Samenvatting pathologie, deel 1, motorische ontwikkeling

Motorische ontwikkeling
- Veranderingen in motorisch gedrag die de interactie van het rijpende organisme en zijn
omgeving reflecteert
o Motorische mijlpalen: voor een bepaalde leeftijd, bepaalde motorische vaardigheden
beheersen
o Start al in baarmoeder: in 1 ste maand reflexen en spontane motorische gedragingen,
daarna houdings- en bewegings reacties, in vroege kinderjaren meer specifieke,
fundamentele en complexe vaardigheden
Prenatale Baby- Vroege Vroege Basisschool Basisschool adolecentie
periode periode kinderjaren kinderjaren periode periode
Spontane Houdings Motorische Fundamentele Specifieke Complexe Cultureel
bewegingen en basis motorische motorische motorische bepaalde
bewegings vaardigheden vaardigheden vaarigheden vaardigheden motorische
reacties vaardigheden

(Pre)natale ontwikkeling
- Beweging van de foetus
o Eerste bewegingen 5 de week postmenstueel
 Startles (schrikreacties): plotse synchrone reacties (spastische bewegingen) (8-
9w)
 General movements (GM): tragere complexe bewegingen, duurt enkele
seconden tot minuten (7-9w)
o Nadien geïsoleerde reacties  armen (8-10w), benen (8-12w), hoofd (9-12w)
o Als niet genoeg bewegen  ontwikkelen van contracturen verhoogd
 Longhypoplasie: aandoening waarbij de longen van een baby zich niet goed
ontwikkelen tijdens de ontwikkeling in de baarmoeder  na de geboorte niet in
staat om zelfstandig te ademen.
- Geboorte
o Korte time-out periode in motorische ontwikkeling door nieuwe prikkels (zwaartekracht,
visueel en auditief)
o Globale flexie houding  moro-reactie
Ontwikkeling vroege motoriek
- General movements
o Starten in baarmoeder en stoppen 3-4m na geboorte
o Normaal gevarieerde complexe en vloeiden bewegingen (als duidelijk afwijkend bij
fidgety kans op cerebral palsy)
 Prognostische waarde: stereotiep, monotoom, niet vloeiden
o Preterme GM
 Prenataal tot geboorte (36-38 PMW)
 Heel gevarieerde bewegingen
 Participatie romp
o Writhing GM
 Eerste weken postnataal aanwezig
 Meer wringende en krachtige bewegingen
 Romp minder uitbundig meedoet
o Fidgety GM
 Vanaf 6-8 weken postnataal
 Continue stroom van kleine en elegante bewegingen
 Prognostische waarde
- Reflexen
o Onwillekeurige, automatische reactie van de spieren op een prikkel

,  Niet onder invloed van wil (niet bewust onderdrukken)
 Als frontale cortex ontwikkeld  inhiberen deze reacties
o Primitieve reflexen
 Aanwezig van de geboorte of ontwikkelen korte tijd na de geboorte
 Slechts gedurende een beperkte periode op te wekken
 Na een tijd onderdrukt en maken plaats voor het bewuste corticaal reageren
 Aanhouden van reflexen kan een pathologische betekenis hebben.
o Primitieve reacties
 Eenvoudige primitieve reacties
 Overlevingsreactie (in functie van zelfbescherming)
 Complexe primitieve reacties
 Eenvoudige reactie maar in verder stadium van ontwikkeling, voorlopers
van motorische ontwikkeling later
 Houdings reacties (levenslang)
 Actieve bewegingen/veranderingen van houding in de ruimte
 Doel = houding handhaven
 Oprichtreacties
o Herstellen normale positie hoofd in ruimte
o Basis van actieve hoofd-romp controle
 Evenwichtsreacties
o Evenwicht behouden
 Beschermreacties
o Beschermen als oprichts- of evenwichtsreacties onvoldoende zijn

EENVOUDIGE PRIMITIEVE REACTIES
Moro-reactie Armen en benen naar extensie met handen open, vinger
gespreid, nadien terug in flexie
- Geboorte tot 3m postnataal
Palmaire grijpreactie Kleine tactiele stimulus in handpalm zorgt voor grijpreflex
- Geboorte tot 4m postnataal
Galant reactie Als lichte wrijving over rug zal baby zijdelingse kromming
maken (flexie) in richting van de gestimuleerde kant
- Geboorte tot 4-6m postnataal
Babinski reactie Van hiel naar dikke teen wrijven
- 0-4m postataal: extensie tenen
- 4-12m: flexie reactie tenen
Bij upper motor neuron laesie volwassenen ook babinski
reactie (extensie respons grote teen)
Zoek-zuig-slikreactie Kleine aanraking op wang en baby zal hoofd draaien naar
die richting
- 4m oude foetus tot 6-9m postnataal

COMPLEXE PRIMITIEVE REACTIES
Kruipreactie Alternerende tactiele stimuli geven aan voetzolen kindje in
buiklig  kruipen
- Geboorte tot 3-4m
Stapreactie Kindje recht boven oppervlak en dit met zijn voetjes laten
raken  lopen
- 2w postnataal tot 5m
Plaatsingsreactie Kindje onder oksels vasthouden (verticaal met oppervlak),
zal voet plaatsen op oppervlak