Notities

DEEL 1: Qualitative Research
Interview
Begripsverduidelijking:
Epistemologie bestaat uit 2 delen: epistème (kennis) en logos (leren) => Epistemologie is kennisleer, houdt
zich bezig met de vraag ‘wat is kennis?’, als we denken iets te weten, wat weten we dan echt?
Ontologie= zijnsleer, de leer van het zijn. ‘Wat is dat zijn?’ ‘Wat bestaat?’. Bijv. Bestaat sinterklaas? Het
gaat dus eigenlijk over wat wij als ‘bestaand’ waarnemen. Als je vind dat iets bestaat ga je hier ook een
verantwoording aan moeten geven. Bijv. ‘Ik vind dat sinterklaas bestaat en hoort bij de zijnden daarom en
daarom.’
Wat vertelt ons dat dan over de realiteit/ werkelijkheid van de betrokkenen?




Tekst: Packer H2 en H3

1. Wat is een QRI? (Packer hoofdstuk 2)
De standaardpraktijk (p.1-3):
Je gaat interviews afnemen waarbij dat gesprek wordt opgenomen (audio). Van die opnames wordt een
transcriptie gemaakt (=een woord voor woord neerschrijven). Dit is letterlijk uittypen wat je hoort.
Doorgaans wordt dit gedaan door de onderzoeker/interviewer zelf, soms een assistent van de interviewer
zelf.
Dat woord voor woord uitschrijven kan ook wat problemen meegeven: wat doe je als je een woord niet
goed verstaat? Wat doe je als er een stilte valt? Hoe moeten we dat begrijpen woord voor woord?
De analyse stvan een transcriptie is het coderen, de analyse gebeurt op die getranscribeerde zinnen. Dan
gebeurt het rapporteren van bevindingen.
Waarom doen we zo een interviews?
Omdat we geïnteresseerd zijn in de subjectieve beleving van de mensen zelf.
Subjectief = NIET in de pejoratieve zin van ‘iedereen heeft een mening blabla’
MAAR de ervaring van dat subject, de ervaring van een subject  Subjective experience
In het concreet onderzoek zie je vaak verwijzing tot de eerste persoon ‘first person account’; een stem
geven aan de betrokkenen.
Doel kwalitatief onderzoek: Kwalitatief onderzoek wordt opgevat als een poging om die subjectiviteit
objectief te bestuderen. De praktijk zoals ze vaak wordt toegepast spreekt zichzelf tegen (wordt nog
besproken).
Packer en prof stellen in vraag of subjectief onderzoek wel objectief kan gemaakt worden.
We moeten stem geven aan de betrokken ‘listen attentively to the voices of the students themselves…’ . je
moet naar hen toe gaan, hen het woord geven en er naar luisteren. De betrokkenen zijn de experts van
hun eigen ervaringen ‘the experts on their own experience’.
1

,Vergelijking met Conventional survey onderzoek (p.5-10).
Kenmerken:
- De vragen zijn vooraf uitgedacht en vastgesteld
- Iedereen krijgt dezelfde vragen aangeboden/ Geen variatie-> Standaardisatie
- Iedereen gaat ook volgens verwachting hetzelfde antwoorden
- Er is geen onderzoeker; er is geen interferentie mogelijk; er is geen mogelijkheid tot uitleg.
o Onderzoeker neemt een neutrale houding aan
- Doel: die vergelijkbaarheid van de resultaten en ervoor zorgen dat we valide en betrouwbare
gegevens kunnen verwerven.
Nadelen:
- Gebrek aan flexibiliteit ( QRI = flexibel)
- Woorden niet altijd duidelijk, geen vragen stellen mogelijk
Bijvoorbeeld: “Mijn kind is vaak onrustig” ja-soms-neen
Wat is onrustig? Wanneer is vaak? Je kan niet vragen aan de onderzoeker wat hij bedoelt, en als er
een onderzoeker is mag die niet antwoorden. Ook speelt het moment van de dag dat je dit
interview doet mee, je vult dan het begrip van onrustig anders in.
Stel nu dat veel ouders ‘ja’ zouden antwoorden. Zeg je dan “de grote meerderheid van de
Vlamingen vindt zijn kind onrustig”.
 Ook al vind je de vraag onduidelijk en kan je ze dus niet optimaal beantwoorden.
 Interactional troubles= participants in interaction feeling as though they do not understand
what another means.
  er is geen interactie en je kan dus niet vragen “wat bedoel je daar mee?”

Maar Packer zegt:
Wat is dat nu voor uitspraak? Wat ben je eigenlijk aan het meten? Dat is eigenlijk niet zo valide en
betrouwbaar. Hij noemt dat ‘interactional troubles’ = Interactionele problemen die niet vermeden kunnen
worden zonder het breken van de regels van het interview.
Er is geen toelichting. De elementen van de dagdagelijkse gesprekken worden geëlimineerd, men doet
alsof de betekenis ergens verborgen ligt in de woorden zelf (epistemologische veronderstelling).
QRI is semigestructureerd, dit wil zeggen dat de onderzoeker een x-aantal vragen heeft die hij wil stellen
in een interview. De wijze waarop en de volgorde hiervan is niet zo belangrijk, daar zit dus WEL flexibiliteit
in. De betrokkenen kunnen ook vragen “wat bedoel je”. De geïnterviewden kunnen ook uitgebreide
antwoorden geven. Op dat vlak heeft een kwalitatief onderzoek dus heel wat voordelen in vergelijking met
een conventional survey onderzoek.  p.3 en 9
Andere soort interviews:
Gestructureerd interview: interview met vaste set van vragen
Open interview: geen specifieke set van vragen, je gaat in gesprek met respondent rond een them

Dus een kwalitatief onderzoeksinterview mag dan wel flexibel en open en misschien zelfs informeel zijn. In
tegenstelling tot het CSI heb je een flexibiliteit (je kan wel vragen “wat bedoel je?”), openheid en
informaliteit, maar we mogen dat ook niet overroepen.

2

,Omdat het QRI die flexibiliteit heeft gaan velen het vergelijken met een alledaagse conversatie.


Vergelijking met een alledaags gesprek (p. 11-15)
Een kwalitatief onderzoek is eigenlijk zoals een goed gesprek “ordinary converstation”. Maar Packer zegt
hier moeten we ons ook vragen bij stellen.
Kenmerken QRI in vergelijking met alledaagse conversatie, om aan te tonen dat dat toch anders is dan een
gewoon gesprek.
1. QRI is niet spontaan, maar een gepland event.
Alledaags gesprek: spontaan
2. QRI vindt plaats tussen vreemden, die min of meer geen eerdere relatie hebben.
3. Het is geen interactie tussen gelijken. De interviewer kiest het onderwerp en stelt de vragen, de
geïnterviewde antwoordt.  asymmetrie van macht
4. Het wordt uitgevoerd door een derde partij, het interview wordt afgenomen door mensen die er
niet zijn. Het interview is eerder een gesproken tekst, opgenomen door een bandrecorder.
5. De interviewers moeten een andere houding innemen, een soort methodologisch bewustzijn. De
onderzoeker zit daar niet voor een babbeltje, maar met een bepaalde bedoeling.
a. Dubbel bewustzijn: je bent niet zomaar gesprekspartner, je bent ook onderzoeker
6. Het QRI gaat vaak over een gepasseerd event, een bepaald onderwerp
terwijl een alledaags gesprek gaat over het hier en nu.
7. QRI is een one-way delivery, je krijgt de verhalen van de geïnterviewde . De onderzoeker wil iets te
weten komen over de respondent.
terwijl in een alledaags gesprek er een uitwisseling is tussen de gesprekspartners.

Uitgangspunt waaruit Packer vertrekt:
Elk kwalitatief onderzoeksinterview is een zogenaamde gezamenlijke productie van betekenis. Het is dus
altijd een bijzondere of geconstrueerde setting (“joint production of meaning”).
De setting waarin een interview wordt afgenomen, bepaald wat het onderzoeksobject zegt: op café of in
een onderzoekslab? Interview met de prof of met zijn assistent? Een mannelijke- of vrouwelijke
interviewer? Dan zijn er andere betekenissen door de andere manier van vragen stellen, een andere tijd,
andere ruimte …
je zit altijd met 2, en die 2 vormen een gezamenlijke setting . Het is een samenwerken en zo tot iets
komen
Een interview is collaboratief, de interviewer en geïnterviewde werken samen.

Asymmetrie (p. 16-20)
Hoewel het kwalitatieve interview wel gebruik maakt van de middelen van alledaagse gesprekken, zoals
verduidelijking en uitwerking, om te onderhandelen over de betekenis van vragen en antwoorden, is er
een centrale asymmetrie in het gebruik van deze middelen.

Asymmetrie van zichtbaarheid: de interviewer blijft op de achtergrond en het is de andere die vaak
spreekt. De aandacht gaat naar degene die geïnterviewd wordt. je ziet dat vooral in de analyse (cfr
transcriptie). Alles wat dan mee bepaald is door de interviewer wordt aan de kant geschoven.
Je ziet de commentaren van de interviewer niet, de praktijk van het standaardiseren doet de interviewer
verdwijnen. Enkel de geïnterviewde wordt getoond.
Is het niet de bedoeling dat de aandacht naar de geïnterviewde gaat, want we zijn toch
geïnteresseerd in de subjectieve ervaring van de geïnterviewde? (p.19).
3

, MAAR wil het dan zeggen dat we toegang krijgen tot die subjectieve ervaring van de betrokkene? In
een interview wordt taal gebruikt, we spreken met elkaar. De fundamentele vraag is “hoe is wat
gezegd wordt verbonden met wat ervaren wordt?”
 We zijn geïnteresseerd in de subjectieve component: hoe heeft het subject het ervaren?

We zeggen van alles in het interview, maar hoe zijn die woorden verbonden met de ervaringen?
Traditioneel on veel onderzoek wordt gezegd dat een QRI een soort venster is op de subjectiviteit van de
betrokkene. Een interview wordt bekeken als een venster, als een ingang op die subjectiviteit.
 QRI: objectieve studie van de subjectiviteit

Wat zijn vooronderstellingen?
 Epistemologisch: wat voor kennis wordt er genereerd, wat voor begrijpen
 Ontologisch: wat voor soort werkelijkheid presenteren we in het rapport
 Hoe geeft een kwalitatief onderzoek toegang tot die subjectiviteit
o Het venster in de menselijke ervaringen = toegangsweg voor de onderzoeker
 Ervaring is verborgen in de persoon
 Maar de persoon is afgesloten voor anderen
 Een persoon is een afgesloten individu en de ervaring is enkel voor hem toegankelijk.
Er is iemand anders nodig om daar een soort opening in te krijgen
 de onderzoeker moet openingen voorzien

 Woorden worden de uitdrukking van de ervaringen die verborgen liggen in de persoon
o Dit ligt ten grondslag van een FOUTIEVE OPVATTING OVER DE TAAL
 Bv: Hoe heb je de les beleefd? Je moet de persoon deze vraag stellen om het antwoord
te weten
je moet het dus vragen, en dus gebruik maken van de taal, je moet dus spreken met
elkaar
 Hoe zijn de ervaringen gebonden met de taal?
 Hoe is wat gezegd wordt verbonden met wat ervaren wordt?
 De vraag naar de vooronderstellingen
 Wat doen we bij QRI?
 Wat is de foutieve opvatting over taal  conduit metaphor of language


DUS vooronderstellingen:
- Ervaring is iets dat verborgen ligt in de persoon
- Persoon gesloten voor andere anderen
- Onderzoeker kan opening forceren
- Woorden zijn uitdrukkingen dat verborgen ligt in die persoon

Concreet even samengevat:
Wat zie je in kwalitatief onderzoek terugkomen? Het gaat om de studie van de betekenis die de mensen
geven. Het gaat over de toegang krijgen over de subjectieve interpretaties. Packer stelt een diepe vraag:
‘Wat wordt hier nu allemaal mee bedoeld?’. Als men zegt dat een interview toegang verleent tot de
subjectieve betekenisgeven/beleving/interpretaties van de geïnterviewde. Packer zegt dat er heel vaak een
visuele metafoor wordt gebruikt: een venster bieden op de betekenisgeving van de betrokkene (p. 53).
Er zijn een aantal problemen aan verbonden.
1. De vooronderstelling van de metafoor is dat de ervaringen van de respondenten verborgen zijn
voor de interviewer. Ergens verborgen in de persoon zelf. Die andere persoon is afgesloten van een
4