inhoudstafel
uw gemeente.............................................................................................................................................2
de verkiezingen.......................................................................................................................................4
de burgemeester.................................................................................................................................... 6
het college van burgemeester en schepenen........................................................................ 9
de gemeenteraad................................................................................................................................. 10
de ambtelijke organisatie................................................................................................................14
de gemeentefinanciën.......................................................................................................................15
het OCMW.................................................................................................................................................17
waar staat de burger in dit hele verhaal ?............................................................................. 19
- politie en brandweer zijn niet te kennen !
,wegwijs in uw lokaal bestuur
uw gemeente
inleiding
➔ verkiezingen van 2012
- 589 gemeenten waarvan 308 in vlaanderen
➔ intussen zijn er gemeenten gesneuveld door een fusie golf vanaf 1 jan 2019
- telde vlaanderen 300 gemeenten → ondertussen herleid tot 285
➔ gemeenten moeten genoeg bestuurskracht hebben:
- een bestuurskrachtige gemeente is voldoende in staat om de door haar
zelf en door andere opgelegde taken en ambities alleen of in
samenwerking met anderen op te pakken en te realiseren
- of
- het vermogen, de kracht om gewenste maatschappelijke ontwikkelingen
en effecten te realiseren
➔ gemeenten zijn best ook niet te groot
➔ de belangrijkste fusiegolf : de nacht van 31 dec 1976 op 1 jan 1977
- ons land verloor in 1 sec 1500 gemeenten en het bevolkingsaantal ver 3
dubbelde en de gemiddelde oppervlakte verviervoudigde
- doel: de lokale besturen meer kracht en macht geven
- vooraf sneuvelde er ook al een groot aantal kleine gemeenten en erna
werd er ook zeker nog gefuseerd.
(vb: antwerpen)
- antwerpen werd hier door zelf te groot dat er ‘defusie’ nodig was
a. Enkele deelgemeenten werden een district met enkele
bevoegdheden en een eigen bestuur.
b. alle gemeenten met meer dan 100.000 inwoners mogen districten
oprichten
➔ Na 1983 werd het rustig met in 2010 wat druk van de Vlaamse regering om de
krachten te bundelen.
➔ standpunt:
- burger: vrezen voor slechtere lokale dienstverlening
- politici: rekenen uit of de fusie meer kiezers kan opleveren of juist niet
➔ voor nieuwe vrijwillige fusie golf zijn er verschillende redenen:
1. het gezond verstand
2. geld → de vlaamse regering beloofde immers een fusiebonus, die bonus
bestaat uit schuldovername (200 euro tot 500 euro) per inwoner
naargelang de grootte van de stad
- de schuld overname bedraagt max 50 miljoen euro per
fusieoperatie + tijdelijke verhoging van het aantal schepen
3. angst → als het niet vrijwillig gebeurd dat het gaat worden opgelegd, en
worden opgeslorpt door een aangrenzende stad.
stad
➔ stad is een eretitel maar is voor de wetgever gewoon een ordinaire gemeente:
dat was vroeger anders
- De Romeinen kenden steden een ander belastingstelsel toe, ook in de
middeleeuwen kregen stedelingen voordelen: minder belastingen, minder
krijgsdienst,...
, - steden mochten:
a. jaarmarkten organiseren
b. tolgeld heffen
c. versterkingen bouwen
➔ napoleon schafte die voordelen en maakte iedereen gelijk voor de wet
➔ wat een stad dan tot stad maakt
- zijn geschiedenis
- bij de belgische onafhankelijkheid bleven de steden die holland had
herkend stad, en gemeenten die na de franse revolutie hun stadstitel
verloren waren kregen die toen niet terug. dat gebeurde pas met de
inhaalbewegingen. (bv: zoutleeuw)
➔ mesen
- met zijn 1000-tal inwoners de kleinste stad van ons land maar in de
middeleeuwen belangrijk omdat de middeleeuwer tot daar de leie kon
afvaren en via een wandeling door Mesen naar de ijzer kon.
➔ heertal werd als stad benoemd in 2009, de laatste in vlaanderen waren in 1999:
waregem, mortsel en genk
- dit gebeurde niet op basis van geschiedenis maar op basis van het
nationaal instituut voor de statistiek
➔ de 3 vertoonden stedelijke kenmerken:
1. dichte bevolkingsconcentratie
2. uitgebreide handelsactiviteit
3. grote aantrekkingskracht op de omliggende gemeenten
➔ voor de gemeente met het kleinste inwonersaantal moet u trouwens in
herstappe zijn
centrumsteden
➔ dit zijn relatief grote steden die een centrale functie hebben ten opzichte van
steden en gemeenten, op vlak van:
- zorg
- onderwijs
- werkgelegenheid
- …
➔ ze krijgen hiervoor extra subsidies
faciliteitengemeenten
➔ dat zijn gemeenten die (sinds de taalgrens 1963) wel in Vlaanderen liggen maar
waar toch een grote groep Franstaligen woont of omgekeerd.
- Die bevolkingsgroepen kregen ‘faciliteiten’ om het hen gemakkelijker te
maken om zich aan te passen aan het anderstalige karakter van hun
gemeente.
- de faciliteiten zouden overgangsmaatregelen moeten zijn maar hier
begeven we ons op politieke terrein bv: de gemeente voeren(fr)
vloesberg(nl)
- dit geldt ook voor de duitse gemeenschap
uw gemeente.............................................................................................................................................2
de verkiezingen.......................................................................................................................................4
de burgemeester.................................................................................................................................... 6
het college van burgemeester en schepenen........................................................................ 9
de gemeenteraad................................................................................................................................. 10
de ambtelijke organisatie................................................................................................................14
de gemeentefinanciën.......................................................................................................................15
het OCMW.................................................................................................................................................17
waar staat de burger in dit hele verhaal ?............................................................................. 19
- politie en brandweer zijn niet te kennen !
,wegwijs in uw lokaal bestuur
uw gemeente
inleiding
➔ verkiezingen van 2012
- 589 gemeenten waarvan 308 in vlaanderen
➔ intussen zijn er gemeenten gesneuveld door een fusie golf vanaf 1 jan 2019
- telde vlaanderen 300 gemeenten → ondertussen herleid tot 285
➔ gemeenten moeten genoeg bestuurskracht hebben:
- een bestuurskrachtige gemeente is voldoende in staat om de door haar
zelf en door andere opgelegde taken en ambities alleen of in
samenwerking met anderen op te pakken en te realiseren
- of
- het vermogen, de kracht om gewenste maatschappelijke ontwikkelingen
en effecten te realiseren
➔ gemeenten zijn best ook niet te groot
➔ de belangrijkste fusiegolf : de nacht van 31 dec 1976 op 1 jan 1977
- ons land verloor in 1 sec 1500 gemeenten en het bevolkingsaantal ver 3
dubbelde en de gemiddelde oppervlakte verviervoudigde
- doel: de lokale besturen meer kracht en macht geven
- vooraf sneuvelde er ook al een groot aantal kleine gemeenten en erna
werd er ook zeker nog gefuseerd.
(vb: antwerpen)
- antwerpen werd hier door zelf te groot dat er ‘defusie’ nodig was
a. Enkele deelgemeenten werden een district met enkele
bevoegdheden en een eigen bestuur.
b. alle gemeenten met meer dan 100.000 inwoners mogen districten
oprichten
➔ Na 1983 werd het rustig met in 2010 wat druk van de Vlaamse regering om de
krachten te bundelen.
➔ standpunt:
- burger: vrezen voor slechtere lokale dienstverlening
- politici: rekenen uit of de fusie meer kiezers kan opleveren of juist niet
➔ voor nieuwe vrijwillige fusie golf zijn er verschillende redenen:
1. het gezond verstand
2. geld → de vlaamse regering beloofde immers een fusiebonus, die bonus
bestaat uit schuldovername (200 euro tot 500 euro) per inwoner
naargelang de grootte van de stad
- de schuld overname bedraagt max 50 miljoen euro per
fusieoperatie + tijdelijke verhoging van het aantal schepen
3. angst → als het niet vrijwillig gebeurd dat het gaat worden opgelegd, en
worden opgeslorpt door een aangrenzende stad.
stad
➔ stad is een eretitel maar is voor de wetgever gewoon een ordinaire gemeente:
dat was vroeger anders
- De Romeinen kenden steden een ander belastingstelsel toe, ook in de
middeleeuwen kregen stedelingen voordelen: minder belastingen, minder
krijgsdienst,...
, - steden mochten:
a. jaarmarkten organiseren
b. tolgeld heffen
c. versterkingen bouwen
➔ napoleon schafte die voordelen en maakte iedereen gelijk voor de wet
➔ wat een stad dan tot stad maakt
- zijn geschiedenis
- bij de belgische onafhankelijkheid bleven de steden die holland had
herkend stad, en gemeenten die na de franse revolutie hun stadstitel
verloren waren kregen die toen niet terug. dat gebeurde pas met de
inhaalbewegingen. (bv: zoutleeuw)
➔ mesen
- met zijn 1000-tal inwoners de kleinste stad van ons land maar in de
middeleeuwen belangrijk omdat de middeleeuwer tot daar de leie kon
afvaren en via een wandeling door Mesen naar de ijzer kon.
➔ heertal werd als stad benoemd in 2009, de laatste in vlaanderen waren in 1999:
waregem, mortsel en genk
- dit gebeurde niet op basis van geschiedenis maar op basis van het
nationaal instituut voor de statistiek
➔ de 3 vertoonden stedelijke kenmerken:
1. dichte bevolkingsconcentratie
2. uitgebreide handelsactiviteit
3. grote aantrekkingskracht op de omliggende gemeenten
➔ voor de gemeente met het kleinste inwonersaantal moet u trouwens in
herstappe zijn
centrumsteden
➔ dit zijn relatief grote steden die een centrale functie hebben ten opzichte van
steden en gemeenten, op vlak van:
- zorg
- onderwijs
- werkgelegenheid
- …
➔ ze krijgen hiervoor extra subsidies
faciliteitengemeenten
➔ dat zijn gemeenten die (sinds de taalgrens 1963) wel in Vlaanderen liggen maar
waar toch een grote groep Franstaligen woont of omgekeerd.
- Die bevolkingsgroepen kregen ‘faciliteiten’ om het hen gemakkelijker te
maken om zich aan te passen aan het anderstalige karakter van hun
gemeente.
- de faciliteiten zouden overgangsmaatregelen moeten zijn maar hier
begeven we ons op politieke terrein bv: de gemeente voeren(fr)
vloesberg(nl)
- dit geldt ook voor de duitse gemeenschap
