Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 114 pagina's
Samenvatting

Samenvatting Inleiding in de Criminologie | KU Leuven | 2025/26

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 114 pagina's

Deze collegeanekten behandelen de fundamentele concepten van criminologie aan de KU Leuven, met focus op de definitie van criminologie als multidisciplinaire wetenschap en de twee grote onderzoeksprojecten (Lombrosiaans en gouvernementeel). De aantekeningen dekken de drie hoofdthema's van criminologie (onderzoek naar criminaliteit/daders, criminalisering, en beleid), de acht onderzoekslijnen van LINC, en praktische toepassingen zoals herstelrecht. Perfect voor het eerste semester - volledig, goed gestructureerd, en direct afgestemd op het cursusmateriaal.

Voorbeeld van de inhoud

INLEIDING IN DE CRIMINOLOGIE
Inhoudsopgave
Inleiding.....................................................................................................................................................................6
Wat is criminologie................................................................................................................................................7
Wat doen criminologen?.......................................................................................................................................7
Conclusie...............................................................................................................................................................8
1. Wat is criminaliteit en wat is criminologie............................................................................................................8
1.1 Wat is criminaliteit..........................................................................................................................................9
1.1.1 Strafrechtelijke definities.........................................................................................................................9
1.1.2 Constructivisme: de uitdaging van het legalisme tot nihilisme...............................................................9
1.1.3 Alternatieve definities van criminaliteit.................................................................................................10
1.1.4 Kritiek op het begrip ‘criminaliteit’: afschaffen?....................................................................................10
1.2 Wat is criminologie........................................................................................................................................10
1.2.1 Materieel voorwerp...............................................................................................................................10
1.2.2 Het formeel voorwerp............................................................................................................................11
1.2.3 Onderzoeksparadigmata in de criminologie..........................................................................................13
1.2.4 Criminologie als zelfstandige discipline?................................................................................................13
1.3 Conclusie.......................................................................................................................................................13
Examenvraag.......................................................................................................................................................13
2. De meting van criminaliteit en onveiligheid & bronnen van criminaliteitscijfers..............................................14
2.1 Historische achtergrond................................................................................................................................14
2.2 Officiële criminaliteitscijfers..........................................................................................................................14
2.2.1 In België..................................................................................................................................................14
2.2.2 In internationale context........................................................................................................................14
2.2.3 Politiecijfers............................................................................................................................................15
2.3 Onderzoek bij daders: zelfsrapportagestudies.............................................................................................16
2.3.1 Toegevoegde waarde.............................................................................................................................16
2.3.2 Beperkingen...........................................................................................................................................16
2.4 Onderzoek naar slachtofferschap: slachtofferenquêtes...............................................................................16
2.4.1 De Belgische veiligheidsmonitor............................................................................................................16
2.4.2 Toegevoegde waarde.............................................................................................................................17
2.4.3 Beperkingen...........................................................................................................................................17
2.4.4 Onderzoek naar onveiligheidsgevoelens...............................................................................................17
2.5 Conclusie.......................................................................................................................................................18
Examenvraag.......................................................................................................................................................18

1

,3. Veelvoorkomende criminaliteit...........................................................................................................................19
3.1 Kernbegrippen en definities..........................................................................................................................19
3.2 Belgische cijfers en trends.............................................................................................................................20
3.2.1 Algemeen overzicht................................................................................................................................20
3.2.2 Eigendomscriminaliteit...........................................................................................................................20
3.2.3 Persoonscriminaliteit.............................................................................................................................21
3.2.4 Jeugddelinquentie..................................................................................................................................22
3.3 Internationale en historische trends.............................................................................................................23
3.3.1 Trends op geweldscriminaliteit..............................................................................................................23
3.3.2 De ‘crime drop’.......................................................................................................................................24
3.4 Conclusie.......................................................................................................................................................25
Examenvraag.......................................................................................................................................................25
4. Speciale criminaliteitsfenomenen: georganiseerde misdaad & organisatiecriminaliteit...................................26
4.1 Inleiding.........................................................................................................................................................26
4.2 Georganiseerde misdaad..............................................................................................................................26
4.2.1 Conceptualisering en definities..............................................................................................................26
4.2.2 De maffia’s..............................................................................................................................................27
4.2.3 Andere vormen van georganiseerde misdaad.......................................................................................29
4.3 Organisatiecriminaliteit.................................................................................................................................30
4.3.1 Conceptualisering en definities..............................................................................................................30
4.3.2 Oorzaken van organisatiecriminaliteit...................................................................................................31
4.4 Conclusie.......................................................................................................................................................31
Examenvraag.......................................................................................................................................................31
5. Constructie van criminaliteit in de media...........................................................................................................32
5.1 Inleiding.........................................................................................................................................................32
5.2 Criminaliteit in de media...............................................................................................................................33
5.2.1 Mediaonderzoek en inhoudanalyse.......................................................................................................33
5.2.2 Bevindingen uit onderzoek naar criminaliteit in het nieuws.................................................................33
5.2.3 Criminaliteit in populaire cultuur (films, series, tv)...............................................................................33
5.2.4 Algemene patronen in mediavoorstellingen van criminaliteit..............................................................34
5.3 Oorzaken van representatie van criminaliteit in de media...........................................................................34
5.4 Beïnvloeding van media op ons gedrag en attitudes....................................................................................36
5.4.1 Gerbner’s cultivatietheorie....................................................................................................................37
5.5 Gevolgen ven representatie van criminaliteit in de media...........................................................................37
5.6 Conclusie.......................................................................................................................................................38
Examenvraag.......................................................................................................................................................38
6. Methodologisch positivisme en kwantitatief onderzoek....................................................................................39

2

, 6.1 Problemen bij criminologisch onderzoek......................................................................................................39
6.2 Twee types van criminologisch onderzoek...................................................................................................39
6.3 Kenmerken van positivistisch onderzoek......................................................................................................40
6.4 Kwantitatief onderzoeksjargon.....................................................................................................................41
6.4.1 Probleemstelling....................................................................................................................................42
6.4.2 Theorie, concepten en operationalisering.............................................................................................42
6.4.3 Variabelen..............................................................................................................................................43
6.4.4 Hypothesen............................................................................................................................................43
6.4.5 Onderzoekseenheden............................................................................................................................44
6.4.6 KWaliteit van (kwantitatief) onderzoek.................................................................................................44
6.5 Conclusie.......................................................................................................................................................44
Examenvraag.......................................................................................................................................................45
7. Kwalitatief onderzoek en de vergelijking kwantitatief en kwalitatief onderzoek..............................................45
7.1 Kritiek op kwantitatief onderzoek.................................................................................................................45
7.2 Voorbeeld en definitie van kwalitatief onderzoek........................................................................................45
7.2.1 Wat is kwalitatief onderzoek?................................................................................................................46
7.3 Kwalitatief onderzoek: types en methodes..................................................................................................46
7.3.1 Narratief onderzoek...............................................................................................................................47
7.3.2 Biografisch onderzoek............................................................................................................................47
7.3.3 Etnografisch onderzoek..........................................................................................................................47
7.3.4 Case study (gevalstudie).........................................................................................................................48
7.3.5 Grounded theory....................................................................................................................................48
7.3.6 Fenomenologisch onderzoek.................................................................................................................48
7.3.7 Actie-onderzoek.....................................................................................................................................48
7.4 Vergelijking kwalitatief en kwantitatief onderzoek......................................................................................49
7.5 Conclusie.......................................................................................................................................................51
Examenvraag.......................................................................................................................................................51
8. Ontstaan van de criminologie in Europa: de klassieke school en de eerste positivisten...................................51
8.1 Inleiding.........................................................................................................................................................51
8.2 Het klassiek paradigma: Beccaria & Bentham..............................................................................................52
8.2.1 Beccaria..................................................................................................................................................52
8.2.2 Jeremy Bentham.....................................................................................................................................52
8.2.3 Evaluatie Beccaria en Bentham..............................................................................................................52
8.3 Het ontstaan van het positivisme in de criminologie...................................................................................53
8.3.1 Het positivisme in de criminologie.........................................................................................................53
8.3.2 Italiaanse school.....................................................................................................................................53
8.3.3 Franse school..........................................................................................................................................54

3

, 8.3.4 Duitstalige aanhangers van Lombroso...................................................................................................55
8.4 Institutionalisering van de criminologie in België en in Europa....................................................................55
8.5 Conclusie.......................................................................................................................................................56
Examenvraag.......................................................................................................................................................56
9. Het moderne sociologische positivisme..............................................................................................................57
9.1 De zogenaamde ‘Franse school’ en Emil Durkheim......................................................................................57
9.2 Het moderne sociologische positivsme........................................................................................................58
9.2.1 Sociaal ecologische theorieën................................................................................................................58
9.2.2 Anomie- en straintheorieën...................................................................................................................59
9.2.3 Subcultuurtheorieën..............................................................................................................................59
9.2.4 Controletheorieën..................................................................................................................................60
9.3 Drie uitdagingen voor het sociologische positivisme....................................................................................61
9.4 Conclusie.......................................................................................................................................................61
Examenvraag.......................................................................................................................................................61
10. De labelingbenadering en de kritische criminologie.........................................................................................62
10.1 De labelingsbenadering...............................................................................................................................62
10.2 Kritische stromingen...................................................................................................................................63
10.2.1 Conflicttheorieën..................................................................................................................................63
10.2.2 “Oorspronkelijke” radicale en kritische criminologie..........................................................................64
10.2.3 Culturele criminologie..........................................................................................................................65
10.2.4 Groene criminologie.............................................................................................................................66
10.2.5 Feministische criminologische benaderingen......................................................................................67
10.3 Conclusie.....................................................................................................................................................68
Examenvraag.......................................................................................................................................................68
11. De neoklassieke criminologie en biologische positivisme................................................................................69
11.1 Neoklassieke stroming en theorieën..........................................................................................................69
11.1.1 Evaluatie van neoklassieke stroming...................................................................................................71
11.2 Moderne en hedendaagse biologische positivisme....................................................................................71
11.2.1 Refresher erfelijkheid...........................................................................................................................71
11.2.2 Gedragsgenetisch onderzoek...............................................................................................................71
11.2.3 Epigenetisch onderzoek.......................................................................................................................72
11.2.4 Neurocriminologische verklaringen voor antisociaal gedrag..............................................................72
11.2.5 Relevantie biologisch onderzoek voor criminaliteitsbeleid.................................................................73
11.2.6 Evaluatie biologische stromingen........................................................................................................73
11.3 Conclusies....................................................................................................................................................73
11.3.1 Conclusie neoklassieke stromingen.....................................................................................................73
11.3.2 Conclusie biologische stromingen........................................................................................................73

4

Inhoudsopgave

  1. 01 Inleiding 6
    1. Wat is criminologie 7
    2. Wat doen criminologen? 7
    3. Conclusie 8
  2. 02 1. Wat is criminaliteit en wat is criminologie 8
    1. 1.1 Wat is criminaliteit 9
    2. 1.2 Wat is criminologie 10
    3. 1.3 Conclusie 13
    4. Examenvraag 13
  3. 03 2. De meting van criminaliteit en onveiligheid & bronnen van criminaliteitscijfers 14
    1. 2.1 Historische achtergrond 14
    2. 2.2 Officiële criminaliteitscijfers 14
    3. 2.3 Onderzoek bij daders: zelfsrapportagestudies 16
    4. 2.4 Onderzoek naar slachtofferschap: slachtofferenquêtes 16
    5. 2.5 Conclusie 18
    6. Examenvraag 18
  4. 04 3. Veelvoorkomende criminaliteit 19
    1. 3.1 Kernbegrippen en definities 19
    2. 3.2 Belgische cijfers en trends 20
    3. 3.3 Internationale en historische trends 23
    4. 3.4 Conclusie 25
    5. Examenvraag 25
  5. 05 4. Speciale criminaliteitsfenomenen: georganiseerde misdaad & organisatiecriminaliteit 26
    1. 4.1 Inleiding 26
    2. 4.2 Georganiseerde misdaad 26
    3. 4.3 Organisatiecriminaliteit 30
    4. 4.4 Conclusie 31
    5. Examenvraag 31
  6. 06 5. Constructie van criminaliteit in de media 32
    1. 5.1 Inleiding 32
    2. 5.2 Criminaliteit in de media 33
    3. 5.3 Oorzaken van representatie van criminaliteit in de media 34
    4. 5.4 Beïnvloeding van media op ons gedrag en attitudes 36
    5. 5.5 Gevolgen ven representatie van criminaliteit in de media 37
    6. 5.6 Conclusie 38
    7. Examenvraag 38
  7. 07 6. Methodologisch positivisme en kwantitatief onderzoek 39
    1. 6.1 Problemen bij criminologisch onderzoek 39
    2. 6.2 Twee types van criminologisch onderzoek 39
    3. 6.3 Kenmerken van positivistisch onderzoek 40
    4. 6.4 Kwantitatief onderzoeksjargon 41
    5. 6.5 Conclusie 44
    6. Examenvraag 45
  8. 08 7. Kwalitatief onderzoek en de vergelijking kwantitatief en kwalitatief onderzoek 45
    1. 7.1 Kritiek op kwantitatief onderzoek 45
    2. 7.2 Voorbeeld en definitie van kwalitatief onderzoek 45
    3. 7.3 Kwalitatief onderzoek: types en methodes 46
    4. 7.4 Vergelijking kwalitatief en kwantitatief onderzoek 49
    5. 7.5 Conclusie 51
    6. Examenvraag 51
  9. 09 8. Ontstaan van de criminologie in Europa: de klassieke school en de eerste positivisten 51
    1. 8.1 Inleiding 51
    2. 8.2 Het klassiek paradigma: Beccaria & Bentham 52
    3. 8.3 Het ontstaan van het positivisme in de criminologie 53
    4. 8.4 Institutionalisering van de criminologie in België en in Europa 55
    5. 8.5 Conclusie 56
    6. Examenvraag 56
  10. 10 9. Het moderne sociologische positivisme 57
    1. 9.1 De zogenaamde ‘Franse school’ en Emil Durkheim 57
    2. 9.2 Het moderne sociologische positivsme 58
    3. 9.3 Drie uitdagingen voor het sociologische positivisme 61
    4. 9.4 Conclusie 61
    5. Examenvraag 61
  11. 11 10. De labelingbenadering en de kritische criminologie 62
    1. 10.1 De labelingsbenadering 62
    2. 10.2 Kritische stromingen 63
    3. 10.3 Conclusie 68
    4. Examenvraag 68
  12. 12 11. De neoklassieke criminologie en biologische positivisme 69
    1. 11.1 Neoklassieke stroming en theorieën 69
    2. 11.2 Moderne en hedendaagse biologische positivisme 71
    3. 11.3 Conclusies 73
    4. Examenvraag 74
  13. 13 12. Het psychologische positivisme en nieuwe tendensen 74
    1. 12.1 Moderne en hedendaagse psychologische positivsme 74
    2. 12.2 Nieuwe tendensen 77
    3. 12.3 Besluit deel 3 80
    4. Examenvraag 82
  14. 14 13. Van de mechanische toepassing van het strafrecht naar het criminaliteits- en veiligheidsbeeld 83
    1. 13.1 Centrale begrippen 83
    2. 13.2 Het strafrecht doorheen de tijd 83
    3. 13.3 De doelen en effectiviteit van bestraffing 86
    4. 13.4 De uitbereiding van het criminaliteits-en veiligheidsbeleid 89
    5. 13.5 Conclusie 92
    6. Examenvraag 92
  15. 15 14. Politie en het criminaliteitsbeleid in praktijk in België en elders 93
    1. 14.1 Politie 93
    2. 14.2 Strafrechtsbedeling en criminaliteitsbeleid in praktijk 99
    3. 14.3 Conclusie 104
    4. Examenvraag 105
  16. 16 15. Criminaliteitspreventie en herstelrecht 105
    1. 15.1 Deel 1: Criminaliteitspreventie 105
    2. 15.2 Deel 2: Herstelrecht 110
    3. Examenvraag 114

Documentinformatie

Studie
Geüpload op
23 mei 2026
Aantal pagina's
114
Geschreven in
2025/2026
Type
Samenvatting
€9,66

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Verkocht
9
Volgers
5
Items
15
Laatst verkocht
11 maanden geleden

Echte notities, van echte studenten
Elk document op Stuvia is geschreven door een medestudent die hetzelfde vak deed. Zo leer je van iemand die het al heeft gehaald.



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen