S1
Werkveldoriëntatie
ACADEMIEJAAR 2024-2025 AP HOGE SCHOOOL
,Inhoud
Informatie examen ............................................................................................................................................................... 2
1) Inleiding werkveldoriëntatie – hoorcollege 1 .............................................................................................................. 3
1.1 Wie is de psychologische consulent? ....................................................................................................................... 3
1.2 Werkvelden v/d psychologische consulent .............................................................................................................. 4
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie: ................................................................................................................. 4
1.2.2 School en pedagogische psychologie: .............................................................................................................. 5
1.2.3 Klinische psychologie ........................................................................................................................................ 5
1.3 Met wie werkt de psychologische consulent samen? .............................................................................................. 6
1.3.1 Psycholoog........................................................................................................................................................ 6
1.3.2 Ervaringsdeskundige......................................................................................................................................... 6
1.3.3 Psychiater ......................................................................................................................................................... 6
1.3.4 Arts ................................................................................................................................................................... 7
1.3.5 Ergotherapeut .................................................................................................................................................. 7
1.3.6 Kinesitherapeut ................................................................................................................................................ 7
1.3.7 Logopedist ........................................................................................................................................................ 8
1.3.8 Maatschappelijk werker ................................................................................................................................... 8
1.3.9 Orthopedagoog ................................................................................................................................................ 8
1.3.10 Verpleegkundige ............................................................................................................................................... 9
1.3.11 HR-manager...................................................................................................................................................... 9
1.3.12 Sociaal secretariaat........................................................................................................................................... 9
1.3.13 VDAB .............................................................................................................................................................. 10
1.3.14 Preventieadviseur ........................................................................................................................................... 10
2) Wegwijs in het werkveld: School- en Pedagogische psychologie ................................................................................ 10
2.1 Wat doet een PC in SPP? .................................................................................................................................................. 10
2.2 Mogelijke functies ............................................................................................................................................................ 11
2.3 Schoolpsychologisch werkveld ......................................................................................................................................... 12
2.3.1 Zorgcoördinator/interne leerlingbegeleider (ILB) .................................................................................................... 13
2.3.2 Buitengewoon onderwijs ......................................................................................................................................... 14
2.3.3 CLB - centrum voor leerlingbegeleiding .................................................................................................................. 14
2.3 Model handelingsgericht werken – begrijpen en beïnvloedn v. gedrag i/h schoolpsychologisch werkveld ..................... 15
2.4 Pedagogisch psychologisch werkveld ............................................................................................................................... 16
2.4.1 Centra ambulante revalidatie (CAR) ............................................................................................................... 16
2.4.2 Centra voor ontwikkelingsstoornissen (COS) ........................................................................................................... 17
2.4.2 Jeugdhulplandschap ....................................................................................................................................... 17
a. Rechtstreeks toegankelijke hulp (RTH)................................................................................................................. 18
b. Intersectorale toegangspoort .............................................................................................................................. 18
c. Gemandateerde voorziening en gerechtelijke jeugdhulp .................................................................................... 18
d. Niet rechtstreeks toegankelijke hulp (NRTJ)......................................................................................................... 19
e. Gemeenschapsinstellingen .................................................................................................................................. 21
2.5 Model rond begrijpen en beïnvloeden v. gedrag i/h pedagogisch werkveld – doelstellingen integrale jeugdhulp 21
3) Wegwijs in het werkveld: Arbeids- en organisatiepsychologie (A&O) ........................................................................ 22
3.1 Wat is het? ....................................................................................................................................................................... 22
3.2 Inhoud van het vakgebied ................................................................................................................................................ 22
3.3 Betekenis werk vandaag .................................................................................................................................................. 23
, 3.4 Het werkveld van de psychologische consulent ............................................................................................................... 23
3.4.1 Wekplekken .................................................................................................................................................... 23
3.4.2 HRM – human resource management............................................................................................................ 23
3.4.3 Mogelijke functies: ......................................................................................................................................... 25
3.4.4 HR-niveaus...................................................................................................................................................... 26
3.4.5 Plaats van de psychologisch consulent ........................................................................................................... 27
3.5 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden: De HR-cyclus .......................................................................... 27
4) Wegwijs in het werkveld: Klinische psychologie ........................................................................................................ 28
4.1 Werkterreinen binnen klinisch werkveld.......................................................................................................................... 28
4.2 Hulpverlening op verschillende niveaus of ‘lijnen’ in de gezondheidszorg – stepped care model ................................... 29
4.2.1 Wat is Stepped Care? ............................................................................................................................................... 29
a. Nuldelijnszorg ...................................................................................................................................................... 30
b. Eerstelijnszorg ..................................................................................................................................................... 30
c. Tweedelijnszorg ................................................................................................................................................... 31
d. Derdelijnszorg...................................................................................................................................................... 31
4.2.2 Kritische kanttekening stepped care model ............................................................................................................. 32
4.3 Hulpverlening op verschillende niveaus of ‘lijnen’ in de gezondheidszorg – Artikel 107 ................................................. 32
4.3.1 Evolutie naar hervorming van het werkveld ............................................................................................................ 32
4.3.2 GGZ-hervorming: artikel 107 .................................................................................................................................... 33
4.4 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden .......................................................................................................... 35
4.4.1 Biopsychosociaal model ........................................................................................................................................... 36
5) Uitdagingen en opportuniteiten voor de toekomstig psychologisch consulent .......................................................... 37
5.1 Algemeen ......................................................................................................................................................................... 37
5.2 Uitdagingen in het school- en pedagogisch werkveld ...................................................................................................... 37
5.3 uitdagingen in de klinische & school- en pedagogische psychologie ............................................................................... 37
5.3.1 Noodprogramma – eisen geestelijke gezondheidszorg ............................................................................................ 38
5.4 Uitdagingen in de arbeids- en organisatiepsychologie ..................................................................................................... 39
5.4.1 De uitdagingen verslag 2023 .................................................................................................................................... 39
5.4.2 Impact van artificiële intelligentie op A&O .............................................................................................................. 39
6) De sociale kaart ........................................................................................................................................................ 41
Informatie examen
• Deliberatie = mogelijk bij rest geen tekorten in 2de zit
,1) Inleiding werkveldoriëntatie – hoorcollege 1
SPP: school en pedagogische psychologie
A&O: Arbeids en organisatie psychologie
KP: klinische psychologie
Beroepskwalificatie: geschreven tekst die het beroep definieert => wat nodig om job uit te
voeren? Wat zijn de verwachtingen? Wat doe je?
➔ Bekijk kwalificatiedossier op digitap
1.1 Wie is de psychologische consulent?
De psychologische consulent
Wie?
• Toepassen van psychologische wetenschappelijk onderbouwde theorieën en methodes
en technieken
• Preventief werk
• Begeleidt de cliënt en zijn context
• Zet een psychodiagnostisch, counselend en/of coachend proces op
• Resultaat = welzijn van personen met zorg en ondersteuningsnood verbeteren
• Staat o.l.v. en/of supervisie v/e autonoom gestelijk gezondheidszorgberoep (arts,
psycholoog)
Doelgroep:
• Personen van alle leeftijden
• Personen met hulpvraag
• Respect voor diversiteit
• Houdt rekening met sociale, psychologische, culturelen, biologische en fysieke
omgevingskarakteristieken
Context waarin consulent hulpvraag behandelt:
• Geestelijke gezondheidszorg:
o Vb. CGGZ: centrum voor geestelijke gezondheidszorg
o Krijgen subsidies v/d overheid => lange w8-tijden
o Geven ambulante hulp (= hulp die je kan krijgen zonder
ziekenhuisopname
• Gezondheidsinstellingen
Vb. ziekenhuizen, rusthuizen
• Jeugd en gezin
Vb. Bijz. jeugdzorg, rechter die vw geeft
• Voorzieningen voor personen met een beperking
Vb.: Mensen met mentale en fysieke beperkingen
• Diensten voor geïntegreerd breed onthaal
• Justitie en politie
Vb. jeugdrechtbank, SO-hulp
• Werk, bedrijven & organisaties
, • Onderwijs
Vb.: Ondersteuning bij leerkrachten en leerlingen
• Zelfstandige praktijk
!!!5 functies van een psychologische consulent: !!!
→ Psychodiagnostiek:
Het in kaart brengen van hoe het brein van een persoon in elkaar zit
Vb. versch. soorten intelligentie en verdeling hiervan, afnemen van
intelligentietest bij kleuter of iemand met dementie
→ Doorverwijzer:
Mensen doorverwijzen naar de juiste hulp => belangrijke taak!
=vnl. klinisch
→ Counselor:
Mensen begeleiden in wat ze nodig hebben.
→ Coach:
Mensen terug op de been krijgen, opnieuw klaarstomen voor het dagdagelijkse
leven
→ Casemanager:
Het sturen van verschillende hulpdisciplines, taken verdelen en managen.
Wrm vraag naar wettelijke erkenning voor psychologische consulent?
• Geeft duidelijkheid i/h werkveld
• Geeft kans op terugbetaling
• Er is strafbaarheid bij het niet houden aan de normen en waarden => mensen kunnen
verantwoordelijk gesteld worden voor hun daden
1.2 Werkvelden v/d psychologische consulent
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie:
Wat?
Alles dat te maken heeft met functioneren en personeel
• Gedragingen, emoties en cognities (= kennis) van mensen i/e werksetting
• Kan individueel (bv. Begeleiding na burn out binnen het werk) en in groep
• Gaat over “de gewone mens” op het werk ≠ pathologieën
• Gedrag en organisaties verklaren + voorspellen
,De werkplekken:
• In bedrijven = HR-dienst
• Rekrutering + selectie kantoren (=> sollicitaties + perfecte kandidaat vinden is ook HR)
• Learning en development, coaching
• Preventie & welzijn o/h werk (=> kan brandveiligheid zijn ≠ HR)
• Trajectbegeleiding werkzoekenden
• Maatwerk voor mensen met een arbeidshandicap
• Loopbaanbegeleiding (zoeken v/d job die voor jou geschikt is)
• Outplacement (alles over ontslag)
1.2.2 School en pedagogische psychologie:
Pedagogie => bijzo. Jeugdzorg, jeugdrechtbanken,…
Wat?
• Advies geven aan: leerkrachten, ouders, opvoeders
• Begeleiden van kinderen en jongeren in schoolcontext en thuissituatie
De werkplekken:
• (buitengewoon) basisonderwijs als zorgcoördinator, leerlingebegeleider
• CLB: Centra voor leerlingen begeleiding
• Centra voor ontwikkelingsstoornissen
• Bijzondere jeugdzorg
• Thuisbegeleidingsdienst
• Diensten voor pleegzorg
• Opvoedingswinkels => laagdrempelig voor ouders om vragen te kunnen stellen i.v.m.
opvoeding
• …
1.2.3 Klinische psychologie
Wat?
Hulp aan mensen met psychosociale problemen in de brede sector v/d geestelijke
gezondheidszorg
De werkplekken:
• CGGZ
• CAW: centra voor algemeen Welzijn
• Expertise centra voor ASS
• Psychiatrische centra/ziekenhuizen (+ mobiele teams)
• Algemene ziekenhuizen
• Groepspraktijken voor personen met psychologische problemen
• Privé-praktijk als zelfstandige
• Dienst Jeugd en Gezin politie
• Slachtofferhulp
,1.3 Met wie werkt de psychologische consulent samen?
Een multi-disciplinair team: leden uit versch. disciplines
++++ kennis vanuit versch. vakgebieden voor dezelfde case gebruikt => zet elkaar aan het
denken
1.3.1 Psycholoog
Gaat uit van wetenschappelijke inzichten, gedrag, gedachten en emoties v. versch. doelgroepen
begrijpen en veranderen
Afstudeerrichtingen
• SPP
• KP
• A&O
• Onderzoeks of experimentele psychologie => verschillend met TP
Verschil tss psycholoog en psychologisch consulent:
→ Tewerk gestelde in zelfde werkvelden, wel ander takenpakket
Psycholoog:
▪ Coördinerende functie
▪ Kan therapieopleiding geven (vb. meer gericht op psychiatrische stoornissen)
▪ Kan doctoreren
▪ Universitair diplom => erkend beroep
▪ Kan diagnoses stellen
1.3.2 Ervaringsdeskundige
Mensen met ervaring v. problematiek die cursus hebben gevolgd
Vnl bij: verslavingen, armoede problematieken
+++++:
• Mensen inspireren
• Kan meerwaarde geven in team door nieuwe dingen te laten leren kennen
1.3.3 Psychiater
6j geneeskunde + 3j psychiater opleiding
Ziet mensen beperkt in tijd = heeft lange w8-tijden
Diagnose stellen en behandeling wb. Medicatie kan worden gebruikt als methode
Vaak ernstig klinische problemen
,Tewerkstelling:
• Zelfstandige in praktijk
• Psychiatrische afdeling in ziekenhuizen
• CGGZ
• …
1.3.4 Arts
= Voor lichamelijke problemen therapieplan opstellen => = genezend + preventief
→ Kan taken delegeren => is wel eindverantwoordelijk!
Tewerkstelling:
• Meestal curatief => genezend
• Arbeidsgeneesheer
• Jeugdgezondheidszorg (CLB)
• Sportarts
• Wetenschappelijk onderzoek
• Verzekeringsgeneeskunde
• Forensische geneeskunde
• …
1.3.5 Ergotherapeut
= Bevorderen v. levenskwaliteit en zelfstandig functioneren
→ Dagelijkse oefening v. activiteiten bij beperkingen
→ Geeft info over aanpassingen i/d omgeving of hulpmiddelen
Tewerkstelling:
• Rust- en verzorgingscentra
• Revalidatiecentra
• Ziekenhuizen
• Psychiatrische instellingen
• Instellingen voor mensen met e. verstandelijke beperking
• Onderwijs
1.3.6 Kinesitherapeut
= Behandelingen geven bij functieproblemen (spieren, ZS, ademhaling, cardiovasculair,
psychomotorisch, zwangerschap,…)
→ Preventief werk mogelijk
→ Bijdrage bij stellen v. diagnoses & stelt samen met arts behandelingsplan op
,Tewerkstelling:
• Zelfstandig in praktijk
• Ziekenhuizen
• Woon- en zorgcentra
• Scholen
• …
1.3.7 Logopedist
= Bij beperkingen v. spraak, taal, stem & gehoor hulpmiddelen bieden en van beperking
mogelijks afgeraken
→ Preventief, onderzoek & behandeling
Tewerkstelling:
• Gewoon & buitengewoon onderwijs
• Zelfstandige praktijken
• Ziekenhuizen en medisch-pedagogische instituten
• Woon- en zorgcentra
• …
1.3.8 Maatschappelijk werker
= brugfiguur tss cliënt, omgeving en samenleving -> laagdrempelig te werk gaan om individuen
te ondersteunen en versterken => opnieuw grip krijgen op eigen situatie en participeren in
maatschappelijk leven.
→ Maken mensen wegwijs in zorglandschap (=sociale, administratieve, financiële en juridische
hulpverlening). => heeft beste beeld over juridische hulpverlening
→ Geven hulp of zijn verwijzer.
Tewerkstelling:
• Ziekenhuizen, woon- en zorgcentra
• Personeelsdiensten
• Sociale dienst v/d politie
• OCMW
• Centra voor Kind&Gezin
1.3.9 Orthopedagoog
= opvoeder/begeleider -> in spec. Opvoedings-/ontwikkelingssituatie => opvoedmatig
→ Uitvalsbasis in dagelijks leven (wonen, werken, leren, vrije tijd)
Doel: ontwikkelingskansen maximaliseren
, Tewerkstelling:
• Bijzonder jeugdzorg
• Begeleidingstehuis (leefgroep)
• Internaat
• Rust- en verzorgingstehuis
• Thuisbegeleiding
• Kinder- en jeugdpsychiatrie
1.3.10 Verpleegkundige
= ondersteunen v/h behouden, bereiken en herwinnen v. gezondheid
→ Opstellen en uitvoeren v. zorgplan
Tewerkstelling:
• Klinische, maatschappelijke of psychische geziondheidszorg
• Intra- (zorg die gegeven worden in een verblijf/ziekenhuis) of extramurale (zorg die thuis
wordt aangeboden) gezondheidszorg
1.3.11 HR-manager
= verantwoordelijk voor het personeelsbeleid v/e bedrijf
→ Link tss bestuur & werknemers
→ Verantwoordelijk voor arbeidsrelaties => bedrijf behaalt organisatiedoelen
→ Leiding over het HR-team
Tewerkstelling:
• Non-profitsector (vb. scholen, ziekenhuizen)
• Overheidsinstellingen
• Bedrijven
1.3.12 Sociaal secretariaat
= handelt administratieve zaken af voor bedrijven met medewerkers
Loonadministratie
Loonberekening werknemer
Sociale administratie, documenten en aangiftes
Sociaal juridisch advies werkgever
Tewerkstelling:
• Bedrijfsleven
Werkveldoriëntatie
ACADEMIEJAAR 2024-2025 AP HOGE SCHOOOL
,Inhoud
Informatie examen ............................................................................................................................................................... 2
1) Inleiding werkveldoriëntatie – hoorcollege 1 .............................................................................................................. 3
1.1 Wie is de psychologische consulent? ....................................................................................................................... 3
1.2 Werkvelden v/d psychologische consulent .............................................................................................................. 4
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie: ................................................................................................................. 4
1.2.2 School en pedagogische psychologie: .............................................................................................................. 5
1.2.3 Klinische psychologie ........................................................................................................................................ 5
1.3 Met wie werkt de psychologische consulent samen? .............................................................................................. 6
1.3.1 Psycholoog........................................................................................................................................................ 6
1.3.2 Ervaringsdeskundige......................................................................................................................................... 6
1.3.3 Psychiater ......................................................................................................................................................... 6
1.3.4 Arts ................................................................................................................................................................... 7
1.3.5 Ergotherapeut .................................................................................................................................................. 7
1.3.6 Kinesitherapeut ................................................................................................................................................ 7
1.3.7 Logopedist ........................................................................................................................................................ 8
1.3.8 Maatschappelijk werker ................................................................................................................................... 8
1.3.9 Orthopedagoog ................................................................................................................................................ 8
1.3.10 Verpleegkundige ............................................................................................................................................... 9
1.3.11 HR-manager...................................................................................................................................................... 9
1.3.12 Sociaal secretariaat........................................................................................................................................... 9
1.3.13 VDAB .............................................................................................................................................................. 10
1.3.14 Preventieadviseur ........................................................................................................................................... 10
2) Wegwijs in het werkveld: School- en Pedagogische psychologie ................................................................................ 10
2.1 Wat doet een PC in SPP? .................................................................................................................................................. 10
2.2 Mogelijke functies ............................................................................................................................................................ 11
2.3 Schoolpsychologisch werkveld ......................................................................................................................................... 12
2.3.1 Zorgcoördinator/interne leerlingbegeleider (ILB) .................................................................................................... 13
2.3.2 Buitengewoon onderwijs ......................................................................................................................................... 14
2.3.3 CLB - centrum voor leerlingbegeleiding .................................................................................................................. 14
2.3 Model handelingsgericht werken – begrijpen en beïnvloedn v. gedrag i/h schoolpsychologisch werkveld ..................... 15
2.4 Pedagogisch psychologisch werkveld ............................................................................................................................... 16
2.4.1 Centra ambulante revalidatie (CAR) ............................................................................................................... 16
2.4.2 Centra voor ontwikkelingsstoornissen (COS) ........................................................................................................... 17
2.4.2 Jeugdhulplandschap ....................................................................................................................................... 17
a. Rechtstreeks toegankelijke hulp (RTH)................................................................................................................. 18
b. Intersectorale toegangspoort .............................................................................................................................. 18
c. Gemandateerde voorziening en gerechtelijke jeugdhulp .................................................................................... 18
d. Niet rechtstreeks toegankelijke hulp (NRTJ)......................................................................................................... 19
e. Gemeenschapsinstellingen .................................................................................................................................. 21
2.5 Model rond begrijpen en beïnvloeden v. gedrag i/h pedagogisch werkveld – doelstellingen integrale jeugdhulp 21
3) Wegwijs in het werkveld: Arbeids- en organisatiepsychologie (A&O) ........................................................................ 22
3.1 Wat is het? ....................................................................................................................................................................... 22
3.2 Inhoud van het vakgebied ................................................................................................................................................ 22
3.3 Betekenis werk vandaag .................................................................................................................................................. 23
, 3.4 Het werkveld van de psychologische consulent ............................................................................................................... 23
3.4.1 Wekplekken .................................................................................................................................................... 23
3.4.2 HRM – human resource management............................................................................................................ 23
3.4.3 Mogelijke functies: ......................................................................................................................................... 25
3.4.4 HR-niveaus...................................................................................................................................................... 26
3.4.5 Plaats van de psychologisch consulent ........................................................................................................... 27
3.5 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden: De HR-cyclus .......................................................................... 27
4) Wegwijs in het werkveld: Klinische psychologie ........................................................................................................ 28
4.1 Werkterreinen binnen klinisch werkveld.......................................................................................................................... 28
4.2 Hulpverlening op verschillende niveaus of ‘lijnen’ in de gezondheidszorg – stepped care model ................................... 29
4.2.1 Wat is Stepped Care? ............................................................................................................................................... 29
a. Nuldelijnszorg ...................................................................................................................................................... 30
b. Eerstelijnszorg ..................................................................................................................................................... 30
c. Tweedelijnszorg ................................................................................................................................................... 31
d. Derdelijnszorg...................................................................................................................................................... 31
4.2.2 Kritische kanttekening stepped care model ............................................................................................................. 32
4.3 Hulpverlening op verschillende niveaus of ‘lijnen’ in de gezondheidszorg – Artikel 107 ................................................. 32
4.3.1 Evolutie naar hervorming van het werkveld ............................................................................................................ 32
4.3.2 GGZ-hervorming: artikel 107 .................................................................................................................................... 33
4.4 Modellen om gedrag te begrijpen en beïnvloeden .......................................................................................................... 35
4.4.1 Biopsychosociaal model ........................................................................................................................................... 36
5) Uitdagingen en opportuniteiten voor de toekomstig psychologisch consulent .......................................................... 37
5.1 Algemeen ......................................................................................................................................................................... 37
5.2 Uitdagingen in het school- en pedagogisch werkveld ...................................................................................................... 37
5.3 uitdagingen in de klinische & school- en pedagogische psychologie ............................................................................... 37
5.3.1 Noodprogramma – eisen geestelijke gezondheidszorg ............................................................................................ 38
5.4 Uitdagingen in de arbeids- en organisatiepsychologie ..................................................................................................... 39
5.4.1 De uitdagingen verslag 2023 .................................................................................................................................... 39
5.4.2 Impact van artificiële intelligentie op A&O .............................................................................................................. 39
6) De sociale kaart ........................................................................................................................................................ 41
Informatie examen
• Deliberatie = mogelijk bij rest geen tekorten in 2de zit
,1) Inleiding werkveldoriëntatie – hoorcollege 1
SPP: school en pedagogische psychologie
A&O: Arbeids en organisatie psychologie
KP: klinische psychologie
Beroepskwalificatie: geschreven tekst die het beroep definieert => wat nodig om job uit te
voeren? Wat zijn de verwachtingen? Wat doe je?
➔ Bekijk kwalificatiedossier op digitap
1.1 Wie is de psychologische consulent?
De psychologische consulent
Wie?
• Toepassen van psychologische wetenschappelijk onderbouwde theorieën en methodes
en technieken
• Preventief werk
• Begeleidt de cliënt en zijn context
• Zet een psychodiagnostisch, counselend en/of coachend proces op
• Resultaat = welzijn van personen met zorg en ondersteuningsnood verbeteren
• Staat o.l.v. en/of supervisie v/e autonoom gestelijk gezondheidszorgberoep (arts,
psycholoog)
Doelgroep:
• Personen van alle leeftijden
• Personen met hulpvraag
• Respect voor diversiteit
• Houdt rekening met sociale, psychologische, culturelen, biologische en fysieke
omgevingskarakteristieken
Context waarin consulent hulpvraag behandelt:
• Geestelijke gezondheidszorg:
o Vb. CGGZ: centrum voor geestelijke gezondheidszorg
o Krijgen subsidies v/d overheid => lange w8-tijden
o Geven ambulante hulp (= hulp die je kan krijgen zonder
ziekenhuisopname
• Gezondheidsinstellingen
Vb. ziekenhuizen, rusthuizen
• Jeugd en gezin
Vb. Bijz. jeugdzorg, rechter die vw geeft
• Voorzieningen voor personen met een beperking
Vb.: Mensen met mentale en fysieke beperkingen
• Diensten voor geïntegreerd breed onthaal
• Justitie en politie
Vb. jeugdrechtbank, SO-hulp
• Werk, bedrijven & organisaties
, • Onderwijs
Vb.: Ondersteuning bij leerkrachten en leerlingen
• Zelfstandige praktijk
!!!5 functies van een psychologische consulent: !!!
→ Psychodiagnostiek:
Het in kaart brengen van hoe het brein van een persoon in elkaar zit
Vb. versch. soorten intelligentie en verdeling hiervan, afnemen van
intelligentietest bij kleuter of iemand met dementie
→ Doorverwijzer:
Mensen doorverwijzen naar de juiste hulp => belangrijke taak!
=vnl. klinisch
→ Counselor:
Mensen begeleiden in wat ze nodig hebben.
→ Coach:
Mensen terug op de been krijgen, opnieuw klaarstomen voor het dagdagelijkse
leven
→ Casemanager:
Het sturen van verschillende hulpdisciplines, taken verdelen en managen.
Wrm vraag naar wettelijke erkenning voor psychologische consulent?
• Geeft duidelijkheid i/h werkveld
• Geeft kans op terugbetaling
• Er is strafbaarheid bij het niet houden aan de normen en waarden => mensen kunnen
verantwoordelijk gesteld worden voor hun daden
1.2 Werkvelden v/d psychologische consulent
1.2.1 Arbeids- en organisatiepsychologie:
Wat?
Alles dat te maken heeft met functioneren en personeel
• Gedragingen, emoties en cognities (= kennis) van mensen i/e werksetting
• Kan individueel (bv. Begeleiding na burn out binnen het werk) en in groep
• Gaat over “de gewone mens” op het werk ≠ pathologieën
• Gedrag en organisaties verklaren + voorspellen
,De werkplekken:
• In bedrijven = HR-dienst
• Rekrutering + selectie kantoren (=> sollicitaties + perfecte kandidaat vinden is ook HR)
• Learning en development, coaching
• Preventie & welzijn o/h werk (=> kan brandveiligheid zijn ≠ HR)
• Trajectbegeleiding werkzoekenden
• Maatwerk voor mensen met een arbeidshandicap
• Loopbaanbegeleiding (zoeken v/d job die voor jou geschikt is)
• Outplacement (alles over ontslag)
1.2.2 School en pedagogische psychologie:
Pedagogie => bijzo. Jeugdzorg, jeugdrechtbanken,…
Wat?
• Advies geven aan: leerkrachten, ouders, opvoeders
• Begeleiden van kinderen en jongeren in schoolcontext en thuissituatie
De werkplekken:
• (buitengewoon) basisonderwijs als zorgcoördinator, leerlingebegeleider
• CLB: Centra voor leerlingen begeleiding
• Centra voor ontwikkelingsstoornissen
• Bijzondere jeugdzorg
• Thuisbegeleidingsdienst
• Diensten voor pleegzorg
• Opvoedingswinkels => laagdrempelig voor ouders om vragen te kunnen stellen i.v.m.
opvoeding
• …
1.2.3 Klinische psychologie
Wat?
Hulp aan mensen met psychosociale problemen in de brede sector v/d geestelijke
gezondheidszorg
De werkplekken:
• CGGZ
• CAW: centra voor algemeen Welzijn
• Expertise centra voor ASS
• Psychiatrische centra/ziekenhuizen (+ mobiele teams)
• Algemene ziekenhuizen
• Groepspraktijken voor personen met psychologische problemen
• Privé-praktijk als zelfstandige
• Dienst Jeugd en Gezin politie
• Slachtofferhulp
,1.3 Met wie werkt de psychologische consulent samen?
Een multi-disciplinair team: leden uit versch. disciplines
++++ kennis vanuit versch. vakgebieden voor dezelfde case gebruikt => zet elkaar aan het
denken
1.3.1 Psycholoog
Gaat uit van wetenschappelijke inzichten, gedrag, gedachten en emoties v. versch. doelgroepen
begrijpen en veranderen
Afstudeerrichtingen
• SPP
• KP
• A&O
• Onderzoeks of experimentele psychologie => verschillend met TP
Verschil tss psycholoog en psychologisch consulent:
→ Tewerk gestelde in zelfde werkvelden, wel ander takenpakket
Psycholoog:
▪ Coördinerende functie
▪ Kan therapieopleiding geven (vb. meer gericht op psychiatrische stoornissen)
▪ Kan doctoreren
▪ Universitair diplom => erkend beroep
▪ Kan diagnoses stellen
1.3.2 Ervaringsdeskundige
Mensen met ervaring v. problematiek die cursus hebben gevolgd
Vnl bij: verslavingen, armoede problematieken
+++++:
• Mensen inspireren
• Kan meerwaarde geven in team door nieuwe dingen te laten leren kennen
1.3.3 Psychiater
6j geneeskunde + 3j psychiater opleiding
Ziet mensen beperkt in tijd = heeft lange w8-tijden
Diagnose stellen en behandeling wb. Medicatie kan worden gebruikt als methode
Vaak ernstig klinische problemen
,Tewerkstelling:
• Zelfstandige in praktijk
• Psychiatrische afdeling in ziekenhuizen
• CGGZ
• …
1.3.4 Arts
= Voor lichamelijke problemen therapieplan opstellen => = genezend + preventief
→ Kan taken delegeren => is wel eindverantwoordelijk!
Tewerkstelling:
• Meestal curatief => genezend
• Arbeidsgeneesheer
• Jeugdgezondheidszorg (CLB)
• Sportarts
• Wetenschappelijk onderzoek
• Verzekeringsgeneeskunde
• Forensische geneeskunde
• …
1.3.5 Ergotherapeut
= Bevorderen v. levenskwaliteit en zelfstandig functioneren
→ Dagelijkse oefening v. activiteiten bij beperkingen
→ Geeft info over aanpassingen i/d omgeving of hulpmiddelen
Tewerkstelling:
• Rust- en verzorgingscentra
• Revalidatiecentra
• Ziekenhuizen
• Psychiatrische instellingen
• Instellingen voor mensen met e. verstandelijke beperking
• Onderwijs
1.3.6 Kinesitherapeut
= Behandelingen geven bij functieproblemen (spieren, ZS, ademhaling, cardiovasculair,
psychomotorisch, zwangerschap,…)
→ Preventief werk mogelijk
→ Bijdrage bij stellen v. diagnoses & stelt samen met arts behandelingsplan op
,Tewerkstelling:
• Zelfstandig in praktijk
• Ziekenhuizen
• Woon- en zorgcentra
• Scholen
• …
1.3.7 Logopedist
= Bij beperkingen v. spraak, taal, stem & gehoor hulpmiddelen bieden en van beperking
mogelijks afgeraken
→ Preventief, onderzoek & behandeling
Tewerkstelling:
• Gewoon & buitengewoon onderwijs
• Zelfstandige praktijken
• Ziekenhuizen en medisch-pedagogische instituten
• Woon- en zorgcentra
• …
1.3.8 Maatschappelijk werker
= brugfiguur tss cliënt, omgeving en samenleving -> laagdrempelig te werk gaan om individuen
te ondersteunen en versterken => opnieuw grip krijgen op eigen situatie en participeren in
maatschappelijk leven.
→ Maken mensen wegwijs in zorglandschap (=sociale, administratieve, financiële en juridische
hulpverlening). => heeft beste beeld over juridische hulpverlening
→ Geven hulp of zijn verwijzer.
Tewerkstelling:
• Ziekenhuizen, woon- en zorgcentra
• Personeelsdiensten
• Sociale dienst v/d politie
• OCMW
• Centra voor Kind&Gezin
1.3.9 Orthopedagoog
= opvoeder/begeleider -> in spec. Opvoedings-/ontwikkelingssituatie => opvoedmatig
→ Uitvalsbasis in dagelijks leven (wonen, werken, leren, vrije tijd)
Doel: ontwikkelingskansen maximaliseren
, Tewerkstelling:
• Bijzonder jeugdzorg
• Begeleidingstehuis (leefgroep)
• Internaat
• Rust- en verzorgingstehuis
• Thuisbegeleiding
• Kinder- en jeugdpsychiatrie
1.3.10 Verpleegkundige
= ondersteunen v/h behouden, bereiken en herwinnen v. gezondheid
→ Opstellen en uitvoeren v. zorgplan
Tewerkstelling:
• Klinische, maatschappelijke of psychische geziondheidszorg
• Intra- (zorg die gegeven worden in een verblijf/ziekenhuis) of extramurale (zorg die thuis
wordt aangeboden) gezondheidszorg
1.3.11 HR-manager
= verantwoordelijk voor het personeelsbeleid v/e bedrijf
→ Link tss bestuur & werknemers
→ Verantwoordelijk voor arbeidsrelaties => bedrijf behaalt organisatiedoelen
→ Leiding over het HR-team
Tewerkstelling:
• Non-profitsector (vb. scholen, ziekenhuizen)
• Overheidsinstellingen
• Bedrijven
1.3.12 Sociaal secretariaat
= handelt administratieve zaken af voor bedrijven met medewerkers
Loonadministratie
Loonberekening werknemer
Sociale administratie, documenten en aangiftes
Sociaal juridisch advies werkgever
Tewerkstelling:
• Bedrijfsleven
