VOLLEDIGE Samenvatting Deel: Voortplantingsfysiologie (2de BMW, K. De Clercq)

Deel 5: Voortplantingsfysiologie

Voortplanting = Het Proces waarmee organismen nieuwe individuen van dezelfde soort
genereren
Meiose = Vindt plaats in de gameten




1. Het Voortplantingsstelsel & Neuro-endocrinologie

Niet-Zwangere Vrouw
-​ Baarmoeder bestaat uit verschillende lagen: Endometrium (Klierlaag), Myometrium
(Belangrijk bij bevallig en Menstruatie), Perimetrium (In contact met buikholte)
-​ Twee eileiders + Eierstokken + Fimbriae
-​ Vagina


Eicel: Gevormd in Ovariële Cyclus




Zwangere vrouw
-​ De eicel kan bevrucht worden (Syngamie) → Vader en Moeder (N + N → 2N)
smelten samen
-​ Daarna is er een innesteling van de eicel (Endometrium Cyclus)
-​ Placenta: Voorziet voeding tijdens de zwangerschap
-​ Lactatie (Borstvoeding): Voorziet voeding na bevalling




MENSTRUELE CYCLUS: 400 Cycli tot aan menopauze
1.​ Ovariële Cyclus: Vindt plaats in eierstokken (bestaat uit medulla en cortex) →
Ontwikkeling van follikels om eicel vrij te zetten bij ovulatie
2.​ Endometrium Cyclus: Speelt zich af in de baarmoeder voor mogelijke implantatie
van bevruchte eicel (cycli van opbouw en afbraak)




NEURO-ENDOCRINOLOGIE
Hypothalamus → Hypofyse (Pituitary, bestaat uit Adeno en Neuro) → Gonaden
(Geslachtsklier → Eierstokken en Testis)

,De Geslachtsklieren = Gaan Geslachtshormonen (Steroïde hormonen) secreteren
-​ Bij de man = Testosterone en Bij de vrouw = Estrogeen en Progesteron
-​ Hypothalamus (GnRH) → Adenohypofyse (Gonadotrope hormonen = LH en FSH)
→ Ovaria gaat Oestradiol en Progesteron secreteren (werken in op baarmoeder)


Hypothalamus bevat het GnRH neuron → GnRH → FSH en LH

Adenohypofyse gaat LH en FSH vrijzetten (secretie via pulsen door gonadotrope cellen)
-​ GnRH worden ook inf pulsen gesecreteerd (door GnRH neuron)


-​ KNDy Neuron: zorgt ervoor dat LH en FSH in pulsen worden gesecreteerd
-​ Dit neuron bevat drie belangrijke moleculen: Kisspeptine, Neurokinine B, Dynorphine


1.​ Kisspeptine: bindt aan Receptor op GnRH neuronen —> stimuleert de afgifte van
GnRH.


2.​ Neurokinine B: Peptide, bindt aan Receptor op KNDy neuron (Dit is zijn eigen
neuron). Het verhoogt de frequentie van de Kiss secretie. Het is betrokken bij de
timing en regulatie van kisspeptine-afgifte.


3.​ Dynorphine: bindt aan Receptor op KNDy neuron. Het verlaagt de frequentie van
kiss secretie. Het remt de afgifte van kisspeptine, dus werkt tegengesteld aan
neurokinine B. Er is een vertraging op het effect .




NKB: Verhoging Kiss Secretie
Dyn: Verlaging Kiss Secretie


LH en FSH zijn glycoproteïne → Alpha chain is hetzelfde, hebben wel een andere Beta
Chain

,2. De Niet-Zwangere Vrouw

2.1 Ovariële Cyclus
→ Speelt zich af in de eierstokken
Follikels = Eicel omgeven door omringende cellagen = Zijn kleine, met vloeistof gevulde
blaasjes in de eierstokken die elk een onrijpe eicel (oöcyt) bevatten


Folliculogenese: Verschillende stadia van de ontwikkeling tijdens ovariële cyclus
→ Vruchtbare jaren wordt bepaald door # follikels




Standaard instelling van eicellen / Follikels = Afsterven (Atresie)
-​ In Foetus: Pieken van stamcellen op 20 Weken Zwangerschap
-​ Daarna verschillende fasen van atresie → Maar 400 Cellen komen tot ovulatie


-​ Bij geboorte = Estrogeen Depeletie → Plotseling daling van oestrogeenspiegels
vlak na geboorte


-​ Puberteit = Estrogeen pieken die zorgen voor ontwikkeling van secundaire
geslachtskenmerken → Eicellen verliezen
-​ Maandelijkse cyclus = Reproductieve jaren




Oöcyt Atresie is het proces waarbij onrijpe eicellen (oöcyten) in de eierstokken afsterven en
worden afgebroken, zonder ooit een eisprong te bereiken.


Nest Breakdown

Verlies of de afbraak van oöcyten (eicellen) tijdens de vroege ontwikkeling van de eierstokken
●​ Ontwikkeling in Nesten (clusters van oöcyten, delen cytoplasma)
●​ Nest breakdown: Is het proces waarbij deze clusters van eicellen uit elkaar vallen


●​ Enkel 1 Eicel per follikel wordt omgeven door granulosa cellen om een primordiale follikel
te vormen
●​ De rest van de oöcyten in het nest gaan meestal verloren via apoptose

, Gonadotropine - Onafhankelijke Pre-Antrale Follikel Groei (Afwezigheid van FSH)
= Groei en Ontwikkeling van Pre Antrale Follikels (Follikels die geen Antrum bevatten)

1 1 Primordiale gaat zich verder ontwikkelen
-​ Primaire Oöcyt bevindt zich in de meiose I
-​ Primordiale follikels bestaan uit eicel omgeven door laag plaveiselepitheelcellen
-​ Elk Uur: gaat een primordiale follikel in atresie


2 Primaire Follikel
→ Granulosa laag (kubusvormige cellen) rond oöcyt en gaan follikelvocht produceren
-​ Oöcyt in de primaire follikel begint glycoproteïnen te secreteren, die zich opstapelen
rondom de eicel.
-​ Glycoproteïnen vormen de Zona Pellucida (Beschermende gelatinelaag die oöcyt omringt)
-​ Vaak fouten in ontwikkeling → eicellen gaan in atresie


3 Secundaire Pre-Antraal Follikel
→ Vorming van twee lagen granulosacellen → Eicel ontwikkelt verder
-​ Granulosa-cellen rond de eicel gaan zich verder ontwikkelen en profileren
(vermenigvuldigen)
-​ Rondom Granulosa cellen: zal zich een basale lamina ontwikkelen met daarrond een laag
van Theca Cellen
-​ Theca cellen zijn gedifferentieerd van fibroblasten uit bindweefsel
-​ Vascularisatie niet verder dan basale lamina


4 Vorming van Twee lagen Thecacellen (interna vs Externa)
-​ Granulosa cellen: secreteren follikelvocht
-​ Nu zijn de follikels gevoelig aan hormonen: Expressie van FSH Receptoren



Aanwezigheid van FSH → Folliculogenese (Gonadotrope-Afhankelijke antrale follikel
groei)
Afwezigheid van FSH → Atresie


Voor puberteit: Eierstokken zijn inactief → Geen stimulatie van Gonadotropines
→ NPY Neuron zorgt voor inhibitie van GnRH Vrijzetting


Bij Puberteit: Signaal van Vetweefsel → Leptine gaat NPY Neuron inhiberen → GnRH
secretie kan doorgaan

Bij vrouwen met heel weinig vet → Weinig Leptine vrijzetting → Menstruele cyclus valt stil