Les 1: Cellen en weefsels
Orgaanstelsels en belangrijke functies
• Spierstelsel: maakt beweging mogelijk + stevigheid + warmte
Axiale spieren: zorgen dat we rechtop kunnen staan
• Zenuwstelsel: CNZ (hersenen + ruggenmerg) & PZS
• Endocrien stelsel: hormonen
• Cardiovasculair stelsel
• Lymfestelsel
• Ademhalingsstelsel
• Spijsverteringsstelsel
• Urinaire stelsel: afvalstoffen uitgescheiden door nieren
Urogenitale stelsel
• Voortplantingsstelsel/genitale stelsel
• Huid
• Skelet
1
,Anatomische oriëntatiepunten
Cranium = schedel
Pes = voet
Vooraanzicht: we kijken naar handpalm
Achteraanzicht: we kijken naar handrug
Anatomische gebieden
Bv. liesbreuk: pijn in linkerliesgebied (inguinaal)
2
,Anatomische richtingen
Langs zijkant of naar zijkant toe = lateraal
Craniaal = naar schedel (naar boven)
Caudaal = naar cauda = naar onderkant van wervel
(staart) (naar beneden)
Ventraal/anterieur
Dorsaal/posterieur
Proximaal bv. bovenarm tov elleboog
Distaal bv. pols tov elleboog
Superieur en inferior ~ proximaal en distaal
Mediaal = naar het midden gericht
Bv. mediale oppervlakken van dijen: oppervlakken
die meest naar midden gericht zijn
3
, Anatomie van doorsneden
Frontaal/ Coronaal vlak = langs voren in midden doorsnijden
Axiaal/transversaal vlak/Horizontaal = langs boven horizontaal
doorsnijden = 3de lichaamsas
Sagittaal vlak loopt precies door lengte-as maar moet niet altijd =
langs zijkant doorsnijden
Sagittaal = van opzij à niet in middelijn (links bovenste)
Midsagittaal = midden van het midden (links onderste) = middellijn
Sagittaal (röntgenfoto) en transversaal (CT-scan)
Lichaamsholten en functies
Thorax = borst
Abdomen = buik
Corpus = abdomen (caudaal van middenrif) + thorax (craniaal van middenrif) gescheiden door diafragma
Borstholte/thoraxholte
- 2 pleuraholten
- Pericardiale holte (rond hart)
Peritoneale holte
- Buikholte
- Bekkenholte
Long = zak in een zak = omgeven door visceraal pleuraal membraan (orgaan zelf bekleed) in thoracale holte
met pariëtale pleuraal membraan (holte bekleed)
Bv. gebroken rib = pariëtaal en visceraal membraan niet meer zo verkleefd à rib prikt door beide membranen
à als je inademt: lucht in long
Bv. klaplong = lucht naar pleurale holte als gat in pariëtale en visceraal membraan
Hart = in pericardiale holte: heeft ruimte om te kloppen door 2 membranen omgeven door pericardium
(2lagig)
Peritoneale holte omgeven door parietaal piretineum (buikvlies): buikholte + bekkenholte à pariëtale
pleura loopt door bij buik- en bekkenholte (eigelijk 1)
Organen bekleed met visceraal pleuraal membraan
4
Orgaanstelsels en belangrijke functies
• Spierstelsel: maakt beweging mogelijk + stevigheid + warmte
Axiale spieren: zorgen dat we rechtop kunnen staan
• Zenuwstelsel: CNZ (hersenen + ruggenmerg) & PZS
• Endocrien stelsel: hormonen
• Cardiovasculair stelsel
• Lymfestelsel
• Ademhalingsstelsel
• Spijsverteringsstelsel
• Urinaire stelsel: afvalstoffen uitgescheiden door nieren
Urogenitale stelsel
• Voortplantingsstelsel/genitale stelsel
• Huid
• Skelet
1
,Anatomische oriëntatiepunten
Cranium = schedel
Pes = voet
Vooraanzicht: we kijken naar handpalm
Achteraanzicht: we kijken naar handrug
Anatomische gebieden
Bv. liesbreuk: pijn in linkerliesgebied (inguinaal)
2
,Anatomische richtingen
Langs zijkant of naar zijkant toe = lateraal
Craniaal = naar schedel (naar boven)
Caudaal = naar cauda = naar onderkant van wervel
(staart) (naar beneden)
Ventraal/anterieur
Dorsaal/posterieur
Proximaal bv. bovenarm tov elleboog
Distaal bv. pols tov elleboog
Superieur en inferior ~ proximaal en distaal
Mediaal = naar het midden gericht
Bv. mediale oppervlakken van dijen: oppervlakken
die meest naar midden gericht zijn
3
, Anatomie van doorsneden
Frontaal/ Coronaal vlak = langs voren in midden doorsnijden
Axiaal/transversaal vlak/Horizontaal = langs boven horizontaal
doorsnijden = 3de lichaamsas
Sagittaal vlak loopt precies door lengte-as maar moet niet altijd =
langs zijkant doorsnijden
Sagittaal = van opzij à niet in middelijn (links bovenste)
Midsagittaal = midden van het midden (links onderste) = middellijn
Sagittaal (röntgenfoto) en transversaal (CT-scan)
Lichaamsholten en functies
Thorax = borst
Abdomen = buik
Corpus = abdomen (caudaal van middenrif) + thorax (craniaal van middenrif) gescheiden door diafragma
Borstholte/thoraxholte
- 2 pleuraholten
- Pericardiale holte (rond hart)
Peritoneale holte
- Buikholte
- Bekkenholte
Long = zak in een zak = omgeven door visceraal pleuraal membraan (orgaan zelf bekleed) in thoracale holte
met pariëtale pleuraal membraan (holte bekleed)
Bv. gebroken rib = pariëtaal en visceraal membraan niet meer zo verkleefd à rib prikt door beide membranen
à als je inademt: lucht in long
Bv. klaplong = lucht naar pleurale holte als gat in pariëtale en visceraal membraan
Hart = in pericardiale holte: heeft ruimte om te kloppen door 2 membranen omgeven door pericardium
(2lagig)
Peritoneale holte omgeven door parietaal piretineum (buikvlies): buikholte + bekkenholte à pariëtale
pleura loopt door bij buik- en bekkenholte (eigelijk 1)
Organen bekleed met visceraal pleuraal membraan
4
