Revalidatiepsychologie
Les 1: Introductieles: Inleiding & Visie op Revalidatie
Definitie WHO = revalidatie is het gecoördineerd en gecombineerd
gebruik van maatregelen op medisch, sociaal, arbeidstechnisch en
onderwijskundig terrein, die de persoon met een beperking op de voor
hem optimale plaats in de samenleving moet brengen.
WHO: Wereld GezondheidsOrganisatie
Kunnen wij de persoon in de maatschappij terug een waardevolle plaats
geven? We willen mensen beter maken, een plaats geven in de
maatschappij om een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven te geven,
wil niet zeggen dat je genezen zal zijn (mensen gaan verder door het
leven met een beperking). We zorgen dat de beperkingen minimaal zijn.
De kwaliteit van leven zo optimaal mogelijk maken -> belangrijkste
doelstelling
Professionele integratie: terug aan het werk gaan. Hoe gaan we de
persoon er terug toe brengen dat hij of zij zijn werk kan hervatten? (Zowel
werk, als onderwijs)
Revalidatie is de 3de dimensie van het medisch handelen
1ste dimensie van het medisch
handelen is preventie =
preventieve geneeskunde
2de dimensie van het medisch
handelen is zorgdragen voor,
genezen = curatieve
geneeskunde: Iemand heeft
een bepaalde
ziekte/aandoening/ongeval.
Wordt onderzocht in de
medische wereld en dan is de
taak om na te denken van de
artsen, hoe kunnen we dit nu gaan behandelen?
3de dimensie van het medisch handelen is revalidatie = revalidatie
geneeskunde: Mensen hebben een bepaalde aandoening meegemaakt,
en zijn erdoor behandeld. In heel veel gevallen zijn mensen erdoor
behandeld. In sommige omstandigheden blijft het en gaan we kijken hoe
we de kwaliteit van leven zo hoog mogelijk kunnen maken.
1
,Revalidatiepsychologie
Revalidatie omvat: reeks van stappen en handelingen, die in een
geordende, gecoördineerde en gerichte opeenvolging moeten worden
uitgevoerd
o Revalidatie-indicatie: is het een patiënt die geschikt is voor
revalidatie? Komt deze persoon in aanmerking?
o Revalidatie-diagnose: wat is er aan de hand? Hoe kunnen we dat
begrijpen? De diagnose is complex, de diagnose wordt aangevuld
door de elementen van het ICF-model.
o Revalidatie-prognose: wat is de voorspelling? Wat gaan we
kunnen bereiken bij iemand? Soms is de prognose minder duidelijk,
en moeilijker te voorspellen. Hierbij kan het ICF-model helpen.
o Revalidatie-doelstellingen: wanneer je aan een traject wil
beginnen, moet je vastleggen waaraan je wilt gaan werken. Wat zijn
de afspraken? Wilt niet zeggen dat er een volledige genezing is. Hoe
gaan we de persoon zo optimaal mogelijk laten deelnemen aan de
maatschappij.
o Revalidatie-behandeling: welke interventies zijn allemaal nodig?
Welke disciplines? Welke professionele zijn nodig?
o Revalidatie-nazorg: soms levenslang werkproces (vb. epilepsie)
Met sommige ziektebeelden komt er een rouwproces aan te pas. Het is
niet meer hetzelfde als hoe het was. Dit rouwproces gebeurt ook tijdens de
revalidatie.
Algemene indicatie: Wie komt in aanmerking? Zodanige (somatische =
lichamelijke) stoornissen dat hierdoor langdurige of permanente
beperkingen en participatieproblemen mogen verwacht worden waarbij de
kans op verbetering van het functioneel niveau en/ of de levenskwaliteit
realistisch moet zijn (revalidatiepotentieel).
Revalidatiediagnose: De medische diagnose dient te worden aangevuld
met: de functiestoornissen en de vertaling daarvan naar de beperkingen in
activiteit en de participatieproblemen (re-integratie)
Revalidatiedoelstellingen: bereiken van een zo groot mogelijke
zelfredzaamheid en een zo optimaal mogelijke maatschappelijke en
professionele re-integratie.
Belangrijk om de omgeving rondom de persoon in kaart te brengen. Om zo
een goed beeld te krijgen waar de persoon nu staat.
Maximaal (partieel of volledig) fysiologisch, anatomisch en
psychologisch herstel
2
,Revalidatiepsychologie
Optimaal fysiek, psychisch en cognitief, en maatschappelijk
functioneren
Maximaal benutten van de restvermogens (wat je wel nog kan)
Verhogen van de autonomie en de levenskwaliteit door het aanbieden
van aanpassingen en/ of hulpmiddelen (vb. rolstoel,…)
Organisatie van de revalidatie: deze gespecialiseerde
revalidatiediensten (sp-diensten) kunnen geïntegreerd zijn in een acuut
ziekenhuis of bestaan als geïsoleerde sp-diensten in de
revalidatieziekenhuizen. Op historische basis zijn er in de sp-diensten
specifieke normen en erkenningen (conventies) gegroeid voor:
S1 – cardiopulmonaire aandoeningen
S2 – locomotorische aandoeningen
S3 – neurologische aandoeningen
S4 – palliatieve zorgen
S5 – chronische ziekten
S6 – psychogeriatrie
Categoriale revalidatieziekenhuizen = ziekenhuizen die enkel
revalidatie doen, zo uitgebreid dat je er een heel ziekenhuis voor nodig
hebt (vb. Revarte, pulderbos). In Vlaanderen +- 9 revalidatieziekenhuizen
Organisatie van de revalidatie: driedimensionale inbedding:
1) De tijdsdimensie met drie fasen:
o Pre-revalidatie: preventie, liaison, voorbereiding transfer
o Revalidatie: multidisciplinaire therapie en zorg
o Postrevalidatie: coördinatie (en opvolging) van de nazorg en
onderhoudsbehandelingen (kan levenslang zijn)
2) De complexiteitdimensie met drie graden:
o Stoornissen en beperkingen van verschillende aard (neurologisch)
kunnen eenvoudig, complex en zeer complex zijn
3) De ruimtelijke dimensie (netwerkzorg):
o Supraregionale specialisatie = 3de lijn (oa categorale
revalidatieziekenhuizen)
o De basisrevalidatie (= functie) dient overal in elk ziekenhuis
aanwezig te zijn/ blijven = 2de lijn
3
, Revalidatiepsychologie
o Netwerking met de 1ste lijn (huisarts) en met de mantelzorg
o Ook nog specifieke conventies voor Centrum Ambulante
Revalidatie (CAR), behoort ook bij de 1ste lijnszorg: vb. om 10u
krijg je therapie en om 15u ben je terug weg. CAR richten zich
vaak op de ontwikkelingsstoornissen, hersenletsels
4
Les 1: Introductieles: Inleiding & Visie op Revalidatie
Definitie WHO = revalidatie is het gecoördineerd en gecombineerd
gebruik van maatregelen op medisch, sociaal, arbeidstechnisch en
onderwijskundig terrein, die de persoon met een beperking op de voor
hem optimale plaats in de samenleving moet brengen.
WHO: Wereld GezondheidsOrganisatie
Kunnen wij de persoon in de maatschappij terug een waardevolle plaats
geven? We willen mensen beter maken, een plaats geven in de
maatschappij om een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven te geven,
wil niet zeggen dat je genezen zal zijn (mensen gaan verder door het
leven met een beperking). We zorgen dat de beperkingen minimaal zijn.
De kwaliteit van leven zo optimaal mogelijk maken -> belangrijkste
doelstelling
Professionele integratie: terug aan het werk gaan. Hoe gaan we de
persoon er terug toe brengen dat hij of zij zijn werk kan hervatten? (Zowel
werk, als onderwijs)
Revalidatie is de 3de dimensie van het medisch handelen
1ste dimensie van het medisch
handelen is preventie =
preventieve geneeskunde
2de dimensie van het medisch
handelen is zorgdragen voor,
genezen = curatieve
geneeskunde: Iemand heeft
een bepaalde
ziekte/aandoening/ongeval.
Wordt onderzocht in de
medische wereld en dan is de
taak om na te denken van de
artsen, hoe kunnen we dit nu gaan behandelen?
3de dimensie van het medisch handelen is revalidatie = revalidatie
geneeskunde: Mensen hebben een bepaalde aandoening meegemaakt,
en zijn erdoor behandeld. In heel veel gevallen zijn mensen erdoor
behandeld. In sommige omstandigheden blijft het en gaan we kijken hoe
we de kwaliteit van leven zo hoog mogelijk kunnen maken.
1
,Revalidatiepsychologie
Revalidatie omvat: reeks van stappen en handelingen, die in een
geordende, gecoördineerde en gerichte opeenvolging moeten worden
uitgevoerd
o Revalidatie-indicatie: is het een patiënt die geschikt is voor
revalidatie? Komt deze persoon in aanmerking?
o Revalidatie-diagnose: wat is er aan de hand? Hoe kunnen we dat
begrijpen? De diagnose is complex, de diagnose wordt aangevuld
door de elementen van het ICF-model.
o Revalidatie-prognose: wat is de voorspelling? Wat gaan we
kunnen bereiken bij iemand? Soms is de prognose minder duidelijk,
en moeilijker te voorspellen. Hierbij kan het ICF-model helpen.
o Revalidatie-doelstellingen: wanneer je aan een traject wil
beginnen, moet je vastleggen waaraan je wilt gaan werken. Wat zijn
de afspraken? Wilt niet zeggen dat er een volledige genezing is. Hoe
gaan we de persoon zo optimaal mogelijk laten deelnemen aan de
maatschappij.
o Revalidatie-behandeling: welke interventies zijn allemaal nodig?
Welke disciplines? Welke professionele zijn nodig?
o Revalidatie-nazorg: soms levenslang werkproces (vb. epilepsie)
Met sommige ziektebeelden komt er een rouwproces aan te pas. Het is
niet meer hetzelfde als hoe het was. Dit rouwproces gebeurt ook tijdens de
revalidatie.
Algemene indicatie: Wie komt in aanmerking? Zodanige (somatische =
lichamelijke) stoornissen dat hierdoor langdurige of permanente
beperkingen en participatieproblemen mogen verwacht worden waarbij de
kans op verbetering van het functioneel niveau en/ of de levenskwaliteit
realistisch moet zijn (revalidatiepotentieel).
Revalidatiediagnose: De medische diagnose dient te worden aangevuld
met: de functiestoornissen en de vertaling daarvan naar de beperkingen in
activiteit en de participatieproblemen (re-integratie)
Revalidatiedoelstellingen: bereiken van een zo groot mogelijke
zelfredzaamheid en een zo optimaal mogelijke maatschappelijke en
professionele re-integratie.
Belangrijk om de omgeving rondom de persoon in kaart te brengen. Om zo
een goed beeld te krijgen waar de persoon nu staat.
Maximaal (partieel of volledig) fysiologisch, anatomisch en
psychologisch herstel
2
,Revalidatiepsychologie
Optimaal fysiek, psychisch en cognitief, en maatschappelijk
functioneren
Maximaal benutten van de restvermogens (wat je wel nog kan)
Verhogen van de autonomie en de levenskwaliteit door het aanbieden
van aanpassingen en/ of hulpmiddelen (vb. rolstoel,…)
Organisatie van de revalidatie: deze gespecialiseerde
revalidatiediensten (sp-diensten) kunnen geïntegreerd zijn in een acuut
ziekenhuis of bestaan als geïsoleerde sp-diensten in de
revalidatieziekenhuizen. Op historische basis zijn er in de sp-diensten
specifieke normen en erkenningen (conventies) gegroeid voor:
S1 – cardiopulmonaire aandoeningen
S2 – locomotorische aandoeningen
S3 – neurologische aandoeningen
S4 – palliatieve zorgen
S5 – chronische ziekten
S6 – psychogeriatrie
Categoriale revalidatieziekenhuizen = ziekenhuizen die enkel
revalidatie doen, zo uitgebreid dat je er een heel ziekenhuis voor nodig
hebt (vb. Revarte, pulderbos). In Vlaanderen +- 9 revalidatieziekenhuizen
Organisatie van de revalidatie: driedimensionale inbedding:
1) De tijdsdimensie met drie fasen:
o Pre-revalidatie: preventie, liaison, voorbereiding transfer
o Revalidatie: multidisciplinaire therapie en zorg
o Postrevalidatie: coördinatie (en opvolging) van de nazorg en
onderhoudsbehandelingen (kan levenslang zijn)
2) De complexiteitdimensie met drie graden:
o Stoornissen en beperkingen van verschillende aard (neurologisch)
kunnen eenvoudig, complex en zeer complex zijn
3) De ruimtelijke dimensie (netwerkzorg):
o Supraregionale specialisatie = 3de lijn (oa categorale
revalidatieziekenhuizen)
o De basisrevalidatie (= functie) dient overal in elk ziekenhuis
aanwezig te zijn/ blijven = 2de lijn
3
, Revalidatiepsychologie
o Netwerking met de 1ste lijn (huisarts) en met de mantelzorg
o Ook nog specifieke conventies voor Centrum Ambulante
Revalidatie (CAR), behoort ook bij de 1ste lijnszorg: vb. om 10u
krijg je therapie en om 15u ben je terug weg. CAR richten zich
vaak op de ontwikkelingsstoornissen, hersenletsels
4
