SAMENVATTING FILOSOFIE
,OUDHEID
2
,THALES 640 – 545 V.C. MILETE REDUCTIE, ABSTRACTIE
Thales:
Eerste natuurfilosoof
= Iemand die op samenhangende wijze zonder te verwijzen naar goden of magische krachten de wereld/natuur
(physis) tracht te verklaren.
Geen originele teksten meer → Wat we van hem weten verkregen we door de teksten van Plato & Aristoteles.
Stelling van Thales:
- Omdat Euclides het zo heeft genoemd.
- Een // projectie bewaart de verhoudingen van rechte lijnstukken
o Hoogte pyramide eenvoudig af te leiden
- Meetkunde is een vorm van reductie
o Je kunt ene probleem in de werkelijkheid wiskundig aanpakken
o Herleiding van de wereld tot de wiskunde
o Wiskunde is onafhankelijk van plaats & tijdstip
Pythagoras: ging hier verder op in
Stelling a2 + b2 = c in rechthoekige driehoek
Doet onderzoek naar getallen:
- Was de eerste die zei dat getallen eigenschappen hebben
- Hoe kwam hij daaraan?
o Door een snaarinstrument te bestuderen
o Snaren stonden in rationele verhouding (van 2 natuurlijke getallen)
o Als dat het geval was, dan klonk het goed
- Dus: relatie tussen intervallen van toonladders en wiskundige verhoudingen
=> De natuur kan door het beoefenen van de wiskunde begrepen worden
Reductie
= Herleiding van veelheid naar eenheid
= Herleiding van complexiteit tot eenvoudige zaken
Thales ging opzoek naar een eenvoudig beginsel → de archè
Archè:
- = De oorsprong
- Onderliggend aan alles
- Blijft steeds aanwezig in de natuur
- Altijd en onveranderlijk in alles aanwezig
Archè volgens:
- Thales: water
- Demokritos: atomen
- Nu: quarks
Water als archè:
- Eén en onveranderlijk
- Je kan kleinere hoeveelheden ‘water’ nemen uit een grotere hoeveelheid, maar het blijft altijd water
- Water is wat onderliggend is aan al het waarneembare
- Water is het meest fundamentele
→ Niets hoeft ingeroepen te worden om water te verklaren
3
, Atomen als archè:
- Atoom → ‘a – tomos’ → ‘niet’ + ‘deelbaar’
Ondeelbare deeltjes
Demokritos: de archè moet iets zijn dat je niet verder kan verdelen
Dan heb je deeltjes die ondeelbaar zijn
- 19e eeuw: atomen toch verder deelbaar
Gevaar reductie: Als je met reductie te ver gaat => fysicalisme (= alles herleiden tot de fysica)
Je zou kunnen stellen dat elk niveau een archè heeft, die je dan weer kan verklaren op een lager niveau.
Toepassing voor ontwerpers:
- Holisme:
o Er is iets op het hoogste niveau, dat je niet kan herleiden
o Dat er op elk niveau meer aan de hand is, dan je vanuit een langer niveau kunt verklaren
- Holistisch ontwerpen:
o Je neemt het geheel in beschouwing
o Dat je alle aspecten meeneemt bij je ontwerp zoals sociologische -en psychologische aspecten
- Herleiding van een object tot een element die je op een bepaald niveau niet meer verder kan opdelen
- Je ontwerpt vanuit 1 basisvorm of vanuit 1 principe of je gebruikt 1 grondstof
- Je suggereert een diepere waarheid
- Onderzoekend:
o Zet aan tot verder verkennen door op te delen en dieper te graven
o Maar holistisch element: dat er iets is op een hoger niveau dat je niet kunt herleiden
4
,OUDHEID
2
,THALES 640 – 545 V.C. MILETE REDUCTIE, ABSTRACTIE
Thales:
Eerste natuurfilosoof
= Iemand die op samenhangende wijze zonder te verwijzen naar goden of magische krachten de wereld/natuur
(physis) tracht te verklaren.
Geen originele teksten meer → Wat we van hem weten verkregen we door de teksten van Plato & Aristoteles.
Stelling van Thales:
- Omdat Euclides het zo heeft genoemd.
- Een // projectie bewaart de verhoudingen van rechte lijnstukken
o Hoogte pyramide eenvoudig af te leiden
- Meetkunde is een vorm van reductie
o Je kunt ene probleem in de werkelijkheid wiskundig aanpakken
o Herleiding van de wereld tot de wiskunde
o Wiskunde is onafhankelijk van plaats & tijdstip
Pythagoras: ging hier verder op in
Stelling a2 + b2 = c in rechthoekige driehoek
Doet onderzoek naar getallen:
- Was de eerste die zei dat getallen eigenschappen hebben
- Hoe kwam hij daaraan?
o Door een snaarinstrument te bestuderen
o Snaren stonden in rationele verhouding (van 2 natuurlijke getallen)
o Als dat het geval was, dan klonk het goed
- Dus: relatie tussen intervallen van toonladders en wiskundige verhoudingen
=> De natuur kan door het beoefenen van de wiskunde begrepen worden
Reductie
= Herleiding van veelheid naar eenheid
= Herleiding van complexiteit tot eenvoudige zaken
Thales ging opzoek naar een eenvoudig beginsel → de archè
Archè:
- = De oorsprong
- Onderliggend aan alles
- Blijft steeds aanwezig in de natuur
- Altijd en onveranderlijk in alles aanwezig
Archè volgens:
- Thales: water
- Demokritos: atomen
- Nu: quarks
Water als archè:
- Eén en onveranderlijk
- Je kan kleinere hoeveelheden ‘water’ nemen uit een grotere hoeveelheid, maar het blijft altijd water
- Water is wat onderliggend is aan al het waarneembare
- Water is het meest fundamentele
→ Niets hoeft ingeroepen te worden om water te verklaren
3
, Atomen als archè:
- Atoom → ‘a – tomos’ → ‘niet’ + ‘deelbaar’
Ondeelbare deeltjes
Demokritos: de archè moet iets zijn dat je niet verder kan verdelen
Dan heb je deeltjes die ondeelbaar zijn
- 19e eeuw: atomen toch verder deelbaar
Gevaar reductie: Als je met reductie te ver gaat => fysicalisme (= alles herleiden tot de fysica)
Je zou kunnen stellen dat elk niveau een archè heeft, die je dan weer kan verklaren op een lager niveau.
Toepassing voor ontwerpers:
- Holisme:
o Er is iets op het hoogste niveau, dat je niet kan herleiden
o Dat er op elk niveau meer aan de hand is, dan je vanuit een langer niveau kunt verklaren
- Holistisch ontwerpen:
o Je neemt het geheel in beschouwing
o Dat je alle aspecten meeneemt bij je ontwerp zoals sociologische -en psychologische aspecten
- Herleiding van een object tot een element die je op een bepaald niveau niet meer verder kan opdelen
- Je ontwerpt vanuit 1 basisvorm of vanuit 1 principe of je gebruikt 1 grondstof
- Je suggereert een diepere waarheid
- Onderzoekend:
o Zet aan tot verder verkennen door op te delen en dieper te graven
o Maar holistisch element: dat er iets is op een hoger niveau dat je niet kunt herleiden
4
