Samenvatting persoonsgerichte ondersteuningsplanning (PO)

Sv persoonsgerichte ondersteuningsplanning 2e Sem. Ortho 2


PERSOONSGERICHTE ONDERSTEUNINGSPLANNING

HOOFDSTUK 1: INTRODUCTIE
1. ORTHOPEDAGOGIEK: EEN HANDELINGSWETENSCHAP

Orthopedagogiek= handelingswetenschap die doelgericht onderzoekt hoe we de kwaliteit van leven,
de inclusie en participatie in de maatschappij van alle betrokkenen kunnen verbeteren
 Totaliteit van het opvoedingsgebeuren onderzoeken en doorgronden

1.1 METHODISCH HANDELEN

Methodisch handelen= bewust proberen omgaan met je opgedane kennis, inzichten en vaardigheden
 Je bent je bewust van de effecten en invloeden van jouw handelen op de ander
 = basiskenmerk van orthopedagogisch handelen
 Dus ipv intuïtief en toevallig om te gaan met personen, ondersteunen we personen om gewenste
doelen voorop te stellen en gaan we samen met de persoon aan de slag om dichter bij deze doelen te
komen

4 centrale kenmerken methodisch handelen:
 Je ondersteunt de persoon en zijn netwerk om voor de persoon gewenste doelen
voorop te stellen en denken jullie samen na over op welke manier jullie in de
Doelgericht richting van deze vooropgestelde doelen kunnen werken
 Persoon heeft regie
 Je vraagt je af welke invloed jouw gedrag heeft op de ander
Bewust  Je kan duiden waarom je met die persoon op die bepaalde manier handelt
 Wil niet zeggen dat je niet af ten toe intuïtief gaat handelen (bv: in een crisis)
 Stap voor stap, in de richting van je vooropgestelde doel
Systematisch  Zodra iets in gang gezet is, vraag je je telkens af wat de volgende stap moet zijn en
welke ondersteuning de persoon daarbij nodig heeft
 Voortdurend afvragen of je in de richting van het vooropgestelde doel werkt (alles
Procesmatig loop volgens plan?) en of er eventuele bijsturingen nodig zijn.


Orthopedagogisch handelen  vertrekt altijd vanuit de vraag van de persoon met ondersteuningsnood
 Je hebt een functionele relatie met die persoon= naast professionele nabijheid, betrokkenheid
en empathie is het ook belangrijk dat je een professionele afstand kan bewaren

1.2 VERSCHILLENDE SOORTEN PLANNEN




Efficiënt= kortste, snelste & makkelijkste weg naar het doel
Effectief= doeltreffend

,Sv persoonsgerichte ondersteuningsplanning 2e Sem. Ortho 2


2. VAN HANDELINGSPLANNING NAAR EEN PERSOONSGERICHT ONDERSTEUNINGSPROCES

Jaren 80: term handelingsplanning centraal begrip binnen orthopedagogiek
Handelingsplanning= het gebeuren in de instelling waarbij functionarissen zich beraden over de
manier waarop de leefsituatie van hun cliënten verbeterd kan worden ten gevolge van hun eigen
optreden naar die cliënten toe
 Klemtoon op de dynamiek, betrokkenheid en het permanente karakter van het proces
 Het gebeuren  handelingsplanning is dus iets dynamisch

Permanent gebeuren= cyclisch proces
 Dynamisch
 Handelen stopt nooit

2.2 CYCLISCH PROCES MET 4 FASEN

Handelen gebeurt obv regulatieve cyclus van Van Strien:
1. Assessment
 = achterhalen wie de persoon is en wat de persoon nodig heeft
2. Planning
 Waar wil de persoon naartoe en welke ondersteuning is daarbij nodig
 Formuleren van doelen en verduidelijken vd ondersteuning om de vooropgestelde doelen te
bereiken
3. Monitoring
 Daadwerkelijk handelen en de vooropgestelde ondersteuning uitvoeren
 Monitoring= bewaken of de vooropgestelde doelen bereikt worden, indien dit niet het geval is
moeten we bijsturen
 Constant evalueren/ reflecteren
4. Evaluatie
 Evalueren of de persoon zijn vooropgestelde doelen heeft bereikt

 Deze stappen komen altijd terug, cirkel draait door (=dynamisch)
 Te allen tijde kun je terug naar een voorgaande fase

2.3 DE INSTELLING

Instelling= term die we binnen de tijdsgeest vd jaren 1980 moeten plaatsen
 Waar?
o Residentieel
o Ambulant
o Outreachend

2.4 FUNCTIONARISSEN

Functionarissen= enkel deskundigen moeten zich bezighouden met ‘handelingsplannen’

Wie wordt binnen een voorziening als deskundig beschouwd Drie modellen (Klomp)
1. Het deskundigheidsmodel:
 Opstellen vh plan is taak van de deskundige
o Orthopedagoog, psycholoog, hoofdopvoeder…
 Die vertalen het dan naar de personen die dagelijks de personen ondersteunen
2. Het betrokkenheidsmodel:

,Sv persoonsgerichte ondersteuningsplanning 2e Sem. Ortho 2


 De ervaring vd professionals die dagelijks ondersteuning bieden staan centraal
 Stellen het plan autonoom op
3. Het participatiemodel:
 Centraal in proces: persoon zelf en iedereen die nauw bij de persoon betrokken is
o = belangenvertegenwoordigers
 Vertrokken vanuit leven van alledag

2.5 LEEFSITUATIE

Het gaat over een persoon in een specifieke context
 Wie is de persoon
 Het netwerk/de context rond de persoon
2.6 HUN EIGEN OPTREDEN

= Samen handelen met de persoon
2.7 PARADIGMA-OMSLAG

Paradigma-omslag (1990)= proberen steeds meer zicht te krijgen op de persoon in zijn totaliteit
 Oog voor de persoon in zijn totaliteit + zijn mogelijkheden, sterktes en veerkracht
 Natuurlijk netwerk krijgt centrale rol  partners waarmee men in dialoog gaat
 Oog voor de kwaliteit van zorg & meer focus op kwaliteit van leven
o van zorg- naar ondersteuningsdenken
Geïndividualiseerde ondersteuning = Persoon centraal en heeft de regie over zijn leven
 wat heeft deze specifieke persoon nodig?

2.8 NAAMGEVING

Diverse naamgeving= zegt iets over manier waarop we naar personen kijken
 (individueel) ondersteuningsplan, behandelplan, (individueel) handelingsplan, zorgplan,
therapie plan, begeleidingsplan, hulpverleningsplan

 PERSOONSGERICHT ONDERSTEUNINGSPROCES
 Persoon zelf centraal zetten
 Ondersteuning vertrekt uit noden persoon zelf
 PERSOONLIJK ONDERSTEUNINGSPLAN
 Nadruk op de persoonsgerichte benadering bij het plannen van ondersteuning aan personen

Verschil:
 Persoonsgericht proces: hele cyclische proces dat ons orthopedagogisch handelen aanstuurt
 Persoonlijk plan (POP) : is het neergeschreven product van dit doorlopend proces

 Voorbeeld praktijk




3. UITDAGINGEN

, Sv persoonsgerichte ondersteuningsplanning 2e Sem. Ortho 2


3.1 UITDAGINGEN OP VERSCHILLENDE NIVEAUS

1. Economisch niveau
 Schaarste aan middelen
 Wordt niet tegemoet gekomen aan groeiende vraag naar meer dienstverlening en ondersteuning
2. Sociaal-politiek niveau
 Nadruk op sociaal en maatschappelijke voordelen
 Gecombineerd met dat organisaties efficiënter en effectiever moeten werken
o Verhoogde persoonlijke- en organisatie uitkomsten, efficiënt middelengebruik en
evidence based praktijken
3. Professioneel niveau
 Meer geïndividualiseerde ondersteuning ipv algemene dienstverlening
o Focus op zelfbepaling, empowerment vd persoon met een ondersteuningsnood

 De 3 niveaus beïnvloeden elkaar

3.2. DE UITDAGINGEN OP ORGANISATIENIVEAU: GEÏNDIVIDUALISEERDE ONDERSTEUNING

In Vlaanderen binnen Nieuw Kwaliteitsdecreet beleidsdomein Welzijn (3 mei 2023)
 Brede visie op kwaliteit
o Kwaliteit van leven en kwaliteit van zorg
 Participatie persoon
o Samen formuleren van doelstellingen
o Transparantie van KVZ centraal
 Zichtbaar maken hoe men doelgerichte ondersteuning aanbiedt die bijdraagt tot KVZ

 Het persoonsgerichte ondersteuningsproces en daarbij POP kunnen dit zichtbaar maken
 MAAR dit is dubbel: enerzijds focus op doelstelling van voorziening en anderzijds focus op persoon
 Doelstellingen van de voorziening = Focus op efficiëntie, planning, coördinatie…
 Persoon centraal= focussen op een verhoogde zelfbepaling en participatie

3.3 UITDAGINGEN VOOR PROFESSIONALS

 Hoe maken we een bruikbaar (haalbaar) POP dat bijdraagt tot de kwaliteit van leven van de persoon?
o Niet te technisch worden – relatie met persoon niet uit oog verliezen
o Persoonlijk doelstellingen
 Hoe kunnen we de persoon zelf actief betrekken binnen dit hele proces?
 Hoe kunnen we vlot samenwerken met alle betrokkenen uit het persoonlijk en professionele netwerk
van de persoon?
o Inzetten op onderlinge communicatie
o Dialooggestuurd werken
o Procesmatig en wederzijds respect