2025
Conceptanalyse
Zorgmijding
Oddo, Marente
Opleiding: Master Innovatie in Zorg en Welzijn
Cursusnaam: Academische vaardigheden
Studentnummer:
Inleverdatum: 18-01-2026
Naam Mentor:
Aantal woorden: 2855
,Samenvatting
In deze conceptanalyse is het begrip zorgmijding gedefinieerd op basis van een
literatuurstudie volgens de methode van Walker en Avant, een systematische benadering
voor conceptontwikkeling, verdeeld in acht stappen. De zoekstrategie omvatte een brede
verkenning van grijze literatuur en gerichte zoekacties in PsycINFO en CINAHL met termen
als defenition care avoidance en healthcare avoidance. Van de 297 gevonden publicaties
voldeden zeven artikelen aan de criteria van zorgmijding in de context van het sociaal
domein.
Uit de literatuur blijkt dat zorgmijding verwijst naar het uitstellen of vermijden van
noodzakelijke zorg ondanks een aanwezige zorgbehoefte. Schout et al. (2010) koppelen dit
aan complexe problematiek, terwijl Klop et al. (2018) zorgmijding vooral signaleren bij
moeilijk bereikbare groepen zoals dak- en thuislozen. In de geriatrie betreft het vaak
verborgen zorgbehoeften die kunnen escaleren (De Groot et al., 2013). Veelvoorkomende
factoren die bijdragen aan zorgmijdend gedrag zijn sociale deprivatie, financiële
kwetsbaarheid, cognitieve of psychische problemen, meervoudige problematiek en
schaamte.
De casussen in deze analyse illustreren hoe deze attributen zich in de praktijk manifesteren.
De modelcasus bevat alle kernattributen; de grensgevalcasus toont slechts enkele
kenmerken. Aanverwante begrippen, zoals zorguitstel, worden verduidelijkt met een
gerelateerde en een tegenovergestelde casus.
Daarnaast komen drie antecedenten naar voren die zorgmijding in gang zetten: negatieve
ervaringen, wantrouwen en een sterke behoefte aan autonomie. Eerdere stigmatiserende of
Met het inleveren van dit beroepsproduct verklaar ik Marente
Oddo, student aan de Master Innovatie in Zorg en Welzijn van
de Hogeschool Utrecht, dat ik bij het schrijven van dit
beroepsproduct, geen plagiaat heb gepleegd en dat het
beroepsproduct het resultaat is van mijn eigen werk en
verwoord is in mijn eigen woorden behoudens citaten. Daar
waar het beroepsproduct gebaseerd is op informatie dan wel
ideeën uit een andere informatiebron zal ik die ander recht
doen door naar diens geraadpleegde werk te verwijzen.
Tevens verklaar ik dat ik te allen tijde verantwoordelijk blijf
voor het bovenstaande.
ongunstige zorgervaringen versterken schaamte en verhogen de drempel tot hulp.
1
, Wantrouwen komt met name voor bij sociaal of financieel kwetsbare groepen en mensen
met cognitieve/psychische problematiek. Autonomie, vaak gebaseerd op schaamte of de
overtuiging problemen zelf te moeten oplossen, kan ertoe leiden dat hulp bewust wordt
afgewezen.
De consequenties van zorgmijding zijn aanzienlijk. Onbehandelde problemen verergeren,
wat leidt tot complexere zorgbehoeften en een grotere belasting van het zorgsysteem.
Tegelijkertijd nemen psychosociale klachten zoals stress, angst en sociale isolatie toe, wat
bijdraagt aan verdere gezondheidsongelijkheid, vooral onder kwetsbare groepen.
Empirische referenties tonen dat zorgmijding in de praktijk herkenbaar is aan uitstelgedrag,
het niet nakomen van afspraken, terughoudend contact, wantrouwen richting professionals
en financiële zorgen. Deze signalen bevestigen dat zorgmijding een complex fenomeen is,
gevormd door de interactie tussen persoonlijke kenmerken, psychosociale factoren en
systeem-gerelateerde aspecten.
Inhoudsopgave
Inleiding....................................................................................................3
Methode....................................................................................................4
2.1 Walker and Avant....................................................................................... 4
2.2 Zoekstrategie............................................................................................. 6
Bevindingen..............................................................................................7
3.1 Identificeren gebruikswijzen concept.........................................................8
3.2 Attributen................................................................................................... 8
3.3 Beschrijvende casussen...........................................................................10
3.4 Antecedenten........................................................................................... 13
3.5 Consequenties.......................................................................................... 14
3.6 Empirische referenties............................................................................. 15
Discussie.................................................................................................16
Conclusie................................................................................................18
Literatuurlijst...........................................................................................19
Bijlagen.....................................................................................................0
Bijlage 1 Groepeerschema............................................................................... 0
Bijlage 2 Leerrendement.................................................................................. 0
Bijlage 3 Peer assessments medestudenten....................................................1
Peerreview 1.................................................................................................... 1
Peerreview 2.................................................................................................... 2
2
Conceptanalyse
Zorgmijding
Oddo, Marente
Opleiding: Master Innovatie in Zorg en Welzijn
Cursusnaam: Academische vaardigheden
Studentnummer:
Inleverdatum: 18-01-2026
Naam Mentor:
Aantal woorden: 2855
,Samenvatting
In deze conceptanalyse is het begrip zorgmijding gedefinieerd op basis van een
literatuurstudie volgens de methode van Walker en Avant, een systematische benadering
voor conceptontwikkeling, verdeeld in acht stappen. De zoekstrategie omvatte een brede
verkenning van grijze literatuur en gerichte zoekacties in PsycINFO en CINAHL met termen
als defenition care avoidance en healthcare avoidance. Van de 297 gevonden publicaties
voldeden zeven artikelen aan de criteria van zorgmijding in de context van het sociaal
domein.
Uit de literatuur blijkt dat zorgmijding verwijst naar het uitstellen of vermijden van
noodzakelijke zorg ondanks een aanwezige zorgbehoefte. Schout et al. (2010) koppelen dit
aan complexe problematiek, terwijl Klop et al. (2018) zorgmijding vooral signaleren bij
moeilijk bereikbare groepen zoals dak- en thuislozen. In de geriatrie betreft het vaak
verborgen zorgbehoeften die kunnen escaleren (De Groot et al., 2013). Veelvoorkomende
factoren die bijdragen aan zorgmijdend gedrag zijn sociale deprivatie, financiële
kwetsbaarheid, cognitieve of psychische problemen, meervoudige problematiek en
schaamte.
De casussen in deze analyse illustreren hoe deze attributen zich in de praktijk manifesteren.
De modelcasus bevat alle kernattributen; de grensgevalcasus toont slechts enkele
kenmerken. Aanverwante begrippen, zoals zorguitstel, worden verduidelijkt met een
gerelateerde en een tegenovergestelde casus.
Daarnaast komen drie antecedenten naar voren die zorgmijding in gang zetten: negatieve
ervaringen, wantrouwen en een sterke behoefte aan autonomie. Eerdere stigmatiserende of
Met het inleveren van dit beroepsproduct verklaar ik Marente
Oddo, student aan de Master Innovatie in Zorg en Welzijn van
de Hogeschool Utrecht, dat ik bij het schrijven van dit
beroepsproduct, geen plagiaat heb gepleegd en dat het
beroepsproduct het resultaat is van mijn eigen werk en
verwoord is in mijn eigen woorden behoudens citaten. Daar
waar het beroepsproduct gebaseerd is op informatie dan wel
ideeën uit een andere informatiebron zal ik die ander recht
doen door naar diens geraadpleegde werk te verwijzen.
Tevens verklaar ik dat ik te allen tijde verantwoordelijk blijf
voor het bovenstaande.
ongunstige zorgervaringen versterken schaamte en verhogen de drempel tot hulp.
1
, Wantrouwen komt met name voor bij sociaal of financieel kwetsbare groepen en mensen
met cognitieve/psychische problematiek. Autonomie, vaak gebaseerd op schaamte of de
overtuiging problemen zelf te moeten oplossen, kan ertoe leiden dat hulp bewust wordt
afgewezen.
De consequenties van zorgmijding zijn aanzienlijk. Onbehandelde problemen verergeren,
wat leidt tot complexere zorgbehoeften en een grotere belasting van het zorgsysteem.
Tegelijkertijd nemen psychosociale klachten zoals stress, angst en sociale isolatie toe, wat
bijdraagt aan verdere gezondheidsongelijkheid, vooral onder kwetsbare groepen.
Empirische referenties tonen dat zorgmijding in de praktijk herkenbaar is aan uitstelgedrag,
het niet nakomen van afspraken, terughoudend contact, wantrouwen richting professionals
en financiële zorgen. Deze signalen bevestigen dat zorgmijding een complex fenomeen is,
gevormd door de interactie tussen persoonlijke kenmerken, psychosociale factoren en
systeem-gerelateerde aspecten.
Inhoudsopgave
Inleiding....................................................................................................3
Methode....................................................................................................4
2.1 Walker and Avant....................................................................................... 4
2.2 Zoekstrategie............................................................................................. 6
Bevindingen..............................................................................................7
3.1 Identificeren gebruikswijzen concept.........................................................8
3.2 Attributen................................................................................................... 8
3.3 Beschrijvende casussen...........................................................................10
3.4 Antecedenten........................................................................................... 13
3.5 Consequenties.......................................................................................... 14
3.6 Empirische referenties............................................................................. 15
Discussie.................................................................................................16
Conclusie................................................................................................18
Literatuurlijst...........................................................................................19
Bijlagen.....................................................................................................0
Bijlage 1 Groepeerschema............................................................................... 0
Bijlage 2 Leerrendement.................................................................................. 0
Bijlage 3 Peer assessments medestudenten....................................................1
Peerreview 1.................................................................................................... 1
Peerreview 2.................................................................................................... 2
2
