Samenvatting: individueel arbeidsrecht
Deel 1 Voorwoord
Hoofdstuk 1: Wat is sociaal recht
DEFINITIE= Bescherming van sociale rechten en de regulering van
arbeidsverhoudingen.
Doel sociaal recht:
- evenwicht te creëren tussen de belangen van de werknemers en
werkgevers
- waarborgen sociale rechtvaardigheid
- waarborgen economische zekerheid
Sociaal recht gaat over:
Arbeidsrecht Sociaal zekerheidsrecht (niet
kennen)
- Juridische bescherming tijdens - Inkomensgarantie in alle
en i.v.m. “werk” omstandigheden
- Verhouding tussen - Verschillende stelsels –
werkgever(s) en werknemer(s) verschillende takken
Twee soorten arbeidsrecht
- Individueel= regelt de
rechtsverhouding tussen
individuele werknemer en zijn
werkgever. het betreft de
rechten en plichten die
voortvloeien uit de
arbeidsovereenkomst
(bijvoorbeeld lonen, werktijden,
vakantiedagen,..)
- Collectief= richt zich op
collectieve relaties tussen
werkgevers en werknemers,
vaak georganiseerd via
vakbonden en
werkgeversorganisaties. Het
regelt de onderhandelingen die
op groepsniveau worden
gemaakt.
Onderdelen
, individueel arbeidsrecht collectief arbeidsrecht socialezekerheidsrecht
→ arbeidsovereenkomsten → vakbonden en → werkloosheidsverzekering
= regels die de voorwaarden onderhandelingen =uitkeringen en
van arbeidsovereenkomst = regelgeving rond de steunmaatregelen voor
bepalen zoals duur, functie en oprichting, werking en werknemers die hun baan
loon rechten van vakbonden. verliezen
→ loon en arbeidsvoorwaarden → collectieve
=bepalingen over arbeidsovereenkomsten → ziekte- en
minimumloon, uitkeringen bij ( CAO’s) invaliditeitsverzekering
ziekte en andere =overeenkomsten die = verzekeringen die
arbeidsvoorwaarden vakbonden en werkgevers financiële bijstand bieden
worden afgesloten en die bij ziekte of
→ ontslagbescherming arbeidsvoorwaarden op arbeidsongeschiktheid
= wetgeving die werknemers sectoraal of bedrijfsniveau
beschermt tegen vastleggen. → Pensioenstelsel
onrechtmatig ontslag en die = regels en voorzieningen
procedurele waarborgen voor pensioenen en
biedt → stakingsrecht ouderdomsvoorziening
=regelgeving omtrent het
recht van werknemers om te
staken en de procedures die
daarbij moeten worden
gevolgd
Hoofdstuk 2: Historiek
Periode kort voor de Franse Revolutie tot de industrialisering. Hoe zag het
werkleven er dan uit? Er werd vooral gesproken over ambachten en gilden. Dit
zijn namen voor groepen personen met hetzelfde beroep.
Hierbij viel het op dat als je vader bijvoorbeeld een smid was dat de kinderen ook
het beroep van hun vader moesten uitoefenen. → Niet rechtvaardig!
Franse revolutie (1789-1799)
- afschaffing gilden en ambachten, met als doel vrije toegang tot beroep
- Onder het Franse bewind werden in 1791 de le chapelier-wet en de allarde -
wet ingevoerd. Deze wetten verboden echter ook vakbonden en
stakingsacties, wat betekende dat arbeiders weinig middelen hadden om
hun rechten te verdedigen.
- Bovendien mocht de overheid volgens het economisch liberalisme van
Adam smith niet tussenkomen om verplichtingen op te leggen aan de
werkgevers ten gunste van de werknemers.
- cijnskiesrecht= hoe meer je betaald hoe meer je stem doorweegt. (negatief
voor de armen want ze hebben geen geld dus hun stem werd niet
gehoord)
,Conclusie= werknemers waren monddood door de bovenstaande zaken!
In de 19 de eeuw was de opkomst van de arbeidswetgeving!
Kenmerkend aan de 19de eeuw in de industriële revolutie, in deze periode waren
de werkomstandigheden enorm erg, zoals lange werkuren, lage lonen en
gevaarlijke omstandigheden (voorbeeld = als je in een machine zit en je bent je
hand kwijt of je raakt ziek is er geen vervanginkomen. = GEEN LOON ) . Hier
groeide de behoefte aan wettelijke bescherming bij de werkklas.
Als reactie hierop ontstond de consolidatie (uitbreiding van de wetgeving)
De wet stelde 8 uur werkdagen voor en een 48 uur werkweek. Daarnaast
ontstonden de eerste arbeidsovereenkomsten met aandacht voor bescherming
ontslag werknemers.
Na WO 2 → MODERNISERING EN SOCIALE BESCHERMING
Na wereldoorlog twee ontstond het Sociaal Pact, tussen werkgevers en
werknemers. Wat leidde tot de oprichting van de nationale arbeidsraad en de
centrale raad van het bedrijfsleven.
Daaruit ontstonden beginselen zoals:
- wederzijdse erkenning werkgevers en werknemersorganisaties
- gemeenschappelijk doel, dankzij economische voorspoed,
levensomstandigheden van de bevolking verbeteren
voorbeelden:
→ Goede gang van zaken in de ondernemingen
→ Billijke verdeling van inkomen
→ Collectieve onderhandelingen
→ Institutionaliseren sociale zekerheid
Zo zijn ze stelselmatig verder uitgebreid naar sociale zekerheid!!
Jaren 70 en 80= HERVORMINGEN EN ARBIEDSLFLECIBILITIET
, Een reeks hervormingen aanwezig zoals
- In 1974 werd de wet van de arbeid van bepaalde tijd een tijdelijke arbeid
ingevoerd, die de regels voor tijdelijk contacteren en uitzendbureau
vastlegde.
- In 1918 werd de wet op het behoud van loon bij ziekte ingevoerd, wat de
verlichting voor werkgevers inhield om loon van zieke werknemers
gedurende een bepaalde periode te betalen.
Jaren 90 en 2000= EUROPESE INVLOED EN VERDERE HERVORMING
Implementatie van de EU richtlijnen, daaronder valt
- gelijke behandeling
- veiligheid en gezondheid
- ..
Eenheidsstatuut 2014=Deze wet heeft tot doel de verschillen tussen arbeiders
(iemand die met de handen werkt) en bedienden (iemand die met het hoofd
werkt) op te heffen en gelijke behandeling te waarborgen.
De eerste beschermingswetten waren voor de arbeiders omdat ze het grootste
gevaar liepen. Dus de wetten voor de arbeiders bestaan al langer.
Toen de rechten ontstonden voor de bedienden zij voordeliger omdat de
maatschappelijke ideeën meer geovuleerd waren.
Daarnaast is er een zeer groot onderscheid tussen opzegtermijnen. (Dus een
periode als er een einde komt aan je arbeidsovereenkomst, kan iedereen zich
aanpassen aan de situatie. Die periode is voor het uitvoeren van de
arbeidsovereenkomst tot de opzegtermijn tot een einde loopt. )
Bij een bediende was dit vroeger maanden en arbeiders dagen (max 2 weken).
waarom was er zo een groot verschil? een arbeider zijn werk verlaat is deze
gemakkelijker te vervangen. Daarnaast zoekt de arbeider nieuw werk en zal die
dat rapper vinden door minder vaardigheden, opleidingen,.. die moeten
aanwezig zijn.
Bedienen die directeur zijn en het bedrijf van binnen en buiten kennen zijn
moeilijker te vervangen en vinden ook moeilijker werk? Want jobs voor
bedienden hebben meer vaardigheden en diploma’s nodig.
MAAR TEGENWOORDIG is zodanig veel veranderd dat nu ook arbeidersjobs veel
moeilijker zijn. Waardoor de onrechtvaardige opzegtermijnen voor arbeiders en
bedienden veranderd moeten worden. Hierbij kwam het idee van het
eenheidsstatuut. DIt gaat over een gelijkheid tussen arbeiders en bedienden!
Deel 1 Voorwoord
Hoofdstuk 1: Wat is sociaal recht
DEFINITIE= Bescherming van sociale rechten en de regulering van
arbeidsverhoudingen.
Doel sociaal recht:
- evenwicht te creëren tussen de belangen van de werknemers en
werkgevers
- waarborgen sociale rechtvaardigheid
- waarborgen economische zekerheid
Sociaal recht gaat over:
Arbeidsrecht Sociaal zekerheidsrecht (niet
kennen)
- Juridische bescherming tijdens - Inkomensgarantie in alle
en i.v.m. “werk” omstandigheden
- Verhouding tussen - Verschillende stelsels –
werkgever(s) en werknemer(s) verschillende takken
Twee soorten arbeidsrecht
- Individueel= regelt de
rechtsverhouding tussen
individuele werknemer en zijn
werkgever. het betreft de
rechten en plichten die
voortvloeien uit de
arbeidsovereenkomst
(bijvoorbeeld lonen, werktijden,
vakantiedagen,..)
- Collectief= richt zich op
collectieve relaties tussen
werkgevers en werknemers,
vaak georganiseerd via
vakbonden en
werkgeversorganisaties. Het
regelt de onderhandelingen die
op groepsniveau worden
gemaakt.
Onderdelen
, individueel arbeidsrecht collectief arbeidsrecht socialezekerheidsrecht
→ arbeidsovereenkomsten → vakbonden en → werkloosheidsverzekering
= regels die de voorwaarden onderhandelingen =uitkeringen en
van arbeidsovereenkomst = regelgeving rond de steunmaatregelen voor
bepalen zoals duur, functie en oprichting, werking en werknemers die hun baan
loon rechten van vakbonden. verliezen
→ loon en arbeidsvoorwaarden → collectieve
=bepalingen over arbeidsovereenkomsten → ziekte- en
minimumloon, uitkeringen bij ( CAO’s) invaliditeitsverzekering
ziekte en andere =overeenkomsten die = verzekeringen die
arbeidsvoorwaarden vakbonden en werkgevers financiële bijstand bieden
worden afgesloten en die bij ziekte of
→ ontslagbescherming arbeidsvoorwaarden op arbeidsongeschiktheid
= wetgeving die werknemers sectoraal of bedrijfsniveau
beschermt tegen vastleggen. → Pensioenstelsel
onrechtmatig ontslag en die = regels en voorzieningen
procedurele waarborgen voor pensioenen en
biedt → stakingsrecht ouderdomsvoorziening
=regelgeving omtrent het
recht van werknemers om te
staken en de procedures die
daarbij moeten worden
gevolgd
Hoofdstuk 2: Historiek
Periode kort voor de Franse Revolutie tot de industrialisering. Hoe zag het
werkleven er dan uit? Er werd vooral gesproken over ambachten en gilden. Dit
zijn namen voor groepen personen met hetzelfde beroep.
Hierbij viel het op dat als je vader bijvoorbeeld een smid was dat de kinderen ook
het beroep van hun vader moesten uitoefenen. → Niet rechtvaardig!
Franse revolutie (1789-1799)
- afschaffing gilden en ambachten, met als doel vrije toegang tot beroep
- Onder het Franse bewind werden in 1791 de le chapelier-wet en de allarde -
wet ingevoerd. Deze wetten verboden echter ook vakbonden en
stakingsacties, wat betekende dat arbeiders weinig middelen hadden om
hun rechten te verdedigen.
- Bovendien mocht de overheid volgens het economisch liberalisme van
Adam smith niet tussenkomen om verplichtingen op te leggen aan de
werkgevers ten gunste van de werknemers.
- cijnskiesrecht= hoe meer je betaald hoe meer je stem doorweegt. (negatief
voor de armen want ze hebben geen geld dus hun stem werd niet
gehoord)
,Conclusie= werknemers waren monddood door de bovenstaande zaken!
In de 19 de eeuw was de opkomst van de arbeidswetgeving!
Kenmerkend aan de 19de eeuw in de industriële revolutie, in deze periode waren
de werkomstandigheden enorm erg, zoals lange werkuren, lage lonen en
gevaarlijke omstandigheden (voorbeeld = als je in een machine zit en je bent je
hand kwijt of je raakt ziek is er geen vervanginkomen. = GEEN LOON ) . Hier
groeide de behoefte aan wettelijke bescherming bij de werkklas.
Als reactie hierop ontstond de consolidatie (uitbreiding van de wetgeving)
De wet stelde 8 uur werkdagen voor en een 48 uur werkweek. Daarnaast
ontstonden de eerste arbeidsovereenkomsten met aandacht voor bescherming
ontslag werknemers.
Na WO 2 → MODERNISERING EN SOCIALE BESCHERMING
Na wereldoorlog twee ontstond het Sociaal Pact, tussen werkgevers en
werknemers. Wat leidde tot de oprichting van de nationale arbeidsraad en de
centrale raad van het bedrijfsleven.
Daaruit ontstonden beginselen zoals:
- wederzijdse erkenning werkgevers en werknemersorganisaties
- gemeenschappelijk doel, dankzij economische voorspoed,
levensomstandigheden van de bevolking verbeteren
voorbeelden:
→ Goede gang van zaken in de ondernemingen
→ Billijke verdeling van inkomen
→ Collectieve onderhandelingen
→ Institutionaliseren sociale zekerheid
Zo zijn ze stelselmatig verder uitgebreid naar sociale zekerheid!!
Jaren 70 en 80= HERVORMINGEN EN ARBIEDSLFLECIBILITIET
, Een reeks hervormingen aanwezig zoals
- In 1974 werd de wet van de arbeid van bepaalde tijd een tijdelijke arbeid
ingevoerd, die de regels voor tijdelijk contacteren en uitzendbureau
vastlegde.
- In 1918 werd de wet op het behoud van loon bij ziekte ingevoerd, wat de
verlichting voor werkgevers inhield om loon van zieke werknemers
gedurende een bepaalde periode te betalen.
Jaren 90 en 2000= EUROPESE INVLOED EN VERDERE HERVORMING
Implementatie van de EU richtlijnen, daaronder valt
- gelijke behandeling
- veiligheid en gezondheid
- ..
Eenheidsstatuut 2014=Deze wet heeft tot doel de verschillen tussen arbeiders
(iemand die met de handen werkt) en bedienden (iemand die met het hoofd
werkt) op te heffen en gelijke behandeling te waarborgen.
De eerste beschermingswetten waren voor de arbeiders omdat ze het grootste
gevaar liepen. Dus de wetten voor de arbeiders bestaan al langer.
Toen de rechten ontstonden voor de bedienden zij voordeliger omdat de
maatschappelijke ideeën meer geovuleerd waren.
Daarnaast is er een zeer groot onderscheid tussen opzegtermijnen. (Dus een
periode als er een einde komt aan je arbeidsovereenkomst, kan iedereen zich
aanpassen aan de situatie. Die periode is voor het uitvoeren van de
arbeidsovereenkomst tot de opzegtermijn tot een einde loopt. )
Bij een bediende was dit vroeger maanden en arbeiders dagen (max 2 weken).
waarom was er zo een groot verschil? een arbeider zijn werk verlaat is deze
gemakkelijker te vervangen. Daarnaast zoekt de arbeider nieuw werk en zal die
dat rapper vinden door minder vaardigheden, opleidingen,.. die moeten
aanwezig zijn.
Bedienen die directeur zijn en het bedrijf van binnen en buiten kennen zijn
moeilijker te vervangen en vinden ook moeilijker werk? Want jobs voor
bedienden hebben meer vaardigheden en diploma’s nodig.
MAAR TEGENWOORDIG is zodanig veel veranderd dat nu ook arbeidersjobs veel
moeilijker zijn. Waardoor de onrechtvaardige opzegtermijnen voor arbeiders en
bedienden veranderd moeten worden. Hierbij kwam het idee van het
eenheidsstatuut. DIt gaat over een gelijkheid tussen arbeiders en bedienden!
