TEKSTEN: HANDELSCONTRACTEN
VLAIO: MIJN EIGEN ZAAK STARTEN MET KENNIS VAN ZAKEN
De brochure “Mijn eigen zaak – Starten met kennis van zaken” van VLAIO is een praktische gids voor
iedereen die in Vlaanderen een onderneming wil starten. Ze leidt starters stap voor stap door de
voorbereiding, wettelijke vereisten, administratieve stappen en aandachtspunten na de opstart.
1) Voorbereiding: is je project haalbaar?
VLAIO benadrukt dat een goede voorbereiding essentieel is voor succes. Het document introduceert
het Startkompas, een digitaal instrument dat helpt om alle aspecten van het project te analyseren:
projectvoorstelling (wat is het idee?), marktanalyse (hoe zien je markt en omgeving eruit?),
commercieel plan (hoe het idee commercialiseren), organisatie (hoe het bedrijf concreet organiseren)
en financiële haalbaarheid (geplande investeringen, financiering van investeringen, jaarlijkse
terugkerende kosten, winstmarge om vaste kosten te dekken?), interne en externe haalbaarheid,
omzetprognose => risicograad: niet doen (project herbekijken) of wel doen (definitief
ondernemingsplan uitwerken). De uitkomst vormt de basis voor een volledig ondernemingsplan.
2) Voor je start: voorwaarden en verplichtingen
A. Wie kan een onderneming starten?
Je moet:
- Meerderjarig zijn,
- Handelingsbekwaam zijn,
- Geen rechterlijk verbod hebben (bv. na een faillissement)
- Als niet EER-burger een beroepskaart bezitten om een zelfstandige activiteit uit te oefenen.
B. Bedrijfsbeheer en beroepskennis
- Geen attest bedrijfsbeheer meer nodig in Vlaanderen.
- Ook het bewijs van beroepskennis is afgeschaft maar kennis blijft uiteraard een troef. Starters
worden verwezen naar opleidingen en begeleidingstrajecten.
- Vrije dienstverlenende en intellectuele beroepen: specifieke eisen (reglementering, vereiste
diploma en erkenning nodig).
C. Je statuut als zelfstandige
Aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds als zelfstandige. Afhankelijk van het statuut zijn er
bepaalde sociale rechten en plichten
- Zelfstandige in hoofdberoep
- Zelfstandige in bijberoep
- Meewerkend echtgenoot
- Student zelfstandige
- Zelfstandig en gepensioneerd
- Zelfstandige helper
D. Vergunningen en regelgeving
1
,Sectorgebonden regels:
- Omgevingsvergunningen: de vroegere stedenbouwkundige vergunning, milieu-,
verkarvelings, en natuurvergunning en de socio-economische machtiging zijn geïntegreerd in
de omgevingsvergunning. Ondernemers kunnen in één procedure hun omgevingsvergukking
verkrijgen en dit voor onbepaalde duur. Voor je start met de volgende werken is een
omgevingsvergunning nodig: verkavelen, vegetatiewijziging, kleinhandel….
- Voedselveiligheid: registratie, toelating of erkenning door FAVV voor activiteiten met voeding.
- Ambulante handel en kermisactiviteiten: machtiging sinds 2024 afgeschaft, maar juiste
activiteitencodes blijven vereist.
- Gebruik van muziek, audiovisueel materiaal en reproducties vereist licenties.
- Brandveiligheid en drankvergunning.
- Andere belangrijke richtlijnen: nachtwinkels, solden, uitverkoop, openingsuren en rustdagen,
elektronische betaalmiddelen…
E. Ondernemingsvorm kiezen: belangrijkste vennootschapsvormen en hun voor- en nadelen, zoals
aansprakelijkheidsregels, governance en kapitaalvereisten.
Verschillen tussen werken als NP (eenmanszaak) en RP (vennootschap)
- Een eenmanszaak is eenvoudig en goedkoop (geen minimumkapitaal, geen financieel plan,
geen oprichtingsakte = minder boekhoudkundige en administratieve verplichtingen), maar de
ondernemer draagt onbeperkte aansprakelijkheid. De ondernemer zoekt zelf financiële
middelen om zijn investeringen te financieren. Beperkte bestaansduur en inkomsten worden
belast volgens de personenbelasting. De zelfstandige staat met zijn gehele vermogen (geen
scheiding tussen privé en bedrijfsvermogen), dus ook met zijn privévermogen in voor het
ondernemersrisico.
- Een vennootschap beperkt doorgaans het financiële risico, maar brengt meer administratie
en kosten met zich mee.
o Voordelen:
Rechtspersonen zijn houders van rechten en plichten: hun vermogen is
gescheiden van dat van de vennoten.
De aansprakelijkheid van de bestuurders wordt beperkte tot een
maximumbedrag ifv de grootte van de vennootschap.
Onbeperkte bestaansduur, het is niet omdat een bestuurder of vennoot
wegvast dat de vennootschap ophoudt te bestaan.
o Nadelen
Minimumkapitaal veresit (NV)
Financieel plan opstellen
Meer kosten
Oprichtersaansprakelijkheid
Vennootschapsvormen
BV NV CV
Minimum 1 Minimum 1 Minimum 3
Geen kapitaalvereiste, wel Minimum 61.500 EUR Geen kapitaalvereiste, wel
2
, voldoende aanvangsvermogen voldoende aanvangsvermogen
Notariële akte Notariële akte Notariële akte
Beperkt tot inbreng van de Beperkt tot inbreng van de Beperkt tot inbreng van de
aandeelhouder aandeelhouder aandeelhoudere
Mogelijkheid voor vrije Aandelen zijn vrij Niet vrij overdraagbaar
overdraagbaarheid aandelen overdraagbaar
Uitkeringen na balans- en Uitkeringen onderworpen aan Uitkeringen na balans- en
liquiditeitstest nettoactieftest liquiditeitstest
Stemrecht: verplichte Meervoudig stemrecht Verplichte gelijkheid
gelijkheid aandelen afgeschaft. mogelijk. afgeschaft. Vrijheid omvang
Vrijheid omvangt rechten te rechten te bepalen verbonden
Beursgenoteerd: dubbel
bepalen verbonden aan aan inbreng.
stemrecht loyale AH’s.
inbreng.
F. Locatie kiezen: starters moeten nagaan of de gekozen locatie geschikt en toegelaten is.
- Werken vanuit een woning kan niet altijd.
- Specifieke wetgeving rond handelshuurovereenkomsten en pop-up stores.
Financiering en subsidies
Starters kunnen rekenen op
- Bankfinanciering
- Overheidsfinanciering
- Subsidiedatabanken
- Kmo-portefeuille
- Transitiepremie voor bepaalde werkzoekenden die starten in hoofdberoep
3) Administratieve stappen bij de start
De basisstappen voor zowel een eenmanszaak als vennootschappen zijn de volgende:
- Open een zichtrekening voor zakelijke verrichtingen
- Richt een vennootschap op (indien van toepassing)
o Financieel plan en vraag een bannkattest aan,
o Statuten opstellen,
o Notariële of onderhandse oprichtingsakte (registratie),
o Publicatie,
o Aandelenregister,
o UBO-registratie.
- Vraag een ondernemingsnummer aan bij een ondernemingsloket.
- Activeer het btw-nummer.
- Sluit aan bij een sociaal verzekeringsfonds (voor of uiterlijk op de startdatum).
- Sluit je aan bij een ziekenfonds.
4) Na de start
3
, Verzekeringen: aanbevolen is o.a. burgerlijke aansprakelijkheid, beroepsaansprakelijkheid,
brandverzekering en bestuurdersaansprakelijkheid.
Boekhouding: een correcte boekhouding is een wettelijke verplichting. Het type hangt af van de
ondernemingsvorm.
Loon als zelfstandige: het eigen loon is afhankelijk van inkomsten en cashflow.
Belastingen
- Eenmanszaken betalen personenbelasting, hetgeen vaak hoger is dan
vennootschapsbelastingen.
- Vennootschappen hebben schema’s voor voorafbetalingen en aparte regels mbt
vergoedingen en winsten.
4
VLAIO: MIJN EIGEN ZAAK STARTEN MET KENNIS VAN ZAKEN
De brochure “Mijn eigen zaak – Starten met kennis van zaken” van VLAIO is een praktische gids voor
iedereen die in Vlaanderen een onderneming wil starten. Ze leidt starters stap voor stap door de
voorbereiding, wettelijke vereisten, administratieve stappen en aandachtspunten na de opstart.
1) Voorbereiding: is je project haalbaar?
VLAIO benadrukt dat een goede voorbereiding essentieel is voor succes. Het document introduceert
het Startkompas, een digitaal instrument dat helpt om alle aspecten van het project te analyseren:
projectvoorstelling (wat is het idee?), marktanalyse (hoe zien je markt en omgeving eruit?),
commercieel plan (hoe het idee commercialiseren), organisatie (hoe het bedrijf concreet organiseren)
en financiële haalbaarheid (geplande investeringen, financiering van investeringen, jaarlijkse
terugkerende kosten, winstmarge om vaste kosten te dekken?), interne en externe haalbaarheid,
omzetprognose => risicograad: niet doen (project herbekijken) of wel doen (definitief
ondernemingsplan uitwerken). De uitkomst vormt de basis voor een volledig ondernemingsplan.
2) Voor je start: voorwaarden en verplichtingen
A. Wie kan een onderneming starten?
Je moet:
- Meerderjarig zijn,
- Handelingsbekwaam zijn,
- Geen rechterlijk verbod hebben (bv. na een faillissement)
- Als niet EER-burger een beroepskaart bezitten om een zelfstandige activiteit uit te oefenen.
B. Bedrijfsbeheer en beroepskennis
- Geen attest bedrijfsbeheer meer nodig in Vlaanderen.
- Ook het bewijs van beroepskennis is afgeschaft maar kennis blijft uiteraard een troef. Starters
worden verwezen naar opleidingen en begeleidingstrajecten.
- Vrije dienstverlenende en intellectuele beroepen: specifieke eisen (reglementering, vereiste
diploma en erkenning nodig).
C. Je statuut als zelfstandige
Aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds als zelfstandige. Afhankelijk van het statuut zijn er
bepaalde sociale rechten en plichten
- Zelfstandige in hoofdberoep
- Zelfstandige in bijberoep
- Meewerkend echtgenoot
- Student zelfstandige
- Zelfstandig en gepensioneerd
- Zelfstandige helper
D. Vergunningen en regelgeving
1
,Sectorgebonden regels:
- Omgevingsvergunningen: de vroegere stedenbouwkundige vergunning, milieu-,
verkarvelings, en natuurvergunning en de socio-economische machtiging zijn geïntegreerd in
de omgevingsvergunning. Ondernemers kunnen in één procedure hun omgevingsvergukking
verkrijgen en dit voor onbepaalde duur. Voor je start met de volgende werken is een
omgevingsvergunning nodig: verkavelen, vegetatiewijziging, kleinhandel….
- Voedselveiligheid: registratie, toelating of erkenning door FAVV voor activiteiten met voeding.
- Ambulante handel en kermisactiviteiten: machtiging sinds 2024 afgeschaft, maar juiste
activiteitencodes blijven vereist.
- Gebruik van muziek, audiovisueel materiaal en reproducties vereist licenties.
- Brandveiligheid en drankvergunning.
- Andere belangrijke richtlijnen: nachtwinkels, solden, uitverkoop, openingsuren en rustdagen,
elektronische betaalmiddelen…
E. Ondernemingsvorm kiezen: belangrijkste vennootschapsvormen en hun voor- en nadelen, zoals
aansprakelijkheidsregels, governance en kapitaalvereisten.
Verschillen tussen werken als NP (eenmanszaak) en RP (vennootschap)
- Een eenmanszaak is eenvoudig en goedkoop (geen minimumkapitaal, geen financieel plan,
geen oprichtingsakte = minder boekhoudkundige en administratieve verplichtingen), maar de
ondernemer draagt onbeperkte aansprakelijkheid. De ondernemer zoekt zelf financiële
middelen om zijn investeringen te financieren. Beperkte bestaansduur en inkomsten worden
belast volgens de personenbelasting. De zelfstandige staat met zijn gehele vermogen (geen
scheiding tussen privé en bedrijfsvermogen), dus ook met zijn privévermogen in voor het
ondernemersrisico.
- Een vennootschap beperkt doorgaans het financiële risico, maar brengt meer administratie
en kosten met zich mee.
o Voordelen:
Rechtspersonen zijn houders van rechten en plichten: hun vermogen is
gescheiden van dat van de vennoten.
De aansprakelijkheid van de bestuurders wordt beperkte tot een
maximumbedrag ifv de grootte van de vennootschap.
Onbeperkte bestaansduur, het is niet omdat een bestuurder of vennoot
wegvast dat de vennootschap ophoudt te bestaan.
o Nadelen
Minimumkapitaal veresit (NV)
Financieel plan opstellen
Meer kosten
Oprichtersaansprakelijkheid
Vennootschapsvormen
BV NV CV
Minimum 1 Minimum 1 Minimum 3
Geen kapitaalvereiste, wel Minimum 61.500 EUR Geen kapitaalvereiste, wel
2
, voldoende aanvangsvermogen voldoende aanvangsvermogen
Notariële akte Notariële akte Notariële akte
Beperkt tot inbreng van de Beperkt tot inbreng van de Beperkt tot inbreng van de
aandeelhouder aandeelhouder aandeelhoudere
Mogelijkheid voor vrije Aandelen zijn vrij Niet vrij overdraagbaar
overdraagbaarheid aandelen overdraagbaar
Uitkeringen na balans- en Uitkeringen onderworpen aan Uitkeringen na balans- en
liquiditeitstest nettoactieftest liquiditeitstest
Stemrecht: verplichte Meervoudig stemrecht Verplichte gelijkheid
gelijkheid aandelen afgeschaft. mogelijk. afgeschaft. Vrijheid omvang
Vrijheid omvangt rechten te rechten te bepalen verbonden
Beursgenoteerd: dubbel
bepalen verbonden aan aan inbreng.
stemrecht loyale AH’s.
inbreng.
F. Locatie kiezen: starters moeten nagaan of de gekozen locatie geschikt en toegelaten is.
- Werken vanuit een woning kan niet altijd.
- Specifieke wetgeving rond handelshuurovereenkomsten en pop-up stores.
Financiering en subsidies
Starters kunnen rekenen op
- Bankfinanciering
- Overheidsfinanciering
- Subsidiedatabanken
- Kmo-portefeuille
- Transitiepremie voor bepaalde werkzoekenden die starten in hoofdberoep
3) Administratieve stappen bij de start
De basisstappen voor zowel een eenmanszaak als vennootschappen zijn de volgende:
- Open een zichtrekening voor zakelijke verrichtingen
- Richt een vennootschap op (indien van toepassing)
o Financieel plan en vraag een bannkattest aan,
o Statuten opstellen,
o Notariële of onderhandse oprichtingsakte (registratie),
o Publicatie,
o Aandelenregister,
o UBO-registratie.
- Vraag een ondernemingsnummer aan bij een ondernemingsloket.
- Activeer het btw-nummer.
- Sluit aan bij een sociaal verzekeringsfonds (voor of uiterlijk op de startdatum).
- Sluit je aan bij een ziekenfonds.
4) Na de start
3
, Verzekeringen: aanbevolen is o.a. burgerlijke aansprakelijkheid, beroepsaansprakelijkheid,
brandverzekering en bestuurdersaansprakelijkheid.
Boekhouding: een correcte boekhouding is een wettelijke verplichting. Het type hangt af van de
ondernemingsvorm.
Loon als zelfstandige: het eigen loon is afhankelijk van inkomsten en cashflow.
Belastingen
- Eenmanszaken betalen personenbelasting, hetgeen vaak hoger is dan
vennootschapsbelastingen.
- Vennootschappen hebben schema’s voor voorafbetalingen en aparte regels mbt
vergoedingen en winsten.
4
