Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 60 pagina's
Samenvatting

Algemene Psychologie - Samenvatting

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 60 pagina's

Samenvatting Algemene Psychologie Enkele delen niet in verwerkt (moesten niet gekend worden) - zie inhoudstafel

Voorbeeld van de inhoud

Algemene psychologie
Hoofdstuk 1. Kennismaking met de psychologie (inleiding).......................................................................6
1.1 definitie van de psychologie......................................................................................................................... 6
1.2 geschiedenis van de psychologie............................................................................................................... 6
1.2.1 verre voorgeschiedenis.......................................................................................................................... 6
1.2.2 meer directe voorgeschiedenis.......................................................................................................... 7
1.2.2.1 ontwikkelingen in de filosofie.................................................................................................... 7
rationalisme (René Descartes: 16de-17de eeuw).....................................................................7
empirisme (John Locke: 17de-18de eeuw).................................................................................8
1.2.2.2 impulsen vanuit natuurwetenschappen...............................................................................8
1.2.3 de psychologie als wetenschap van het bewustzijn.................................................................8
wundt en het structuralisme.................................................................................................................... 8
het functionalisme........................................................................................................................................ 8
1.2.4 behavioristische revolutie.................................................................................................................... 9
1.2.5 nieuwe klemtonen in Europa............................................................................................................... 9
Gestaltpsychologie...................................................................................................................................... 9
Dieptepsychologie........................................................................................................................................ 9
1.2.6 Amerika en herontdekking van het innerlijke...........................................................................10
Neobehaviorisme (nieuw behaviorisme)......................................................................................... 10
Humanistische psychologie................................................................................................................... 10
Overzicht van stromingen tussen 19de en 20ste eeuw.............................................................11
1.2.7 hedendaagse stromingen in psychologie....................................................................................11
Cognitieve psychologie............................................................................................................................ 11
Hoofdstuk 2. De waarneming.................................................................................................................................. 12
2.1 waarnemingsproces in vogelvlucht......................................................................................................... 12
2.1.1 lange weg van prikkel tot waarneming........................................................................................12
2.1.2 drie psychologische activiteiten...................................................................................................... 13
2.2 waarnemen is selecteren.............................................................................................................................. 13
2.2.1 verschillende zintuigen......................................................................................................................... 13
2.2.2 waarneembare spectrum (passieve selectie)...........................................................................14
2.2.3 minimumintensiteit van prikkels..................................................................................................... 15
2.2.4 selectieve aandacht.............................................................................................................................. 15
2.3 waarnemen is structureren......................................................................................................................... 16
2.3.1 figuur en achtergrond.......................................................................................................................... 16
structurering binnen visuele waarneming......................................................................................16
andere zintuigen (zintuiglijke modaliteiten)..................................................................................16
2.3.2 structureringsfactoren......................................................................................................................... 17
Bijdrage van gestaltpsychologie......................................................................................................... 17
Cognitief-psychologische benadering..............................................................................................18
Bottom-up-verwerking...................................................................................................................... 18
Top-down-verwerking........................................................................................................................ 18
2.3.3 herkennen van gestalten.................................................................................................................... 19
Visie van gestaltpsychologie................................................................................................................ 19
Aanvullingen vanuit cognitieve psychologie.................................................................................19
2.3.4 waarnemingsconstanties................................................................................................................... 19
Grootteconstantie...................................................................................................................................... 19

, Plaatsconstantie......................................................................................................................................... 20
Vormconstantie........................................................................................................................................... 20
Helderheids- en kleurconstantie......................................................................................................... 20
2.3.5 waarnemingsillusies.............................................................................................................................. 21
Ponzo-illusie.................................................................................................................................................. 21
Müller-Lyer-illusie....................................................................................................................................... 21
maanillusie..................................................................................................................................................... 21
treinillusie....................................................................................................................................................... 21
2.3.6 culturele verschillen in structureringsproces.............................................................................22
2.4 waarnemen is interpreteren....................................................................................................................... 22
2.4.1 rol van vroegere ervaringen............................................................................................................. 22
2.4.2 affectieve ingesteldheid (dynamisch)..........................................................................................23
2.4.3 invloed vanuit bredere situatie....................................................................................................... 23
Hoofdstuk 3. Het geheugen..................................................................................................................................... 23
3.1 de vele betekenissen van het woord ‘geheugen’..............................................................................24
3.1.1 automatische en bewuste nawerking van geheugeninhouden........................................24
expliciete of impliciete geheugenprocessen.................................................................................24
Episodisch en semantisch geheugen................................................................................................ 25
episodisch geheugen.......................................................................................................................... 25
semantisch geheugen........................................................................................................................ 25
3.1.2 verschillen in tijdsduur en capaciteit............................................................................................. 25
Zintuiglijke geheugen............................................................................................................................... 25
kortetermijngeheugen en werkgeheugen......................................................................................25
uitbreiding capaciteit......................................................................................................................... 26
uitbreiding van duur........................................................................................................................... 26
magazijn of werkplaats..................................................................................................................... 26
langetermijngeheugen...................................................................................................................... 26
3.2 inprenting............................................................................................................................................................ 27
3.2.1 structurering van het materiaal...................................................................................................... 28
Verwerken tot een zinvolle structuur.......................................................................................... 28
zintuiglijke structurering......................................................................................................................... 28
kiezen van aangepaste coderingswijze........................................................................................... 29
4.2.2 passende cues of ophaalaanwijzingen........................................................................................29
externe omstandigheden........................................................................................................................ 29
interne factoren.......................................................................................................................................... 29
3.3 latentieperiode.................................................................................................................................................. 30
3.3.1 beschrijving van vergeetproces...................................................................................................... 30
vergeetcurve van ebbinghaus............................................................................................................. 30
vergeten van zinvol materiaal............................................................................................................. 30
herinneren wat niet herinnerd kan worden....................................................................................30
effect van bijkomende herhalingsbeurten.....................................................................................30
3.3.2 waardoor vergeten we......................................................................................................................... 31
1. vervagen van geheugensporen....................................................................................................... 31
2. vergeten als gevolg van interferentie..........................................................................................31
3. tekort aan ophaalaanwijzingen....................................................................................................... 31
3.3.3 vergeten als probleem en als pluspunt........................................................................................32
3.4 reproductie......................................................................................................................................................... 32
3.4.1 oproepen van herinneringen............................................................................................................ 32

, spontane herinneringen.......................................................................................................................... 32
gebruik van zoekstrategieën................................................................................................................ 33
3.4.2 geheugenvervorming........................................................................................................................... 33
invloed van irrelevantie geheugenfragmenten............................................................................33
misleidende cues op moment van reproductie............................................................................34
invloed van fantasieën en denkbeelden......................................................................................... 34
Hoofdstuk 4. Leerprocessen.................................................................................................................................... 35
4.1 soorten leerprocessen................................................................................................................................... 35
leren en geheugen........................................................................................................................................... 35
Habituatie...................................................................................................................................................... 35
4.2 klassieke conditionering.............................................................................................................................. 35
4.2.1 eigenlijke conditioneringsproces.................................................................................................... 36
Basisexperiment van Pavlov................................................................................................................. 36
Pavlovs verklaringswijze......................................................................................................................... 36
4.2.2 bijkomende processen......................................................................................................................... 36
Aversieve conditionering........................................................................................................................ 36
uitdoving......................................................................................................................................................... 37
prikkelgeneralisatie................................................................................................................................... 37
prikkeldiscriminatie................................................................................................................................... 37
Hogere-orde-conditionering................................................................................................................. 38
4.2.3 cognitieve interpretatie klassieke conditionering..................................................................38
contingentie in plaats van contiguïteit............................................................................................38
verschillen tussen voorwaardelijke en onvoorwaardelijke reactie.....................................39
preferentiële samenhang tussen bepaalde prikkels............................................................39
4.2.4 toepassingen klassieke conditionering......................................................................................40
4.3 operante conditionering.............................................................................................................................. 40
4.3.1 leren door gissen en missen............................................................................................................. 40
Basisexperiment van Thorndike.......................................................................................................... 41
Thorndikes wet van het effect............................................................................................................. 41
4.3.2 cognitieve interpretatie van operant leren...............................................................................41
opdoen van kennis in plaats van ontstaan van S-R-connectie............................................41
belang van contingentie......................................................................................................................... 41
preferentiële contingenties................................................................................................................... 42
4.3.3 operante conditioneringsmechanismen...............................................................................42
het eigene van operante conditionering......................................................................................... 42
Gebruik van bekrachtigers.................................................................................................................... 43
uitdoving bij niet bekrachtigen........................................................................................................... 43
gevolgen van toedienen van straf..................................................................................................... 43
prikkelgeneralisatie- en discriminatie.............................................................................................. 43
bekrachtigingsschema’s......................................................................................................................... 44
4.3.4 toepassingen van operante conditionering (pedagogisch)..............................................44
4.4 modeling............................................................................................................................................................. 45
moeizame ontdekking van apart soort leren......................................................................................45
sociale leertheorie........................................................................................................................................... 45
4.5 priming................................................................................................................................................................. 46
vaststellingen bij geheugenpatiënten.................................................................................................... 46
fenomeen met vele toepassingen............................................................................................................ 47
Hoofdstuk 5. Motivatie............................................................................................................................................... 48

, 5.1 precisering van vraagstelling.................................................................................................................... 48
5.1.1 complexiteit van menselijke motivatie........................................................................................48
motivatie is niet waarneembaar........................................................................................................ 48
pluriformiteit van menselijke motivatie.......................................................................................... 48
overgedetermineerdheid van gedrag.............................................................................................. 49
5.1.2 hoe psychologen daarmee omgaan............................................................................................. 49
5.2 algemene motivatietheorieën................................................................................................................... 49
5.2.1 psychodynamische theorie – Freud...............................................................................................49
Het Es/id (belangrijkste instantie)..................................................................................................... 50
Het Ich/Ego.................................................................................................................................................. 50
Het Uber-Ich................................................................................................................................................ 50
Werking van psychisch apparaat....................................................................................................... 51
enkele kanttekeningen............................................................................................................................. 51
5.2.2 neobehavioristische motivatietheorie – Null............................................................................52
psychologische spanning als bron van motivatie.......................................................................52
primaire en secundaire behoeften..................................................................................................... 52
Korte evaluatie............................................................................................................................................ 52
5.2.3 humanistische behoeftetheorie – Maslow..................................................................................53
Maslows behoeftepiramide................................................................................................................... 53
kritische evaluatie...................................................................................................................................... 53
5.2.4 zelfdeterminatietheorie – deci en ryan.......................................................................................53
3 basisbehoeften........................................................................................................................................ 54
nog meer behoeften................................................................................................................................. 54
universaliteit van 3 basisbehoeften..................................................................................................54
korte evaluatie............................................................................................................................................ 54
Hoofdstuk 6. Emoties.................................................................................................................................................. 55
6.1 plaats van emoties in gedrag.................................................................................................................... 55
6.1.1 emoties, gevoelens en stemmingen.............................................................................................. 55
6.1.2 op het snijpunt tussen cognitie en motivatie............................................................................55
emoties en cognities................................................................................................................................. 55
emoties en motivaties.............................................................................................................................. 55
6.2 autonome lichaamsveranderingen bij emoties.................................................................................56
6.2.1 belangrijkste lichaamsveranderingen.......................................................................................... 56
rol van autonome zenuwstelsel........................................................................................................... 56
hormoonstelsel............................................................................................................................................ 56
voorbeeld: lichamelijke reactie bij angst........................................................................................56
6.2.2 biologisch nut van autonome lichaamsveranderingen........................................................57
faciliteren van doelgerichte reacties................................................................................................57
signaalfunctie.............................................................................................................................................. 57
functieloos of disfunctioneel................................................................................................................. 57
6.2.3 stress en stresshantering.................................................................................................................... 57
oorzaken van stress.................................................................................................................................. 57
fysiologische reacties............................................................................................................................... 57
psychologische gevolgen....................................................................................................................... 58
stresshantering............................................................................................................................................ 58
6.3 psychologische aspecten van emoties..................................................................................................58
6.3.1 belevingsaspect van emoties........................................................................................................... 58
6.3.2 expressie van emoties......................................................................................................................... 59

Inhoudsopgave

  1. 01 Plaatsconstantie 20
  2. 02 Vormconstantie 20
  3. 03 Helderheids- en kleurconstantie 20
  4. 04 Ponzo-illusie 21
  5. 05 Müller-Lyer-illusie 21
  6. 06 maanillusie 21
  7. 07 treinillusie 21
    1. waarnemen is interpreteren 22
  8. 08 Hoofdstuk 3. Het geheugen 23
    1. de vele betekenissen van het woord ‘geheugen’ 24
  9. 09 expliciete of impliciete geheugenprocessen 24
  10. 10 Episodisch en semantisch geheugen 25
  11. 11 episodisch geheugen 25
  12. 12 semantisch geheugen 25
  13. 13 Zintuiglijke geheugen 25
  14. 14 kortetermijngeheugen en werkgeheugen 25
  15. 15 uitbreiding capaciteit 26
  16. 16 uitbreiding van duur 26
  17. 17 magazijn of werkplaats 26
  18. 18 langetermijngeheugen 26
    1. inprenting 27
  19. 19 Verwerken tot een zinvolle structuur 28
  20. 20 zintuiglijke structurering 28
  21. 21 kiezen van aangepaste coderingswijze 29
  22. 22 externe omstandigheden 29
  23. 23 interne factoren 29
    1. latentieperiode 30
  24. 24 vergeetcurve van ebbinghaus 30
  25. 25 vergeten van zinvol materiaal 30
  26. 26 herinneren wat niet herinnerd kan worden 30
  27. 27 effect van bijkomende herhalingsbeurten 30
  28. 28 vervagen van geheugensporen 31
  29. 29 vergeten als gevolg van interferentie 31
  30. 30 tekort aan ophaalaanwijzingen 31
    1. reproductie 32
  31. 31 spontane herinneringen 32
  32. 32 gebruik van zoekstrategieën 33
  33. 33 invloed van irrelevantie geheugenfragmenten 33
  34. 34 misleidende cues op moment van reproductie 34
  35. 35 invloed van fantasieën en denkbeelden 34
  36. 36 Hoofdstuk 4. Leerprocessen 35
    1. soorten leerprocessen 35
  37. 37 leren en geheugen 35
  38. 38 Habituatie 35
    1. klassieke conditionering 35
  39. 39 Basisexperiment van Pavlov 36
  40. 40 Pavlovs verklaringswijze 36
  41. 41 Aversieve conditionering 36
  42. 42 uitdoving 37
  43. 43 prikkelgeneralisatie 37
  44. 44 prikkeldiscriminatie 37
  45. 45 Hogere-orde-conditionering 38
  46. 46 contingentie in plaats van contiguïteit 38
  47. 47 verschillen tussen voorwaardelijke en onvoorwaardelijke reactie 39
  48. 48 preferentiële samenhang tussen bepaalde prikkels 39
    1. operante conditionering 40
  49. 49 Basisexperiment van Thorndike 41
  50. 50 Thorndikes wet van het effect 41
  51. 51 opdoen van kennis in plaats van ontstaan van S-R-connectie 41
  52. 52 belang van contingentie 41
  53. 53 preferentiële contingenties 42
  54. 54 het eigene van operante conditionering 42
  55. 55 Gebruik van bekrachtigers 43
  56. 56 uitdoving bij niet bekrachtigen 43
  57. 57 gevolgen van toedienen van straf 43
  58. 58 prikkelgeneralisatie- en discriminatie 43
  59. 59 bekrachtigingsschema’s 44
    1. modeling 45
  60. 60 moeizame ontdekking van apart soort leren 45
  61. 61 sociale leertheorie 45
    1. priming 46
  62. 62 vaststellingen bij geheugenpatiënten 46
  63. 63 fenomeen met vele toepassingen 47
  64. 64 Hoofdstuk 5. Motivatie 48
    1. precisering van vraagstelling 48
  65. 65 motivatie is niet waarneembaar 48
  66. 66 pluriformiteit van menselijke motivatie 48
  67. 67 overgedetermineerdheid van gedrag 49
    1. algemene motivatietheorieën 49
  68. 68 Het Es/id (belangrijkste instantie) 50
  69. 69 Het Ich/Ego 50
  70. 70 Het Uber-Ich 50
  71. 71 Werking van psychisch apparaat 51
  72. 72 enkele kanttekeningen 51
  73. 73 psychologische spanning als bron van motivatie 52
  74. 74 primaire en secundaire behoeften 52
  75. 75 Korte evaluatie 52
  76. 76 Maslows behoeftepiramide 53
  77. 77 kritische evaluatie 53
  78. 78 basisbehoeften 54
  79. 79 nog meer behoeften 54
  80. 80 universaliteit van 3 basisbehoeften 54
  81. 81 korte evaluatie 54
  82. 82 Hoofdstuk 6. Emoties 55
    1. plaats van emoties in gedrag 55
  83. 83 emoties en cognities 55
  84. 84 emoties en motivaties 55
    1. autonome lichaamsveranderingen bij emoties 56
  85. 85 rol van autonome zenuwstelsel 56
  86. 86 hormoonstelsel 56
  87. 87 voorbeeld: lichamelijke reactie bij angst 56
  88. 88 faciliteren van doelgerichte reacties 57
  89. 89 signaalfunctie 57
  90. 90 functieloos of disfunctioneel 57
  91. 91 oorzaken van stress 57
  92. 92 fysiologische reacties 57
  93. 93 psychologische gevolgen 58
  94. 94 stresshantering 58
    1. psychologische aspecten van emoties 58
  95. 95 universele expressies 59
  96. 96 culturele invloeden 59
  97. 97 functionaliteit van emotionele expressies (gedragsmatig en autonoom) 60

Gekoppeld boek
 image
Miet Craeynest, Pol Craeynest Kompas voor de algemene psychologie
Uitgever: Onbekend ISBN: 9789464672701 Druk: Onbekend

Documentinformatie

Heel boek samengevat?
Nee
Wat is er van het boek samengevat?
Enkele delen niet in verwerkt
Geüpload op
11 juni 2025
Aantal pagina's
60
Geschreven in
2024/2025
Type
Samenvatting
€7,66

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
Verkocht
14
Volgers
0
Items
14
Laatst verkocht
2 maanden geleden



Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen