1
Identiteit
Restauration 185-1830
Kenmerken van de periode:
- Na val van Napoleon, in Frankrijk is er een collectief trauma want er waren grote successen beloofd
maar er waren er toch veel nederlagen. In politiek is er besloten om Franse Koningen weer naar
Versailles te brengen. Ze willen geen absolute vorsten of macht meer, dus de koningen moeten zich
wat inhouden.
- Interieurs zijn vooral comfortabel, mengstijl kenmerken van Empirestijl met klassieke elementen,
vooral niet streng en geen machtsvertoon, geen referenties naar romeinse keizers, meer burgerlijk
en eerder beperkt kleur en materiaal gebruik.
- Dit vertaalt zich in meubels: lichte houtsoorten en kleuren, geen zware decoratie (aderlaar, leeuw,
geen keizerlijke referenties). Dit stijl is ook genoemd ‘Douchesse de Berry’: ze had veel invloed op
decoratie van salons en leven die zich in die interieurs afspeelt.
Meubeltypes Restauration
- meubels tonen comfort en elegantie
- Verschillende houtsoorten: mahoniehout,
citroen, kers, olm.
- Inlegwerk amarant, bronzen beslag verdwijnt.
- La chauffeuse: zetel afgewerkt met franjes en
capitonnering van kussenwerk (bolletjes in
textiel) = PASSEMENTERIE werden in de buurt
van warmte element geplaatst
- Voetbankjes komen op in allerlei vormen
-
Afwerki
ngsvormen:
Bloemenkroon
De liere – muziekinstrument (referentie naar de Griekse oudheid)
, 2
Palmboom (referentie naar de natuur, voor comfort en romantiek, alles war geen macht of politiek
is)
, 3
- Le Lit bateau: bed in de vorm van een boot, Venetië, gondelboot, creëren van kalmte en geborgenheid
- La bibliotheque: boekenkast, het boek wordt door de industriële revolutie goedkoper ->
technische innovatie zorgen dat boeken makkelijker en sneller gedrukt kunnen worden
Een evolutie in de literatuurwetenschap -> eerste romans komen op begin 19e eeuw
In de interieurs wordt over deze romans gesproken
Het zijpersonage is vaak het interieur zelf, in het boek/literatuur
- La Psyche: grote spiegel waarin de mensen hun outfit konden evalueren, spiegels waren voor de 19e
eeuw heel duur, door de opkomende industrie wordt het op grotere industrie gemaakt en komt het
daardoor heel vaak voor in het interieur
- Console: wandmeubel, weinig efficiënt, was een pronk meubel. Werd vaak in de gang gezet als
etalage meubel waarop men dure pronkstukken tentoon kon stellen.
, 4
Private schilderskamer van de Duchesse de Berry
- Koninklijk paleis van het Louvre 1820
- verschillende types meubelen ontstaan in de Empire zoals de gueridon, de kuipstoelen, de psyche,́
des commodes, de bureaus en secretaires, blijven voortbestaan tijdens de restauration.
- kleinere meubels dan voorgaande periodes (makkelijker verplaatsbaar, ook als ze bv van palleis
wisselde in de zomer bv nam men een aantal meubels mee)
- verschillende schilderijen die boven elkaar worden gehangen met heel zware lijsten: tot 1950 een
manier om schilderijen tentoon te stellen, tonen van totale collectie (vaak opgebouwd van generatie
op generati
, 5
Restauration, Salon in Nice, circa 1830
- Interieur wordt comfortabel en romantisch
- Ze gaan kijken naar andere culturen, zonder er geweest te zijn.
- een ‘salonà la Turque =zeer overdadig en zeer sterk voorzien van stoffering, passementerie (Turks,
westers ideaal van deze bestemming, droomwereld maken)
- Gebruik maken van overdadig textiel: Gordijnen en tapijten die de volledige oppervlakte van de
vloer in beslag nemen
- door invloed van romans (boeken) gaat men ook heel romantisch terug kijken naar middeleeuwen
-> sommige interieurs heten neo-
middeleeuws
middeleeuwse figuren; ridders, koningen, die worden in iconografie van behangpapier of meubel
decoratie geïntegreerd.
voorbeeld uit Duitsland, Salon in MunchenerResidenz
- geen stijl zuivere periode
- ca 1820-mengstijl van laatclassicisme en laatempire
- focus op comfort meer dan op stijl
, 6
Koning na Napoleon: Louis Philippe 1830-1848
- De burger koning: Hij droeg geen statie kledij maar gewoon pak
- Hij was populair bij de fransen hij kwam tegemoet aan het burgerlijk ideaal
- Door zijn populariteit werd zijn stijl kledij en interieur gekopieerd door de bourgeoisie en adel
- Burgerlijke stijl: eclectische stijl, aanpassing van de empire stijl aan de burgerlijke maatschappij-
incorporatie elementen van andere stijlen, zoals rococo en neostijlen -> decoratief uitgerust:
• goed ingerichte woningen
• industrialisering >< ambachtelijk vervaardigde meubelen -> nog richten op goed gemaakte
ambachtelijke meubels
• tentoonstellingen met nieuwe producten en verspreiden van catalogi -> zijn stijl wordt verspreid
• aankopen van ensembles
• piano / vleugelpiano -> tot 18e eeuw bleef deze klein, vanaf 19e eeuw werd er een buffetpiano of
vleugelpiano toegevoegd, rijken hadden steeds een piano waarop dan gespeeld werd door de
bewoners -> was een teken van rijkdom
• schouwgarnituur
• zware textielen, tapijten, gordijnen, …
Tekst Louis Philippe & the interior – Walter Benjamin
, 7
- Walter Benjamin is een 20ste eeuws filosoof
- Kunstgeschiedenis en interieurgeschiedenis
- Blikt terug op de periode van Louis Philippe
- Het individu, privé persoon komt op het toneel van het
geschiedenis Juli revolutie Frankrijk: Na Napoleon werd de
Franse Koning Charles dix, nieuwe macht aan de koning
geven. Maar bewoners willen niet zoveel macht afgeven en
willen de nieuwe koning die later dan Louis Philippe zal zijn.
- Guizot: Franse minister van buitenlandse zake, met een hele
hoop regels ingevoerd waar de fransen niet akkoord mee
waren, was ook corrupt en daar komen reacties tegen -> dit
is het maatschappelijke setting: revolutie, switchen tussen
koningen, corruptie.
- We hebben dus een duidelijke revolutie door de nieuwe
Franse koning
Wat heeft dit voor het interieur betekend:
− Verblijfplaats is het tegengestelde dan hetgeen waar ze gaan werken
− Place of dwelling= het interieur moet de illusies van de privé wereld blijven dragen
− Office= tegengestelde van het interieur is de bureau, waar men gaat werken, in het kantoor
moet de persoon omgaan met het echte, zakelijke, niet met de illusies
− De 19e -eeuwse burger wil deze twee werelden gescheiden houden en de buitenwereld buiten
houden. De fantasieën via het interieur weergeven en behouden, geeft eigen identiteit weer, privé
universum.
− Far away en Long ago: fantaseren over verre werelden en over plekken lang geleden
Tegenwoordig:
- Kleiner verschil tussen binnen en buiten wereld (we zijn binnen en buiten de zelfde personen,
moeten minder strakke maatschappelijke rollen spelen)
- we creëren meer universele interieurs (zien er overal meer hetzelfde uit)
*nadeel : veel minder stijl eigenzinnigheid, lijkt allemaal heel erg op elkaar (minder ruimtelijke
indruk voor eigenzinnige smaken)
Huis als de vertaling van de persoonlijkheid:
- heel de wereld is een groot schouwspel en iedereen speelt rollen op de scene (grote, kleine rollen)
*in dat toneel is de living een box in the theatral of the world: bewoner wilt zijn individuele
persoonlijkheid transponeren naar het interieur en individualisme is de theorie die gevolgd wordt.
*met interieurs van Van De Velde wordt het Huis als de vertaling van de persoonlijkheid
- ‘ornament to this house, is what signature is to a painting’
Identiteit
Restauration 185-1830
Kenmerken van de periode:
- Na val van Napoleon, in Frankrijk is er een collectief trauma want er waren grote successen beloofd
maar er waren er toch veel nederlagen. In politiek is er besloten om Franse Koningen weer naar
Versailles te brengen. Ze willen geen absolute vorsten of macht meer, dus de koningen moeten zich
wat inhouden.
- Interieurs zijn vooral comfortabel, mengstijl kenmerken van Empirestijl met klassieke elementen,
vooral niet streng en geen machtsvertoon, geen referenties naar romeinse keizers, meer burgerlijk
en eerder beperkt kleur en materiaal gebruik.
- Dit vertaalt zich in meubels: lichte houtsoorten en kleuren, geen zware decoratie (aderlaar, leeuw,
geen keizerlijke referenties). Dit stijl is ook genoemd ‘Douchesse de Berry’: ze had veel invloed op
decoratie van salons en leven die zich in die interieurs afspeelt.
Meubeltypes Restauration
- meubels tonen comfort en elegantie
- Verschillende houtsoorten: mahoniehout,
citroen, kers, olm.
- Inlegwerk amarant, bronzen beslag verdwijnt.
- La chauffeuse: zetel afgewerkt met franjes en
capitonnering van kussenwerk (bolletjes in
textiel) = PASSEMENTERIE werden in de buurt
van warmte element geplaatst
- Voetbankjes komen op in allerlei vormen
-
Afwerki
ngsvormen:
Bloemenkroon
De liere – muziekinstrument (referentie naar de Griekse oudheid)
, 2
Palmboom (referentie naar de natuur, voor comfort en romantiek, alles war geen macht of politiek
is)
, 3
- Le Lit bateau: bed in de vorm van een boot, Venetië, gondelboot, creëren van kalmte en geborgenheid
- La bibliotheque: boekenkast, het boek wordt door de industriële revolutie goedkoper ->
technische innovatie zorgen dat boeken makkelijker en sneller gedrukt kunnen worden
Een evolutie in de literatuurwetenschap -> eerste romans komen op begin 19e eeuw
In de interieurs wordt over deze romans gesproken
Het zijpersonage is vaak het interieur zelf, in het boek/literatuur
- La Psyche: grote spiegel waarin de mensen hun outfit konden evalueren, spiegels waren voor de 19e
eeuw heel duur, door de opkomende industrie wordt het op grotere industrie gemaakt en komt het
daardoor heel vaak voor in het interieur
- Console: wandmeubel, weinig efficiënt, was een pronk meubel. Werd vaak in de gang gezet als
etalage meubel waarop men dure pronkstukken tentoon kon stellen.
, 4
Private schilderskamer van de Duchesse de Berry
- Koninklijk paleis van het Louvre 1820
- verschillende types meubelen ontstaan in de Empire zoals de gueridon, de kuipstoelen, de psyche,́
des commodes, de bureaus en secretaires, blijven voortbestaan tijdens de restauration.
- kleinere meubels dan voorgaande periodes (makkelijker verplaatsbaar, ook als ze bv van palleis
wisselde in de zomer bv nam men een aantal meubels mee)
- verschillende schilderijen die boven elkaar worden gehangen met heel zware lijsten: tot 1950 een
manier om schilderijen tentoon te stellen, tonen van totale collectie (vaak opgebouwd van generatie
op generati
, 5
Restauration, Salon in Nice, circa 1830
- Interieur wordt comfortabel en romantisch
- Ze gaan kijken naar andere culturen, zonder er geweest te zijn.
- een ‘salonà la Turque =zeer overdadig en zeer sterk voorzien van stoffering, passementerie (Turks,
westers ideaal van deze bestemming, droomwereld maken)
- Gebruik maken van overdadig textiel: Gordijnen en tapijten die de volledige oppervlakte van de
vloer in beslag nemen
- door invloed van romans (boeken) gaat men ook heel romantisch terug kijken naar middeleeuwen
-> sommige interieurs heten neo-
middeleeuws
middeleeuwse figuren; ridders, koningen, die worden in iconografie van behangpapier of meubel
decoratie geïntegreerd.
voorbeeld uit Duitsland, Salon in MunchenerResidenz
- geen stijl zuivere periode
- ca 1820-mengstijl van laatclassicisme en laatempire
- focus op comfort meer dan op stijl
, 6
Koning na Napoleon: Louis Philippe 1830-1848
- De burger koning: Hij droeg geen statie kledij maar gewoon pak
- Hij was populair bij de fransen hij kwam tegemoet aan het burgerlijk ideaal
- Door zijn populariteit werd zijn stijl kledij en interieur gekopieerd door de bourgeoisie en adel
- Burgerlijke stijl: eclectische stijl, aanpassing van de empire stijl aan de burgerlijke maatschappij-
incorporatie elementen van andere stijlen, zoals rococo en neostijlen -> decoratief uitgerust:
• goed ingerichte woningen
• industrialisering >< ambachtelijk vervaardigde meubelen -> nog richten op goed gemaakte
ambachtelijke meubels
• tentoonstellingen met nieuwe producten en verspreiden van catalogi -> zijn stijl wordt verspreid
• aankopen van ensembles
• piano / vleugelpiano -> tot 18e eeuw bleef deze klein, vanaf 19e eeuw werd er een buffetpiano of
vleugelpiano toegevoegd, rijken hadden steeds een piano waarop dan gespeeld werd door de
bewoners -> was een teken van rijkdom
• schouwgarnituur
• zware textielen, tapijten, gordijnen, …
Tekst Louis Philippe & the interior – Walter Benjamin
, 7
- Walter Benjamin is een 20ste eeuws filosoof
- Kunstgeschiedenis en interieurgeschiedenis
- Blikt terug op de periode van Louis Philippe
- Het individu, privé persoon komt op het toneel van het
geschiedenis Juli revolutie Frankrijk: Na Napoleon werd de
Franse Koning Charles dix, nieuwe macht aan de koning
geven. Maar bewoners willen niet zoveel macht afgeven en
willen de nieuwe koning die later dan Louis Philippe zal zijn.
- Guizot: Franse minister van buitenlandse zake, met een hele
hoop regels ingevoerd waar de fransen niet akkoord mee
waren, was ook corrupt en daar komen reacties tegen -> dit
is het maatschappelijke setting: revolutie, switchen tussen
koningen, corruptie.
- We hebben dus een duidelijke revolutie door de nieuwe
Franse koning
Wat heeft dit voor het interieur betekend:
− Verblijfplaats is het tegengestelde dan hetgeen waar ze gaan werken
− Place of dwelling= het interieur moet de illusies van de privé wereld blijven dragen
− Office= tegengestelde van het interieur is de bureau, waar men gaat werken, in het kantoor
moet de persoon omgaan met het echte, zakelijke, niet met de illusies
− De 19e -eeuwse burger wil deze twee werelden gescheiden houden en de buitenwereld buiten
houden. De fantasieën via het interieur weergeven en behouden, geeft eigen identiteit weer, privé
universum.
− Far away en Long ago: fantaseren over verre werelden en over plekken lang geleden
Tegenwoordig:
- Kleiner verschil tussen binnen en buiten wereld (we zijn binnen en buiten de zelfde personen,
moeten minder strakke maatschappelijke rollen spelen)
- we creëren meer universele interieurs (zien er overal meer hetzelfde uit)
*nadeel : veel minder stijl eigenzinnigheid, lijkt allemaal heel erg op elkaar (minder ruimtelijke
indruk voor eigenzinnige smaken)
Huis als de vertaling van de persoonlijkheid:
- heel de wereld is een groot schouwspel en iedereen speelt rollen op de scene (grote, kleine rollen)
*in dat toneel is de living een box in the theatral of the world: bewoner wilt zijn individuele
persoonlijkheid transponeren naar het interieur en individualisme is de theorie die gevolgd wordt.
*met interieurs van Van De Velde wordt het Huis als de vertaling van de persoonlijkheid
- ‘ornament to this house, is what signature is to a painting’