelsel Zeer snel Kortdurend
neurotransmitter direct bij schrik
s
Chemische
Cortisol stijgt bij
Hormoonstelsel hormonen via Trager Langer durend
langdurige stress
bloed
Extra uitleg
Het zenuwstelsel is handig voor snelle aanpassing. Het hormoonstelsel is handig wanneer een
reactie langer moet aanhouden. Bij stress zie je beide systemen tegelijk werken: eerst snel
via de sympathicus, daarna langduriger via hormonen zoals cortisol.
Samenvatting Vegetatieve Zenuwstelsel - HBO-niveau
