PowerPoint notities NPA
Inleiding tot de les
1. SITUERING
Financieel registreren = boekhouding in de volksmond
Accountability
= rekenplicht
= verantwoording afleggen
Wat het je met je geld gedaan? Waaraan heb je geld uitgegeven en welke doelstellingen heb je met
dit geld bereikt?
Toepassing non-profit
- Aspecten: dienstverlening, subsidiëring, accountability, non-exchange, …
- Sectoren: vzw’s, verzorginstellingen, wzc’s, ziekenhuizen, kinderopvang, …
Gebruik van de jaarrekening:
- Intern: management en beleid financiering, kostprijs, management control, budgettering,
auditing, …
- Extern: financiële analyse, accountability, verantwoording, subsidiëring, …
Bijdrage in bereiken van de doelstelling en OLR:
- Wij starten vanaf 0, iedereen kan mee!
- We streven verscheidene competenties na:
o Competentie in één of meer wetenschappelijke disciplines
o Wetenschappelijke competentie
o Intellectuele competentie
o Competentie in samenwerken en communiceren
o Maatschappelijke competentie
Plaats van dit vak in de opleiding
Voorbereiding op financieel beheer uit het masterjaar!
Relatie internationale elementen
- Accounting is financiële wereldtaal
- Wel cultureel en landelijk geregeld
o In België anders dan in andere landen.
Maatschappelijke relevantie
Financiële rapportering is communicatiemiddel en van belang naar beleid, management en
beoordeling van maatschappelijke activiteiten
2. INHOUDELIJK
Zie inhoudstabel PowerPoint & boek
Pagina 1 van 79
,PowerPoint notities NPA
3. LEERSTIJL
- Lesgever: Johan Christiaens + ass. Karoline Helldorff
- Contacturen: Hoorcolleges afgewisseld met geleide case-studies, praktische voorbeelden en
oefeningen
- Geen ‘doe’- maar wel ‘denkcursus’
- Blended learning:
o Lesopnames, maar on campus les zeer nuttig
o Meerkeuzevragen via tele-voting
4. STUDIEMATERIAAL
- Boek
- Cursusnota’s, bepaalde oplossingen oefeningen, mededelingen, e.d. raadplegen via Ufora
- Best steeds (eenvoudige) rekenmachine meenemen.
5. EXAMENS
- Periode gebonden evaluatie schriftelijk 100%
- Meerkeuze- , reproductie-, toepassings- en inzicht vragen
o Meerkeuzevragen zijn zonder gis-correctie of hogere cesuur
- Eenvoudige rekenmachine meebrengen.
6. NODIGE VOORKENNIS
- Basis accountacy of boekhouden
o Cursus toegankelijk voor studenten zonder voorkennis
o Wel nodig om cursus bij te houden en te oefenen!
- Begeleiding mogelijk in vakgroep: J. Christiaens
7. DIVERSE
Mogelijkheden tot masterproef: zie Ufora
Vragen: vakgroep accountacy, bedrijfsfinanciering en fiscaliteit, St Pietersplein 7
Pagina 2 van 79
,PowerPoint notities NPA
DEEL 1
Hoofdstuk 1: “de basis en werking van de
vermogensboekhouding”
1. HET PRINCIPE VAN DE VERMOGENSBOEKHOUDING
1.1. DE BALANS
De basis is de financiële foto van een klassiek bedrijf/onderneming/instelling/vzw, …
De balans
= Om het vermogen financieel voor te stellen werd oorspronkelijk in de ondernemingssfeer het
begrip van de balans ontwikkeld.
De balans geeft op een bepaald ogenblik weer:
- Enerzijds hoe het vermogen is aangewend (= activa)
o = waar zit ons geld allemaal in? Waar zitten onze middelen in?
Bv. We hebben een gebouw gekocht met die 700.000 euro
Bv. We hebben goederen gekocht
Bv. Het geld zit in onze bankrekening,…
- Anderzijds wat de bronnen zijn van dat vermogen (= passiva)
o Bv. Activa verworden met een lening?
o Bv. Schulden: daarmee financieren we onze activa.
Als we geen schulden hebben, we niets moesten terugbetalen dan is het ons
eigen vermogen = kapitaal
Bv. Cash
Activa plaatsen we links en activa rechts (= uit gewoonte).
Activa en passiva moeten gelijk zijn aan elkaar om een evenwichtige balans te hebben.
Activa (= bezittingen en vorderingen) = vermogensonderdelen waar ons geld in zit op een
bepaald ogenblik.
Liquide middelen OF vorderingen.
Vorderingen = geld dat we nog moeten krijgen. Bv. We hebben zaken verkocht, men heeft
niet meteen doen betalen dus zitten we met vorderingen. Deze zijn geld waard, dus behoren
tot de activa.
Pagina 3 van 79
, PowerPoint notities NPA
Passiva = Eigen vermogen (= eigen geld, geen schulden),
schulden op lange termijn (= leningen) of
schulden op korte termijn (= we moeten Telenet, Netflix nog betalen,…).
Kaskrediet (= we staan bv. in het rood bij de bank)
Waarom zijn activa en passiva exact aan elkaar gelijk?
Het is d ’office gelijk, maar op 2 manieren getoond. Het is 1 vermogen, op 2 manieren getoond.
M.a.w.: waar zit het en van waar komt het?
Passief noemen we vaak het financieren.
Als iemand het werkwoord financieren gebruikt, wil het altijd zeggen: “van waar komt het geld, met
wat is dit betaald?”.
Bv. Je hebt een investering gedaan in je woonzorgcentrum en kocht nieuwe woningen voor de
bewoners. Van waar heb je dat geld gehaald, hoe heb je dit gefinancierd als woonzorgcentrum.
- Ze hebben het geld gekregen van het overlijden van een rijke baron Geen schuld, wel een
financiering van het type eigen vermogen.
- We hebben een lening aangegaan Investering gaat samen met schulden!
Voorbeeld van een eigen balans voor een privé persoon
Iedere persoon beschikt over vermogen, bv. eigenaar van een huis met waarde 180.000 euro, wagen
van 15.000 euro en potten en pannen, wasmachine van 34.000 euro en er staat nog 1.000 euro op je
bankrekening.
Van waar komt dit vermogen?
Ik heb een lening van 15.0000 voor dit huis afgesloten die ik moet afbetalen. Ik heb ook een eigen
lening lopen van 5.000 euro en de rest is eigen vermogen. Eigen vermogen kan gezien worden als
75.000 die blijkt uit de 230.000 – 150.000 – 5.000 = 75.000.
De balans is perfect in evenwicht!
Conclusie: het volledige concept van activa en passiva noemt men de balans. De balans wordt
éénmaal per jaar (31/12/20**) gedaan, vandaar spreekt men van de jaarrekening.
Tijdens het boekjaar zal de balans voortdurend wijzigen ten gevolge van de financieel-
economische verrichtingen van de onderneming
- Want door activiteiten kunnen we bv. opbrengsten realiseren die tegenover mindere kosten
staan. Men maakt winst, die wordt gemeten in een resultatenberekening. Dankzij de winst
zal ons vermogen aanzwellen. Maakt men verlies, dan zal ons vermogen krimpen.
Pagina 4 van 79
Inleiding tot de les
1. SITUERING
Financieel registreren = boekhouding in de volksmond
Accountability
= rekenplicht
= verantwoording afleggen
Wat het je met je geld gedaan? Waaraan heb je geld uitgegeven en welke doelstellingen heb je met
dit geld bereikt?
Toepassing non-profit
- Aspecten: dienstverlening, subsidiëring, accountability, non-exchange, …
- Sectoren: vzw’s, verzorginstellingen, wzc’s, ziekenhuizen, kinderopvang, …
Gebruik van de jaarrekening:
- Intern: management en beleid financiering, kostprijs, management control, budgettering,
auditing, …
- Extern: financiële analyse, accountability, verantwoording, subsidiëring, …
Bijdrage in bereiken van de doelstelling en OLR:
- Wij starten vanaf 0, iedereen kan mee!
- We streven verscheidene competenties na:
o Competentie in één of meer wetenschappelijke disciplines
o Wetenschappelijke competentie
o Intellectuele competentie
o Competentie in samenwerken en communiceren
o Maatschappelijke competentie
Plaats van dit vak in de opleiding
Voorbereiding op financieel beheer uit het masterjaar!
Relatie internationale elementen
- Accounting is financiële wereldtaal
- Wel cultureel en landelijk geregeld
o In België anders dan in andere landen.
Maatschappelijke relevantie
Financiële rapportering is communicatiemiddel en van belang naar beleid, management en
beoordeling van maatschappelijke activiteiten
2. INHOUDELIJK
Zie inhoudstabel PowerPoint & boek
Pagina 1 van 79
,PowerPoint notities NPA
3. LEERSTIJL
- Lesgever: Johan Christiaens + ass. Karoline Helldorff
- Contacturen: Hoorcolleges afgewisseld met geleide case-studies, praktische voorbeelden en
oefeningen
- Geen ‘doe’- maar wel ‘denkcursus’
- Blended learning:
o Lesopnames, maar on campus les zeer nuttig
o Meerkeuzevragen via tele-voting
4. STUDIEMATERIAAL
- Boek
- Cursusnota’s, bepaalde oplossingen oefeningen, mededelingen, e.d. raadplegen via Ufora
- Best steeds (eenvoudige) rekenmachine meenemen.
5. EXAMENS
- Periode gebonden evaluatie schriftelijk 100%
- Meerkeuze- , reproductie-, toepassings- en inzicht vragen
o Meerkeuzevragen zijn zonder gis-correctie of hogere cesuur
- Eenvoudige rekenmachine meebrengen.
6. NODIGE VOORKENNIS
- Basis accountacy of boekhouden
o Cursus toegankelijk voor studenten zonder voorkennis
o Wel nodig om cursus bij te houden en te oefenen!
- Begeleiding mogelijk in vakgroep: J. Christiaens
7. DIVERSE
Mogelijkheden tot masterproef: zie Ufora
Vragen: vakgroep accountacy, bedrijfsfinanciering en fiscaliteit, St Pietersplein 7
Pagina 2 van 79
,PowerPoint notities NPA
DEEL 1
Hoofdstuk 1: “de basis en werking van de
vermogensboekhouding”
1. HET PRINCIPE VAN DE VERMOGENSBOEKHOUDING
1.1. DE BALANS
De basis is de financiële foto van een klassiek bedrijf/onderneming/instelling/vzw, …
De balans
= Om het vermogen financieel voor te stellen werd oorspronkelijk in de ondernemingssfeer het
begrip van de balans ontwikkeld.
De balans geeft op een bepaald ogenblik weer:
- Enerzijds hoe het vermogen is aangewend (= activa)
o = waar zit ons geld allemaal in? Waar zitten onze middelen in?
Bv. We hebben een gebouw gekocht met die 700.000 euro
Bv. We hebben goederen gekocht
Bv. Het geld zit in onze bankrekening,…
- Anderzijds wat de bronnen zijn van dat vermogen (= passiva)
o Bv. Activa verworden met een lening?
o Bv. Schulden: daarmee financieren we onze activa.
Als we geen schulden hebben, we niets moesten terugbetalen dan is het ons
eigen vermogen = kapitaal
Bv. Cash
Activa plaatsen we links en activa rechts (= uit gewoonte).
Activa en passiva moeten gelijk zijn aan elkaar om een evenwichtige balans te hebben.
Activa (= bezittingen en vorderingen) = vermogensonderdelen waar ons geld in zit op een
bepaald ogenblik.
Liquide middelen OF vorderingen.
Vorderingen = geld dat we nog moeten krijgen. Bv. We hebben zaken verkocht, men heeft
niet meteen doen betalen dus zitten we met vorderingen. Deze zijn geld waard, dus behoren
tot de activa.
Pagina 3 van 79
, PowerPoint notities NPA
Passiva = Eigen vermogen (= eigen geld, geen schulden),
schulden op lange termijn (= leningen) of
schulden op korte termijn (= we moeten Telenet, Netflix nog betalen,…).
Kaskrediet (= we staan bv. in het rood bij de bank)
Waarom zijn activa en passiva exact aan elkaar gelijk?
Het is d ’office gelijk, maar op 2 manieren getoond. Het is 1 vermogen, op 2 manieren getoond.
M.a.w.: waar zit het en van waar komt het?
Passief noemen we vaak het financieren.
Als iemand het werkwoord financieren gebruikt, wil het altijd zeggen: “van waar komt het geld, met
wat is dit betaald?”.
Bv. Je hebt een investering gedaan in je woonzorgcentrum en kocht nieuwe woningen voor de
bewoners. Van waar heb je dat geld gehaald, hoe heb je dit gefinancierd als woonzorgcentrum.
- Ze hebben het geld gekregen van het overlijden van een rijke baron Geen schuld, wel een
financiering van het type eigen vermogen.
- We hebben een lening aangegaan Investering gaat samen met schulden!
Voorbeeld van een eigen balans voor een privé persoon
Iedere persoon beschikt over vermogen, bv. eigenaar van een huis met waarde 180.000 euro, wagen
van 15.000 euro en potten en pannen, wasmachine van 34.000 euro en er staat nog 1.000 euro op je
bankrekening.
Van waar komt dit vermogen?
Ik heb een lening van 15.0000 voor dit huis afgesloten die ik moet afbetalen. Ik heb ook een eigen
lening lopen van 5.000 euro en de rest is eigen vermogen. Eigen vermogen kan gezien worden als
75.000 die blijkt uit de 230.000 – 150.000 – 5.000 = 75.000.
De balans is perfect in evenwicht!
Conclusie: het volledige concept van activa en passiva noemt men de balans. De balans wordt
éénmaal per jaar (31/12/20**) gedaan, vandaar spreekt men van de jaarrekening.
Tijdens het boekjaar zal de balans voortdurend wijzigen ten gevolge van de financieel-
economische verrichtingen van de onderneming
- Want door activiteiten kunnen we bv. opbrengsten realiseren die tegenover mindere kosten
staan. Men maakt winst, die wordt gemeten in een resultatenberekening. Dankzij de winst
zal ons vermogen aanzwellen. Maakt men verlies, dan zal ons vermogen krimpen.
Pagina 4 van 79
