Ethiek: Les 2 12-2-2014 2:51:00
Hoofdstuk 1. Problemen voor een normatieve ethiek
1. Legitimeringscrisis
1. De paradox voor een actuele ethiek
Zoektocht naar fundamenten is niet evident. Bestaan er wel
fundamenten, past dit in onze samenleving?
Verwijzing naar fenomeen crisis. Economische crisis, politiek systeem
crisis, culturele crisis,…
Te maken met een fundamenteel iets: morele crisis die samenleving
doortrekt. In de diepte, geen oppervlakte fenomeen. De oudere waarden
kunnen verloren gaan, is niet wat hier op de eerste plaats aan de orde is.
Als dit al waar is hoeft dat geen groot probleem zijn. Waarden evolueren,
aanpassen aan onze tijd kan positief zijn. Wijst op dynamiek.
Kanttekening: waarden kunnen evolueren staan in relatie met
samenleving. Mensen die in staat zijn om met die ontwikkelingen om te
gaan. Hoe sneller hoe ingrijpender hoe groter het risico dat sommige
mensen niet meekunnen.
Evolutie is een voedingsbom voor fundamentalisme, vasthouden aan
waarden zonder bereid te zijn te zien hoe ze kunnen mee evolueren.
Universele verklaring rechten van de mens dateert van 1941. We
beschikken dus over teksten die die minimale waarden uitdrukken.
Probleem: paradox van Apel. Vertaald: een universele dwz een
intersubjectieve ethiek (voor iedereen) die een verantwoording bevat, een
dergelijke ethiek schijnt noodzakelijk en onmogelijk te zijn. We hebben er
nood aan en toch is het onmogelijk. Datgene wat het noodzakelijk maakt
is ook de reden dat het onmogelijk is.
Waarom nodig? Wereld die meer en meer een wordt (bv: laptop
producten vanuit heel de wereld) planetaire verantwoordelijkheid.
Gevolgen van wat we doen speelt zich op wereldschaal af. Geen enkele
generatie voor ons heeft dat zo beleefd.
Bv: ecologisch: in 1986 Tsjernobyl: van Oekraïne tot in Europa,
gifwolk. In India ook, gifwolken stoppen niet aan grenzen.
Bv: waarom belangrijk dat Amazonewoud bewaard blijft? Omdat
we lucht nodig hebben. De Brazilianen zijn verantwoordelijk voor
onze zuurstof. Ooit heel dit gebied een bos. Waarom moeten de
Brazilianen het behouden en niet wij?
Hoofdstuk 1. Problemen voor een normatieve ethiek
1. Legitimeringscrisis
1. De paradox voor een actuele ethiek
Zoektocht naar fundamenten is niet evident. Bestaan er wel
fundamenten, past dit in onze samenleving?
Verwijzing naar fenomeen crisis. Economische crisis, politiek systeem
crisis, culturele crisis,…
Te maken met een fundamenteel iets: morele crisis die samenleving
doortrekt. In de diepte, geen oppervlakte fenomeen. De oudere waarden
kunnen verloren gaan, is niet wat hier op de eerste plaats aan de orde is.
Als dit al waar is hoeft dat geen groot probleem zijn. Waarden evolueren,
aanpassen aan onze tijd kan positief zijn. Wijst op dynamiek.
Kanttekening: waarden kunnen evolueren staan in relatie met
samenleving. Mensen die in staat zijn om met die ontwikkelingen om te
gaan. Hoe sneller hoe ingrijpender hoe groter het risico dat sommige
mensen niet meekunnen.
Evolutie is een voedingsbom voor fundamentalisme, vasthouden aan
waarden zonder bereid te zijn te zien hoe ze kunnen mee evolueren.
Universele verklaring rechten van de mens dateert van 1941. We
beschikken dus over teksten die die minimale waarden uitdrukken.
Probleem: paradox van Apel. Vertaald: een universele dwz een
intersubjectieve ethiek (voor iedereen) die een verantwoording bevat, een
dergelijke ethiek schijnt noodzakelijk en onmogelijk te zijn. We hebben er
nood aan en toch is het onmogelijk. Datgene wat het noodzakelijk maakt
is ook de reden dat het onmogelijk is.
Waarom nodig? Wereld die meer en meer een wordt (bv: laptop
producten vanuit heel de wereld) planetaire verantwoordelijkheid.
Gevolgen van wat we doen speelt zich op wereldschaal af. Geen enkele
generatie voor ons heeft dat zo beleefd.
Bv: ecologisch: in 1986 Tsjernobyl: van Oekraïne tot in Europa,
gifwolk. In India ook, gifwolken stoppen niet aan grenzen.
Bv: waarom belangrijk dat Amazonewoud bewaard blijft? Omdat
we lucht nodig hebben. De Brazilianen zijn verantwoordelijk voor
onze zuurstof. Ooit heel dit gebied een bos. Waarom moeten de
Brazilianen het behouden en niet wij?