Oefencollege 1 – Afstamming, adoptie, naam
26/03/2025
Stappenplan bij het oplossen van de casussen
1) Situering
2) Ontvankelijkheid
- Termijn
- Bezit van staat
3) Gegrondheid
4) Vonnis
AFSTAMMING
Oefening 1: erkenning en betwisting
Sonia houdt er nogal een losse levensstijl op na. Ze heeft voortdurend verschillende relaties
tegelijkertijd. Als ze zwanger blijkt te zijn, weet ze niet van wie het kind eigenlijk is. Paul, die
Sonia echt graag ziet, maar die zeker is dat het kind niet van hem kan zijn, is bereid het kind
te erkennen, op voorwaarde dat zij haar vrije levensstijl laat varen. Zo gezegd zo gedaan. Het
leven blijkt voor Sonia echter veel te saai op deze manier, en het duurt dan ook niet lang
vooraleer ze weer relaties aangaat met andere mannen. Paul is dit beu en wil als reactie zijn
erkenning intrekken. Kan dit?
Oplossing:
Mogelijkheid tot betwisting van de erkenning Art. 330 oud BW -> erkenning kan
worden betwist als er geen bezit van staat is -> in dit geval wel bezit van staat ->
GH zegt dat bezit van staat geen absolute voorwaarde mag zijn -> rechter gaat
kijken of er een uitzondering kan zijn -> in dit geval waarschijnlijk niet ->
vordering gaat onontvankelijk worden verklaard want wilsgebrek moest worden
aangetoond en hij wist dat hij niet de vader is
Oefening 2
Wouter en Liesbet zijn een gehuwd stel. Alles verloopt voorspoedig, en ze zijn de koning te
rijk. Tot blijkt dat Wouter onvruchtbaar is. Kinderen zijn altijd de grote droom geweest van
Liesbet, en die valt nu in het water. Ze is ontroostbaar, tot Wouter toestemt tot een
kunstmatige inseminatie van zijn vrouw met sperma van een anonieme donor. Zijn akkoord
wordt schriftelijk vastgelegd in de overeenkomst met het fertiliteitscentrum. Naarmate de
zwangerschap vordert, begint Wouter echter steeds onrustiger te worden: hij kan niet leven
met de gedachte dat Liesbet een kind van een andere man draagt. De relatie loopt stuk, en
Wouter laat Liesbet in de steek reeds vóór het kind geboren wordt. Hoe zit het met de
afstamming van het kind?
Oplossing
Situering afstammingsvraag na medisch begeleide voortplanting, na donatie van
gameten
Art. 327 gaat over erkenning -> stap 1 is kijken in wat voor situatie we zitten
(gehuwd stel)
Art. 46 NMB wet (extra document) -> Art. 315 oud BW
1
, Afstamming binnen een huwelijk Art. 315 oud BW- > wordt verondersteld vader
te zijn want kind binnen het huwelijk, kan vaderschap niet betwisten Art. 318 ->
want heeft toestemming gegeven bij MBV
Oefening 3
De ouders van Siel waren zeer innig bevriend met de ouders van Ronald. Al van kleins af wist
iedereen dat Siel en Ronald voor elkaar voorbestemd waren. Na hun studies zijn ze dan ook
netjes getrouwd. Echt gelukkig voelden ze zich echter geen van beiden, en het verwonderde
Ronald dan ook niet als Siel na twee jaar huwelijk aankondigde dat ze verliefd is op Pieter.
Dit bleek de grote liefde te zijn, en al snel was Siel zwanger, tot grote vreugde van Pieter. Via
het neefje van Siel, die rechten studeert, vernemen ze echter dat er zoiets bestaat als de
vaderschapsregel, maar wegens te weinig bijwonen van de colleges kan die geen details
verstrekken. Kan jij Siel en Pieter verder helpen? Wat moet Pieter doen om als vader van het
kind te worden beschouwd? Kan hij al iets ondernemen vóór de geboorte van het kind?
Oplossing
Situering: betwisting vaderschap
Art. 315 huwelijk -> Ronald zal als vader van het kind worden beschouwd want
Siel en Ronald zijn getrouwd (vermoeden van vaderschap)
Pieter kan vaderschap van Ronald betwisten via 2 in 1 vordering
Art. 318 = Betwisting vaderschap van echtgenoot (want gehuwd)
2in 1 vordering -> §1 Pieter kan vordering instellen als de man die het
vaderschap opeist
Is de vordering ontvankelijk? (we kijken naar twee zaken)
- Is termijn verstreken: binnen het jaar na ontdekking van het vaderschap
(loopt pas na de geboorte dus in dit geval geen probleem)
Maar kan hij dit wel doen voor de geboorte 328 bis -> ja vordering kan
worden ingesteld voor de geboorte
- Bezit van staat Art.330 -> nog geen bezit van staat want kind is nog niet
geboren
Vordering zal waarschijnlijk ontvankelijk zijn
Is de vordering gegrond?
Art. 322 quinques §2: mag geen verzet zijn van moeder of kind +12j: maar kind
is nog geen twaalf en moeder gaat zich niet verzetten want wilt het zelf ook
Als er toch iemand zich verzet gaat er getoetst worden aan de belangen van het
kind
Vonnis
Art. 318 §5: afstammingsband van Pieter gaat worden vastgesteld en de
afstammingsband van Ronald zal worden vernietigd met terugwerkende kracht
tot de dag van de geboorte
Oefening 4
Justine heeft een zoontje, Julien, uit een korte zomerromance met Louis op groepsreis in
Italië. Louis is hiervan niet op de hoogte. Na deze reis hebben ze elkaar immers niet meer
gesproken of gezien, terwijl Louis zijn contactgegevens wel had verstopt in de valies van
2
26/03/2025
Stappenplan bij het oplossen van de casussen
1) Situering
2) Ontvankelijkheid
- Termijn
- Bezit van staat
3) Gegrondheid
4) Vonnis
AFSTAMMING
Oefening 1: erkenning en betwisting
Sonia houdt er nogal een losse levensstijl op na. Ze heeft voortdurend verschillende relaties
tegelijkertijd. Als ze zwanger blijkt te zijn, weet ze niet van wie het kind eigenlijk is. Paul, die
Sonia echt graag ziet, maar die zeker is dat het kind niet van hem kan zijn, is bereid het kind
te erkennen, op voorwaarde dat zij haar vrije levensstijl laat varen. Zo gezegd zo gedaan. Het
leven blijkt voor Sonia echter veel te saai op deze manier, en het duurt dan ook niet lang
vooraleer ze weer relaties aangaat met andere mannen. Paul is dit beu en wil als reactie zijn
erkenning intrekken. Kan dit?
Oplossing:
Mogelijkheid tot betwisting van de erkenning Art. 330 oud BW -> erkenning kan
worden betwist als er geen bezit van staat is -> in dit geval wel bezit van staat ->
GH zegt dat bezit van staat geen absolute voorwaarde mag zijn -> rechter gaat
kijken of er een uitzondering kan zijn -> in dit geval waarschijnlijk niet ->
vordering gaat onontvankelijk worden verklaard want wilsgebrek moest worden
aangetoond en hij wist dat hij niet de vader is
Oefening 2
Wouter en Liesbet zijn een gehuwd stel. Alles verloopt voorspoedig, en ze zijn de koning te
rijk. Tot blijkt dat Wouter onvruchtbaar is. Kinderen zijn altijd de grote droom geweest van
Liesbet, en die valt nu in het water. Ze is ontroostbaar, tot Wouter toestemt tot een
kunstmatige inseminatie van zijn vrouw met sperma van een anonieme donor. Zijn akkoord
wordt schriftelijk vastgelegd in de overeenkomst met het fertiliteitscentrum. Naarmate de
zwangerschap vordert, begint Wouter echter steeds onrustiger te worden: hij kan niet leven
met de gedachte dat Liesbet een kind van een andere man draagt. De relatie loopt stuk, en
Wouter laat Liesbet in de steek reeds vóór het kind geboren wordt. Hoe zit het met de
afstamming van het kind?
Oplossing
Situering afstammingsvraag na medisch begeleide voortplanting, na donatie van
gameten
Art. 327 gaat over erkenning -> stap 1 is kijken in wat voor situatie we zitten
(gehuwd stel)
Art. 46 NMB wet (extra document) -> Art. 315 oud BW
1
, Afstamming binnen een huwelijk Art. 315 oud BW- > wordt verondersteld vader
te zijn want kind binnen het huwelijk, kan vaderschap niet betwisten Art. 318 ->
want heeft toestemming gegeven bij MBV
Oefening 3
De ouders van Siel waren zeer innig bevriend met de ouders van Ronald. Al van kleins af wist
iedereen dat Siel en Ronald voor elkaar voorbestemd waren. Na hun studies zijn ze dan ook
netjes getrouwd. Echt gelukkig voelden ze zich echter geen van beiden, en het verwonderde
Ronald dan ook niet als Siel na twee jaar huwelijk aankondigde dat ze verliefd is op Pieter.
Dit bleek de grote liefde te zijn, en al snel was Siel zwanger, tot grote vreugde van Pieter. Via
het neefje van Siel, die rechten studeert, vernemen ze echter dat er zoiets bestaat als de
vaderschapsregel, maar wegens te weinig bijwonen van de colleges kan die geen details
verstrekken. Kan jij Siel en Pieter verder helpen? Wat moet Pieter doen om als vader van het
kind te worden beschouwd? Kan hij al iets ondernemen vóór de geboorte van het kind?
Oplossing
Situering: betwisting vaderschap
Art. 315 huwelijk -> Ronald zal als vader van het kind worden beschouwd want
Siel en Ronald zijn getrouwd (vermoeden van vaderschap)
Pieter kan vaderschap van Ronald betwisten via 2 in 1 vordering
Art. 318 = Betwisting vaderschap van echtgenoot (want gehuwd)
2in 1 vordering -> §1 Pieter kan vordering instellen als de man die het
vaderschap opeist
Is de vordering ontvankelijk? (we kijken naar twee zaken)
- Is termijn verstreken: binnen het jaar na ontdekking van het vaderschap
(loopt pas na de geboorte dus in dit geval geen probleem)
Maar kan hij dit wel doen voor de geboorte 328 bis -> ja vordering kan
worden ingesteld voor de geboorte
- Bezit van staat Art.330 -> nog geen bezit van staat want kind is nog niet
geboren
Vordering zal waarschijnlijk ontvankelijk zijn
Is de vordering gegrond?
Art. 322 quinques §2: mag geen verzet zijn van moeder of kind +12j: maar kind
is nog geen twaalf en moeder gaat zich niet verzetten want wilt het zelf ook
Als er toch iemand zich verzet gaat er getoetst worden aan de belangen van het
kind
Vonnis
Art. 318 §5: afstammingsband van Pieter gaat worden vastgesteld en de
afstammingsband van Ronald zal worden vernietigd met terugwerkende kracht
tot de dag van de geboorte
Oefening 4
Justine heeft een zoontje, Julien, uit een korte zomerromance met Louis op groepsreis in
Italië. Louis is hiervan niet op de hoogte. Na deze reis hebben ze elkaar immers niet meer
gesproken of gezien, terwijl Louis zijn contactgegevens wel had verstopt in de valies van
2
