• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 123 pagina's
Samenvatting

Samenvatting Sociologie

Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 123 pagina's

SV van het boek + notities

Voorbeeld van de inhoud

lOMoARcPSD|4180363




Samenvatting Sociologie, een hedendaagse inleiding
Bracke, Van De Putte, Van Houtte, Vermeersch -
hoofdstukken 1 tot
8
Sociologie (Un iversiteit Gent)




1

, lOMoARcPSD|4180363




StudeerSnel wordt niet gesponsord of ondersteund door een hogeschool of universiteit




2

, lOMoARcPSD|4180363




Sociologie samenvatting
Namen, Jaartallen, Kernwoorden (SL = SL, # = #)
H1 : EEN EERSTE KENNISMAKING
# studies, grafieken tonen aan dat levensverwachting verhoogt : Meer dan gevolg uit biologische
eigenschappen en verschillen mens
→ krachten in SL dat bepalen hoe lang mensen leven

- Vrouwen leven langer dan mannen
- Hoger geschoold -> langerelevensverwachting

Hoe dit verschijnsel verklaren -> voer voor sociologen

1.1 DE VERKLARING : RELATIES TUSSEN MENSEN
Opleidingsverschillen → sociale ongelijkheid → verschillen in levenskansen

- Hoge opleiding stimuleert vermogen ingewikkelde problemen in te schatten + impact
vorming persoonlijkheid → planmatig kunnen werken met uitdagingen
- Diploma → job : hoe hoger diploma, hoe hoger kans op goede job -> hoger loon -> betere
buurten wonen met minder vervuiling en stress -> betere gezondheid + uitgebreid medische
kosten betalen mogelijk

! Veel meer : meer variantie werk, arbeidsomstandigheden gezonder
→ tevredenheid ↑ ↔ opleiding↑
→ algemeen beter voelen

+ kenmerken kunnen van ene leefsituatie overgedragen worden naar
andere (langetermijn denken, stressbestendigheid, externe expertise,
precisie,..)
→ Deze vaarigheden/ gebrek eraan kunnen tot uiting komen in andere domeinen dagelijkse leven

VB typisch sociologische redenering :

 Hogere opleiding leidt tot materiele voordelen en bepaalt ook persoonlijke vorming-> betere
levensverwachting

Centraal : idee dat wijze waarom mens iets doet invloed uitoefent op hun leven
Ondanks aanwezigheid van eigen lichaam, eigen wil heeft sociale omgeving grote invloed

Erkennen wel het belang van biologische en psychologische factoren, maar voegen toe dat sociale
omgeving cruciale factor is

1.2 DE SOCIOLOGISCHE VERBEELDING
Startpunt sociologische verklaring = sociologische verbeelding
= Specifieke wijze van kijken naar wat met mensen in hun leven gebeurt, alles wat mensen ervaren
maakt deel uit van hun levensloop/ biografie. Mensen verschillen hierin -> verklaringen zoeken
Gebeurtenissen die het leven van mensen typeren, worden gezien als vanuit ruimere geheel
waarbinnen mensen met elkaar samenleven.
→ Onze biografie ondergaat invloed van het geheel van de sociale relaties waarvan we deel
uitmaken Voor socioloog : gebeurtenissen die deel uitmaken van individuele biografie zijn niet zo
individueel


3

, lOMoARcPSD|4180363




SL = geheel van sociale relaties waarvan we deel uitmaken

Voor ons : maatschappelijke organisatie België aan het begin van 21ste eeuw. Dit geheel aan sociale relaties
is het resultaat van een historische ontwikkeling.
→ historische verloop bepaalt uitzicht van een specifieke SL

Dit leidt tot fundamentele zienswijze ‘de sociologische verbeelding’
= Sociale relaties bepalen biografieën van mensen, die sociale relaties zijn wel zelf resultaat van een
historisch proces.
1. Biografie
2. Levensloop gelinkt aan sociale omgeving
3. Historische ontwikkeling
Vb. 1. Studiekeuze
2. bedrijven hogeschool
3. kennissamenleving in de late-industrie

 Sociologische verbeelding = individuele gebeurtenissen plaatsen en verklaren vanuit het geheel van
sociale relaties die zelf een specifieke historische oorsprong hebben
Bestaat ook uit het met elkaar in verband brengen van maatschappelijke fenomenen die op
het 1ste gezicht geen verband met elkaar hebben. VB : abortus en jeugdcriminaliteit. Lees p 6
bovenaan

1.3 VAN GEDRAG TOT SL
1ste stap : biografie bekijken vanuit haar verband met de historische maatschappelijke omgeving waarin ze
tot stand komt
de
2 stap : Dieper graven in bouwstenen van de biografie en de maatschappelijke omgeving
Hiervoor begrippen onderzoeken als gedrag, sociaal handelen, interactie, context, structuur, cultuur
+ samenhang begrippen onderling, aan de hand van schema :

Omgeving 1.3.1 GEDRAG

= elke actie/ reactie individu, zoals lichamelijke beweging, verbale

Sociale Gedrag uiting, of een subjectieve gewaarwording. Gedrag bevat
altijd Interactie zowel objectief waarneembare als subjectief waarneembare
dimensie

1. Objectief, waarneembare/ externe componenten = die aspecten die door ten minste twee
individuen, ego en alter, kunnen worden waargenomen. VB : gesproken woord, gebaren,
lichamelijke bewegingen, etc.

2. Subjectief/ interne component = maar door 1 waarnemer, ego, waarneembaar. Belangrijk
onderdeel hierin is de motivationele component.
▪ Motivationele component = de ultieme drijfveren van het handelen die aanzetten, motiveren
tot gedrag.
VB : winstmaximalisatie, nood aan sociale erkenning (self esteem), nood aan controle (mastery)
en seksuele lust
▪ Emotionele component = innerlijke gevoelens van angst en onrust, schuld of schaamte
▪ Cognitieve component = beelden die we ons vormen van de werkelijkheid
▪ Reflexieve component = het beeld dat je van jezelf vormt

4

Inhoudsopgave

  1. 01 1.1 DE VERKLARING : RELATIES TUSSEN MENSEN 3
    1. VB typisch sociologische redenering : 3
  2. 02 1.2 DE SOCIOLOGISCHE VERBEELDING 3
  3. 03 1.3 VAN GEDRAG TOT SL 4
    1. 1.3.2 SOCIAAL HANDELEN 6
    2. 1.3.3 INTERACTIE 7
    3. 1.3.4 VORMEN VAN INTERACTIE 8
    4. 1.3.5 DE STOLLING VAN INTERACTIE IN CULTUUR EN STRUCTUUR 9
    5. 1.3.6 DE CONTEXT 10
  4. 04 1.4 DE SOCIOLOGIE EN AANVERWANTE DISCIPLINES 10
  5. 05 1.5 BASISREGELS BIJ HET UITVOEREN VAN SOCIOLOGISCH ONDERZOEK 12
    1. 1.5.1 Objectiviteit 12
    2. 1.5.2. CONCEPTEN 13
    3. 1.5.3 GENERALISATIE 13
    4. 1.5.6 EMPIRISCH MATERIAAL 13
    5. 1.5.5 CUMULATIVITEIT 14
    6. 1.5.6 VERIFIEERBARE RAPPORTERING 14
  6. 06 1.6 KWANTITATIEF OF KWALITATIEF : DE DISCUSSIE 15
    1. 1.6.1 DE KWANTITATIEVE BENADERING : HET POSITIVISME 16
    2. Kritieken 16
    3. Kernbegrippen positivisme 16
    4. 1.6.2. DE KWALITATIEVE BENADERING : NADRUK OP BETEKENIS 18
  7. 07 1.7 DE PLAATS VAN DE SOCIOLOOG IN DE MAATSCHAPPIJ 21
    1. Waarderingsvrij 21
    2. Waardegebonden 21
    3. Frankfurter Schule 21
    4. Radical Sociology 21
    5. Sociologisch probleem 22
    6. Klinische sociologie 22
  8. 08 2.1 INHOUD VAN EEN GEORGANISEERD SAMENLEVEN : CULTUUR 23
    1. 2.1.1 INLEIDING 23
    2. 2.1.2 IS CULTUUR EEN SPECIFIEK MENSELIJKE EIGENSCHAP? 24
    3. 2.1.3 SYMBOLEN, TEKENS EN TAAL 25
    4. 2.1.4 DE COMPONENTEN VAN CULTUUR 25
    5. 2.1.5 KENMERKEN DIE CULTUREN VAN ELKAAR ONDERSCHEIDEN 26
    6. 2.1.6 ONTSTAAN VAN CULTUUR 28
    7. 2.1.7 CULTUUR ALS LENS 29
  9. 09 3.1 DE VORM VAN HET GEORANISEERD SAMENLEVEN : DE STRUCTUUR 30
    1. 3.1.1 SOCIALE GROEPEN 3.1.3 30
    2. 3.1.2 BASISKENMERKEN VAN GROEPEN 3.1.1 31
    3. 3.1.3 GROEPSCULTUUR EN GROEPSSTRUCTUUR 3.1.2 32
  10. 10 3.2 HET INDIVIDU BINNEN DE SOCIALE STRUCTUUR 33
    1. 3.2.1 SOCIALE STRUCTUUR EN DE VERDELING VAN HET INITIATIEFRECHT EN VOLGPLICHT 33
    2. 3.2.2 MACHT 3.2.1 33
    3. 3.2.3 SOCIALE STATUS 3.2.2 34
    4. 3.2.4 SOCIALE ROL 3.2.2 35
    5. 3.3 FORMELE ORGANISATIES 38
  11. 11 3.4 Organisatie in de praktijk 40
  12. 12 3.5 STRUCTURELE EFFECTEN 40
  13. 13 4.1 INSTITUTIONALISATIE 41
    1. 4.1.1 OMSCHRIJVING 41
    2. 4.1.2 ONTSTAAN VAN INSTITUTIES 42
    3. 4.1.3 DE VOORTZETTING IN TIJD VAN INSTITUTIES 43
  14. 14 4.2 SOCIALISATIE 44
    1. 4.2.1 OMSCHRIJVING 44
    2. 4.2.2 DE BELANGRIJKSTE SOCIALISATIETHEORIEEN 45
    3. 4.2.3 IDENTITEIT EN ZELFBEELD 50
    4. 4.2.2 EMOTIES 51
    5. 4.2.5 KINDERCULTUREN : PEERGROUPS EN SOCIALISATIE 52
    6. 4.2.6. ROLSOCIALISATIE 54
    7. 4.2.7 SOCIALISATIE EN STRUCTUREN 55
    8. 4.2.7.2 Het gezin binnen de sociale cultuur 56
    9. 4.2.7.3 Referentiegroepen 57
  15. 15 5.1 SOCIALE CONTROLE 60
    1. 5.1.1 DE MORELE ORDE : ONTSTAAN EN DE INTERNALISATIE VAN NORMEN EN WAARDEN 60
    2. 5.1.2 DE POLITIEKE ORDE 64
  16. 16 5.2 SOCIOLOGISCHE VERKLARINGEN VOOR DEVIANTIE 64
    1. 5.2.1 HET RELATIEVE EN NORMALE KARAKTER VAN DEVIANTIE 64
    2. 5.2.2 ONTREGELING OF ANOMIE 66
    3. 5.2.2.1 Anomie volgens Durkheim 66
    4. 5.2.2.2 Anomie volgens Merton 67
    5. 5.2.2.3 Merton en Drukheim vergeleken 68
    6. 5.2.3 VERVREEMDING 68
    7. 5.2.4 DIFFERENTIELE ASSOCIATIE 70
    8. 5.2.5 DE DELINQUENTE SUBCULTUUR 70
    9. 5.2.6 DE VRAAG OP HAAR KOP : WAAROM IS IEMAND NIET DEVIANT ? 71
    10. 5.2.7 HET ETIKKETEERPERSPECTIEF 72
  17. 17 6.1 HET ONTSTAAN VAN SOCIALE STRATIFICATIE 74
    1. Sociale ongelijkheid ↔ Sociale stratificatie 74
    2. Volgens Blumbergh gebeurde dit in 2 fasen : 75
    3. Ontstaan klassen? 75
  18. 18 6.2 STRATIFICATIE IN LANDBOUWSLEN 76
    1. 6.2.1 SLAVERNIJ 76
    2. 6.2.2 KASTEN 76
    3. 6.2.3 STANDEN 76
  19. 19 6.3 STRATIFICATIE IN INDUSTRIELE SLEN : KLASSE 78
    1. Zijn analyse van een Kapitalistische SL : 79
    2. 2. 2de vaststelling : 79
    3. Overlevingseconomieen : 79
    4. Kapitalisme : 79
    5. 3. 3de vaststelling : 79
    6. 4. 4e vaststelling : 81
    7. Marx klassebegrip : 81
    8. 6.3.3 MARX EN WEBER VERGELEKEN 82
    9. 6.3.4 DE UITBREIDING VAN DE MARXISTISCHE EN WEBERIAANSE VISIE : DAHRENDORF 84
  20. 20 6.4 SOCIALE MOBILITEIT 86
    1. Welke factoren bepalen uiteindelijke plaats in beroepshierarchie? 88
    2. welke inbreng heeft dit eigen kunnen en wat is inbreng sociale achtergrondkenmerken? 88
  21. 21 6.5 HOE WORDEN ECONOMISCHE KLASSEN SOCIALE KLASSEN ? 88
    1. 1. GIDDENS : 88
    2. 2de mechanisme Proximate structuration : 89
    3. 2. BOURDIEU : 89
  22. 22 6.6 DEMOCRATIE, WELVAART EN… ELITES 89
    1. 6.6.1 VILFREDO PARETO 90
    2. 6.6.2 GAETANO MOSCA 90
    3. 6.6.3 CHARLES WRIGHT MILLS 91
    4. 6.7 IS SOCIALE STRATIFICATIE NOODZAKELIJK? 91
  23. 23 6.8 SOCIALE ONGELIJKHEID OBV GESLACHT 92
    1. Loonkloof tussen mannen en vrouwen. Redenen? 92
    2. Wat zijn de belangrijkste elementen van de maatschappelijke verankering van de mannelijke dominantie? 92
    3. Maatschappelijke transformaties van het systeem van seksuele stratificatie 93
    4. Resultaat: De ongelijke toegang tot economische middelen; vrouwen ruilen socio-emotionele ondersteunende rol van echtgenote/moeder voor economische zekerheid. 93
    5. De economische macht van vrouwen als determinant van geslachtsgelijkheid (Blumberg 1978) 93
    6. Economische macht volstaat evenwel niet: 94
  24. 24 7.1 INLEIDING 95
  25. 25 7.2 OMSCHRIJVING 95
    1. 7.2.1 VROEGE POGINGEN TOT AFBAKENING 95
    2. 7.2.2 HEDENDAAGSE, FUNCTIONALISTISCHE EN SUBSTANTIELE DEFINITIES VAN RELIGIES 97
  26. 26 7.3 HET SECULARISATIEDEBAT 99
    1. 7.3.1 DE KLASSIEKE SECULARISATIETHESE 99
    2. 7.3.2 ECONOMISCHE THEORIEEN VAN RELIGIEUZE BETROKKENHEID 100
  27. 27 7.4 RELIGIEUS FUNDAMENTALISME 102
    1. Ideologische kenmerken: 102
    2. Organisatorische kenmerken: 103
  28. 28 8.1 DE CLASSIFICATIE VAN SLEN : INLEIDING 104
  29. 29 8.2 NIVEAUS VAN MAATSCHAPPELIJKE ORGANISATIE 104
    1. 8.2.1 HORDE 105
    2. 8.2.2 STAM 105
    3. 8.3.2 STAM MET OPPERSTE GEZAG ( CHIEFDOMS ) 106
    4. 8.2.4 STAAT 108
    5. 8.2.5 WERELDRIJKEN 108
    6. 8.2.6 BESLUIT 108
  30. 30 8.3 SOCIALE VERANDERING 109
    1. 8.3.1 INLEIDING 109
    2. 8.3.2 THEORIEEN VAN SOCIALE VERANDERING 109
    3. 3 De netwerkSL in het informatietijdperk (Castells, 1996) 114
    4. 8.3.3 CULTURELE DIFFUSIETHEORIEEN 117
    5. 8.3.4 DE WERELDSYSTEEMTHEORIE VAN WALLERSTEIN 119
    6. 8.3.5 THEORIE VAN DE SOCIALE HERVORMINGSBEWEGING 120

Documentinformatie

Geüpload op
8 februari 2025
Aantal pagina's
123
Geschreven in
2023/2024
Type
Samenvatting
€6,76

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
sestudgent
2,5
(2)
Verkocht
21
Volgers
0
Items
27
Laatst verkocht
4 maanden geleden




Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen