• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 119 pagina's
Samenvatting

Samenvatting klassieke sociologische theorieën (17/20)

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 119 pagina's

Deze samenvatting omvat alle slides van de powerpoint en uitgebreide notities van de les. Ik behaalde dit punt door enkel mijn samenvatting te leren. Veel succes!!

Voorbeeld van de inhoud

’23-‘24



Klassieke
sociologische
theorieën
Universiteit Antwerpen




Hanne Van der Heyden
Sociologie

,Informatie
Kijk ook ppt op BB

Info examen
Schriftelijk examen: zelf redeneringen opbouwen over auteurs en hun denken, paradigma's, theorieën.  Allemaal
open vragen, vak is meer dan een kennis vak

Hoe word je beoordeeld op het examen?
1: klopt het wat je zegt? Juiste begrippen
2: vermogen om al denkend om te gaan met de ideeën van Marx enzo  discussie ruimte openen en ontvangen 
denken over de theorie dus

Structuur om te antwoorden op het examen

1. Korte inleiding: wie is de socioloog? Welke stroming? Welk paradigma? Binnen welk werk van de socioloog is
de vraag gesitueerd (een boek of docoraat)
2. Midden: je geeft een duidelijk antwoord op vraag
3. Slot: je schrijft een klein slot (korte krachtige 2 zinnen die alles duidelijk samenvatten)

Bij open vragen: eerst basisbegrippen uitleggen (bv geld, kapitaal)

Je krijgt een vraag of begrip van op de slide van de laatste les! Kijk die slides!

Soort vragen

- 5 begrippen (op 1 punt)
- 4 openvragen (op 4 punten)

Studiemateriaal
Dit is geen cursus maar een gemakkelijke uitleg over de denkweg van de grondleggers  je moet mee de denkweg
afleggen  lees de teksten en ga daarmee om  denk erover na en sta stil bij de zaken die je echt interesseren

Waarom nu Marx enzo bespreken? Sociologen hebben niet alleen betekenis voor de wetenschap maar ook een
algemene en culturele betekenis voor de maatschappij




1

,Inhoudsopgave
Info examen.................................................................................................................................................................1
Studiemateriaal...........................................................................................................................................................1
1.1 Wat is dat eigenlijk, een theorie?..............................................................................................................................6
Theorie........................................................................................................................................................................6
Model.......................................................................................................................................................................... 6
Paradigma....................................................................................................................................................................6
Stroming......................................................................................................................................................................7
Theorie, stroming en traditie.......................................................................................................................................7
1.2 Ontwikkeling van de sociologische theorie................................................................................................................8
Klassieke fase: eigenzinnige auteurs............................................................................................................................8
Moderne fase: paradigmate........................................................................................................................................8
Eclecticisme en nieuwe syntheses...............................................................................................................................8
1.3 De hoofdparadigma’s.................................................................................................................................................8
Twee basisvragen.........................................................................................................................................................8
Vier (hoofd)paradigmata.............................................................................................................................................0
1.1 De gerealiseerde technocratie?.................................................................................................................................1
Definitie gerealiseerde technocratie............................................................................................................................1
Waar is Comte?...........................................................................................................................................................1
1.2 Comté en de erfenis van het positivisme...................................................................................................................1
Ontstaan en denkers bij het positivisme......................................................................................................................1
Comté hybride positivistische droom..........................................................................................................................1
Positivisme als ‘religie van de mensheid’.....................................................................................................................1
1.3 Saint-Simon (1760-1825)...........................................................................................................................................0
Tijdsgeest..................................................................................................................................................................... 0
Belang van organiseren...............................................................................................................................................0
Zijn opvattingen/ uitspraken........................................................................................................................................0
Het Saint-Simonisme...................................................................................................................................................2
Comte als leerling van SS.............................................................................................................................................2
Het meningsverschil tussen Saint-Simon en Comte.....................................................................................................2
1.4 Onderscheidt vijf termen onder het positivisme.......................................................................................................0
Het reële versus het verbeelde (1)..............................................................................................................................0
Het nuttige versus het ledige (2)..................................................................................................................................1
Zekerheid versus twijfel (3)..........................................................................................................................................1
De impasse van het logisch positivisme.......................................................................................................................0
Het positieve versus het negatieve (4).........................................................................................................................0
1.5 Besluit........................................................................................................................................................................ 1
De gerealiseerde technocratie?...................................................................................................................................1

, 2.1 Inleiding.....................................................................................................................................................................3
2.2 Karl Marx meer als een mummie?.............................................................................................................................3
Definitie mummie........................................................................................................................................................3
Marx’s wereldhistorische betekenis............................................................................................................................3
2.2 Geschiedenis van Marx..............................................................................................................................................0
Algemene informatie...................................................................................................................................................0
Hegel........................................................................................................................................................................... 1
Bruno Bauer................................................................................................................................................................ 2
Ludwig Feuerbach.......................................................................................................................................................2
2.3 Parijse tijd.................................................................................................................................................................. 0
Marx de journalist (Marx was te radicaal dus academisch niveau was niet mogelijk).................................................0
Ontdekking van het proletariaat..................................................................................................................................0
Wapen van de kritiek...................................................................................................................................................0
Vriendschap met Friedrich Engels...............................................................................................................................1
2.3 Marx in Brussel..........................................................................................................................................................1
Marx, een democratische dictator...............................................................................................................................1
De organisatie van de communisten............................................................................................................................2
Marx uitgewezen uit België.........................................................................................................................................2
Revolutie jaar 1848......................................................................................................................................................2
2.4 Het communistisch manifest.....................................................................................................................................0
De dialectische wereldgeschiedenis volgens Marx: de (bijna) eeuwige klassenstrijd..................................................0
De constructieve rol van de Bourgeoisie.....................................................................................................................1
Kleine uitstap naar productie in de 21ste eeuw............................................................................................................0
Is de communistische revolutie een zoveelste politieke omwenteling?......................................................................0
Het zijn de (economie) bepaalt het bewustzijn...........................................................................................................0
Wetenschappelijk socialisme.......................................................................................................................................1
2.5 Historisch materialisme.............................................................................................................................................2
Bestaan er historische wetmatigheden?......................................................................................................................2
Metafoor van de onderbouw en bovenbouw..............................................................................................................0
Einde aan de voorgeschiedenis...................................................................................................................................1
2.6 Naar Das Kapital........................................................................................................................................................1
Emigré in Londen (1848-1833)....................................................................................................................................1
Aanleiding tot Das kapital............................................................................................................................................1
De eerste internationale..............................................................................................................................................1
Hoe moeten we Max nu interpreteren?......................................................................................................................0
2.8 Das Kapital................................................................................................................................................................. 0
Wat is kapitaal?...........................................................................................................................................................0
De waar – gebruikswaarde en ruilwaarde...................................................................................................................1

1

Inhoudsopgave

  1. 01 Info examen 2
  2. 02 Studiemateriaal 2
  3. 03 1.1 Wat is dat eigenlijk, een theorie? 9
    1. Theorie 9
    2. Model 9
    3. Paradigma 9
    4. Stroming 10
    5. Theorie, stroming en traditie 10
  4. 04 1.2 Ontwikkeling van de sociologische theorie 11
    1. Klassieke fase: eigenzinnige auteurs 11
    2. Moderne fase: paradigmate 11
    3. Eclecticisme en nieuwe syntheses 11
  5. 05 1.3 De hoofdparadigma’s 11
    1. Twee basisvragen 11
    2. Vier (hoofd)paradigmata 12
  6. 06 1.1 De gerealiseerde technocratie? 13
    1. Definitie gerealiseerde technocratie 13
    2. Waar is Comte? 13
  7. 07 1.2 Comté en de erfenis van het positivisme 13
    1. Ontstaan en denkers bij het positivisme 13
    2. Comté hybride positivistische droom 13
    3. Positivisme als ‘religie van de mensheid’ 13
  8. 08 1.3 Saint-Simon (1760-1825) 15
    1. Tijdsgeest 15
    2. Belang van organiseren 15
    3. Zijn opvattingen/ uitspraken 15
    4. Het Saint-Simonisme 17
    5. Comte als leerling van SS 17
    6. Het meningsverschil tussen Saint-Simon en Comte 17
  9. 09 1.4 Onderscheidt vijf termen onder het positivisme 18
    1. Het reële versus het verbeelde (1) 18
    2. Het nuttige versus het ledige (2) 19
    3. Zekerheid versus twijfel (3) 19
    4. De impasse van het logisch positivisme 21
    5. Het positieve versus het negatieve (4) 21
  10. 10 1.5 Besluit 22
    1. De gerealiseerde technocratie? 22
  11. 11 2.1 Inleiding 24
  12. 12 2.2 Karl Marx meer als een mummie? 24
    1. Definitie mummie 24
    2. Marx’s wereldhistorische betekenis 24
  13. 13 2.2 Geschiedenis van Marx 25
    1. Algemene informatie 25
    2. Hegel 26
    3. Bruno Bauer 27
    4. Ludwig Feuerbach 27
  14. 14 2.3 Parijse tijd 29
    1. Marx de journalist (Marx was te radicaal dus academisch niveau was niet mogelijk) 29
    2. Ontdekking van het proletariaat 29
    3. Wapen van de kritiek 29
    4. Vriendschap met Friedrich Engels 30
  15. 15 2.3 Marx in Brussel 30
    1. Marx, een democratische dictator 30
    2. De organisatie van de communisten 31
    3. Marx uitgewezen uit België 31
    4. Revolutie jaar 1848 31
  16. 16 2.4 Het communistisch manifest 32
    1. De dialectische wereldgeschiedenis volgens Marx: de (bijna) eeuwige klassenstrijd 33
    2. De constructieve rol van de Bourgeoisie 34
    3. Kleine uitstap naar productie in de 21ste eeuw 36
    4. Is de communistische revolutie een zoveelste politieke omwenteling? 37
    5. Het zijn de (economie) bepaalt het bewustzijn 37
    6. Wetenschappelijk socialisme 38
  17. 17 2.5 Historisch materialisme 39
    1. Bestaan er historische wetmatigheden? 39
    2. Metafoor van de onderbouw en bovenbouw 40
    3. Einde aan de voorgeschiedenis 41
  18. 18 2.6 Naar Das Kapital 41
    1. Emigré in Londen (1848-1833) 41
    2. Aanleiding tot Das kapital 41
    3. De eerste internationale 41
    4. Hoe moeten we Max nu interpreteren? 42
  19. 19 2.8 Das Kapital 42
    1. Wat is kapitaal? 42
    2. De waar – gebruikswaarde en ruilwaarde 43
    3. Fetisjkarater van de waar? 46
    4. Mens in warenruil 47
    5. Een verdere abstractie: van waren naar geld 47
    6. Nog een abstractie: van geld naar kapitaal 48
    7. Meerwaarde 49
    8. Waar komt meerwaarde vandaan? 50
    9. Dynamiek van het kapitaal: Kapitaalaccumulatie voert het kapitalisme ten top en… naar de afgrond 51
    10. Dovemansgesprek tussen Marx en burgerlijke economie 51
    11. Kritiek op Marx’ voorspellingen 52
  20. 20 3.1 Wat heeft Durkheim dat Tarde en Worm miste? 53
    1. Gabriel TARDE 1843-1904 53
    2. René WORMS 1869-1929 53
    3. Emile DURKHEIM 1858 - 1917 53
    4. Wie is Durkheim? 53
  21. 21 3.2 Het dubbele gelaat van de maatschappij: streng en verheffend (Durkheims denken) 54
    1. Dubbel karakter 54
    2. De homo duplex 55
    3. Discussie over individualisme 55
    4. Dreyfus-affaire 57
    5. Durkheim in het laboratorium van Wilhelm Wundt 58
  22. 22 3.3 De la division du travail social 59
    1. Paradox en verklaring 59
    2. ‘Conscience collective’ 59
    3. De segmentaire maatschappij, maatschappij zonder arbeidsdeling 61
    4. Maatschappij met arbeidsdeling, de complexe maatschappij 62
    5. Waar komt arbeidsdeling vandaan? 64
  23. 23 3.5 Durkheim ’s organisme 66
    1. Biologie als voorbeeld 66
    2. Functie & structuur 66
    3. Kritiek van Willem 66
  24. 24 3.6 Regels van de sociologische methode 67
    1. 1: Men moet sociale feiten als dingen beschouwen 67
    2. Het recht als ‘fait social’ 68
    3. De aard van sociale werkelijkheid en groepen 68
    4. Bestaan collectiviteiten? 69
    5. Het normale en het pathologische 69
    6. Het geval Socrates of de normaliteit van misdaad 70
  25. 25 3.7 Le Suïcide 71
    1. Betekenis van Le suïcide voor de sociologie 71
    2. Onderscheid van kenmerken 71
  26. 26 3.5 Les Formes élémentaires de la vie regieuse 72
    1. Er is ‘Niets buiten de maatschappij’ 72
    2. Waarom Aboriginals bestuderen? 72
    3. Profaan en sacraal 72
    4. Het totenisme 75
  27. 27 4.1 Weber in een notendop 76
    1. Begrippen 76
    2. Geschiedenis van Weber 76
    3. Het ‘geval’ Weber 77
  28. 28 4.2 Wetenschap als beroep 78
    1. Middelmatigheid in wetenschap? 78
    2. Subjectieve onwetendheid hand in hand met objectieve berekenbaarheid 78
    3. De wetenschapper vecht tegen de bierkaai: werk is meteen verouderd 79
    4. Wetenschap, wat is het nut? 79
    5. Onverzoenbaarheid van waarden 80
  29. 29 4.3 Kritiek op objectiviteit – nomothetisch versus ideografisch 80
    1. Kritiek op ‘objectiviteit’ 81
    2. De wereld als een ‘stand van zaken’, versus de wereld als een ‘stand van waarden’ 81
    3. Cultuur vergt interpretatie 81
    4. Hermeneutiek; Schleiermacher 82
    5. Verstehen: het leven volgens Dilthey 82
    6. Moet je Caesar worden om Caesar te begrijpen? 83
  30. 30 4.4 Weber en het ideaaltype- een lastige kwestie 84
    1. Weber en het ideaaltype als methode 84
    2. Een ideaaltype van het ideaaltype 85
  31. 31 4.5 Sociologie als wetenschap van sociaal handelen 86
    1. Wat is sociologie volgens Weber: 86
    2. Sociaal handelen 86
    3. De sociologie als handelingswetenschap: vier handelingstypes: 87
    4. De collectiviteit – bestaat die? 88
  32. 32 4.6 Weber als ‘atoomfysicus van de sociologie’ 89
    1. Weber over modernisering 89
  33. 33 4.7 Webers protestantismethese 91
    1. Verband tussen protestantisme en kapitalisme 91
    2. De Weberthese is niet van Weber 91
    3. Het protestanitismethese contra historisch materialisme 91
  34. 34 4.8 Beroepsleven van Luther tot het kapitalisme 92
    1. Benjamin Franklin en de geest van het kapitalisme 92
    2. Luther en de uitvinding van het beroep 92
    3. Calvijn: de angst voor het hiernamaals – arbeid als uitkomst 92
    4. Baxter als missing link tussen Calvijn en Franklin 94
    5. John Wesley: Geld verdienen als verweermiddel tegen… geldzucht 94
    6. Het tragisch verstehen van Max Weber 95
  35. 35 Korte samenvatting 95
  36. 36 Uitleg Walter 97
  37. 37 5.1 George Herbert Mead (1963-1931) 100
    1. Korte schets 100
    2. De ‘nieuwe wereld’ 101
    3. Korte situering 101
    4. Mead en het probleem van “het nieuwe” – idee van evolutie 103
    5. Mead en het probleem van ‘het nieuwe’: determinisme of vrijheid 103
    6. Philosophy of the present 104
    7. Socialiteit als het nieuwe 105
    8. Spiegelneuronen 107
  38. 38 5.2 Mind, Self & Society 108
    1. Stimulus – Respons 108
    2. De handeling (‘act) 109
  39. 39 5.3 Gebarencommunicatie 111
    1. Wat is een gebaar? 111
    2. Van gebaar naar symbool 111
    3. Internalisatie en mirror cells 113
    4. Mind 114
  40. 40 5.4 Wereld als symbolisch geconstrueerd ‘multiversum’ 114
    1. De wereld is meervoudig 114
    2. Radicaal ‘sociaal’ 114
    3. Self 115
    4. Zelfbewustzijn 115
    5. Play - Game – Generalised other 116
    6. Basisideeën van Symbolisch interactionisme 116
    7. Mens- en maatschappijmodel van symbolisch interactionisme 117
    8. Mens als betekenisgegevens wezen: ‘zelf’ 117
    9. Samenleving als ‘samenhandeling’ 118
  41. 41 5.5 Methodologie & theorie 119
    1. Empirisch onderzoek 119
    2. Theorie 119

Documentinformatie

Studie
Geüpload op
16 januari 2026
Aantal pagina's
119
Geschreven in
2023/2024
Type
Samenvatting
€10,16

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Verkocht
12
Volgers
0
Items
12
Laatst verkocht
1 week geleden

Echte notities, van echte studenten
Elk document op Stuvia is geschreven door een medestudent die hetzelfde vak deed. Zo leer je van iemand die het al heeft gehaald.



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen