Samenvatting bloed - Anatomie & fysiologie

Bloed
1. Bloed: introductie
 Het cardiovasculaire stelsel is het eerst ontwikkeld bij een
embryo (eerst via diffusie)
 Hoofddoel: bloed = intern transportmiddel
 Cardiovasculair systeem: 3 onderdelen
 Hart = motor
 Arteriën en venen = buizen
 Bloed = transportmiddel
 Functies van het bloed
 Transport van nuttige stoffen en afvalstoffen
 Stabilisering van de pH (het bloed absorbeert en
neutraliseert de zuren die door de actieve weefsels
wordt gevormd (melkzuur)
 Beperking van vloeistofverlies bij verwonding (bevat
enzymen die de bloedstolling in gang zetten
 Verdediging tegen gifstoffen en ziekteverwekkers (vervoert leukocyten die
infecties voorkomen in de weefsels en antistoffen voor binnendringende
pathogenen
 Stabiliseren van de lichaamstemperatuur (neemt warmte op die door actieve
skeletpieren wordt gevormd. Lichaamstemperatuur te hoog -> bloed naar
lichaamsoppervlak gestuurd. Lichaamstemperatuur te laag -> bloed naar
hersen en andere temperatuurgevoelige organen


Taak van de verpleegkundige

 Inzicht krijgen in de waarden van de patiënt:
 Algemene waarden
 Evolutie in de tijd

 hematologie= bloedcellen

 wat is er aan de hand als het aantal bloedcellen te hoog zijn -> dan is er sprake van een infectie

2. Soorten bloedafname

 Arterieel bloed is afkomstig uit een arterie (zuurstof rijk bloed)
 Voelt rond aan, is elastisch een pulseert (voel aan je a. radialis)
 Kleur bloed = helder rood (rood – transport van O 2)
 Veneus bloed is afkomstig uit een vene (zuurstof arm bloed)
 Voelt rond aan, is elastisch, pulseert niet
 Kleur bloed = donker rood (paars – transport van CO 2)
 Capillair bloed is afkomstig uit een capillair of haarvat
 Is onzichtbaar

,  Pees: aanhechting van een spier
 Rond, hard, pulseert niet (hier zit géén bloed in !!



3.1 Arteriële bloedafname
 Welke arterie?
 Radialis
 A. femoralis
 Hoe?
 Op intensieve zorgen: via een continue arteriële lijn
 Op standaardafdeling: door de arts / gespecialiseerde
verpleegkundige
 Waarom?
 Nagaan wat de O2 – CO2 – pH is
 Nagaan wat de zuurstofconcentratie is bij de patiënt



3.2 veneuze bloedafname
 wordt venapunctie genoemd

 Waar?
 Elleboogplooi: v. mediana cubiti
 Onderam, handrug
 Waarom?
 Alle soorten van bloedonderzoek
 Wat is gelijk met arteriële bloed:
 Temperatuur
 Verdeling van ionen
 Wat is verschillend met arterieel bloed?
 O2 en CO2 concentratie
 Deze bloedafname wordt het meest gebruikt
 Oppervlakkig gelegen venen makkelijk te
lokaliseren zijn
 De wanden zijn dunner dan die van de arteriën
 De bloeddruk in de venen is laag



3.3 cappilaire bloedafname
 Waar?
 Vinger, oorlel, hiel (pasgeborenen)
 Wanneer?
 Kleine hoeveelheid bloed is nodig
 Kan direct onderzocht worden
 Meest gebruikt:
 Glucosebepaling