Begrippen- en conceptenlijst ontwikkelingspsychologie deel 1
Deel 1: Ontwikkeling van het kind
1: Kennismaking en Historiek
Empirisme Nadruk op het belang van de ervaring: verschillen tussen
mensen door verschillen in omgeving/ervaring (= grondslag
behaviourisme)
nativisme
Tabula rasa De mens wordt geboren als een onbeschreven blad, zonder
aangeboren tendenzen
Nativisme Men wordt geboren met een inherent potentieel en talenten
empirisme
Onthogenese Ontwikkeling van induviduen binnen een soort
Fylogenese Hoe de soort zich ontwikkeld heeft
Genetische 1e benaming voor ontwikkelingspsychologie, met nadruk op
psychologie erfelijke sturing
Ontwikkelingspsycholo De wetenschappelijke studie van patronen van groei,
gie verandering en stabiliteit
2: Theoretische perspectieven
Plasticiteit De mate waarin een ontwikkelend organisme nog
veranderlijk is
Exogene benadering Waarneembaar gedrag en externe stimuli sleutel om
(Watson) ontwikkeling te begrijpen
Modeling Leren door het gedrag van anderen te observeren en
(Bandura) imiteren
Sociale leertheorie
Schema’s Mentaal begrip van de wereld; georganiseerde manieren om
betekenis te geven aan ervaringen
Adaptatie Aanpassing van je schema
- Accommodatie
- Assimilatie
Accommodatie Schema’s worden opgebouwd en aangepast in directe
interactie met de omgeving
Assimilatie Toepassen van het schema op een andere situatie
Geleide participatie Als mentor luidop zeggen wat je gaat doen
(Vygotsky)
1
Axana Van Bouwel Ontwikkelingspsychologie deel 1
, Actuele ontwikkeling Wat het kind zelfstandig kan
Zone van naaste Wat het kind met hulp van anderen kan
ontwikkeling
Scaffolding Steun aangepast aan het niveau van het kind en geleidelijk
(‘steigeren’) afbouwen tot het kind geen steun meer nodig heeft en een
nieuw niveau van actuele ontwikkeling bereikt heeft
Imprinting Proces waarbij een bepaalde stimulus tijdens een kritieke
periode wordt opgeslagen/ingeprent
Developement = ontwikkelingsuitkomst: functionneren op een bepaald
outcome moment is een resultante van alles wa er vooraf gegaan is
in de ontwikkeling
Bevorderende factoren = promotive factors: factoren die een positieve ontwikkeling
voorspellen
Risicofactoren Factoren die en negatieve ontwikkeling voorspellen
Dynamische Reeks van reciproke interacties van factoren doorheen de
transacties ontwikkeling
Equifinaliteit Vanuit verschillende combinaties van factoren kan je op
dezelfde ontwikkelingsuitkomst komen
Multifinaliteit Vanuit 1 factor bekeken zijn er veek veel verschillende
ontwikkelingsuitkomtsen
4: Gen-omgevingssamenspel
Genotype Je specifieke genetische variatie
Fenotype Hoe je genotype tot uiting komt
Mitose Vermenigvuldigingsdeling waarbij er 2 nieuw gevormde
cellen ontstaan die identiek zijn aan de moedercel
Meiose Reductiedeling waarbij er 4 unieke nieuw gevormde cellen
ontstaan door crossing-over
Dominant Dominante allelen komen tot uiting in het fenotype zodra er
één van aanwezig is
2
Axana Van Bouwel Ontwikkelingspsychologie deel 1
Deel 1: Ontwikkeling van het kind
1: Kennismaking en Historiek
Empirisme Nadruk op het belang van de ervaring: verschillen tussen
mensen door verschillen in omgeving/ervaring (= grondslag
behaviourisme)
nativisme
Tabula rasa De mens wordt geboren als een onbeschreven blad, zonder
aangeboren tendenzen
Nativisme Men wordt geboren met een inherent potentieel en talenten
empirisme
Onthogenese Ontwikkeling van induviduen binnen een soort
Fylogenese Hoe de soort zich ontwikkeld heeft
Genetische 1e benaming voor ontwikkelingspsychologie, met nadruk op
psychologie erfelijke sturing
Ontwikkelingspsycholo De wetenschappelijke studie van patronen van groei,
gie verandering en stabiliteit
2: Theoretische perspectieven
Plasticiteit De mate waarin een ontwikkelend organisme nog
veranderlijk is
Exogene benadering Waarneembaar gedrag en externe stimuli sleutel om
(Watson) ontwikkeling te begrijpen
Modeling Leren door het gedrag van anderen te observeren en
(Bandura) imiteren
Sociale leertheorie
Schema’s Mentaal begrip van de wereld; georganiseerde manieren om
betekenis te geven aan ervaringen
Adaptatie Aanpassing van je schema
- Accommodatie
- Assimilatie
Accommodatie Schema’s worden opgebouwd en aangepast in directe
interactie met de omgeving
Assimilatie Toepassen van het schema op een andere situatie
Geleide participatie Als mentor luidop zeggen wat je gaat doen
(Vygotsky)
1
Axana Van Bouwel Ontwikkelingspsychologie deel 1
, Actuele ontwikkeling Wat het kind zelfstandig kan
Zone van naaste Wat het kind met hulp van anderen kan
ontwikkeling
Scaffolding Steun aangepast aan het niveau van het kind en geleidelijk
(‘steigeren’) afbouwen tot het kind geen steun meer nodig heeft en een
nieuw niveau van actuele ontwikkeling bereikt heeft
Imprinting Proces waarbij een bepaalde stimulus tijdens een kritieke
periode wordt opgeslagen/ingeprent
Developement = ontwikkelingsuitkomst: functionneren op een bepaald
outcome moment is een resultante van alles wa er vooraf gegaan is
in de ontwikkeling
Bevorderende factoren = promotive factors: factoren die een positieve ontwikkeling
voorspellen
Risicofactoren Factoren die en negatieve ontwikkeling voorspellen
Dynamische Reeks van reciproke interacties van factoren doorheen de
transacties ontwikkeling
Equifinaliteit Vanuit verschillende combinaties van factoren kan je op
dezelfde ontwikkelingsuitkomst komen
Multifinaliteit Vanuit 1 factor bekeken zijn er veek veel verschillende
ontwikkelingsuitkomtsen
4: Gen-omgevingssamenspel
Genotype Je specifieke genetische variatie
Fenotype Hoe je genotype tot uiting komt
Mitose Vermenigvuldigingsdeling waarbij er 2 nieuw gevormde
cellen ontstaan die identiek zijn aan de moedercel
Meiose Reductiedeling waarbij er 4 unieke nieuw gevormde cellen
ontstaan door crossing-over
Dominant Dominante allelen komen tot uiting in het fenotype zodra er
één van aanwezig is
2
Axana Van Bouwel Ontwikkelingspsychologie deel 1
