Methodologie van onderzoek en behandeling
“Kwaliteitsvolle zorg garanderen”
Om kwalitatieve zorg te garanderen trachten we elementen van de vijf volgende pijlers te implementeren:
• Holistische benadering
• Cliëntgerichte zorg
• Empowerment
• Inclusie
• Contextuele zorg
1. Holistische benadering
• Wat is een holistische mensvisie?
Je hebt te maken met een persoon, niet met een probleem
Binnen welke context bevindt dit probleem zich
Heb oog voor meer dan de stoornis of zich en leer de persoon kennen binnen zijn context
• Opletten voor een té enge of geïsoleerde benaderingswijze van het probleem
Paramedici en medici uit verleden zijn opgeleid met oog op stoornis: wat loopt er fout en wat kunnen we eraan
veranderen, zonder de patiënt, zijn omgeving en de volledige context waarin hij zich bevindt in rekening te nemen
Volledig zicht krijgen op de patiënt en zijn probleem, en zicht op de zorgvraag
• Oog voor geheel -> multidisciplinaire aanpak
Waarom multidisciplinaire aanpak?
2 kinderen
- Een kind met een taalstoornis en waarbij je merkt dat er een zeer goede omgeving is, met een rijk taalaanbod
- Een kind met taalstoornis waar de omgeving minder taalaanbod biedt en waar het kind ook andere problemen
heeft (ASS, verstandelijke beperking)
➔ Laatste kind zal men op een andere manier en met een andere, multidisciplinaire aanpak behandelen dan het
eerste kind
• Cliënt met zijn zorgvraag bekijken in zijn totaliteit én in relatie met zijn omgeving, met de context (Van
Regenmortel, 2002)
Wat heeft hij al allemaal ondernomen? Hoe ziet zijn leven, levensstijl eruit? Hoe kunnen we samen (therapeut, patiënt
= cliënt, omgeving) werken aan de zaak?
Wat betekent dit voor de zorgverlener? Wat betekent het als zorgverlener: aandacht hebben voor een holistische
aanpak?
Aandacht hebben voor:
• Cliënt bestaat uit: mind, body & spirit
We zijn niet enkel bezig met de ‘body’
• Interactie met de omgeving (context)
Vaak te weinig aandacht voor de omgeving
Je moet er niet enkel aandacht voor hebben, maar er ook interactie mee hebben
Contact met ouders, grootouders, leeromgeving (leerkracht)
• Empowerment en verantwoordelijkheid van de cliënt
Verantwoordelijkheidsgevoel komt van de cliënt
Jij moet als zorgverlener de cliënt motiveren, wijzen op zijn verantwoordelijkheid, luisteren naar zijn zorgvraag en
samen komen tot een aantal doelstellingen die je samen wil bereiken
Opstellen handelingsplan: rekening houden met levensstijl en levensdomeinen van de cliënt en rekening houden met
omgeving van cliënt op micro-, meso- en macroniveau
• Levensstijl van de cliënt
• Levensdomeinen van de cliënt
• Omgeving van de cliënt op micro-, meso-, en macroniveau
• Verleden, heden, toekomst van de cliënt
Methodologie van onderzoek en behandeling - 1-
(I. Michaux)
, 2. Cliëntgerichte zorg
Theorie van C. Rogers, 1961
• Zorg niet aanbod- maar vraaggesprek
Aandacht aan zorgvraag
We denken vraaggestuurd
Wat wil de cliënt?
• Vertrouwen in de cliënt (groei, ontwikkeling, empowerment)
Samen aan werken met cliënt
Cliënt moet zelf de verantwoordelijkheid nemen en zelf de richting me bepalen waar hij naar toe wil
Patiënt moet over juiste capaciteiten beschikken om zelf inzicht te bekomen
• Zelfinzicht bij cliënt
Wij moeten inzicht hebben in de cliënt, maar hij moet ook zelf inzicht hebben in zichzelf
Dit gaat moeilijk -> omgeving aanspreken om dat inzicht te bekomen
• Heden en toekomst van cliënt
Cliënt mag niet afhankelijk worden van ons
Doet hij er iets mee buiten het therapielokaal?
Gaat hij beter functioneren in de samenleving? (In leefgroep op school, op het werk)
• Gelijkwaardige relatie met cliënt
Je staat niet torenhoog boven je cliënt -> je staat even hoog
Je gaat samen op stap in die revalidatie
Welke aspecten moeten eerst behandeld worden?
Wat betekent dit voor de zorgverlener?
Aandacht hebben voor:
A. Echtheid (authenticiteit) en congruentie bij jezelf:
Tegenover cliënt zo authentiek mogelijk overkomen
- Interne dialoog (verbaal, non-verbaal gedrag)
Tonen want je denkt over de therapie/aanpak
- Transparantie zijn over aanpak
B. Onvoorwaardelijk positief aanvaarden van je cliënt:
- Respect, geen goedkeuring
Nodige respect tonen
Je moet het niet met alles eens zijn
- Vertrouwen
Je hebt voldoende vertrouwen in de cliënt
C. Empathie:
- Zich inleven in de gevoelens, ervaringen en gedachten van cliënt
- Actief proces; komen tot zelfinzicht bij cliënt
Ze lijken voor de handliggend, maar zijn niet altijd even gemakkelijk te realiseren
Blijft moeilijk om non-verbaal gedrag perfect te coördineren met verbaal gedrag
Je bent jong: non-verbaal gedrag matcht niet altijd met verbaal gedrag
Je krijgt te maken met allerlei soorten mensen: oud, jong, uiterlijk anders…
Je moet respect tonen, ook al ben je het niet eens met de uitspraak
Empathisch gevoel groeit met de jaren -> wil niet zeggen dat je als jonge therapeut geen goeie therapeut kan zijn
Methodologie van onderzoek en behandeling - 2-
(I. Michaux)
“Kwaliteitsvolle zorg garanderen”
Om kwalitatieve zorg te garanderen trachten we elementen van de vijf volgende pijlers te implementeren:
• Holistische benadering
• Cliëntgerichte zorg
• Empowerment
• Inclusie
• Contextuele zorg
1. Holistische benadering
• Wat is een holistische mensvisie?
Je hebt te maken met een persoon, niet met een probleem
Binnen welke context bevindt dit probleem zich
Heb oog voor meer dan de stoornis of zich en leer de persoon kennen binnen zijn context
• Opletten voor een té enge of geïsoleerde benaderingswijze van het probleem
Paramedici en medici uit verleden zijn opgeleid met oog op stoornis: wat loopt er fout en wat kunnen we eraan
veranderen, zonder de patiënt, zijn omgeving en de volledige context waarin hij zich bevindt in rekening te nemen
Volledig zicht krijgen op de patiënt en zijn probleem, en zicht op de zorgvraag
• Oog voor geheel -> multidisciplinaire aanpak
Waarom multidisciplinaire aanpak?
2 kinderen
- Een kind met een taalstoornis en waarbij je merkt dat er een zeer goede omgeving is, met een rijk taalaanbod
- Een kind met taalstoornis waar de omgeving minder taalaanbod biedt en waar het kind ook andere problemen
heeft (ASS, verstandelijke beperking)
➔ Laatste kind zal men op een andere manier en met een andere, multidisciplinaire aanpak behandelen dan het
eerste kind
• Cliënt met zijn zorgvraag bekijken in zijn totaliteit én in relatie met zijn omgeving, met de context (Van
Regenmortel, 2002)
Wat heeft hij al allemaal ondernomen? Hoe ziet zijn leven, levensstijl eruit? Hoe kunnen we samen (therapeut, patiënt
= cliënt, omgeving) werken aan de zaak?
Wat betekent dit voor de zorgverlener? Wat betekent het als zorgverlener: aandacht hebben voor een holistische
aanpak?
Aandacht hebben voor:
• Cliënt bestaat uit: mind, body & spirit
We zijn niet enkel bezig met de ‘body’
• Interactie met de omgeving (context)
Vaak te weinig aandacht voor de omgeving
Je moet er niet enkel aandacht voor hebben, maar er ook interactie mee hebben
Contact met ouders, grootouders, leeromgeving (leerkracht)
• Empowerment en verantwoordelijkheid van de cliënt
Verantwoordelijkheidsgevoel komt van de cliënt
Jij moet als zorgverlener de cliënt motiveren, wijzen op zijn verantwoordelijkheid, luisteren naar zijn zorgvraag en
samen komen tot een aantal doelstellingen die je samen wil bereiken
Opstellen handelingsplan: rekening houden met levensstijl en levensdomeinen van de cliënt en rekening houden met
omgeving van cliënt op micro-, meso- en macroniveau
• Levensstijl van de cliënt
• Levensdomeinen van de cliënt
• Omgeving van de cliënt op micro-, meso-, en macroniveau
• Verleden, heden, toekomst van de cliënt
Methodologie van onderzoek en behandeling - 1-
(I. Michaux)
, 2. Cliëntgerichte zorg
Theorie van C. Rogers, 1961
• Zorg niet aanbod- maar vraaggesprek
Aandacht aan zorgvraag
We denken vraaggestuurd
Wat wil de cliënt?
• Vertrouwen in de cliënt (groei, ontwikkeling, empowerment)
Samen aan werken met cliënt
Cliënt moet zelf de verantwoordelijkheid nemen en zelf de richting me bepalen waar hij naar toe wil
Patiënt moet over juiste capaciteiten beschikken om zelf inzicht te bekomen
• Zelfinzicht bij cliënt
Wij moeten inzicht hebben in de cliënt, maar hij moet ook zelf inzicht hebben in zichzelf
Dit gaat moeilijk -> omgeving aanspreken om dat inzicht te bekomen
• Heden en toekomst van cliënt
Cliënt mag niet afhankelijk worden van ons
Doet hij er iets mee buiten het therapielokaal?
Gaat hij beter functioneren in de samenleving? (In leefgroep op school, op het werk)
• Gelijkwaardige relatie met cliënt
Je staat niet torenhoog boven je cliënt -> je staat even hoog
Je gaat samen op stap in die revalidatie
Welke aspecten moeten eerst behandeld worden?
Wat betekent dit voor de zorgverlener?
Aandacht hebben voor:
A. Echtheid (authenticiteit) en congruentie bij jezelf:
Tegenover cliënt zo authentiek mogelijk overkomen
- Interne dialoog (verbaal, non-verbaal gedrag)
Tonen want je denkt over de therapie/aanpak
- Transparantie zijn over aanpak
B. Onvoorwaardelijk positief aanvaarden van je cliënt:
- Respect, geen goedkeuring
Nodige respect tonen
Je moet het niet met alles eens zijn
- Vertrouwen
Je hebt voldoende vertrouwen in de cliënt
C. Empathie:
- Zich inleven in de gevoelens, ervaringen en gedachten van cliënt
- Actief proces; komen tot zelfinzicht bij cliënt
Ze lijken voor de handliggend, maar zijn niet altijd even gemakkelijk te realiseren
Blijft moeilijk om non-verbaal gedrag perfect te coördineren met verbaal gedrag
Je bent jong: non-verbaal gedrag matcht niet altijd met verbaal gedrag
Je krijgt te maken met allerlei soorten mensen: oud, jong, uiterlijk anders…
Je moet respect tonen, ook al ben je het niet eens met de uitspraak
Empathisch gevoel groeit met de jaren -> wil niet zeggen dat je als jonge therapeut geen goeie therapeut kan zijn
Methodologie van onderzoek en behandeling - 2-
(I. Michaux)
