Florence Lamberts 1VBj 27/02/2020
Het hormoonstelsel
Homeostase
- Om homeostase te handhaven is communicatie nodig tussen cellen
Chemische signaalstoffen
- Hormoonstelsel
Langdurige communicatie tussen cellen
Communicatie door chemische signaalstoffen = hormonen
Vergelijkbaar met geadresseerde brieven
o Hormonen zijn geadresseerde brieven – bloedvatenstelsel is de postbode
o Specifieke doelcellen
Bevatten receptoren die nodig zijn om hormonale berichten
te binden en te lezen
Hormoonklieren - Endocriene klieren . Rechtstreeks aan het bloed
klieren zonder afvoerweg die producten afgeven aan het bloed
Hormoonklieren:
- zelfstandig : hypofyse, schildklier, bijschildklier, bijnieren
- ingebed: eilandjes van langerhans in alvleesklier, klierweefsel in eierstokken en teelballen,
↳ Dieper gelegen
klieren in nieren
Hormoonproducerende cellen
- verspreid in weefsels zoals wand van maag, duodenum
Hypo-hyperfunctie specifieke aandoeningen
Vergelijkbaar met zenuwstelsel
Beide systemen werken met afgifte van chemische stoffen die zich binden aan specifieke
receptoren op doelcellen
Gemeenschappelijke chemische signaalstoffen (vb. Sommige hormonen = neurotransmitters)
! Vooral regeling door negatieve terugkoppeling - terugkoppeling
Coördineren en reguleren activiteit van andere cellen, weefsels, organen en stelsels
pag. 1
, Florence Lamberts 1VBj 27/02/2020
Hormonen
Hormoonstelsel
- Omvat alle endocriene cellen en weefsels in het lichaam
Hormonen zijn chemische signaalstoffen die in het ene weefsel worden afgegeven en door de
bloedstroom in andere weefsels worden vervoerd
.
Geproduceerd door hypothalamus en afgegeven door
r hypofyse
ADH= antidiuretisch hormoon
↳ Slaap
ACTH= adrenocorticotroop hormoon
GH= groeihormoon
PRL= prolactine
FSH= follikel stimulerend hormoon
LH= luteiniserend hormoon
MSH= melanocyt stimulerend hormoon
TSH= thyroide stimulerend hormoon Atriaal natiuretisch
peptide
Thymosine
Ieptine
!
!
Erythropoetine
en calcitriol
Androgenen,
testosteron en
inhibine
Oestrogenen,
progestativa en
inhibine
3 chemische groepen op basis van chemische structuur
Aminozuurderivaten Peptiden en eiwitten Vetderivativen
Kleine moleculen die (qua Bestaan uit Twee groepen
bouw) op aminozuren ketens van o Steroïden
lijken aminozuren » Afgeleid van
o Vb.: adrenaline, Van korte ketens cholesterol –
noradrenaline, (ADH) tot kleine afgegeven door
schildklierhormonen, eiwitten voortplantingsorganen
melatonine (groeihormoon) & bijnieren
Grootste groep o Eicosanoïden
hormonen » Op basis van vetzuren
Alle hormonen van – coördineren
plaatselijke
de hypoyhalamus, celactiviteiten
hypofyse, hart,
nieren, thymus,
spijsvertering en
pancreas +
diffunderen niet
door
pag. 2
plasmamebraan
, Noradrenaline Serotonine
Florence Lamberts 1VBj ~ 27/02/2020
Uitgangsstof voor de aanmaak van stoffen die een
belangrijke rol vervullen in de stofwisseling
Aminozuren
Essentiële aminozuren: niet in het lichaam aangemaakt uit voeding
Deze aminozuren zijn vaak nodig als uitgangsstof voor de aanmaak van stoffen die een belangrijke rol
vervullen in de stofwisseling zoals het hormoon noradrenaline en verschillende neurotransmitters
zoals serotonine.
Niet- essentiële aminozuren: in de lever aangemaakt
Peptidehormonen bestaan uit ketens van aminozuren.
-
Binnen vetderivaten bestaan 2 groepen: steroïden en eicosanoïden
Werkingsmechanisme van hormonen
- Bouw en functie van cellen worden door eiwitten bepaald
- Hormonen wijzigen het functioneren van cellen door het wijzigen van belangrijke enzymen en
structurele eiwitten in verschillende doelcellen
- De gevoeligheid van een doelcel voor een hormoon is de aan – of afwezigheid van een specifieke
receptor op de doelcel voor dat hormoon
Afgifte en transport
Afgifte
Op plaatsen met veel capillairen en waar ze bloedstroom snel kunnen binnengaan
In het bloed:
o Vrij circuleren of gebonden aan transporteiwit
» Vrij circulerend snel inactief
Binden aan doelcellen
Absorptie of afbraak door bepaalde lever- of niercellen
Afgebroken door enzymen
o Gebonden aan transporteiwit
» Langer aanwezig in bloed
» Evenwichtsreactie tussen gebonden hormoon en vrij circulerend hormoon
pag. 3
Het hormoonstelsel
Homeostase
- Om homeostase te handhaven is communicatie nodig tussen cellen
Chemische signaalstoffen
- Hormoonstelsel
Langdurige communicatie tussen cellen
Communicatie door chemische signaalstoffen = hormonen
Vergelijkbaar met geadresseerde brieven
o Hormonen zijn geadresseerde brieven – bloedvatenstelsel is de postbode
o Specifieke doelcellen
Bevatten receptoren die nodig zijn om hormonale berichten
te binden en te lezen
Hormoonklieren - Endocriene klieren . Rechtstreeks aan het bloed
klieren zonder afvoerweg die producten afgeven aan het bloed
Hormoonklieren:
- zelfstandig : hypofyse, schildklier, bijschildklier, bijnieren
- ingebed: eilandjes van langerhans in alvleesklier, klierweefsel in eierstokken en teelballen,
↳ Dieper gelegen
klieren in nieren
Hormoonproducerende cellen
- verspreid in weefsels zoals wand van maag, duodenum
Hypo-hyperfunctie specifieke aandoeningen
Vergelijkbaar met zenuwstelsel
Beide systemen werken met afgifte van chemische stoffen die zich binden aan specifieke
receptoren op doelcellen
Gemeenschappelijke chemische signaalstoffen (vb. Sommige hormonen = neurotransmitters)
! Vooral regeling door negatieve terugkoppeling - terugkoppeling
Coördineren en reguleren activiteit van andere cellen, weefsels, organen en stelsels
pag. 1
, Florence Lamberts 1VBj 27/02/2020
Hormonen
Hormoonstelsel
- Omvat alle endocriene cellen en weefsels in het lichaam
Hormonen zijn chemische signaalstoffen die in het ene weefsel worden afgegeven en door de
bloedstroom in andere weefsels worden vervoerd
.
Geproduceerd door hypothalamus en afgegeven door
r hypofyse
ADH= antidiuretisch hormoon
↳ Slaap
ACTH= adrenocorticotroop hormoon
GH= groeihormoon
PRL= prolactine
FSH= follikel stimulerend hormoon
LH= luteiniserend hormoon
MSH= melanocyt stimulerend hormoon
TSH= thyroide stimulerend hormoon Atriaal natiuretisch
peptide
Thymosine
Ieptine
!
!
Erythropoetine
en calcitriol
Androgenen,
testosteron en
inhibine
Oestrogenen,
progestativa en
inhibine
3 chemische groepen op basis van chemische structuur
Aminozuurderivaten Peptiden en eiwitten Vetderivativen
Kleine moleculen die (qua Bestaan uit Twee groepen
bouw) op aminozuren ketens van o Steroïden
lijken aminozuren » Afgeleid van
o Vb.: adrenaline, Van korte ketens cholesterol –
noradrenaline, (ADH) tot kleine afgegeven door
schildklierhormonen, eiwitten voortplantingsorganen
melatonine (groeihormoon) & bijnieren
Grootste groep o Eicosanoïden
hormonen » Op basis van vetzuren
Alle hormonen van – coördineren
plaatselijke
de hypoyhalamus, celactiviteiten
hypofyse, hart,
nieren, thymus,
spijsvertering en
pancreas +
diffunderen niet
door
pag. 2
plasmamebraan
, Noradrenaline Serotonine
Florence Lamberts 1VBj ~ 27/02/2020
Uitgangsstof voor de aanmaak van stoffen die een
belangrijke rol vervullen in de stofwisseling
Aminozuren
Essentiële aminozuren: niet in het lichaam aangemaakt uit voeding
Deze aminozuren zijn vaak nodig als uitgangsstof voor de aanmaak van stoffen die een belangrijke rol
vervullen in de stofwisseling zoals het hormoon noradrenaline en verschillende neurotransmitters
zoals serotonine.
Niet- essentiële aminozuren: in de lever aangemaakt
Peptidehormonen bestaan uit ketens van aminozuren.
-
Binnen vetderivaten bestaan 2 groepen: steroïden en eicosanoïden
Werkingsmechanisme van hormonen
- Bouw en functie van cellen worden door eiwitten bepaald
- Hormonen wijzigen het functioneren van cellen door het wijzigen van belangrijke enzymen en
structurele eiwitten in verschillende doelcellen
- De gevoeligheid van een doelcel voor een hormoon is de aan – of afwezigheid van een specifieke
receptor op de doelcel voor dat hormoon
Afgifte en transport
Afgifte
Op plaatsen met veel capillairen en waar ze bloedstroom snel kunnen binnengaan
In het bloed:
o Vrij circuleren of gebonden aan transporteiwit
» Vrij circulerend snel inactief
Binden aan doelcellen
Absorptie of afbraak door bepaalde lever- of niercellen
Afgebroken door enzymen
o Gebonden aan transporteiwit
» Langer aanwezig in bloed
» Evenwichtsreactie tussen gebonden hormoon en vrij circulerend hormoon
pag. 3
