Necrose = pathologische celdood Apoptose = geprogrammeerde celdood (PCD)
Geïnduceerd door afwijkende fysiologische condities Normaal fysiologisch proces
Gecodeerd door endogeen genetisch programma, evolutionair geconserveerd
Genetisch gecontroleerd
Influx water + extracellulaire ionen deconstructie van intracellulaire organellen Opvallend: gecondenseerd chromatine!
door opzwelling verschrompeling + fragmentatie in vesikels
vrijstelling cellulaire inhoud, autoantigenen Opname door fagocyterende cellen (macrofaag)
Materiaal los in cytoplasma Vrijstelling cytochroom-C
Immunogeen, ontstekingsreactie, inflammatoire respons (auto-immuun) Zonder immunogene respons
- DAMPs activeren immuunsysteem inflammatoire respons -fagocyten aantrekken door find-me (oa ATP) en eat-me (oa fosfotidylserine,
-Calcium bindend eiwit, ATP, HMGB1, mDNA,… PtdSer of PS)
Normaal:
flippase van PS van buiten naar binnen PM (door ATP11A/C)+ inactief
scramblase
Apoptose: csp3 splitsing inactiveert ATP11A/C + activeert scramblase
=>PS transport in beide richtingen, ook aan buitenkant aanwezig dus =
signaal
Mitochondriën, finaal de plasmamembraan Darmen: om de 4 dagen
Morfologische wijzigingen
Membraanruptuur, zwelling van cellulaire organellen en verlies van mitochondriale Chromatine clumping en behoud mitochrodriale ultrastructuur
ultrastructuur - Krimpen+ronder
- Ruptuur plasmamembraan (vaak oorzaak) - Geen wijzigingen cellulaire organellen
Verlies celmetabolieten (ATP, dus lage cellulaire ATP conc.) - Mitochrondriën in tact
Geen ATP nodig ATP nodig voor uitvoering
- Celzwelling = oncosis - Chromatine condensatie = karyopyknosis
Door ATP te kort Na/K-ATPase functioneert niet meer celzwelling - Nucleaire + cytoplasmatische fragmentatie
door Donnaneffect, meer H²O in cel Resterend naar periferie cel omringd door plamsamembraan = ‘blebbing’
- Verlies mitochondriale ultrastructuur - DNA laddering
- Zwelling cellulaire organellen afbraak DNA in fragmenten als ladder op gel elektroforese
- Matige chromatine condensatie - Uitstoting ‘blebs’
Geïnduceerd door afwijkende fysiologische condities Normaal fysiologisch proces
Gecodeerd door endogeen genetisch programma, evolutionair geconserveerd
Genetisch gecontroleerd
Influx water + extracellulaire ionen deconstructie van intracellulaire organellen Opvallend: gecondenseerd chromatine!
door opzwelling verschrompeling + fragmentatie in vesikels
vrijstelling cellulaire inhoud, autoantigenen Opname door fagocyterende cellen (macrofaag)
Materiaal los in cytoplasma Vrijstelling cytochroom-C
Immunogeen, ontstekingsreactie, inflammatoire respons (auto-immuun) Zonder immunogene respons
- DAMPs activeren immuunsysteem inflammatoire respons -fagocyten aantrekken door find-me (oa ATP) en eat-me (oa fosfotidylserine,
-Calcium bindend eiwit, ATP, HMGB1, mDNA,… PtdSer of PS)
Normaal:
flippase van PS van buiten naar binnen PM (door ATP11A/C)+ inactief
scramblase
Apoptose: csp3 splitsing inactiveert ATP11A/C + activeert scramblase
=>PS transport in beide richtingen, ook aan buitenkant aanwezig dus =
signaal
Mitochondriën, finaal de plasmamembraan Darmen: om de 4 dagen
Morfologische wijzigingen
Membraanruptuur, zwelling van cellulaire organellen en verlies van mitochondriale Chromatine clumping en behoud mitochrodriale ultrastructuur
ultrastructuur - Krimpen+ronder
- Ruptuur plasmamembraan (vaak oorzaak) - Geen wijzigingen cellulaire organellen
Verlies celmetabolieten (ATP, dus lage cellulaire ATP conc.) - Mitochrondriën in tact
Geen ATP nodig ATP nodig voor uitvoering
- Celzwelling = oncosis - Chromatine condensatie = karyopyknosis
Door ATP te kort Na/K-ATPase functioneert niet meer celzwelling - Nucleaire + cytoplasmatische fragmentatie
door Donnaneffect, meer H²O in cel Resterend naar periferie cel omringd door plamsamembraan = ‘blebbing’
- Verlies mitochondriale ultrastructuur - DNA laddering
- Zwelling cellulaire organellen afbraak DNA in fragmenten als ladder op gel elektroforese
- Matige chromatine condensatie - Uitstoting ‘blebs’
