lOMoARcPSD|1854016
Onderzoek en kwaliteit
Onderzoek en Kwaliteit 1 (Hogeschool Vives)
StuDocu wordt niet gesponsord of ondersteund door een hogeschool of universiteit
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
Onderzoek en kwaliteit
Basisbegrippen
EBP
• EBP: is een methode die verpleegkundige en ander gezondheidswerkers helpt om keuzes te maken over de
beste zorg voor een patiënt.
3 pijlers waarop EBP is gebaseerd:
- Beste bewijsmateriaal via wetenschappelijk onderzoek
- Voorkeuren, ervaringen, mogelijkheden & wensen van de cliënt
- Klinische ervaring, inzicht & kennis van de zorgprofessional
De 5 stappen van EBP
- Het vertalen van een klinisch probleem naar een beantwoordbare onderzoeksvraag
- Het zoeken van wetenschappelijke literatuur (=’bewijsmateriaal’) om de onderzoeksvraag zo goed mogelijk
te beantwoorden
- Het kritisch beoordelen van het gevonden bewijsmateriaal op kwaliteit en toepasbaarheid
- Vertalen van het onderzoek naar een geschikte toepassing in de praktijk
- Het evalueren van het resultaat en toepassing in de praktijk
Wetenschappelijk verantwoord onderzoek
Onderzoek: is een doelgericht proces waarbij men op een systematische manier op basis van een onderzoek
ontwerp, data verzamelt en analyseert, om op een betrouwbare en geldige wijze onderzoeksvragen te
beantwoorden die deel uitmaken van een probleemstelling.
Soorten onderzoek
Verschillende doelen: fundamenteel & praktijkgericht onderzoek
- Fundamenteel of theoriegericht onderzoek
o Universiteit
- Praktijkgericht of toegepast onderzoek
o Hogeschool
Fundamenteel of theoriegericht onderzoek
- Oog op kennisvermeerdering
- Geen onmiddellijke meerwaarde voor praktijk
- Doel: bij te dragen aan de wetenschappelijke kennis over een bepaald onderwerp
Praktijkgericht of toegepast onderzoek
- Doel: vragen uit de praktijk te beantwoorden
1
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
Actieonderzoek
- Vorm van praktijkgericht onderzoek waarbij onderzoekers, eventueel in samenwerking met mensen uit het
werkveld, systematisch praktijksituaties en/of – handelingen onderzoeken.
- Doel: kennis ontwikkelen, om die situatie en/of dat handelen aan te pakken, te evalueren en bij te sturen.
- De onderzoeksvraag beantwoorden gebeurt door dataverzameling
- Inzichten die uit de analyse voortkomen kunnen tot interventie of plan van aanpak leiden
- Onderzoeker gaat zelf op zoek naar efficiënte maatregelen of methodieken om praktijksituatie te
verbeteren.
- De onderzoeker laat zich best leiden door de bruikbaarheid & aanvaardbaarheid ervan in die concrete
situatie
Verschillende grondvormen: kwantitatief en kwalitatief onderzoek
Ze hebben gedeeltelijk een andere opzet en vergen andere methodes van dataverzameling en -verwerking.
Kwantitatief onderzoek
- Word in de breedte onderzocht: een onderzoeker verzamelt heel wat info over het onderwerp, maar gaat er
niet diep op in
- Via enquêtes, experimenten of kwantitatieve vormen van observaties
- Doel: ideeën, attitudes en/of gedragingen van bevraagde mensen beschrijven
- Cijfermateriaal
- Steekproeven moeten voldoende groot en zo representatief mogelijk zijn
Kwalitatief onderzoek
- Word in de diepte onderzocht
- Doel: diep op een onderwerp ingaan en zo op zoek gaan naar de belevingen van mensen en betekenissen die
bepaalde gedragingen, gebeurtenissen, … voor hen hebben.
- Via interviews, focusgroepen, observaties
- Geen cijfermateriaal, maar taal
- Geen statische analyses, maar inhoudsanalyses
- Steekproef is hier eerder klein, en men streeft naar diversiteit in de doelgroep en rijkdom aan info
Beide grondvormen zijn gelijkwaardige grondvormen. Ze kunnen complementair beschouwd worden en vullen
elkaar aan. Het is mogelijk dat ze in 1 onderzoek gecombineerd worden.
Verschillende tijdsperspectieven
- Cross-sectioneel onderzoek: eenmalig, op een bepaald tijdstip
- Longitudinaal onderzoek: loopt langer, meerdere onderzoeksmomenten
o Trendonderzoek:
▪ Regelmatige tijdstippen
▪ Niet telkens bij dezelfde doelgroep
▪ Doel: trends in een bepaald fenomeen te onderzoeken
2
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
o Panelonderzoek
▪ Regelmatige tijdstippen
▪ Dezelfde doelgroep
▪ Doel: veranderingen binnen een groep te kunnen vaststellen
- Retropectief onderzoek: men blikt terug in de tijd. Men probeert gerapporteerde ideeën, attitudes of gedra-
gingen in het heden te verbinden met gebeurtenissen uit het verleden van de respondenten.
- Prospectief onderzoek: kijkt vooruit in de tijd. Hierbij vinden meerdere onderzoeken op verschillende
tijdstippen plaats
Eisen aan onderzoek
Wetenschappelijke eisen
- Empirisch zijn: het moet gericht zijn op onderwerpen die zintuiglijk waarneembaar zijn in de werkelijkheid.
- Onafhankelijk zijn: niet subjectief te werk gaan, persoonlijke mening geen rol laten spelen.
Betrouwbaarheid: herhaaldelijke uitvoering steeds dezelfde of gelijkaardige resultaten oplevert, toevallige
fouten
- Nauwkeurig: duidelijk aangeven wat hij zal onderzoeken, wanneer en bij en met wie. Vooraf moet hij een
gedetailleerd en volledig plan van aanpak, onderzoeksplan uitschrijven en motiveren.
- Geldigheid of validiteit: meten wat je wil weten, systematische fout (bias)
Emperische cyclus
- Het schetst het verband tussen theorie of ideeën
- Fasen van inductie en deductie kunnen elkaar opvolgen. Dit kan binnen eenzelfde onderzoek, maar het is
ook mogelijk dat een onderzoek op een ander verder bouwt.
o Deductie: vertrekt vanuit ideeën of theorie. Op basis van theorie of een idee worden
onderzoeksvragen gesteld of hypothesen geformuleerd.
o Inductie: vertrekt vanuit de empirische realiteit. Fenomenen of gegevens worden in 1ste instantie
waargenomen.
2. soorten wetmatigheden:
o Deterministische wetmatigheden: wetmatigheden waarop geen uitzonderingen mogelijk zijn
o Probabilistische wetmatigheden: de kans is groot dat een fenomeen zich voordoet of dat er een
verband is tussen bepaalde factoren. Uitzonderingen zijn dus zeker mogelijk.
THEORIE
WETMATIGHEDEN IDEEÊN ONDERZOEKSVRAGEN
OF
WAARNEMEN EMPIRIE ONDERZOEKSHYPOTHESEN
DATA
3
Gedownload door Antje Verdoodt ()
Onderzoek en kwaliteit
Onderzoek en Kwaliteit 1 (Hogeschool Vives)
StuDocu wordt niet gesponsord of ondersteund door een hogeschool of universiteit
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
Onderzoek en kwaliteit
Basisbegrippen
EBP
• EBP: is een methode die verpleegkundige en ander gezondheidswerkers helpt om keuzes te maken over de
beste zorg voor een patiënt.
3 pijlers waarop EBP is gebaseerd:
- Beste bewijsmateriaal via wetenschappelijk onderzoek
- Voorkeuren, ervaringen, mogelijkheden & wensen van de cliënt
- Klinische ervaring, inzicht & kennis van de zorgprofessional
De 5 stappen van EBP
- Het vertalen van een klinisch probleem naar een beantwoordbare onderzoeksvraag
- Het zoeken van wetenschappelijke literatuur (=’bewijsmateriaal’) om de onderzoeksvraag zo goed mogelijk
te beantwoorden
- Het kritisch beoordelen van het gevonden bewijsmateriaal op kwaliteit en toepasbaarheid
- Vertalen van het onderzoek naar een geschikte toepassing in de praktijk
- Het evalueren van het resultaat en toepassing in de praktijk
Wetenschappelijk verantwoord onderzoek
Onderzoek: is een doelgericht proces waarbij men op een systematische manier op basis van een onderzoek
ontwerp, data verzamelt en analyseert, om op een betrouwbare en geldige wijze onderzoeksvragen te
beantwoorden die deel uitmaken van een probleemstelling.
Soorten onderzoek
Verschillende doelen: fundamenteel & praktijkgericht onderzoek
- Fundamenteel of theoriegericht onderzoek
o Universiteit
- Praktijkgericht of toegepast onderzoek
o Hogeschool
Fundamenteel of theoriegericht onderzoek
- Oog op kennisvermeerdering
- Geen onmiddellijke meerwaarde voor praktijk
- Doel: bij te dragen aan de wetenschappelijke kennis over een bepaald onderwerp
Praktijkgericht of toegepast onderzoek
- Doel: vragen uit de praktijk te beantwoorden
1
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
Actieonderzoek
- Vorm van praktijkgericht onderzoek waarbij onderzoekers, eventueel in samenwerking met mensen uit het
werkveld, systematisch praktijksituaties en/of – handelingen onderzoeken.
- Doel: kennis ontwikkelen, om die situatie en/of dat handelen aan te pakken, te evalueren en bij te sturen.
- De onderzoeksvraag beantwoorden gebeurt door dataverzameling
- Inzichten die uit de analyse voortkomen kunnen tot interventie of plan van aanpak leiden
- Onderzoeker gaat zelf op zoek naar efficiënte maatregelen of methodieken om praktijksituatie te
verbeteren.
- De onderzoeker laat zich best leiden door de bruikbaarheid & aanvaardbaarheid ervan in die concrete
situatie
Verschillende grondvormen: kwantitatief en kwalitatief onderzoek
Ze hebben gedeeltelijk een andere opzet en vergen andere methodes van dataverzameling en -verwerking.
Kwantitatief onderzoek
- Word in de breedte onderzocht: een onderzoeker verzamelt heel wat info over het onderwerp, maar gaat er
niet diep op in
- Via enquêtes, experimenten of kwantitatieve vormen van observaties
- Doel: ideeën, attitudes en/of gedragingen van bevraagde mensen beschrijven
- Cijfermateriaal
- Steekproeven moeten voldoende groot en zo representatief mogelijk zijn
Kwalitatief onderzoek
- Word in de diepte onderzocht
- Doel: diep op een onderwerp ingaan en zo op zoek gaan naar de belevingen van mensen en betekenissen die
bepaalde gedragingen, gebeurtenissen, … voor hen hebben.
- Via interviews, focusgroepen, observaties
- Geen cijfermateriaal, maar taal
- Geen statische analyses, maar inhoudsanalyses
- Steekproef is hier eerder klein, en men streeft naar diversiteit in de doelgroep en rijkdom aan info
Beide grondvormen zijn gelijkwaardige grondvormen. Ze kunnen complementair beschouwd worden en vullen
elkaar aan. Het is mogelijk dat ze in 1 onderzoek gecombineerd worden.
Verschillende tijdsperspectieven
- Cross-sectioneel onderzoek: eenmalig, op een bepaald tijdstip
- Longitudinaal onderzoek: loopt langer, meerdere onderzoeksmomenten
o Trendonderzoek:
▪ Regelmatige tijdstippen
▪ Niet telkens bij dezelfde doelgroep
▪ Doel: trends in een bepaald fenomeen te onderzoeken
2
Gedownload door Antje Verdoodt ()
, lOMoARcPSD|1854016
o Panelonderzoek
▪ Regelmatige tijdstippen
▪ Dezelfde doelgroep
▪ Doel: veranderingen binnen een groep te kunnen vaststellen
- Retropectief onderzoek: men blikt terug in de tijd. Men probeert gerapporteerde ideeën, attitudes of gedra-
gingen in het heden te verbinden met gebeurtenissen uit het verleden van de respondenten.
- Prospectief onderzoek: kijkt vooruit in de tijd. Hierbij vinden meerdere onderzoeken op verschillende
tijdstippen plaats
Eisen aan onderzoek
Wetenschappelijke eisen
- Empirisch zijn: het moet gericht zijn op onderwerpen die zintuiglijk waarneembaar zijn in de werkelijkheid.
- Onafhankelijk zijn: niet subjectief te werk gaan, persoonlijke mening geen rol laten spelen.
Betrouwbaarheid: herhaaldelijke uitvoering steeds dezelfde of gelijkaardige resultaten oplevert, toevallige
fouten
- Nauwkeurig: duidelijk aangeven wat hij zal onderzoeken, wanneer en bij en met wie. Vooraf moet hij een
gedetailleerd en volledig plan van aanpak, onderzoeksplan uitschrijven en motiveren.
- Geldigheid of validiteit: meten wat je wil weten, systematische fout (bias)
Emperische cyclus
- Het schetst het verband tussen theorie of ideeën
- Fasen van inductie en deductie kunnen elkaar opvolgen. Dit kan binnen eenzelfde onderzoek, maar het is
ook mogelijk dat een onderzoek op een ander verder bouwt.
o Deductie: vertrekt vanuit ideeën of theorie. Op basis van theorie of een idee worden
onderzoeksvragen gesteld of hypothesen geformuleerd.
o Inductie: vertrekt vanuit de empirische realiteit. Fenomenen of gegevens worden in 1ste instantie
waargenomen.
2. soorten wetmatigheden:
o Deterministische wetmatigheden: wetmatigheden waarop geen uitzonderingen mogelijk zijn
o Probabilistische wetmatigheden: de kans is groot dat een fenomeen zich voordoet of dat er een
verband is tussen bepaalde factoren. Uitzonderingen zijn dus zeker mogelijk.
THEORIE
WETMATIGHEDEN IDEEÊN ONDERZOEKSVRAGEN
OF
WAARNEMEN EMPIRIE ONDERZOEKSHYPOTHESEN
DATA
3
Gedownload door Antje Verdoodt ()
