• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Document preview thumbnail
Voorbeeld 8 van de 120 pagina's
Samenvatting

TENTAMENSTOF Biologische Grondslagen: Cognitie inclusief samenvatting, brightspace, afbeeldingen & cheatsheets met kernpunten (2026) - 8,6 voor tentamen

Document preview thumbnail
Voorbeeld 8 van de 120 pagina's

Nederlandse samenvatting van het vak Biologische Grondslagen: Cognitie (PB0612) aan de Open Universiteit, gebaseerd op 'The Student's Guide to Cognitive Neuroscience' (ed. 5). INCLUSIEF: praktische 'cheatsheets' met kernpunten per hoofdstuk en afbeeldingen & informatie van brightspace.

Voorbeeld van de inhoud

Biologische Grondslagen: Cognitie PB0612
Open Universiteit
The Student’s Guide to Cognitive Neuroscience (ed. 5) & Brightspace

Nederlandse Samenvatting
Gemaakt door Saartje Koning




Inhoud
Persoonlijke noot ............................................................................................................. 1
Hoofdstuk 2 – Introductie van het brein .............................................................................. 3
Hoofdstuk 6 – Het ontwikkelde brein .................................................................................. 8
PDF – Kolb & Wishaw: Development of the human brain .....................................................15
Hoofdstuk 3 – het elektrofysiologische brein .....................................................................23
Hoofdstuk 4 – het brein in beeld gebracht ..........................................................................29
Hoofdstuk 8 – het horende brein .......................................................................................34
Hoofdstuk 9 – het oplettende brein ...................................................................................48
Hoofdstuk 10 – het handelende brein ................................................................................59
Hoofdstuk 11 – het herinnerende brein..............................................................................72
Hoofdstuk 15 – het executieve brein..................................................................................87
Hoofdstuk 16 – het sociale en emotionele brein .................................................................96
PDF Frith – how we predict what other people are going to do ........................................... 104
Cheatsheets: ................................................................................................................ 108



Persoonlijke noot
Welkom bij mijn samenvatting! Ik ben iemand die van opsommingen, een duidelijk overzicht en
puntsgewijs leren houdt. Voor dit tentamen heb ik een 8,6 gehaald en jij kan dit ook! Aan het
einde van mijn samenvatting heb ik mijn zogenoemde ‘cheatsheets’ toegevoegd. Dit is een zeer
korte samenvatting met de kernpunten per hoofdstuk én associaties tussen bepaalde woorden
om het leren makkelijker te maken. Ik heb een bladzijde hieronder als voorbeeld gegeven. Deze
cheatsheets leer ik 2 a 3 dagen voor het tentamen totdat alles erin zit. Ik wens je veel succes met
dit vak!

,Voorbeeld cheatsheet:

,Hoofdstuk 2 – Introductie van het brein
Het proces van een actiepotentiaal:
1. NA+ kanalen openen zich wanneer er een positief signaal van voldoende sterkte door het
axonmembraan stroomt
2. NA+ (natriumionen) komen naar binnen en verminderen de negatieve lading in de cel
(=depolarisatie). Bij ongeveer -50mV wordt het membraan volledig doorlaatbaar. Deze
plotselinge depolarisatie en de repolarisatie vormt de actiepotentiaal
3. K+ stroomt naar buiten en herstelt de negatieve potentiaal in de cel en de NA+ kanalen
gaan ook weer dicht
4. Er is een korte periode van hyperpolarisatie, waarbij de binnenzijde negatiever is dan in
rusttoestand. Dat maakt het moeilijker voor de axon om meteen te depolariseren en
voorkomt dat het actiepotentiaal terugkomt

3 soorten witte stof kanalen:
1. Associatie kanalen
= kanalen die liggen tussen corticale regio’s binnen dezelfde hemisfeer
2. Commissuren
= kanalen die liggen tussen corticale regio’s in verschillende hemisferen
• Corpus Callosum = verbindt de twee hemisferen met elkaar
3. Projectie kanalen
= kanalen die liggen tussen corticale en
subcorticale structuren

4 ventrikels in de hersenen:
1. Laterale ventrikel
→ In elk halfrond
2. Derde ventrikel
→ Rond de subcorticale structuren
3. Vierde ventrikel
→ In de hersenstam

3 functies van de cerebrospinale vloeistof (CSF) wat in ventrikels zit:
1. Afvalstoffen overbrengen
2. Signalen overbrengen
3. Bescherming bieden aan het brein

Hiërarchische organisatie van het centraal zenuwstelsel:
1. Hersenen
a. Voorhersenen
i. Cerebrum (telencephalon)
1. Cerebrale cortex
a. Frontaal
b. Temporaal
c. Pariëtaal
d. Occipitaal
2. Limbisch systeem (subcortex)
a. Cingulate cortex
b. Hippocampus
c. Amygdala
3. Basale Ganglia (subcortex)
a. Nucleus caudatus → striatum

, b. Putamen → striatum & nucleus lentiformis
c. Globus Pallidus → nucleus lentiformis
ii. Diencephalon (subcortex)
1. Thalamus
2. Hypothalamus
3. Mammillaire lichamen
b. Middenhersenen
i. Substantia nigra
ii. Superieure en inferieure colliculi
c. Achterhersenen
i. Cerebellum (kleine hersenen)
ii. Pons
iii. Medulla oblongata
2. Ruggenmerg

3-dimensionaal navigeren rond de hersenen:
1. Voor en achter
a. Anterieur of rostraal (kant van de neus)
= voorkant
b. Posterieur of caudaal (kan van de staart)
= achterkant
2. Boven en onder
a. Superieur of dorsaal
= bovenkant
b. Inferieur of ventraal
= onderkant
3. Buiten en binnen
a. Lateraal
= buitenkant
b. Mediaal
= binnenkant of in het midden

4 termen van secties van de hersenen in tweedimensionale doorsnede:
1. Coronale sectie
= doorsnede in het verticale vlak door beide
hersenhelften
2. Sagittale sectie
= doorsnede in het verticale vlak door een hersenhelft
3. Mediale sectie
= doorsnede tussen beide hemisferen
4. Axiale sectie
= doorsnede in het horizontale vlak

1. Hersenen
a. Voorhersenen
i. Cerebrum (telencephalon)
1. Cerebrale cortex
2. Limbisch systeem (subcortex)
3. Basale ganglia (subcortex)
Cerebrale Cortex
3 corticale gebieden:
1. Neocortex

, = groot gedeelte van de cortex wat bestaat uit 6 lagen
2. Mesocortex
• Cingulate gyrus
• Insula
3. Allocortex
• Reukcortex
• Hippocampus

De scheidslijn tussen kwabben is soms heel duidelijk en soms niet.
• Spleet van Sylvio = scheiding tussen de frontale en temporale kwab

4 manieren waarop je de gebieden van de cerebrale cortex kunt verdelen en labelen:
1. Patroon van Gyri (hobbels) en Sulci (groeven)
= iedereen heeft hetzelfde patroon van gyri en sulci waardoor je hersengebieden op die
manier kan indelen
2. Celstructuur
= verdeling naar de distributie van verschillende cel soorten over de corticale lagen
o Brodman’s areas = verdeling van de cortex in 52 gebieden gelabeld van BA1 tot
BA52 → invloedrijke manier om de cerebrale cortex te verdelen en labelen
3. Functie
= alleen gebruikt voor de primaire zintuiglijke en motorische gebieden, want aan hogere
corticale gebieden kunnen onmogelijk unieke functies worden gelabeld
4. Connectiviteit
= hersengebieden verschillen qua connectiviteitsprofiel (= zwak of sterk verbinden met
andere regio’s) en MRI-technieken kunnen deze verbindingen in beeld brengen

Subcortex
= onder het corticale oppervlak en de tussenliggende witte stof, ligt een verzameling kernen van
grijze stof. Dit is de subcortex.

3 systemen van de subcortex:
1. Basale Ganglia
= grote afgeronde massa’s die in elke hersenhelft te vinden zijn. Ze omgeven de thalamus
in het midden van het brein
o Functie 1 → reguleren van beweging, programmeren en beëindigen van actie
▪ Stoornissen → hypokinetisch (bewegingsarmoede, ziekte van Parkinson)
of hyperkinetisch (overmatig bewegen, ziekte van Huntington)
o Functie 2 → aanleren van beloningen, vaardigheden en gewoonten
o Werking → de caudate nucleus en putamen leiden corticale input naar de
globus pallidus wat is verbonden met de thalamus. Deze circuits verhogen of
verlagen de waarschijnlijkheid en intensiteit van bepaald gedrag
2. Limbisch systeem
= belangrijk voor de interactie met de omgeving op basis van huidige behoeften, situatie
en voorgaande situaties.
o Functie → waarnemen en uitdrukken van emotie
o 5 onderdelen:
▪ Amygdala → bedreigingen
▪ Cingulate Gyrus → emotionele en cognitieve conflicten
▪ Hippocampus → leren en geheugen
▪ Mammillaire lichamen → geheugen

, ▪ Olfactorische reukkolven → reuk is belangrijk voor het detecteren van
belangrijke stimuli en de invloed ervan op de stemming en geheugen
3. Diëncefalon
1. Thalamus
= twee onderling verbonden eivormige gedeelten in het midden van de hersenen
▪ Functie → verdeelstation tussen zintuigen en cortex (behalve reuk)
▪ Verbonden met → bijna alle delen van de cortex en de basale ganglia

2 onderdelen van Thalamus:
1. Laterale geniculate nucleus = verbinding met visuele cortex
2. Mediale geniculate nucleus = verbinding met auditieve cortex

2. Hypothalamus (homeostase)
= ligt onder de thalamus en bestaat uit verschillende kernen en functies van het
lichaam → honger, dorst, lichaamstemperatuur
▪ Beschadiging → eet- en drinkstoornissen, vroegrijpe puberteit,
dwerggroei en gigantisme

Middenhersenen
3 onderdelen van de middenhersenen:
1. Superior Colliculi
= kernen in de middenhersenen die deel uitmaken van een subcorticale sensorische
verbinding van het programmeren van snelle oogbewegingen. Het integreert informatie
van zicht, gehoor en tast
2. Inferior Colliculi
= Kernen in de middenhersenen die deel uitmaken van een subcorticale auditieve
verbinding/verwerking
3. Substantia Nigra
= verbonden met de basale ganglia
o Celverlies → ziekte van parkinson

De inferieure en superieure colliculi voorzien een snelle route die snelle oriëntatie t.o.v. het
stimuli mogelijk maakt voordat deze bewust worden gehoord of gezien

Achterhersenen
3 onderdelen van de achterhersenen:
1. Cerebellum (kleine hersenen)
= sterke grijze stof van de middenhersenen die vastzit aan de achterhersenen met twee
onderling verbonden kwabben. Bewegingscommando’s worden geïntegreerd met
zintuiglijke feedback over de huidige toestand.
o Functie → behendigheid en soepele beweging
o Unilaterale beschadigingen → slechte coördinatie aan dezelfde kant van het
lichaam als de beschadiging
o Bilaterale beschadigingen → onvaste tred, onduidelijke spraak en heen en weer
bewegen met de ogen
2. Pons
= gedeelte van de achterhersenen dat de verbinding vormt tussen het cerebellum en het
cerebrum. De pons ontvangt informatie van visuele gebieden om oog- en
lichaamsbewegingen te controleren
3. Medulla oblongata
= gedeelte van de achterhersenen dat vitale functies reguleert zoals ademhaling, slikken,
hartritme en de slaap-waakcyclus

,Dysartrie = onduidelijke spraak
Nystagmus = ogen die heen en weer bewegen

Brightspace 1

Afbeelding 1:
Blauw = temporaal
Geel = occipitaal
Oranje = frontaal
Groen = pariëtaal


Afbeelding 2:
1 = caudate
2 = putamen
3 = amygdala
4 = globus pallidus

Wat is de overkoepelende term voor deze structuur?
→ Basale ganglia

Met welke functies is deze structuur geassocieerd?
→ motoriek en beweging; de controle van bewegingen, leren van vaardigheden en leren op basis
van beloning
2
Extra brightspace info:
Wat is witte stof?
→ axonen en glia

Wat is grijze stof?
→ cellichamen

Bevatten zowel de witte als de grijze stof myeline?
→ alleen de witte stof

Welke verschillende soorten witte stof tracts bestaan er?
1. Commissures
2. Projection tracts
3. Association tracts

Anterior = voor
Posterior = achter
Dorsal / superieur = boven
Ventral / inferieur = onder
Lateral = buiten

, Medial = binnen

Ezelsbruggetjes:
• A voor P (anterior is voor, posterior is achter)
• Ventraal (V wijst naar beneden, dus onder)
• Dorsaal (d is omgedraaid een b, dus boven)


Afbeelding 3:
1= dendriet
2 = axonheuvel
3 = knoop van Ranvier
4 = axon terminal
5 = Schwann-cellen (perifere zenuwstelsel)
6 = myeline
7 = celkern (nucleus)

Afbeelding 4:
0=rustpotentieel
1=depolarisatie 3
2=>0mV
3=actiepotentieel
4=repolarisatie
5=hyperpolarisatie
6=terugkeer rustpotentieel




4




Hoofdstuk 6 – Het ontwikkelde brein
Nature-nurture debat door de jaren heen:
1. Galton
= erfelijkheid
2. Freud
= vroege ervaringen en opvoedstijl
3. Vygotsky
= cultuur en communicatie
4. Skinner
= leren door beloningen en straffen
5. Piaget
= cyclisch proces van interacties tussen het kind en de omgeving

4 neurocognitieve technieken voor kleuters en kinderen:
1. Functionele MRI

Inhoudsopgave

  1. 01 Persoonlijke noot 1
  2. 02 Hoofdstuk 2 – Introductie van het brein 3
  3. 03 Hoofdstuk 6 – Het ontwikkelde brein 8
  4. 04 PDF – Kolb & Wishaw: Development of the human brain 15
  5. 05 Hoofdstuk 3 – het elektrofysiologische brein 23
  6. 06 Hoofdstuk 4 – het brein in beeld gebracht 29
  7. 07 Hoofdstuk 8 – het horende brein 34
  8. 08 Hoofdstuk 9 – het oplettende brein 48
  9. 09 Hoofdstuk 10 – het handelende brein 59
  10. 10 Hoofdstuk 11 – het herinnerende brein 72
  11. 11 Hoofdstuk 15 – het executieve brein 87
  12. 12 Hoofdstuk 16 – het sociale en emotionele brein 96
  13. 13 PDF Frith – how we predict what other people are going to do 104
  14. 14 Cheatsheets: 108
  15. 15 Lateral = buiten 1
  16. 16 Functionele MRI 3

Documentinformatie

Geüpload op
19 mei 2026
Bestand laatst geupdate op
19 mei 2026
Aantal pagina's
120
Geschreven in
2025/2026
Type
Samenvatting
€8,99
Gekocht door 25 studenten

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
saartjekoning
3,9
(49)
Verkocht
433
Volgers
265
Items
12
Laatst verkocht
1 dag geleden


Echte notities, van echte studenten
Elk document op Stuvia is geschreven door een medestudent die hetzelfde vak deed. Zo leer je van iemand die het al heeft gehaald.

Reviews van geverifieerde kopers

3 maanden geleden

Ik mis wat uitleg. Er worden dingen opgesomd of kort op een rijtje gezet, maar vaak geen uitleg wat het precies is, wat het doet, etc.

2 maanden geleden

Mede dankzij deze samenvatting ben ik vrij vlot en met een goed resultaat door dit vak gegaan! Alle kernpunten staan erin.

4 maanden geleden

Ik vond dit een hele fijne samenvatting om ook de leerstof beter te kunnen begrijpen, ik had maar 2 weken de tijd om het in mijn hoofd te krijgen en ik kon het dus niet alleen goed stampen maar ook begrijpen hoe alles met elkaar verbonden is. Ik zou deze zeker aanraden! Net mijn toets gedaan en heb dit vak dan ook met een 8,6 afgerond!




Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen