EERSTE UITGIFTE WHAM
INTAKE Wie? : Voor uzelf? Leeftijd?
Risicogroep? Zwanger, BV, comorbiditeit ?
Wat heeft de dokter reeds verteld over
deze medicatie ? Hoelang al deze klachten?
Hebt u deze medicatie reeds eerder Hoe omschrijf je deze klachten (symptomen, ernst, patroon,
gebruikt? oorzaak, andere symptomen?
Anders ? al iets anders geprobeerd zonder resultaat?
INDICATIE
Medicatie? Recente wijzigingen? Risico-GM ?
Deze medicatie is voor … .
WERKING
Leg kort en eenv werking GM uit. 5 QUESTIONS
Vermeld welk effect en wanneer.
GEBRUIKSINSTRUCTIES 1. Werking : wat doet het GM?
Hoe, wanneer en hoe lang 2. Hoe, wanneer en hoelang innemen?
therapietrouw
bijzonderheden gebruik 3. Evt. bijzonderheden betreffende gebruik van GM
4. Eventuele bijwerkingen; veel kans voorkomen
BIJWERKINGEN
5. Wanneer moet de patient een arts contacteren
De BW die belangrijk zijn en wat eraan
gedaan kan worden
EXTRA INFORMATIE
FEEDBACK
Welke vragen hebt u nog voor mij?
Welk deel moet ik nogmaals uitleggen?
REGRESTRATIE
Ik noteer in het dossier: indicatie – GM
opgestart
! Altijd de patiënt goed aanmoedigen om het geneesmiddel in te nemen : benadruk positieve effecten
- Belangrijke bijwerkingen niet minimaliseren of wegcijferen. Benadruk de bijwerkingen maar
weeg risico af tegen baten.
, Inhoud
Cardiovaculaire aandoeningen ................................................................................................................ 4
Diuretica : Thiaziden, Lisdiretica, Spironolacton, Eplerenon ............................................................... 6
Beta-blokkers ...................................................................................................................................... 7
Ca-antagonisten .................................................................................................................................. 7
ACE-inhibitoren & sartanen ................................................................................................................. 8
Nitraten ............................................................................................................................................... 9
Statines.............................................................................................................................................. 10
PSCK9 : Alirumab, Evolocumab.......................................................................................................... 10
Antiaggregantia : ASA, clopidogrel, prasugrel, ticagrelor .................................................................. 11
VKA : acenocoumarol, fenprocoumon, warfarine ............................................................................. 11
DOAC : apixaban, dabigatran, edoxaban, rivaroxan .......................................................................... 12
Antiaritmica : Amiodaron, disopyramide, felcaïnide, propafenon, sotalol, adenosine, varnakalant . 13
Digoxine............................................................................................................................................. 13
Gastro-intestinale aandoeningen .......................................................................................................... 14
PPI : omeprazole, esomeprazole, pantoprazole ................................................................................ 15
Aminosalicylaten : Sulfasalazine, Mesalazine .................................................................................... 16
Biological : ......................................................................................................................................... 17
ASTMA / COPD .................................................................................................................................. 18
SABA (short-acting B-agonist) : salbutamol, fenoterol ...................................................................... 19
LABA - Long-acting beta2-agonist : formoterol, salmeterol, indacaterol, vilanterol ......................... 19
SAMA – short acting muscarine antagonisten : ipratropium ............................................................ 20
LAMA – long acting muscarine antagonisten : tiotropium, glycopyrronium, umeclidinium ............. 21
Hormonale aandoeningen ..................................................................................................................... 22
Insuline .............................................................................................................................................. 22
DIABETES MELITUS TYPE II ................................................................................................................ 24
Metformine ....................................................................................................................................... 24
Hypoglycemiërende sulfaminden ...................................................................................................... 24
GLP1 analogen................................................................................................................................... 25
SGLT-2 inhibitoren ............................................................................................................................. 25
Levothyroxine .................................................................................................................................... 26
Thyreostatica : thiamazol ................................................................................................................. 26
Systemische corticosteroïden : hydrocortison .................................................................................. 27
Oestrogenen & progestagenen ......................................................................................................... 28
, NAC : levonorgestrel, ulipristal .......................................................................................................... 30
Oxybutinine ....................................................................................................................................... 31
Tamsulosine ...................................................................................................................................... 32
Sildenafil ............................................................................................................................................ 32
Nitrofurantoïne ................................................................................................................................. 33
Opioïden : tramadol .......................................................................................................................... 34
Pijnladder .......................................................................................................................................... 34
Systemische NSAID : ibuprofen, diclofenac, indomethacine, ketoprofen , oxicams.......................... 35
Methotrexaat .................................................................................................................................... 36
Colchicine .......................................................................................................................................... 37
Allopurinol ......................................................................................................................................... 37
Calcium & vit D supplementen .......................................................................................................... 38
Bifosfonaten : alendroninezuur ......................................................................................................... 39
PPI bij baby’s ..................................................................................................................................... 40
Belladona........................................................................................................................................... 41
Anti-epileptica ................................................................................................................................... 42
Triptanen ........................................................................................................................................... 43
Antidepressiva ................................................................................................................................... 44
Lithium .............................................................................................................................................. 45
Nicotine .......................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.
Antipsychotica ................................................................................................................................... 46
Benzodiazepines ................................................................................................................................ 46
Anti-parkinson middelen ................................................................................................................... 47
Benzoylperoxide ................................................................................................................................ 48
Lokale retinoïden & lokale antibiotische middelen ........................................................................... 49
Orale antibiotica : azithromycine, doxycycline .................................................................................. 49
Isotretinoïne ...................................................................................................................................... 50
Dermale corticosteroïden.................................................................................................................. 50
Betaxolol (selectieve β1-blokker) & latanoprost (prostaglandine f-analoog) .................................... 51
Intranasaal glucocorticoïd : mometasone ......................................................................................... 53
H1-anthistaminicum : levocetirizine .................................................................................................. 53
Anti-histaminicum + corticosteroïd : Levocetirizine + dexamethasone ............................................. 54
Zelfzorg.................................................................................................................................................. 55
, Cardiovaculaire aandoeningen
Zelfzorg :
• gezond leven → bewegen, gezond eten (weinig zout, veel fruit, groenten), geen alcohol, niet
roken, gewichtsverlies
Hartfalen
Bij hartfalen zal je hart minder goed het bloed door je lichaam pompen. Hierdoor krijgen organen en
spieren minder bloed en dus ook minder zuurstof en voeding uit het bloed.
• Niet te genezen, wel symptomen onder controle brengen
• Zelfzorg : gezond leven → bewegen, gezond eten (weinig zout, veel fruit, groenten), geen
alcohol, niet roken, gewichtsverlies
Plasmiddelen
Door plasmiddelen scheiden de nieren meer zout uit, dat vocht met zich meetrekt en via de urine
afgevoerd. Hierdoor ontstaat afname van overtollig vocht in de bloedbaan en hoeft het hart minder
hard te werken, zodat de pompkracht van het hart toeneemt. De dikke enkels, benauwdheid en
moeheid zullen verminderen.
ACE-remmers
ACE-remmers verlagen de bloeddruk en verbeteren de pompkracht van het hart
Digoxine
Hartglycosiden verbeteren de pompkracht van het hart en vertragen tevens de hartslag, zodat het
hart per slag meer tijd krijgt zich samen te trekken en het bloed rond te pompen. Hierdoor verbetert
de afvoer van overtollig vocht via de nieren en de urine en zullen vochtophopingen en benauwdheid
verminderen.
Bètablokkers
Bètablokkers verlagen de bloeddruk, vertragen de hartslag en verminderen de zuurstofbehoefte van
het hart. Hierdoor verbetert de pompkracht van het hart.
Angiotensine-II-blokkers
Angiotensine-II-blokkers verbeteren mogelijk de pompkracht van het hart. Deze werking is niet goed
aangetoond, maar er wordt nog onderzoek naar gedaan. Het wordt gecombineerd met andere
geneesmiddelen tegen hartfalen.
SGLT-2-remmers (bloedsuikerverlagers)
SGLT-2-remmers zijn medicijnen tegen diabetes (suikerziekte). Uit onderzoek is gebleken dat SGLT-2-
remmers het hart beschermen bij hartfalen. Ook bij mensen zonder diabetes. Daarom kunnen artsen
SGLT-2-remmers toevoegen aan andere medicijnen tegen hartfalen. Het is nog niet bekend hoe dit
medicijn precies werkt. Mogelijk beschermt het de bloedvaten, verlaagt het de bloeddruk of verbetert
het de werking van het hart.
INTAKE Wie? : Voor uzelf? Leeftijd?
Risicogroep? Zwanger, BV, comorbiditeit ?
Wat heeft de dokter reeds verteld over
deze medicatie ? Hoelang al deze klachten?
Hebt u deze medicatie reeds eerder Hoe omschrijf je deze klachten (symptomen, ernst, patroon,
gebruikt? oorzaak, andere symptomen?
Anders ? al iets anders geprobeerd zonder resultaat?
INDICATIE
Medicatie? Recente wijzigingen? Risico-GM ?
Deze medicatie is voor … .
WERKING
Leg kort en eenv werking GM uit. 5 QUESTIONS
Vermeld welk effect en wanneer.
GEBRUIKSINSTRUCTIES 1. Werking : wat doet het GM?
Hoe, wanneer en hoe lang 2. Hoe, wanneer en hoelang innemen?
therapietrouw
bijzonderheden gebruik 3. Evt. bijzonderheden betreffende gebruik van GM
4. Eventuele bijwerkingen; veel kans voorkomen
BIJWERKINGEN
5. Wanneer moet de patient een arts contacteren
De BW die belangrijk zijn en wat eraan
gedaan kan worden
EXTRA INFORMATIE
FEEDBACK
Welke vragen hebt u nog voor mij?
Welk deel moet ik nogmaals uitleggen?
REGRESTRATIE
Ik noteer in het dossier: indicatie – GM
opgestart
! Altijd de patiënt goed aanmoedigen om het geneesmiddel in te nemen : benadruk positieve effecten
- Belangrijke bijwerkingen niet minimaliseren of wegcijferen. Benadruk de bijwerkingen maar
weeg risico af tegen baten.
, Inhoud
Cardiovaculaire aandoeningen ................................................................................................................ 4
Diuretica : Thiaziden, Lisdiretica, Spironolacton, Eplerenon ............................................................... 6
Beta-blokkers ...................................................................................................................................... 7
Ca-antagonisten .................................................................................................................................. 7
ACE-inhibitoren & sartanen ................................................................................................................. 8
Nitraten ............................................................................................................................................... 9
Statines.............................................................................................................................................. 10
PSCK9 : Alirumab, Evolocumab.......................................................................................................... 10
Antiaggregantia : ASA, clopidogrel, prasugrel, ticagrelor .................................................................. 11
VKA : acenocoumarol, fenprocoumon, warfarine ............................................................................. 11
DOAC : apixaban, dabigatran, edoxaban, rivaroxan .......................................................................... 12
Antiaritmica : Amiodaron, disopyramide, felcaïnide, propafenon, sotalol, adenosine, varnakalant . 13
Digoxine............................................................................................................................................. 13
Gastro-intestinale aandoeningen .......................................................................................................... 14
PPI : omeprazole, esomeprazole, pantoprazole ................................................................................ 15
Aminosalicylaten : Sulfasalazine, Mesalazine .................................................................................... 16
Biological : ......................................................................................................................................... 17
ASTMA / COPD .................................................................................................................................. 18
SABA (short-acting B-agonist) : salbutamol, fenoterol ...................................................................... 19
LABA - Long-acting beta2-agonist : formoterol, salmeterol, indacaterol, vilanterol ......................... 19
SAMA – short acting muscarine antagonisten : ipratropium ............................................................ 20
LAMA – long acting muscarine antagonisten : tiotropium, glycopyrronium, umeclidinium ............. 21
Hormonale aandoeningen ..................................................................................................................... 22
Insuline .............................................................................................................................................. 22
DIABETES MELITUS TYPE II ................................................................................................................ 24
Metformine ....................................................................................................................................... 24
Hypoglycemiërende sulfaminden ...................................................................................................... 24
GLP1 analogen................................................................................................................................... 25
SGLT-2 inhibitoren ............................................................................................................................. 25
Levothyroxine .................................................................................................................................... 26
Thyreostatica : thiamazol ................................................................................................................. 26
Systemische corticosteroïden : hydrocortison .................................................................................. 27
Oestrogenen & progestagenen ......................................................................................................... 28
, NAC : levonorgestrel, ulipristal .......................................................................................................... 30
Oxybutinine ....................................................................................................................................... 31
Tamsulosine ...................................................................................................................................... 32
Sildenafil ............................................................................................................................................ 32
Nitrofurantoïne ................................................................................................................................. 33
Opioïden : tramadol .......................................................................................................................... 34
Pijnladder .......................................................................................................................................... 34
Systemische NSAID : ibuprofen, diclofenac, indomethacine, ketoprofen , oxicams.......................... 35
Methotrexaat .................................................................................................................................... 36
Colchicine .......................................................................................................................................... 37
Allopurinol ......................................................................................................................................... 37
Calcium & vit D supplementen .......................................................................................................... 38
Bifosfonaten : alendroninezuur ......................................................................................................... 39
PPI bij baby’s ..................................................................................................................................... 40
Belladona........................................................................................................................................... 41
Anti-epileptica ................................................................................................................................... 42
Triptanen ........................................................................................................................................... 43
Antidepressiva ................................................................................................................................... 44
Lithium .............................................................................................................................................. 45
Nicotine .......................................................................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.
Antipsychotica ................................................................................................................................... 46
Benzodiazepines ................................................................................................................................ 46
Anti-parkinson middelen ................................................................................................................... 47
Benzoylperoxide ................................................................................................................................ 48
Lokale retinoïden & lokale antibiotische middelen ........................................................................... 49
Orale antibiotica : azithromycine, doxycycline .................................................................................. 49
Isotretinoïne ...................................................................................................................................... 50
Dermale corticosteroïden.................................................................................................................. 50
Betaxolol (selectieve β1-blokker) & latanoprost (prostaglandine f-analoog) .................................... 51
Intranasaal glucocorticoïd : mometasone ......................................................................................... 53
H1-anthistaminicum : levocetirizine .................................................................................................. 53
Anti-histaminicum + corticosteroïd : Levocetirizine + dexamethasone ............................................. 54
Zelfzorg.................................................................................................................................................. 55
, Cardiovaculaire aandoeningen
Zelfzorg :
• gezond leven → bewegen, gezond eten (weinig zout, veel fruit, groenten), geen alcohol, niet
roken, gewichtsverlies
Hartfalen
Bij hartfalen zal je hart minder goed het bloed door je lichaam pompen. Hierdoor krijgen organen en
spieren minder bloed en dus ook minder zuurstof en voeding uit het bloed.
• Niet te genezen, wel symptomen onder controle brengen
• Zelfzorg : gezond leven → bewegen, gezond eten (weinig zout, veel fruit, groenten), geen
alcohol, niet roken, gewichtsverlies
Plasmiddelen
Door plasmiddelen scheiden de nieren meer zout uit, dat vocht met zich meetrekt en via de urine
afgevoerd. Hierdoor ontstaat afname van overtollig vocht in de bloedbaan en hoeft het hart minder
hard te werken, zodat de pompkracht van het hart toeneemt. De dikke enkels, benauwdheid en
moeheid zullen verminderen.
ACE-remmers
ACE-remmers verlagen de bloeddruk en verbeteren de pompkracht van het hart
Digoxine
Hartglycosiden verbeteren de pompkracht van het hart en vertragen tevens de hartslag, zodat het
hart per slag meer tijd krijgt zich samen te trekken en het bloed rond te pompen. Hierdoor verbetert
de afvoer van overtollig vocht via de nieren en de urine en zullen vochtophopingen en benauwdheid
verminderen.
Bètablokkers
Bètablokkers verlagen de bloeddruk, vertragen de hartslag en verminderen de zuurstofbehoefte van
het hart. Hierdoor verbetert de pompkracht van het hart.
Angiotensine-II-blokkers
Angiotensine-II-blokkers verbeteren mogelijk de pompkracht van het hart. Deze werking is niet goed
aangetoond, maar er wordt nog onderzoek naar gedaan. Het wordt gecombineerd met andere
geneesmiddelen tegen hartfalen.
SGLT-2-remmers (bloedsuikerverlagers)
SGLT-2-remmers zijn medicijnen tegen diabetes (suikerziekte). Uit onderzoek is gebleken dat SGLT-2-
remmers het hart beschermen bij hartfalen. Ook bij mensen zonder diabetes. Daarom kunnen artsen
SGLT-2-remmers toevoegen aan andere medicijnen tegen hartfalen. Het is nog niet bekend hoe dit
medicijn precies werkt. Mogelijk beschermt het de bloedvaten, verlaagt het de bloeddruk of verbetert
het de werking van het hart.
