Samenvatting SOCIALE PSYCHOLOGIE - H4: GEHOORZAMEN - VIVES KORTRIJK

H4: GEHOORZAAMHEID
- Wie ben ik t.o.v. de invloeden rondom mij heen
 Gehoorzaamheid: ‘ik ben non-conformistisch, ik doe m’n eigen ding’
 Niet zomaar laten beïnvloeden, … gehoorzamen

- Meest uiteenlopende persoonlijkheden van volgzaam tot rebels  toch
vatbaar
 In bepaalde omstandigheden, omgevingsdruk, mensenmassa’s 
beïnvloedbaar
 Overschatten ons eigen ego
 Onderschatten hoe vaak te maken met zaken die ons in bepaalde
richting sturen


HET MILGRAM EXPERIMENT: 1960-1963
- Agressie kan ontstaan door
 Interne uitlokkende factoren (Gemoedstoestand, persoonlijkheid,
EDS, …)
 Externe uitlokkende factoren
o Pijn, ruimte, temperatuur, frustratie, provocatie, trespassing, …

- MAAR: ook agressie door gehoorzaamheid aan een bevel
- The Milgram Experiment  ieder van ons op bepaald moment in
stramien vallen:
 Bevel is bevel: zonder na te denken, zonder tegengewicht bieden


HET MILGRAM EXPERIMENT: 1960-1963
- Advertentie i.v.m. ‘experiment over leren’
- Proefleider, proefpersoon, pseudoproefpersoon
- Gemanipuleerde loting:
 Proefpersoon  leraar
 Pseudproefpersoon  leerling

- Proefpersoon zit in een aangrenzende ruimte met een
stroomgenerator:
 Lichte schok, middelmatige schok, hevige schok, zeer hevige schok,
intense schok, dodelijke schok  PP (leraar) moet toedienen aan
pseudoproefpersoon

- Leraar meet leerprestaties leerling: geeft (fake) elektrische shock bij
fout antwoord
 Bij iedere volgende fout nog eens +15 volt

- Pseudoproefpersoon heeft opdracht om bij 75,100,105 volt te kermen
van de pijn, bij 120 schreeuwen, bij 150 ‘LET ME OUTTA HERE !!!!!’,
vanaf 330 geen geluid meer

PL: Instructies geven (aan de proefpersoon: leraar)
PP: Onderging het experiment en gaf indien nodig sancties of ging
correcties treffen

, PSP: Degene die voorzien werd van shocken (fake weliswaar) om de PP
het gevoel te geven dat hij de leerling effectief pijn deed

Experiment ging eigenlijk over impact van de proefleider op de
proefpersoon
Hoe gaat de proefpersoon handelen, bij ‘aanmoediging’ van de
proefleider, ongeacht de reacties van de pseudoproefpersoon?


Proefpersonen vragen of ze mogen stoppen:
- Please continue  nog eens 15 volt toedienen
- The experiment requires that you continue  nog
eens 15v
- It is absolutely essential that you continue  nog
eens 15v
- You have no other choice, you must go on

- Leraar stelt vraag aan leerling, die maakt een fout = 15 volt
- Maakt weer een fout = 30 volt en zo gaat dat verder en verder
 Dan vraagt PP (bijna allemaal) om te stoppen, na stuk of 2 shocks te
geven
 Dan treedt ons schuldgevoel eigenlijk al op
 MAAR ze worden opgelegd om verder te gaan “please continue”
 Ze dienen dus nog eens 15v toe aan de LLN, en kijken achter zich
(schuldgevoel)

- (Meeste) proefpersonen hebben moeite om te blijven gehoorzamen,
voelen slecht
 Vertonen uiterlijke tekenen van stress (stotteren, beven, zweten, niet
slapen, …)
 Toch gaat 65% van de PP door met schokken tot 450 volt
 Na derde vraag begon leraar te stotteren omdat hij bang was dat
LLN ging missen en dus zo verplicht ging worden om nog een tandje
hoger te gaan met de shocken

- Bevraging 40 psychiaters:
 Schatting dat PP zouden stoppen bij 150v, slechts 0,1% zou
doorgaan tot 450v

Op moment zelf: verward door 2 invloeden
- Die van jezelf + die van proefleider (intern + extern)
 Intern: ik ben mensen aan het pijn doen
 Extern: blijven verdergaan en verder doen



VERALGEMEENBAARHEID?
- Externe validiteit
 Kritiek: wat is de externe validiteit van zo’n experiment?
 Valide = in hoeverre zijn resultaten geldig, valabel
 Extern = buiten de context van laboratorium?
o Ev. zaken gebeurt die enkel daar, met specifieke doelgroep
zouden gebeuren?