Thema 8: Verbintenissenrecht
Niet alle verbintenissen zijn contracten, maar alle contracten zijn verbintenissen
1. Definitie en Soorten
– Een verbintenis is een rechtsband op grond waarvan een schuldeiser van een
schuldenaar, indien nodig in rechte, de uitvoering van een prestatie mag eisen
(artikel 5.1 BW)
Schematische voorstelling
Vb. ik koop een auto aan bij een garagist, dan moet deze mij ook de auto geven na betaling of na
hoe het in het contract staat
Opdagen is een verbintenis
➔ Als je met vrienden afspreekt en je komt niet opdagen dan kan je daarmee niet
naar de rechtbank het ergste wat er kan gebeuren is dat de vriendschap voorbij is
Derde = iemand die buiten het contract staat
Verbintenis = persoonlijk recht
– Om gedrag van een ander mee af te dwingen
– Verjaart na 10j → je hebt 10j de tijd om de verbintenissen op te eisen
Terminologie m.b.t. partijen
– Schuldeiser = vorderingsrecht, schuld(vordering), inschuld
– Vorderen = iets vragen
– Schuldenaar: verbintenis, plicht, schuld
1
,Voorbeeld
Georges koopt een auto bij garagist Hein. Zij sluiten een koop-verkoopovereenkomst. Josianne
komt daarvan een aantal foto’s maken.
Welke verbintenissen?
➔ Hein geeft de auto aan George
➔ George betaald de auto
Wie is derde in deze?
➔ Josianne
• Verbintenissen zijn op verschillende manieren in te delen:
• Op ontstaanswijze
• Op basis van voorwerp
• Op basis van modaliteiten
A. Soorten volgens ontstaanswijze
Verbintenissen kunnen ontstaan uit: (zie artikel 5.3)
– Rechtsfeit = “een feitelijke gebeurtenis waaraan het (objectieve) recht
gevolgen koppelt” (zie thema 2)
– Rechtshandeling = “het wetens en willens stellen (of nalaten) van een
materiële daad met het oog op de daaraan gekoppelde rechtsgevolgen” (zie
thema 2)
➔ Zie ook boek 1 in burgerlijk wetboek artikel 1.3.
– Rechtsfeit – Onrechtmatige daad
• Daad die burgerrechtelijke aansprakelijkheid oplevert
Bv. aanrijding,vechtpartij,…
– Rechtsfeit – quasi contract
• Lijkt op contract, maar is het niet
• Geen wilsovereenstemming
Bv. onverschuldigde betaling
➔ Zie boek 5 burgerlijk wetboek artikel 5.127
2
, Zaakwaarneming
= zorg dragen van iemand anders zaak/product
Je geeft jouw buurman jouw sleutel en wnr je weg bent was er een enorme storm. Jouw buurman
belt dan de brandweer en zorgt ervoor dat jouw dak weer helemaal in orde is. De heeft de
buurman de zaak waargenomen.
Dit hadden ze niet afgesproken, maar hij heeft dat gewoon gedaan.
De onverschuldigde betaling
Je hebt betaald op de verkeerde rekening. De tegenpartij moet dit zonder problemen
terugbetalen, er was namelijk nooit sprake van een contract, het was gewoon een vergissing.
Doet die dat niet dan kan je een schadevergoeding/rente aanvragen
– Rechtshandeling
▪ Privaat of publiekrechtelijk
• Privaat: contracten
• Publiek: contracten met overheden
▪ Eenzijdig of meerzijdig (zie burgerlijk wetboek boek 5 artikel 5.6)
• Eenzijdig: 1 partij dient te handelen (bv. aanvaarding nalatenschap,
opzegging,…) → de ene geeft iets en krijgt niets in de plaats
• Meerzijdig: meerdere partijen dienen te handelen → de ene geeft iets en
je krijgt iets anders in de plaats
– Bv. Iets schenken aan iemand = eenzijdig
– Bv. Nalatenschap(moet je aanvaarden) = eenzijdig
– Opzegging = eenzijdig
B. Soorten volgens voorwerp (moet ook ergens te vinden zijn in het burgerlijk wetboek)
– Voorwerp = waarover de verbintenis gaat
– Iedere verbintenis moet dit hebben
– Het geven, doen, of nalaten
▪ Gewone verbintenis
– = een normaal contract
– = verbintenis staat losgekoppeld van specifieke persoon
– Alle overeenkomsten zijn overdraagbaar
3
Niet alle verbintenissen zijn contracten, maar alle contracten zijn verbintenissen
1. Definitie en Soorten
– Een verbintenis is een rechtsband op grond waarvan een schuldeiser van een
schuldenaar, indien nodig in rechte, de uitvoering van een prestatie mag eisen
(artikel 5.1 BW)
Schematische voorstelling
Vb. ik koop een auto aan bij een garagist, dan moet deze mij ook de auto geven na betaling of na
hoe het in het contract staat
Opdagen is een verbintenis
➔ Als je met vrienden afspreekt en je komt niet opdagen dan kan je daarmee niet
naar de rechtbank het ergste wat er kan gebeuren is dat de vriendschap voorbij is
Derde = iemand die buiten het contract staat
Verbintenis = persoonlijk recht
– Om gedrag van een ander mee af te dwingen
– Verjaart na 10j → je hebt 10j de tijd om de verbintenissen op te eisen
Terminologie m.b.t. partijen
– Schuldeiser = vorderingsrecht, schuld(vordering), inschuld
– Vorderen = iets vragen
– Schuldenaar: verbintenis, plicht, schuld
1
,Voorbeeld
Georges koopt een auto bij garagist Hein. Zij sluiten een koop-verkoopovereenkomst. Josianne
komt daarvan een aantal foto’s maken.
Welke verbintenissen?
➔ Hein geeft de auto aan George
➔ George betaald de auto
Wie is derde in deze?
➔ Josianne
• Verbintenissen zijn op verschillende manieren in te delen:
• Op ontstaanswijze
• Op basis van voorwerp
• Op basis van modaliteiten
A. Soorten volgens ontstaanswijze
Verbintenissen kunnen ontstaan uit: (zie artikel 5.3)
– Rechtsfeit = “een feitelijke gebeurtenis waaraan het (objectieve) recht
gevolgen koppelt” (zie thema 2)
– Rechtshandeling = “het wetens en willens stellen (of nalaten) van een
materiële daad met het oog op de daaraan gekoppelde rechtsgevolgen” (zie
thema 2)
➔ Zie ook boek 1 in burgerlijk wetboek artikel 1.3.
– Rechtsfeit – Onrechtmatige daad
• Daad die burgerrechtelijke aansprakelijkheid oplevert
Bv. aanrijding,vechtpartij,…
– Rechtsfeit – quasi contract
• Lijkt op contract, maar is het niet
• Geen wilsovereenstemming
Bv. onverschuldigde betaling
➔ Zie boek 5 burgerlijk wetboek artikel 5.127
2
, Zaakwaarneming
= zorg dragen van iemand anders zaak/product
Je geeft jouw buurman jouw sleutel en wnr je weg bent was er een enorme storm. Jouw buurman
belt dan de brandweer en zorgt ervoor dat jouw dak weer helemaal in orde is. De heeft de
buurman de zaak waargenomen.
Dit hadden ze niet afgesproken, maar hij heeft dat gewoon gedaan.
De onverschuldigde betaling
Je hebt betaald op de verkeerde rekening. De tegenpartij moet dit zonder problemen
terugbetalen, er was namelijk nooit sprake van een contract, het was gewoon een vergissing.
Doet die dat niet dan kan je een schadevergoeding/rente aanvragen
– Rechtshandeling
▪ Privaat of publiekrechtelijk
• Privaat: contracten
• Publiek: contracten met overheden
▪ Eenzijdig of meerzijdig (zie burgerlijk wetboek boek 5 artikel 5.6)
• Eenzijdig: 1 partij dient te handelen (bv. aanvaarding nalatenschap,
opzegging,…) → de ene geeft iets en krijgt niets in de plaats
• Meerzijdig: meerdere partijen dienen te handelen → de ene geeft iets en
je krijgt iets anders in de plaats
– Bv. Iets schenken aan iemand = eenzijdig
– Bv. Nalatenschap(moet je aanvaarden) = eenzijdig
– Opzegging = eenzijdig
B. Soorten volgens voorwerp (moet ook ergens te vinden zijn in het burgerlijk wetboek)
– Voorwerp = waarover de verbintenis gaat
– Iedere verbintenis moet dit hebben
– Het geven, doen, of nalaten
▪ Gewone verbintenis
– = een normaal contract
– = verbintenis staat losgekoppeld van specifieke persoon
– Alle overeenkomsten zijn overdraagbaar
3
