HS 1: Muzisch werken met kleuters
HS 2: Wat is (het domein) beeld?
HS 3: Wat is (het domein) muziek?
HS 4: Wat is (het domein) drama?
HS 5: Wat is (het domein) dans?
HS 6: Wat is (het domein) media?
HS 7: Groeilijnen op vlak van muzische ontwikkeling
HS 1: Muzisch werken met kleuters
Wat is muzische vorming?
n Kunst als doel en als middel
- Op 2 manieren inzetten:
Doel Middel
Op speelse en onderzoekende manier betekenis leren geven aan wat
hen
In contact komen met verschillende kunsten bezighoudt en met
materialen uit-
Drukken
- Verbeelding bij kinderen: weergave van hun beleving van werkelijkheid
- Beschouwen: verbeelding gebruiken om
interpretatie te geven aan wat ze zien
(herkenning en verbanden leggen)
VB. Leerkracht toont werk van kunstenaar en
vraagt aan kleuters om te beschrijven wat ze
zien:
Wereld staat op zijn kop
Hoe kunnen elfjes nu op die omgekeerde
paddenstoel blijven zitten
- Creëren: zelf betekenis geven aan wat ze maken of
aan het doen zijn
VB. Juf Daisy vraagt aan kleuters om rond te vliegen als een vlinder die net
ontpopt is ujit zijn cocon. Sara en Mo vliegen heel snel door de klas, Maité
blijft zitten op de grond en wappert heel voorzichtig met haar armen. Ze
zegt dat het vlindertje nog even moet bekomen van de ontpopping.
n Product- en procesgericht werken
- Ontwikkelen van muzische kwaliteit van kinderen vraagt tijd
- Voldoende oog hebben voor geleidelijkheid van proces
- Proces: stappen die kinderen zetten om tot creatie te komen, het verloop
en vormgeving
- Product: Resultaat van creatie
- Verloop muzisch creatief proces: (4 stappen)
1. Startfase (inleiding):
Bepaalde sfeer scheppen met koppeling naar thema
Mogelijke inleidingen:
o Poppenspel (motivatie)
o Korte conversatie met personage/ klaspop
o Samen met kleuters naar iets kijken/ luisteren
o Mysterieuze doos, zak
2. Divergente fase:
Verkennen en onderzoeken vanuit inleiding
Aan de slag gaan met bouwsteen en werkvorm
VB. Vanuit doos met linten die in midden van kring stond:
Thema: vlinders
, Domein: dans
Bouwsteen: ruimtelagen
Werkvorm: dansimprovisatie (en dansen met materialen)
Kls krijgen allemaal lint (stellen vlinders voor). Bewegen met deze
linten, hoog en laag zwaaien, zwaaien zodat de linten de grond niet
raken, 3 verschillende bewegingen laten bedenken.
3. Convergente fase:
Activiteit die kleuters zelfstandig kunnen doen
= Verwerking -> keuzes maken en tot vormgeving komen
Nadien aan elkaar presenteren
VB. Vanuit doos met linten en onderzoeksfase naar hoe vlinders
vliegen.
De kls gaan in duo staan en bedenken samen hoe hun vlinders van
de ene naar de andere kant kunnen vliegen, met daarbij gebruik te
maken van verschillende ruimtelagen. Belangrijk is dat de vlinders
hoog en laag moeten vliegen. De lkr plaatst 2 stoelen in de ruimte
van waar de kls met hun vlinders vliegen. Een groep kls voert uit, de
andere kijkt naar de vliegende vlinders.
4. Slotfase:
Terugkijken naar hoe alles verlopen is
Eenvoudige en diepe vragen stellen
n Waarom is muzische vorming bij jonge kinderen belangrijk?
- stimuleert kinderen te fantaseren, experimenteren, reflecteren en
communiceren -> versterkt persoonlijke groei en referentiekader
n Wat zijn de verschillende muzische domeinen?
Beeld Uitdrukken met materialen in
verschillende vlakken (2 of 3D).
A.d.h.v technieken (werkvormen) gaan
ze met verschillende bouwstenen aan
de slag
Muziek Kennis maken met taal van muziek,
zingen, geluid maken met eigen
lichaam, ontdekken van
muziekgenres, stijlen en instrumenten
Drama Improviseren, doen alsof ze iemand
anders zijn. Fantasie weergeven met
lichaam & stem
Met stem en lichaam
uitgevoerd
Dans Iets creatief met lichaam vormgeven,
onderzoeken welke bewegingen het
lichaam maken en ermee
communiceren
Bewegen met het lichaam
Media Benadering van wereld van
audivisuele kunsten
n Wat zijn bouwstenen en werkvormen?
- Bouwstenen: = Begrippen uit bepaald domein
Om te communiceren en gericht mee te experimenteren
VB. Juf Cato speelt met haar kleuters het muziekspelletje ‘koud en warm’.
Er wordt een voorwerp verstopt dat een kleuter moet zoeken. Hoe luider
de kleuters met hun tikstokje tikken, hoe dichter de kleuter die moet
zoeken is bij het verstopte voorwerp.
, BOUWSTEEN: DYNAMIEK
- Werkvormen: Gebruikte technieken om te werken met verschillende
bouwstenen
VB. In thema kriebeldiertjes gaat meester Matthieu met de kleuters
dansen. Ze gaan bewegingen improviseren die de spin uitvoert wanneer ze
over haar spinnenweb loopt.
Muzisch werken doorheen de dag
- Regelmatig muzische vorming in dagplanning (verschillende activiteiten,
routines)
stimulatie creatieve proces van jonge kinderen
- Bepaalde technieken/ werkvormen binnen domein aanbrengen & herhalen
(bij herhaling nadruk op andere bouwsteen leggen)
- Regelmatig kunst aanbrengen (BC bouwen – verschillende lijnen in
gebouwen)
Muzische ontwikkeling
= gericht op verbeteren, veranderen of uitbreiden van kennis op muzisch vlak
- Hoe jonger, hoe meer ontdekking en experimentatie
-> Ouder, verder experimenteren vanuit verbeelding
- Van egocentrisme naar samenspel:
Jong: heel veel alleen spelen
Ouder: makkelijker tot samenspel komen met anderen (rollenspel) -
> gemeenschappelijk speldoel
- Van imitatie naar fantasie:
Jong: vooral lkr imiteren en nabootsen
Ouder: meer beroep doen op eigen fantasie, kennen mogelijkheiden
eigen lichaam -> zelf bewegingen verzinnen
- Korte momenten naar langere periodes concentratie:
Jong: korte momenten + veel afwisseling van indrukken
Ouder: langer concentratie
- Groot- en fijne motoriek:
Gedurende kleuterleeftijd worden grote stappen gezet op vlak van
motorische ontwikkelingen en oog- hand coördinatie
HS 2: Wat is (het domein) beeld?
Situering van beeld binnen muzisch werken
Verken de domeinen afzonderlijk EN gecombineerd met elkaar
Bouwstenen en elementen van beeld
n Bouwsteen KLEUR Kleuren
- Rood, geel, blauw en andere schakeringen van
Hiermee beschrijf je uiterlijke kleur van materie (oppervlak)
materie
- Kleur van licht beïnvloedt de waarnemende kleur
DUS kleur is de kleur van een oppervlak bij wit licht
- Lichtkleuren = RGB: rood, groen, blauw
- Kleurencirkel: primaire kleuren, secundaire kleuren, tertiaire kleuren,
kleurcontrast, kleurtinten en kleurtonen
- Kleurcontrasten: (sterke tegenstellingen)
Complementaire kleuren: Staan recht tegenover elkaar in
kleurencirkel
VB. Een rode bloem in een groen grasveld valt beter op dan een
gele bloem.
HS 2: Wat is (het domein) beeld?
HS 3: Wat is (het domein) muziek?
HS 4: Wat is (het domein) drama?
HS 5: Wat is (het domein) dans?
HS 6: Wat is (het domein) media?
HS 7: Groeilijnen op vlak van muzische ontwikkeling
HS 1: Muzisch werken met kleuters
Wat is muzische vorming?
n Kunst als doel en als middel
- Op 2 manieren inzetten:
Doel Middel
Op speelse en onderzoekende manier betekenis leren geven aan wat
hen
In contact komen met verschillende kunsten bezighoudt en met
materialen uit-
Drukken
- Verbeelding bij kinderen: weergave van hun beleving van werkelijkheid
- Beschouwen: verbeelding gebruiken om
interpretatie te geven aan wat ze zien
(herkenning en verbanden leggen)
VB. Leerkracht toont werk van kunstenaar en
vraagt aan kleuters om te beschrijven wat ze
zien:
Wereld staat op zijn kop
Hoe kunnen elfjes nu op die omgekeerde
paddenstoel blijven zitten
- Creëren: zelf betekenis geven aan wat ze maken of
aan het doen zijn
VB. Juf Daisy vraagt aan kleuters om rond te vliegen als een vlinder die net
ontpopt is ujit zijn cocon. Sara en Mo vliegen heel snel door de klas, Maité
blijft zitten op de grond en wappert heel voorzichtig met haar armen. Ze
zegt dat het vlindertje nog even moet bekomen van de ontpopping.
n Product- en procesgericht werken
- Ontwikkelen van muzische kwaliteit van kinderen vraagt tijd
- Voldoende oog hebben voor geleidelijkheid van proces
- Proces: stappen die kinderen zetten om tot creatie te komen, het verloop
en vormgeving
- Product: Resultaat van creatie
- Verloop muzisch creatief proces: (4 stappen)
1. Startfase (inleiding):
Bepaalde sfeer scheppen met koppeling naar thema
Mogelijke inleidingen:
o Poppenspel (motivatie)
o Korte conversatie met personage/ klaspop
o Samen met kleuters naar iets kijken/ luisteren
o Mysterieuze doos, zak
2. Divergente fase:
Verkennen en onderzoeken vanuit inleiding
Aan de slag gaan met bouwsteen en werkvorm
VB. Vanuit doos met linten die in midden van kring stond:
Thema: vlinders
, Domein: dans
Bouwsteen: ruimtelagen
Werkvorm: dansimprovisatie (en dansen met materialen)
Kls krijgen allemaal lint (stellen vlinders voor). Bewegen met deze
linten, hoog en laag zwaaien, zwaaien zodat de linten de grond niet
raken, 3 verschillende bewegingen laten bedenken.
3. Convergente fase:
Activiteit die kleuters zelfstandig kunnen doen
= Verwerking -> keuzes maken en tot vormgeving komen
Nadien aan elkaar presenteren
VB. Vanuit doos met linten en onderzoeksfase naar hoe vlinders
vliegen.
De kls gaan in duo staan en bedenken samen hoe hun vlinders van
de ene naar de andere kant kunnen vliegen, met daarbij gebruik te
maken van verschillende ruimtelagen. Belangrijk is dat de vlinders
hoog en laag moeten vliegen. De lkr plaatst 2 stoelen in de ruimte
van waar de kls met hun vlinders vliegen. Een groep kls voert uit, de
andere kijkt naar de vliegende vlinders.
4. Slotfase:
Terugkijken naar hoe alles verlopen is
Eenvoudige en diepe vragen stellen
n Waarom is muzische vorming bij jonge kinderen belangrijk?
- stimuleert kinderen te fantaseren, experimenteren, reflecteren en
communiceren -> versterkt persoonlijke groei en referentiekader
n Wat zijn de verschillende muzische domeinen?
Beeld Uitdrukken met materialen in
verschillende vlakken (2 of 3D).
A.d.h.v technieken (werkvormen) gaan
ze met verschillende bouwstenen aan
de slag
Muziek Kennis maken met taal van muziek,
zingen, geluid maken met eigen
lichaam, ontdekken van
muziekgenres, stijlen en instrumenten
Drama Improviseren, doen alsof ze iemand
anders zijn. Fantasie weergeven met
lichaam & stem
Met stem en lichaam
uitgevoerd
Dans Iets creatief met lichaam vormgeven,
onderzoeken welke bewegingen het
lichaam maken en ermee
communiceren
Bewegen met het lichaam
Media Benadering van wereld van
audivisuele kunsten
n Wat zijn bouwstenen en werkvormen?
- Bouwstenen: = Begrippen uit bepaald domein
Om te communiceren en gericht mee te experimenteren
VB. Juf Cato speelt met haar kleuters het muziekspelletje ‘koud en warm’.
Er wordt een voorwerp verstopt dat een kleuter moet zoeken. Hoe luider
de kleuters met hun tikstokje tikken, hoe dichter de kleuter die moet
zoeken is bij het verstopte voorwerp.
, BOUWSTEEN: DYNAMIEK
- Werkvormen: Gebruikte technieken om te werken met verschillende
bouwstenen
VB. In thema kriebeldiertjes gaat meester Matthieu met de kleuters
dansen. Ze gaan bewegingen improviseren die de spin uitvoert wanneer ze
over haar spinnenweb loopt.
Muzisch werken doorheen de dag
- Regelmatig muzische vorming in dagplanning (verschillende activiteiten,
routines)
stimulatie creatieve proces van jonge kinderen
- Bepaalde technieken/ werkvormen binnen domein aanbrengen & herhalen
(bij herhaling nadruk op andere bouwsteen leggen)
- Regelmatig kunst aanbrengen (BC bouwen – verschillende lijnen in
gebouwen)
Muzische ontwikkeling
= gericht op verbeteren, veranderen of uitbreiden van kennis op muzisch vlak
- Hoe jonger, hoe meer ontdekking en experimentatie
-> Ouder, verder experimenteren vanuit verbeelding
- Van egocentrisme naar samenspel:
Jong: heel veel alleen spelen
Ouder: makkelijker tot samenspel komen met anderen (rollenspel) -
> gemeenschappelijk speldoel
- Van imitatie naar fantasie:
Jong: vooral lkr imiteren en nabootsen
Ouder: meer beroep doen op eigen fantasie, kennen mogelijkheiden
eigen lichaam -> zelf bewegingen verzinnen
- Korte momenten naar langere periodes concentratie:
Jong: korte momenten + veel afwisseling van indrukken
Ouder: langer concentratie
- Groot- en fijne motoriek:
Gedurende kleuterleeftijd worden grote stappen gezet op vlak van
motorische ontwikkelingen en oog- hand coördinatie
HS 2: Wat is (het domein) beeld?
Situering van beeld binnen muzisch werken
Verken de domeinen afzonderlijk EN gecombineerd met elkaar
Bouwstenen en elementen van beeld
n Bouwsteen KLEUR Kleuren
- Rood, geel, blauw en andere schakeringen van
Hiermee beschrijf je uiterlijke kleur van materie (oppervlak)
materie
- Kleur van licht beïnvloedt de waarnemende kleur
DUS kleur is de kleur van een oppervlak bij wit licht
- Lichtkleuren = RGB: rood, groen, blauw
- Kleurencirkel: primaire kleuren, secundaire kleuren, tertiaire kleuren,
kleurcontrast, kleurtinten en kleurtonen
- Kleurcontrasten: (sterke tegenstellingen)
Complementaire kleuren: Staan recht tegenover elkaar in
kleurencirkel
VB. Een rode bloem in een groen grasveld valt beter op dan een
gele bloem.
