TOA II : Assistentie OK
Docent: S. Vandeputte
2024-2025
,LES 1
1. Geschiedenis van cataractchirurgie
• Oude technieken (1000 v. Chr.):
o Eerste extra capsulaire cataractextractie dvm Couching of staarsteek (lens
verplaatsen).
• 18e en 19e eeuw:
o De eerste cataract extractie werd in 1747 uitgevoerd door Jacques Daviel.
o Intracapsulaire cataract extractie
Lens + kapsel + zonula
o Chirurgische technieken, anesthesie en apparatuur evolueerden naar moderne
cataract extractie en phaco- emulsificatie met implanteren van IOL en het gebruik
van visco-elasticum bekomt men betere resultaten
• 20e eeuw:
o Phaco-emulsificatie werd geïntroduceerd door Charles Kelman (1970):
o kleinere incisies, Stabielere voorste oogkamer, Minder astigmatisme, Kortere
hersteltijd
o Plooibare silicone IOL maakten kleinere incisies mogelijk (3 mm). (1982)
o Cataract ingrepen onder lokale verdoving met phaco toestel (1993)
o Eerste torische IOL (1998)
• 21e eeuw:
o Innovatie in intra-oculaire lenzen (torisch, monofocaal, multifocaal, EDOF).
2. Oftalmologische ingrepen op heden
• Extra-oculaire ingrepen:
o Correcties voor ptosis, ectropion, entropion.
o Blepharoplastie en verwijdering van chalazion.
o Strabismecorrecties.
• Intra-oculaire ingrepen:
o Cataractchirurgie.
o Refractie laserbehandelingen (bijv. LASIK)
o Vitrectomie.
3. Waar wordt de ingreep uitgevoerd
• Ziekenhuis:
o Afhankelijk van de ingreep
▪ Sommige ingrepen kunnen enkel onder algemene anesthesie (AA)
o Anesthesist aanwezig
o Keuze van de patiënt
• Extramuraal oogcentrum:
o Enkel lokale verdoving
o Geen ziekenhuissfeer
o Keuze van de patiënt
1
, 4. Voorbereiding op de ingreep
• Eerste contact (TOA/VPK):
o Anamnese
o Bijkomende onderzoeken nodig?
o Kritisch zijn voor resultaat
o Rapporteren oogarts
• Consultatie oogarts:
o Beste chirurgische oplossing voor de patiënt adhv rapport TOA
o Nood van de patiënt? Verwachtingspatroon?
o Informed consent = de volledige ingreep wordt uitgelegd aan de patiënt, deze
moet geïnformeerd worden. Daarna zal een informed consent door beiden
ondertekent worden.
• Keuze patiënt
o Welke ingreep
o Welke anesthesie AA of LA
o Welk type IOL
o Conditie en mobiliteit patiënt
5. Pre-operatieve zorg
• Praktische voorbereidingen:
o Informatie geven: tijdstip, locatie, en instructies (bijv. nuchter blijven vanaf xxu).
o Indruppelschema’s pre-op en post-op (voor en na de operatie).
o Bijkomende preoperatieve vooronderzoeken
▪ Vaak biometrie
• Volledige oog wordt in beeld
gebracht, alle diktes van de lagen,
gezondheid netvlies,
endotheelceltelling …
• IOL wordt adhv resultaten
berekent
• Dag van de operatie:
o Samenwerking: oftalmologen – TOA/VPK – omloop
o ½ u voorbereiding
o Patiënt geruststellen (eventueel kalmeringsmedicatie)
o Hoe rustiger patiënt, hoe beter de ingreep zal verlopen
o Patiënt krijgt een patiënten short + eventueel handdoekjes
o Afhankelijk van ingreep:
▪ mioticum ; miose (vernauwend) vb. pilocarpine
▪ mydriaticum ; dilateren (verwijdend) vb. tropicol
o Indien LA +/- 15 min voor aanvang van de ingreep verdovende druppeltjes en
ooggel aanbrengen
o Afhankelijk van anesthesie wordt de patiënt in bed of ambulant naar de
operatiekamer (OK) gebracht en op de operatiestoel geïnstalleerd
2
Docent: S. Vandeputte
2024-2025
,LES 1
1. Geschiedenis van cataractchirurgie
• Oude technieken (1000 v. Chr.):
o Eerste extra capsulaire cataractextractie dvm Couching of staarsteek (lens
verplaatsen).
• 18e en 19e eeuw:
o De eerste cataract extractie werd in 1747 uitgevoerd door Jacques Daviel.
o Intracapsulaire cataract extractie
Lens + kapsel + zonula
o Chirurgische technieken, anesthesie en apparatuur evolueerden naar moderne
cataract extractie en phaco- emulsificatie met implanteren van IOL en het gebruik
van visco-elasticum bekomt men betere resultaten
• 20e eeuw:
o Phaco-emulsificatie werd geïntroduceerd door Charles Kelman (1970):
o kleinere incisies, Stabielere voorste oogkamer, Minder astigmatisme, Kortere
hersteltijd
o Plooibare silicone IOL maakten kleinere incisies mogelijk (3 mm). (1982)
o Cataract ingrepen onder lokale verdoving met phaco toestel (1993)
o Eerste torische IOL (1998)
• 21e eeuw:
o Innovatie in intra-oculaire lenzen (torisch, monofocaal, multifocaal, EDOF).
2. Oftalmologische ingrepen op heden
• Extra-oculaire ingrepen:
o Correcties voor ptosis, ectropion, entropion.
o Blepharoplastie en verwijdering van chalazion.
o Strabismecorrecties.
• Intra-oculaire ingrepen:
o Cataractchirurgie.
o Refractie laserbehandelingen (bijv. LASIK)
o Vitrectomie.
3. Waar wordt de ingreep uitgevoerd
• Ziekenhuis:
o Afhankelijk van de ingreep
▪ Sommige ingrepen kunnen enkel onder algemene anesthesie (AA)
o Anesthesist aanwezig
o Keuze van de patiënt
• Extramuraal oogcentrum:
o Enkel lokale verdoving
o Geen ziekenhuissfeer
o Keuze van de patiënt
1
, 4. Voorbereiding op de ingreep
• Eerste contact (TOA/VPK):
o Anamnese
o Bijkomende onderzoeken nodig?
o Kritisch zijn voor resultaat
o Rapporteren oogarts
• Consultatie oogarts:
o Beste chirurgische oplossing voor de patiënt adhv rapport TOA
o Nood van de patiënt? Verwachtingspatroon?
o Informed consent = de volledige ingreep wordt uitgelegd aan de patiënt, deze
moet geïnformeerd worden. Daarna zal een informed consent door beiden
ondertekent worden.
• Keuze patiënt
o Welke ingreep
o Welke anesthesie AA of LA
o Welk type IOL
o Conditie en mobiliteit patiënt
5. Pre-operatieve zorg
• Praktische voorbereidingen:
o Informatie geven: tijdstip, locatie, en instructies (bijv. nuchter blijven vanaf xxu).
o Indruppelschema’s pre-op en post-op (voor en na de operatie).
o Bijkomende preoperatieve vooronderzoeken
▪ Vaak biometrie
• Volledige oog wordt in beeld
gebracht, alle diktes van de lagen,
gezondheid netvlies,
endotheelceltelling …
• IOL wordt adhv resultaten
berekent
• Dag van de operatie:
o Samenwerking: oftalmologen – TOA/VPK – omloop
o ½ u voorbereiding
o Patiënt geruststellen (eventueel kalmeringsmedicatie)
o Hoe rustiger patiënt, hoe beter de ingreep zal verlopen
o Patiënt krijgt een patiënten short + eventueel handdoekjes
o Afhankelijk van ingreep:
▪ mioticum ; miose (vernauwend) vb. pilocarpine
▪ mydriaticum ; dilateren (verwijdend) vb. tropicol
o Indien LA +/- 15 min voor aanvang van de ingreep verdovende druppeltjes en
ooggel aanbrengen
o Afhankelijk van anesthesie wordt de patiënt in bed of ambulant naar de
operatiekamer (OK) gebracht en op de operatiestoel geïnstalleerd
2
