Atherosclerose & aorta aneurysma (1)
Ziekteleer prof Vandenberk
Atherosclerose
Defini&e
- Chronisch proces waarbij de wand van de slagaders
verdikken en vers6jven
- Door opstapeling van
└ Cholesterol, ve;en
└ Ontstekingscellen
└ Calcium
└ Rest van cellen
- Systeemziekte = mogelijk in alle SLAGaders
- Progressief proces over >10 jaar
- Lange 6jd asymptoma6sch
- Klachten pas wanneer erns6ge atherosclerose
└ Bloedvat kan voor 80% dichtgaan vooraleer klachten
Plaque vorming
1) Accumula6e van LDL in in6ma van vaatwand
2) Oxida6e van LDL
3) Monocyten migreren à differen6ëren tot macrofagen
4) Macrofagen fagocyteren geoxideerd LDL à transformeren
5) Schuimcellen ini6ëren inflammatoire cascade
6) Apoptose van schuimcellen à necro6sche kern van ve;en
Stabiele vs onstabiele plaques
- Als je op 6jd gezond begint te leven, dan kan proces s6lleggen maar wel vaatwand vernauwd
- Als je ongezond blij[ leven dan kan evolueren naar vulnerable plaque die makkelijk scheurt
,Systeemziekte
- Diffuus doorheen het lichaam
- Circa 100.000 km arteries in menselijk lichaam
- Alle arteries kunnen aangetast worden
- Typische lokalisa6es
└ Bifurca6es waar bloed 2 rich6ngen kan kiezen > turbulente flow > shear stress
└ In6ma schade
Risicofactoren
Geen interven6e mogelijk Interven6e
- Lee[ijd - Roken
- Geslacht - Arteriële hypertensie
- Familiaal risico - Cholesterol
- Obesitas
- Diabetes mellitus
- Slaap apneu
Plotse hartdood = verzamelnaam voor levensbedreigende ritmestoornissen door verschillende
oorzaken waaronder acuut har6nfarct
- In 2019 s6erven 27.304 personen in België tgv hartziekten
- Hiervan 11.000 tgv plotse hartdood
- 30 per dag waarvan 26 door atherosclerose
Risicofactoren
Preven&e via levenss6jl aanpassingen = gezonder eten, ac6ever zijn, fysieke ac6viteit, voldoende
slaap en vooral geen chronische ziektes ontwikkelen
Nieuwe risicofactoren
- Laag geschoold = socio-economische risicofactor
- Pollu6e huishouden = hoeveelheid fijn stof boven bepaalde waarde gee[ meer risico
,Acute ischemie = bloedvat gaat ofwel kri6sch dicht ofwel acuut dicht
Cerebrovasculair accident (CVA) = hersenberoerte
- Circel van Willis
└ Bloedvaten vanuit nek en hals vormen perfecte cirkel
└ Als 1 bloedvat dichtgaat kunnen hersenen nog al6jd bloed ontvangen
- Elk deel van onze hersenen hee[ specifieke func6e
└ Occipitaal = visuele cortex = zicht & visuele herinnering
└ Zone van Wernicke = zone waar je spraak verstaat
└ Zone van Brocka = produc6e van spraak
└ Motorische zone
└ Sensorische zone
- Diagnose
1) Klinische presenta6e
2) Klinisch neurologisch onderzoek
3) Medische beeldvorming
→ CT zonder contrast om verschil te maken tussen bloeding en ischemisch infarct want
behandeling ischemisch infarct is bloedverdunners geven dus mag niet bij bloeding
→ CT angiografie met contrast dan kan je wi;e puntjes zien waar bloedvaten zi;en,
cirkel van Willis, en dus via contrast zie je stop van cirkel
→ MRI hersenen toont ook stop waar occlusie zit
- Behandeling 6me = brain
└ Zo snel mogelijk dicht bloedvat terug openen
└ Ofwel via medica6e klonter oplossen = trombolyse geven
û Via baxter gaat heel lichaam door en als je ergens bloedvatafwijking hebt dan
kan je daardoor acute erns6ge bloeding oplopen
└ Ofwel mechanisch weghalen klonter = trombectomie
û Moeilijk als je ver van ziekenhuis woont
, Acuut myocard infarct = acute har6nfarct
- Bloedvat gaat abrupt dicht, typisch in kransslagaders
- Plotse dood is meestal resultaat
- Symptomen verschillen tussen vrouwen & mannen
└ Misselijkheid
└ Druk en pijn op borst
└ Pijn tussen schouderbladen, op arm
└ Zweten
└ Kortademig
└ Extreme vermoeidheid
└ Duizeligheid
└ Angs6g onrus6g gevoel
- Diagnose obv 2/3 van volgende zaken
1. Typische symptomen
2. ECG afwijkingen
3. Afwijkende tropines na bloedafname als we twijfelen
- Behandeling 6me = muscle
└ Acuut openen van bloedvat
└ Trombolyse = farmacologisch klonter oplossen
└ Endovasculair door stent te plaatsen = draadje in bloedvat steken waarover we ballon
schuiven waarmee we alles terug kunnen openblazen & op ballon stent ze;en
└ Overbruggingsopera6e
Abdominale athersclerose
- Belangrijkste a[akkingen
└ Arteria mesenterica superior en inferior à darmstelsel
└ Truncus coeliacus à lever, maag en milt
└ Renale vaten à nieren
Truncus coeliacus Mesenterische vaten
1. Leverischemie 1. Darmischemie
2. Mil6schemie
3. Maagischemie Veel bloedvaten die er in boog overhangen zodat als
1 van lussen niet goed werkt nog wel O2 vanuit
andere bevloeiing
Maar marginale arterie is typische plaats waar we
ischemische coli6s zien (linkerboven hoek)
Ziekteleer prof Vandenberk
Atherosclerose
Defini&e
- Chronisch proces waarbij de wand van de slagaders
verdikken en vers6jven
- Door opstapeling van
└ Cholesterol, ve;en
└ Ontstekingscellen
└ Calcium
└ Rest van cellen
- Systeemziekte = mogelijk in alle SLAGaders
- Progressief proces over >10 jaar
- Lange 6jd asymptoma6sch
- Klachten pas wanneer erns6ge atherosclerose
└ Bloedvat kan voor 80% dichtgaan vooraleer klachten
Plaque vorming
1) Accumula6e van LDL in in6ma van vaatwand
2) Oxida6e van LDL
3) Monocyten migreren à differen6ëren tot macrofagen
4) Macrofagen fagocyteren geoxideerd LDL à transformeren
5) Schuimcellen ini6ëren inflammatoire cascade
6) Apoptose van schuimcellen à necro6sche kern van ve;en
Stabiele vs onstabiele plaques
- Als je op 6jd gezond begint te leven, dan kan proces s6lleggen maar wel vaatwand vernauwd
- Als je ongezond blij[ leven dan kan evolueren naar vulnerable plaque die makkelijk scheurt
,Systeemziekte
- Diffuus doorheen het lichaam
- Circa 100.000 km arteries in menselijk lichaam
- Alle arteries kunnen aangetast worden
- Typische lokalisa6es
└ Bifurca6es waar bloed 2 rich6ngen kan kiezen > turbulente flow > shear stress
└ In6ma schade
Risicofactoren
Geen interven6e mogelijk Interven6e
- Lee[ijd - Roken
- Geslacht - Arteriële hypertensie
- Familiaal risico - Cholesterol
- Obesitas
- Diabetes mellitus
- Slaap apneu
Plotse hartdood = verzamelnaam voor levensbedreigende ritmestoornissen door verschillende
oorzaken waaronder acuut har6nfarct
- In 2019 s6erven 27.304 personen in België tgv hartziekten
- Hiervan 11.000 tgv plotse hartdood
- 30 per dag waarvan 26 door atherosclerose
Risicofactoren
Preven&e via levenss6jl aanpassingen = gezonder eten, ac6ever zijn, fysieke ac6viteit, voldoende
slaap en vooral geen chronische ziektes ontwikkelen
Nieuwe risicofactoren
- Laag geschoold = socio-economische risicofactor
- Pollu6e huishouden = hoeveelheid fijn stof boven bepaalde waarde gee[ meer risico
,Acute ischemie = bloedvat gaat ofwel kri6sch dicht ofwel acuut dicht
Cerebrovasculair accident (CVA) = hersenberoerte
- Circel van Willis
└ Bloedvaten vanuit nek en hals vormen perfecte cirkel
└ Als 1 bloedvat dichtgaat kunnen hersenen nog al6jd bloed ontvangen
- Elk deel van onze hersenen hee[ specifieke func6e
└ Occipitaal = visuele cortex = zicht & visuele herinnering
└ Zone van Wernicke = zone waar je spraak verstaat
└ Zone van Brocka = produc6e van spraak
└ Motorische zone
└ Sensorische zone
- Diagnose
1) Klinische presenta6e
2) Klinisch neurologisch onderzoek
3) Medische beeldvorming
→ CT zonder contrast om verschil te maken tussen bloeding en ischemisch infarct want
behandeling ischemisch infarct is bloedverdunners geven dus mag niet bij bloeding
→ CT angiografie met contrast dan kan je wi;e puntjes zien waar bloedvaten zi;en,
cirkel van Willis, en dus via contrast zie je stop van cirkel
→ MRI hersenen toont ook stop waar occlusie zit
- Behandeling 6me = brain
└ Zo snel mogelijk dicht bloedvat terug openen
└ Ofwel via medica6e klonter oplossen = trombolyse geven
û Via baxter gaat heel lichaam door en als je ergens bloedvatafwijking hebt dan
kan je daardoor acute erns6ge bloeding oplopen
└ Ofwel mechanisch weghalen klonter = trombectomie
û Moeilijk als je ver van ziekenhuis woont
, Acuut myocard infarct = acute har6nfarct
- Bloedvat gaat abrupt dicht, typisch in kransslagaders
- Plotse dood is meestal resultaat
- Symptomen verschillen tussen vrouwen & mannen
└ Misselijkheid
└ Druk en pijn op borst
└ Pijn tussen schouderbladen, op arm
└ Zweten
└ Kortademig
└ Extreme vermoeidheid
└ Duizeligheid
└ Angs6g onrus6g gevoel
- Diagnose obv 2/3 van volgende zaken
1. Typische symptomen
2. ECG afwijkingen
3. Afwijkende tropines na bloedafname als we twijfelen
- Behandeling 6me = muscle
└ Acuut openen van bloedvat
└ Trombolyse = farmacologisch klonter oplossen
└ Endovasculair door stent te plaatsen = draadje in bloedvat steken waarover we ballon
schuiven waarmee we alles terug kunnen openblazen & op ballon stent ze;en
└ Overbruggingsopera6e
Abdominale athersclerose
- Belangrijkste a[akkingen
└ Arteria mesenterica superior en inferior à darmstelsel
└ Truncus coeliacus à lever, maag en milt
└ Renale vaten à nieren
Truncus coeliacus Mesenterische vaten
1. Leverischemie 1. Darmischemie
2. Mil6schemie
3. Maagischemie Veel bloedvaten die er in boog overhangen zodat als
1 van lussen niet goed werkt nog wel O2 vanuit
andere bevloeiing
Maar marginale arterie is typische plaats waar we
ischemische coli6s zien (linkerboven hoek)
