Samenvatting Cervicale pathologie - K. Bouche

Cervicale pathologie – K.
Bouche
Examenvragen opgesteld via casusvorm  meest waarschijnlijke diagnose of denkproces geven!

1 Inleiding
1.1 Epidemiologie nekpijn
- Prevalentie nekpijn (+/- uitstraling): 9-18%
= voorkomen op een bepaald moment uitgedrukt als proportie van de populatie
- Traumatische nekpijn wordt chronisch in 40% (10% ernstige pijn)

1.2 Cervicale klachten
!!Van anamnese tot hypothese via parallelle denkpistes (geloof niet rechtstreeks wat er op
briefje arts staat)

- Denkpiste 1: ‘pluis/niet-pluis’ triage  hoe is je buikgevoel?
o Belang van goede triage
o Red flags (moet je niet allemaal kennen, maar wel kunnen differentiëren)

Aandoening Red flag Actie
Cervicale fractuur Trauma (vko-fiets-gewicht op Immobilisatie
hoofd) Beeldvorming

Open: acute whiplash Integendeel vroege mobilisatie
en terug aan het werk
Atlanto-dentale subluxatie RA bij oudere PT/ernstige RA – Vaak chirurgie
pijn occipitaal
Cervicaal abces (koorts), recente Antibiotica
Cervicale osteomyelitis infectie/ingreep/infiltratie
Meningitis Hoofdpijn, koorts, nekstijfheid Lumbaalpunctie, AB
Cervicale myelopathie Upper motor neuron Chirurgie < 4uur
symptomen
Cervicale radiculopathie met Krachtsvermindering zonder Mogelijks dringende chirurgie
motore repercussie UMN ss volgens myotoom

- Denkpiste 2: ‘mechanisch-inflammatoir-neurogeen’
 Mechanisch type
 Belastingsgebonden
 Diurnaal ritme:
o Startpijn/startstijfheid/ochtendstijfheid (<30 min)
o Beter eens in beweging
o Pijn bij overbelasting  typisch naar de avond toe &
pijnvermindering door rust
o Pijnvermindering bij aannemen van een antalgische houding
 Inflammatoir type
 “tumor, rubor, calor, dolor, function lasa”



1

, o Deze symptomen kunnen allemaal samen voorkomen, het is
echter frequent dat er sommige wel en andere niet aanwezig
zijn
 Dolor = pijn
 Tumor = zwelling
o Vnl. rond perifere gewrichten
o Typisch: polsen, vingers, knieën, enkels
o In de cervicale regio: zelfden sprake van uiterlijk
waarneembare inflammatie
 Rubor = roodheid
o Eerder gericht op perifere gewrichten
 Calor = warmte
o Eerder gericht op perifere gewrichten
 Function lasa = gestoorde functie
 Pijn in rust
 Geen diurnaal ritme
 Nachtelijke pijn: pijn in het 2e deel van de nacht (patiënt wordt
wakker door pijn zonder gekoppelde beweging vb niet door
draaibeweging in slaap)
 Ochtendstijfheid > 1uur
 Eerder beter overdag bij bewegen  geen verbetering door rust of
antalgische houding
 Ontbreken van een diurnaal ritme
 Geen aanwijsbare oorzaak (‘uit het niets ontstaan’)
 Goed reagerend op onstekingsremmers
 Neurogeen type
 Radiculaire pijn
o Typische distributie  volgens dermatoom
o Schietende pijn
o Dermatoom: voosheid, tintelingen, hypoaesthesie
 Medullaire pijn/myelopathie
o Op of onder de compressie
o Bilaterale pijn
 Neuropathische pijn
o In de cervicale regio vooral als status na beschadeging door
langdurige of zeer acute druk
o Quasi niet reagerend op klassieke pijnstillers
o Onafhankelijk van houding of beweging
o Mogelijks allodynie, hyperalgesie, paresthesie, dysaesthesie,
centrale sensitisatie
 Hyperalgesie = verhoogde gevoeligheid voor
pijnprikkels
 Allodynie = niet-pijnlijke prikkels worden als pijnlijk
ervaren
 Dysaesthesie = verminderde of verhoogde
gevoeligheid van de huid



2

, !!OPM: vaak is er een ‘en’ ‘en’ verhaal van neuropathische cervicalgie
en mechanische cervicalgie en kan de patiënt dat zelf niet
onderscheiden

- Denkpiste 3: ‘input-processing-output’
- Denkpiste 4: ‘adaptief-maladaptief gedrag’ (psychogeen gedrag)

2 Normale degeneratieve veranderingen
- Vorming CWZ:
o Kindertijd: vorming van de uncus (lftd 7 à 10jaar)
o Puberteit: unco-vertebrale spleten (degeneratie begint)
o Adolescentie: ontstaan van transverse fissuren
- Foraminale vernauwing
- Uitpuilende discus
- Mogelijke gevolgen van (normale) degeneratieve veranderingen
o Uncovertebrale osteofyten
 Vernauwing intervertebraal foramen
 Contact met/druk op zenuwwortels
 Meer en meer kronkelig worden van de A. vertebralis
 Veneuze congestie
o Discusuitpuilingen
 Contact met/druk op dura, ruggenmerg of wortel
o Discusresorptie
 Minder mobiele nek
- !!Laat je niet misvormen door beeldvorming, zeker niet bij een oudere P.
Behandel klacht, geen beeld

3 Courante verworven pathologie (cervicalgie 
dus met nekklachten)
- Benadering volgens aangedane structuur
o Facetpijn
o Spierpijn
o Ligamentaire pijn
o Discale pijn
o Cervicale radiculaire pijn
o Medullair pijnsyndroom

Niet zo goed, want meestal een combinatie van structuren

- Benadering per type pathologie
o Degeneratieve pathologie
o Discogene pathologie
o Gewrichtsaandoeningen
o Musculaire aandoeningen
o Traumatische aandoeningen
o Reumatische pathologie
o Andere: tumoren, infectie
Betere indeling!

3