Levenslooppsychologie
Algemene info
Kalenderleeftijd versus Ontwikkelingsleeftijd
Kalenderleeftijd = de leeftijd van de persoon in jaren sinds de geboorte.
Ontwikkelingsleeftijd = fase van ontwikkeling op verschillende ontwikkelingsgebieden.
- Ontwikkelingsleeftijd kan afwijken van de kalenderleeftijd.
opgelet voor overvragen of te grote verwachtingen van de cliënt.
begeleidingsstijl steeds aanpassen!
Waar komen baby’s vandaan?
De prenatale fase: van conceptie naar foetus
Van foetus naar baby
Het menselijk ontwikkelingsproces vanaf bevruchting tot geboorte gaat door verschillende stadia. Hier is een
beknopt overzicht van de verschillen tussen zygote, kiemstadium, embryonaal stadium en foetaal stadium:
1. **Zygote**:
- Dit is de allereerste fase van de prenatale ontwikkeling en begint met de bevruchting.
- Een zygote wordt gevormd wanneer een mannelijke zaadcel (spermatozoïde) fuseert met een vrouwelijke
eicel (ovum).
- Het heeft het volledige genetische potentieel (46 chromosomen, waarvan 23 van de vader en 23 van de
moeder) en begint bijna onmiddellijk met delen om meerdere cellen te vormen.
2. **Kiemstadium**:
- Dit is de fase die volgt op de zygote en duurt ongeveer van dag 3 tot dag 7 na de bevruchting.
- Tijdens dit stadium gaat de celmassa door een reeks snelle celdelingen en migraties en begint het zich te
nestelen in de wand van de baarmoeder, een proces dat implantatie wordt genoemd.
- De celmassa is nu bekend als een blastocyst, die een innerlijke celmassa (die uiteindelijk het embryo wordt)
en een buitenste laag (die de placenta wordt) bevat.
3. **Embryonaal stadium**:
, - Dit stadium duurt vanaf de implantatie (ongeveer de 8ste dag na de bevruchting) tot het einde van de 8ste
week.
- Gedurende deze periode beginnen alle belangrijke organen en systemen te vormen.
- Aan het einde van het embryonale stadium heeft het embryo een menselijke vorm, hoewel het slechts
ongeveer 3 cm lang is.
4. **Foetaal stadium**:
- Dit is de langste fase en begint aan het einde van de 8ste week na de bevruchting en duurt tot de geboorte.
- Gedurende dit stadium groeien en rijpen alle organen en systemen verder uit.
- De foetus beweegt actief, kan horen en reageren op externe stimuli.
- Tegen het einde van deze fase is de foetus klaar voor de geboorte.
Elk stadium is cruciaal voor de gezonde ontwikkeling van een individu en heeft zijn eigen set van
ontwikkelingsprocessen en mijlpalen. Hoewel de exacte tijdlijn kan variëren tussen individuen, geven deze
stadia over het algemeen een overzicht van wat er tijdens de zwangerschap gebeurt.
Ter info: een sterrenkijker = de baby ligt met
het hoofdje naar beneden, maar in plaats van
met het achterhoofd richting de buik te liggen,
ligt het gezichtje richting de buik. de baby zou
dus tijdens de geboorte naar de sterren kunnen
kijken.
De perinatale fase: de geboorte
- Het geboortegewicht: gem. 3 – 3 ½ kg
- Lengte: 46-56 cm
- Voldragen kind: 35-40 weken
- Prematuur of preterm: minder dan 35 weken
- Postterm: na 40 weken
- Dysmatuur: een kind dat bij de geboorte minder weegt in verhouding met de
zwangerschapsduur, kan zowel prematuur als voldragen.
Verloop van de geboorte
Indaling Weeën ontsluiting persweeën draaien van het hoofdje geboorte
Uitdrijvi
ng
,APGAR
- Snelle beoordeling van de fysieke conditie van een pasgeborene direct na de geboorte.
- helpt medisch personeel te beslissen of een baby direct medische hulp nodig heeft.
- meestal twee keer gegeven:
op 1 minuut na de geboorte
op 5 minuten na de geboorte.
Controle 0 punten 1 punt 2 punten
Ademhaling Niet op eigen kracht Zwak of Flink huilen en
ademen onregelmatig of goed doorademen
hijgerige
ademhaling
Spierreflexen Geen spierspanning Weinig bewegingen Beweegt armpjes
aanwezig/slap met armpjes en en beentjes
beentjes
Reflexen Reageert niet op Reageert met Reageert door te
prikkels/geen kleinen jammer huilen, te hoesten
reactie geluidjes en zwakke of te niezen
bewegingen
Huidkleur Een bleke of blauwe Normale huidskleur Normale gezonde
huidskleur lijfje, maar huidkleur
blauwachtige
armen en beentjes
Hartslag Geen hartslag of Een hartslag van Een hartslag van
geen hoorbare minder dan 100 meer dan 100
hartslag slagen per minuut slagen per minuut
Introductie in de ontwikkelingspsychologie
Ontwikkelingstaken
Ontwikkelingsfases
= Specifieke perioden in het leven van een individu, Waarin zich bepaalde specifieke
ontwikkelingstaken en uitdagingen voordoen
schoolkin adolesce volwasse
baby peuter kleuter oudere
d nt ne
Ontwikkelingstaken
= in elke ontwikkelingsfase zijn er specifieke vaardigheden die we ons eigen zullen maken
Men moet bepaalde vaardigheden beheersen om naar volgende fase te kunnen gaan
Worden steeds complexer
Hebben we niet altijd zelf in de hand:
baby gaat vaardigheden ontwikkelen met behulp van de opvoeders
Een adolescent kan het meeste zelf leren
, Ontwikkelingsfases en ontwikkelingsperspectief
Ontwikkelingsperspectief
= ontwikkeling van de mens gedurende zijn hele leven, vanaf de geboorte tot de dood
De ontwikkleingspsychologie van Erikson
- Sociale interactie en relaties spelen een rol in de ontwikkeling en mentale groei van de
mens.
- In elk levensfase wordt je geconfronteerd met een conflict
- Door dit conflict op te lossen kan je naar een volgende fase gaan
- Overzicht:
schoolkin adolesce volwasse
baby peuter kleuter d nt ne oudere
basis autonomi initiatie ijver Identiteit
Intimit egointegrite
vertrouwe e f it
rolverwarr eit
n
minder ing
schaamte schuld waardigh isolatie wanhoop
basaal
, gevoele generativit
eid
eit
stagnatie
Wat als ontwikkelingstaken in een bepaalde fase niet volbracht zijn?
Ontwikkelingsachterstand Ontwikkelingsbeperling
achterstand in de ontwikkeling kan nog is een definitief tekort aan capaciteiten
ingehaald worden. dat NIET kan ingehaald worden.
oorzaken van stagnatie (= tijdelijk stoppen) oorzaken zijn bijvoorbeeld verstandelijke
van het aanleren van vaardigheden: beperking, fysieke beperking, ASS, …
ongewone omstandigheden,
gezondheidsproblemen
Ontwikkelingsgebieden
Algemene info
Kalenderleeftijd versus Ontwikkelingsleeftijd
Kalenderleeftijd = de leeftijd van de persoon in jaren sinds de geboorte.
Ontwikkelingsleeftijd = fase van ontwikkeling op verschillende ontwikkelingsgebieden.
- Ontwikkelingsleeftijd kan afwijken van de kalenderleeftijd.
opgelet voor overvragen of te grote verwachtingen van de cliënt.
begeleidingsstijl steeds aanpassen!
Waar komen baby’s vandaan?
De prenatale fase: van conceptie naar foetus
Van foetus naar baby
Het menselijk ontwikkelingsproces vanaf bevruchting tot geboorte gaat door verschillende stadia. Hier is een
beknopt overzicht van de verschillen tussen zygote, kiemstadium, embryonaal stadium en foetaal stadium:
1. **Zygote**:
- Dit is de allereerste fase van de prenatale ontwikkeling en begint met de bevruchting.
- Een zygote wordt gevormd wanneer een mannelijke zaadcel (spermatozoïde) fuseert met een vrouwelijke
eicel (ovum).
- Het heeft het volledige genetische potentieel (46 chromosomen, waarvan 23 van de vader en 23 van de
moeder) en begint bijna onmiddellijk met delen om meerdere cellen te vormen.
2. **Kiemstadium**:
- Dit is de fase die volgt op de zygote en duurt ongeveer van dag 3 tot dag 7 na de bevruchting.
- Tijdens dit stadium gaat de celmassa door een reeks snelle celdelingen en migraties en begint het zich te
nestelen in de wand van de baarmoeder, een proces dat implantatie wordt genoemd.
- De celmassa is nu bekend als een blastocyst, die een innerlijke celmassa (die uiteindelijk het embryo wordt)
en een buitenste laag (die de placenta wordt) bevat.
3. **Embryonaal stadium**:
, - Dit stadium duurt vanaf de implantatie (ongeveer de 8ste dag na de bevruchting) tot het einde van de 8ste
week.
- Gedurende deze periode beginnen alle belangrijke organen en systemen te vormen.
- Aan het einde van het embryonale stadium heeft het embryo een menselijke vorm, hoewel het slechts
ongeveer 3 cm lang is.
4. **Foetaal stadium**:
- Dit is de langste fase en begint aan het einde van de 8ste week na de bevruchting en duurt tot de geboorte.
- Gedurende dit stadium groeien en rijpen alle organen en systemen verder uit.
- De foetus beweegt actief, kan horen en reageren op externe stimuli.
- Tegen het einde van deze fase is de foetus klaar voor de geboorte.
Elk stadium is cruciaal voor de gezonde ontwikkeling van een individu en heeft zijn eigen set van
ontwikkelingsprocessen en mijlpalen. Hoewel de exacte tijdlijn kan variëren tussen individuen, geven deze
stadia over het algemeen een overzicht van wat er tijdens de zwangerschap gebeurt.
Ter info: een sterrenkijker = de baby ligt met
het hoofdje naar beneden, maar in plaats van
met het achterhoofd richting de buik te liggen,
ligt het gezichtje richting de buik. de baby zou
dus tijdens de geboorte naar de sterren kunnen
kijken.
De perinatale fase: de geboorte
- Het geboortegewicht: gem. 3 – 3 ½ kg
- Lengte: 46-56 cm
- Voldragen kind: 35-40 weken
- Prematuur of preterm: minder dan 35 weken
- Postterm: na 40 weken
- Dysmatuur: een kind dat bij de geboorte minder weegt in verhouding met de
zwangerschapsduur, kan zowel prematuur als voldragen.
Verloop van de geboorte
Indaling Weeën ontsluiting persweeën draaien van het hoofdje geboorte
Uitdrijvi
ng
,APGAR
- Snelle beoordeling van de fysieke conditie van een pasgeborene direct na de geboorte.
- helpt medisch personeel te beslissen of een baby direct medische hulp nodig heeft.
- meestal twee keer gegeven:
op 1 minuut na de geboorte
op 5 minuten na de geboorte.
Controle 0 punten 1 punt 2 punten
Ademhaling Niet op eigen kracht Zwak of Flink huilen en
ademen onregelmatig of goed doorademen
hijgerige
ademhaling
Spierreflexen Geen spierspanning Weinig bewegingen Beweegt armpjes
aanwezig/slap met armpjes en en beentjes
beentjes
Reflexen Reageert niet op Reageert met Reageert door te
prikkels/geen kleinen jammer huilen, te hoesten
reactie geluidjes en zwakke of te niezen
bewegingen
Huidkleur Een bleke of blauwe Normale huidskleur Normale gezonde
huidskleur lijfje, maar huidkleur
blauwachtige
armen en beentjes
Hartslag Geen hartslag of Een hartslag van Een hartslag van
geen hoorbare minder dan 100 meer dan 100
hartslag slagen per minuut slagen per minuut
Introductie in de ontwikkelingspsychologie
Ontwikkelingstaken
Ontwikkelingsfases
= Specifieke perioden in het leven van een individu, Waarin zich bepaalde specifieke
ontwikkelingstaken en uitdagingen voordoen
schoolkin adolesce volwasse
baby peuter kleuter oudere
d nt ne
Ontwikkelingstaken
= in elke ontwikkelingsfase zijn er specifieke vaardigheden die we ons eigen zullen maken
Men moet bepaalde vaardigheden beheersen om naar volgende fase te kunnen gaan
Worden steeds complexer
Hebben we niet altijd zelf in de hand:
baby gaat vaardigheden ontwikkelen met behulp van de opvoeders
Een adolescent kan het meeste zelf leren
, Ontwikkelingsfases en ontwikkelingsperspectief
Ontwikkelingsperspectief
= ontwikkeling van de mens gedurende zijn hele leven, vanaf de geboorte tot de dood
De ontwikkleingspsychologie van Erikson
- Sociale interactie en relaties spelen een rol in de ontwikkeling en mentale groei van de
mens.
- In elk levensfase wordt je geconfronteerd met een conflict
- Door dit conflict op te lossen kan je naar een volgende fase gaan
- Overzicht:
schoolkin adolesce volwasse
baby peuter kleuter d nt ne oudere
basis autonomi initiatie ijver Identiteit
Intimit egointegrite
vertrouwe e f it
rolverwarr eit
n
minder ing
schaamte schuld waardigh isolatie wanhoop
basaal
, gevoele generativit
eid
eit
stagnatie
Wat als ontwikkelingstaken in een bepaalde fase niet volbracht zijn?
Ontwikkelingsachterstand Ontwikkelingsbeperling
achterstand in de ontwikkeling kan nog is een definitief tekort aan capaciteiten
ingehaald worden. dat NIET kan ingehaald worden.
oorzaken van stagnatie (= tijdelijk stoppen) oorzaken zijn bijvoorbeeld verstandelijke
van het aanleren van vaardigheden: beperking, fysieke beperking, ASS, …
ongewone omstandigheden,
gezondheidsproblemen
Ontwikkelingsgebieden
