Mensenrechten van Vluchtelingen en Internally Displaced Persons
Begrippen en cijfers
Migratie en migrant
Twee soorten migratie:
1) vrijwillige migratie
2) gedwongen migratie
Migrant is een overkoepelend begrip
Vluchtelingen: iemand die voldoet aan de criteria die zijn opgenomen in de Conventie van
Genève1
Asielzoekers: iemand heeft verzocht om bescherming, maar de eindbeslissing is nog niet
genomen
Twee vormen van bescherming:
1) erkenning als vluchteling
2) subsidiaire beschermingsstatus
Staatlozen: iemand die niet erkent wordt als onderdaan van om het even welke staat
Onregelmatige migranten: personen die asiel hebben aangevraagd, maar ten aanzien van wie het
asiel is geweigerd
Transmigranten: landverhuizers op doortocht
Ontheemden (IDP): iemand die gedwongen is te verplaatsen maar binnen zijn eigen landgrenzen
blijft
Economische migranten: personen die om economische redenen migreren
Cijfers
Aantal?
25,4 miljoen vluchtelingen wereldwijd (2018)
3,1 miljoen asielzoekers wereldwijd (2018)
40,0 miljoen IDPs wereldwijd (2018)
10,0 miljoen staatlozen wereldwijd (2018)
Van welke landen komen ze?
1Dit is het centrale element op internationaal vlak, maar in bepaalde continenten worden
mensen die niet strikt aan de criteria voldoen ook als vluchtelingen beschouwd
1
, - Syrië
- Afganistan
- Zuid-Soedan
Naar welke landen gaan ze?
85% blijven in ontwikkelingslanden
- Turkije
- Uganda
- Libanon
- Iran
Geschiedenis
Wie waren de eerste vluchtelingen?
Hugenoten in Frankrijk die naar het Verenig Koninkrijk gingen
Vluchtelingen en ontheemden in internationaal recht, en hun rechten
Systeem van 1951
Algemeen
Verdrag inzake de Status van Vluchtelingen 1951: specifiek van toepassing op Europese
vluchtelingen voor 1951
New York Protocol van 1967: geografische en tijdsgebonden beperking werden opgeheven
Geen toezichtsorgaan in het verdrag, maar:
- United Nations High Commssinior of Refuges (UNHCR): gaat feitelijk kijken of staten aan
hun verplichtingen voldoen en aanwijzingen geven hoe staten het verdrag moeten
interpreteren (niet bindend)
- United Nations Relief and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East (UNRWA):
eigen vluchtelingenagentschap voor de Palastijnen
- Internationale Organisatie voor Migratie (OIM): niet alleen vluchtelingen, ook migratie
Statenpraktijk is zeer belangrijk wegens het gebrek aan een direct toezichtsmechanisme onder
het verdrag
Conclusie: geen internationale rechter die toezicht houdt?
MAAR: Common European Asylum System (de omzetting van het VN-Vluchtelingenverdrag in
Europeesrecht)
Het Europees Hof van Justitie houdt hier dus toezicht op
DUS: indirect wel een internationale rechter
Inhoud
Artikel 1: definitie van vluchteling
2
, Artikelen 2 tot 34: rechten van vluchtelingen (politiek en sociaal-economisch)
Wie is er lid?
Er zijn 145 staten lid wereldwijd
Wie niet?
- Libië
- Syrië
- Libanon
- Saudi-Arabië
- India
- Pakistan
- Indonesië
- Bangladesh
Vluchtelingen
Bron? Artikel 1 van het Vluchtelingenverdrag
Definitie? “Een persoon die uit gegronde vrees voor vervolging wegens zijn ras, godsdienst,
nationaliteit, het behoren tot een bepaalde sociale groep of zijn politieke overtuiging, zich
bevindt buiten het land waarvan hij de nationaliteit bezit, en die de bescherming van dat land
niet kan of, uit hoofde van bovenbedoelde vrees, niet wil inroepen, of die, indien hij geen
nationaliteit bezit en verblijft buiten het land waar hij vroeger zijn gewone verblijfplaats had,
daarheen niet kan of, uit hoofde van bovenbedoelde vrees, niet wil terugkeren.”
3
Begrippen en cijfers
Migratie en migrant
Twee soorten migratie:
1) vrijwillige migratie
2) gedwongen migratie
Migrant is een overkoepelend begrip
Vluchtelingen: iemand die voldoet aan de criteria die zijn opgenomen in de Conventie van
Genève1
Asielzoekers: iemand heeft verzocht om bescherming, maar de eindbeslissing is nog niet
genomen
Twee vormen van bescherming:
1) erkenning als vluchteling
2) subsidiaire beschermingsstatus
Staatlozen: iemand die niet erkent wordt als onderdaan van om het even welke staat
Onregelmatige migranten: personen die asiel hebben aangevraagd, maar ten aanzien van wie het
asiel is geweigerd
Transmigranten: landverhuizers op doortocht
Ontheemden (IDP): iemand die gedwongen is te verplaatsen maar binnen zijn eigen landgrenzen
blijft
Economische migranten: personen die om economische redenen migreren
Cijfers
Aantal?
25,4 miljoen vluchtelingen wereldwijd (2018)
3,1 miljoen asielzoekers wereldwijd (2018)
40,0 miljoen IDPs wereldwijd (2018)
10,0 miljoen staatlozen wereldwijd (2018)
Van welke landen komen ze?
1Dit is het centrale element op internationaal vlak, maar in bepaalde continenten worden
mensen die niet strikt aan de criteria voldoen ook als vluchtelingen beschouwd
1
, - Syrië
- Afganistan
- Zuid-Soedan
Naar welke landen gaan ze?
85% blijven in ontwikkelingslanden
- Turkije
- Uganda
- Libanon
- Iran
Geschiedenis
Wie waren de eerste vluchtelingen?
Hugenoten in Frankrijk die naar het Verenig Koninkrijk gingen
Vluchtelingen en ontheemden in internationaal recht, en hun rechten
Systeem van 1951
Algemeen
Verdrag inzake de Status van Vluchtelingen 1951: specifiek van toepassing op Europese
vluchtelingen voor 1951
New York Protocol van 1967: geografische en tijdsgebonden beperking werden opgeheven
Geen toezichtsorgaan in het verdrag, maar:
- United Nations High Commssinior of Refuges (UNHCR): gaat feitelijk kijken of staten aan
hun verplichtingen voldoen en aanwijzingen geven hoe staten het verdrag moeten
interpreteren (niet bindend)
- United Nations Relief and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East (UNRWA):
eigen vluchtelingenagentschap voor de Palastijnen
- Internationale Organisatie voor Migratie (OIM): niet alleen vluchtelingen, ook migratie
Statenpraktijk is zeer belangrijk wegens het gebrek aan een direct toezichtsmechanisme onder
het verdrag
Conclusie: geen internationale rechter die toezicht houdt?
MAAR: Common European Asylum System (de omzetting van het VN-Vluchtelingenverdrag in
Europeesrecht)
Het Europees Hof van Justitie houdt hier dus toezicht op
DUS: indirect wel een internationale rechter
Inhoud
Artikel 1: definitie van vluchteling
2
, Artikelen 2 tot 34: rechten van vluchtelingen (politiek en sociaal-economisch)
Wie is er lid?
Er zijn 145 staten lid wereldwijd
Wie niet?
- Libië
- Syrië
- Libanon
- Saudi-Arabië
- India
- Pakistan
- Indonesië
- Bangladesh
Vluchtelingen
Bron? Artikel 1 van het Vluchtelingenverdrag
Definitie? “Een persoon die uit gegronde vrees voor vervolging wegens zijn ras, godsdienst,
nationaliteit, het behoren tot een bepaalde sociale groep of zijn politieke overtuiging, zich
bevindt buiten het land waarvan hij de nationaliteit bezit, en die de bescherming van dat land
niet kan of, uit hoofde van bovenbedoelde vrees, niet wil inroepen, of die, indien hij geen
nationaliteit bezit en verblijft buiten het land waar hij vroeger zijn gewone verblijfplaats had,
daarheen niet kan of, uit hoofde van bovenbedoelde vrees, niet wil terugkeren.”
3
