INFORMATIESYSTEMEN
Inleiding
Waarom IS en beleidsinformatica
Het belang van informatietechnologie (IT) in onze economie en maatschappij neemt sterk toe
- Recente evoluties: Digital Transformation
o Toenemende productie digitale goederen en diensten ipv fysieke
o Digitalisering van organisaties: mensen fysiek van elkaar gescheiden maar
samenwerking door ICT
o Organisaties zijn ‘paperless’
o 24/7 actief
o Hoge snelheid van verandering
o Hyper-competitief: concurrentie steeds meer op internationaal of wereld niveau
Sommigen beweren dat we op het punt staan om een nieuwe IR (4 de) door te maken
economist of bedrijfskundige moet basisinzichten verwerven in technologie en haar toepassingen
De economische productiefunctie
X = f(L,N,K,T)
Factor T is nodig omdat de arbeidsproductiviteit ook verhoogd w door vooruitgang van
technologische kennis
1 HFST 1: Informatie en informatiesystemen
1.1 Situering Beleidsinformatica
Ondersteunend perspectief
IS = bedrijfskundige toepassingen van ICT met als doel om systemen te bouwen die data tot
informatie verwerken voor bedrijfskundige of economische processen, beslissingen, doelen,
operaties, of voor de organisatie op zich.
NIET bv: software voor schaakcomputer of beheren van kerncentrale
Beleidsinformatica = Management Information Systems (MIS)
Vele voorbeelden:
- Productie en operation management
o Oorspronkelijk: kostenefficiëntie ene kwaliteit
o Nu: customer value (waarde van de klant)
Onderdelen:
o Transportbeheersystemen
Trackingssystemen op G, routeplanning, …
o Voorraadbeheersystemen
Automatische bijstelling van vooraad, kosten minimaliseren, …
o Logistieke systemen
Coördinatie van processen mbt aankopen en verkopen
, oAankoopproces
Digitale bestellingen via aankoopplatformen
- Human resources
o WAT? Houdt zich bezig met personeelszaken van een bedrijf
o Hoe?
Online rekruteringsmogelijkheden en validatie (LinkedIn, …)
Self-service door personeelslid
- Search Engine Marketing
= ervoor zorgen dat het product of de dienst aandacht krijgt
HOE?
o Search Engine Optimization (SEO) = websites optimaliseren om zo hoog mogelijk
gevonden te w op resultatenlijst van zoekacties
HOE?
On-page factoren: heeft webontwikkelaar of uitgever onder controle
Off-page factoren: heeft men niet direct invloed op
o Social Marketing Optimization (SMO) = aanwezigheid van bedrijf op sociale media
voor aandacht
HOE?
In of naast inhoud van medium
Kijken waar iem likes aan geeft
Mond aan mond reclame
o Pay Per Click advertising (PPC) = advertenties in resulatenlijst van search engines
(zoals Google) plaatsen
Gericht op:
- Managementaspecten: bestudeert hoe geschikte condities voor het bouwen van IS
gecreëerd kunnen w
Vakgebieden:
o IT governance:
Welke IT-strategie w gevolgd in organisatie?
2 perspectieven:
Kosten gebaseerd perspectief: kostenefficiënt realiseren van
informatienoden
o Vertrekken van bedrijfskundige (F-laag) maar nood aan info
om beslissingen te nemen. Info best opgeslagen,
gecommuniceerd, … op IS gebouwd met ICT
Innovatieperspectief
o Vertrekken van nieuwe technologische mogelijkheden van
ICT (C-laag) en afvragen welke bedrijfskundige processen dit
mogelijk maken
Welke processen, structuren en mechanismen zijn nodig voor goed IT
beheer?
o IT audit
Voldoen IS en processen aan regels van organisatie of overheid?
- Bouwen van IS – begrip beschouwen door:
o Functioneel-constructieve kloof: beschrijft essentie van het ontwerpen van
artefacten:
, In functionele laag (F-laag): functies of vereisten van artefact – wat?
In constructieve laag (C-laag): structuur van artefact – hoe vorige realiseren?
tss beiden lagen is een kloof want zijn ‘wicked’ design problems:
o onvolledige en dubbelzinnige specificatie van probleem
o geen determintisch pas naar oplossing
o kennis van meerdere domeinen moet samengebracht w
o geen duidelijke criteria om oplossing te vgl en evalueren
o meerdere oplossingen zijn mogelijk
Beide lagen maken gebruik van verschillende constructen of primitieven
o Kloof toegepast op domein van beleidsinformatica
F-laag: verwijst naar bedrijfskundige laag
C-laag: verwijst naar mogelijkheden van ICT
Tss deze lagen zit dan de beleidsinformatica
WRM? Gericht op studie van het realiseren van F-laag mbv technologische
mogelijkheden van C-laag
o Ontwikkeling van systemen in stappen:
Project management: opvolging van timing en budget
Systeemanalyse: beleidsinformaticus maakt plan met opdrachtgever
Systeemontwerp: beleidsinformaticus maakt een ontwerp (vereisten van
bedrijfskundige w vertaald in een ontwerp waarmee de technologische
specialisten aan de slag kunnen)
o VB: Nordstorm Innovation Lab
App ontwikkelen die voor klanten de perfecte zonnebril uitkiest
Beleidsinformatica als brug tss bedrijfskundige en ICT
- Ontstaan rond 1965, 50j geleden
- Door een te grote kloof tss bedrijfskundige en programmeurs in hun samenwerking bij
bouwen van IS
- Gericht op het gebied tss bedrijfskundige en IT (‘alignment’ tss hun creëren)
Het multidisciplinaire karakter van beleidsinformatica
BELANGRIJK: het blijft een zeer breed domein naast de besproken deelgebieden
- Raakpunten met gebieden aan uiteinden
o Kennis van bedrijfskundige domeinen noodzakelijk voor het bepalen van vereisten
van IS in deze gebieden
VB bedrijfskundige domeinen: accounting, marketing, financiering
o Kennis van ICT noodzakelijk beleidsinformatica
VB beleidsinformatica: schatting maken van kosten voor bouw van IS
- Op raakpunten is een enorme waaier van activiteiten
o VB activiteiten: productiviteitsstudies van ICT, organisatie van IT-departement
Uitleg uit les:
, TAQ = The Antwerp Company
- verkoopt typische Antwerpse of Belgische producten zoals bier en chocolade
- verkoopt ook tickets van musea of events
- maakt zelf 1 soort pralines
VB TAQ:
- ACC: standaard boekhoudsysteem
- FIN: informatiesysteem voor financiële transacties
- MKT: webshop
- EVENTS: Idee om zelf events voor bedrijven of privé personen met typisch Antwerpse
producten/diensten te organiseren.
Het innoverend perspectief
Belang van ICT nog belangrijker voor bedrijfskundige en economie
Vertrekken van nieuwe mogelijkheden van ICT en hieruit vloeien nieuwe mogelijkheden voor
bedrijfskundige en het economisch vlak
Bouw van deze innovatieve systemen:
- Nieuwe technologieën hebben andere manieren van ontwerpen en programmeren
- Problemen:
o Problematiek van het integreren van prototype met overige IS: in eerste fase van het
bouwen w een prototype gemaakt dat losstaat van andere IS
o Problematiek van het schalen van IS: indien dit prototype succesvol is, moet het
aangepast w om grootschalig geproduceerd te w
Managementaspecten
- Problemen:
o Innovaties houden risico’s in die beheerst moeten w
Inleiding
Waarom IS en beleidsinformatica
Het belang van informatietechnologie (IT) in onze economie en maatschappij neemt sterk toe
- Recente evoluties: Digital Transformation
o Toenemende productie digitale goederen en diensten ipv fysieke
o Digitalisering van organisaties: mensen fysiek van elkaar gescheiden maar
samenwerking door ICT
o Organisaties zijn ‘paperless’
o 24/7 actief
o Hoge snelheid van verandering
o Hyper-competitief: concurrentie steeds meer op internationaal of wereld niveau
Sommigen beweren dat we op het punt staan om een nieuwe IR (4 de) door te maken
economist of bedrijfskundige moet basisinzichten verwerven in technologie en haar toepassingen
De economische productiefunctie
X = f(L,N,K,T)
Factor T is nodig omdat de arbeidsproductiviteit ook verhoogd w door vooruitgang van
technologische kennis
1 HFST 1: Informatie en informatiesystemen
1.1 Situering Beleidsinformatica
Ondersteunend perspectief
IS = bedrijfskundige toepassingen van ICT met als doel om systemen te bouwen die data tot
informatie verwerken voor bedrijfskundige of economische processen, beslissingen, doelen,
operaties, of voor de organisatie op zich.
NIET bv: software voor schaakcomputer of beheren van kerncentrale
Beleidsinformatica = Management Information Systems (MIS)
Vele voorbeelden:
- Productie en operation management
o Oorspronkelijk: kostenefficiëntie ene kwaliteit
o Nu: customer value (waarde van de klant)
Onderdelen:
o Transportbeheersystemen
Trackingssystemen op G, routeplanning, …
o Voorraadbeheersystemen
Automatische bijstelling van vooraad, kosten minimaliseren, …
o Logistieke systemen
Coördinatie van processen mbt aankopen en verkopen
, oAankoopproces
Digitale bestellingen via aankoopplatformen
- Human resources
o WAT? Houdt zich bezig met personeelszaken van een bedrijf
o Hoe?
Online rekruteringsmogelijkheden en validatie (LinkedIn, …)
Self-service door personeelslid
- Search Engine Marketing
= ervoor zorgen dat het product of de dienst aandacht krijgt
HOE?
o Search Engine Optimization (SEO) = websites optimaliseren om zo hoog mogelijk
gevonden te w op resultatenlijst van zoekacties
HOE?
On-page factoren: heeft webontwikkelaar of uitgever onder controle
Off-page factoren: heeft men niet direct invloed op
o Social Marketing Optimization (SMO) = aanwezigheid van bedrijf op sociale media
voor aandacht
HOE?
In of naast inhoud van medium
Kijken waar iem likes aan geeft
Mond aan mond reclame
o Pay Per Click advertising (PPC) = advertenties in resulatenlijst van search engines
(zoals Google) plaatsen
Gericht op:
- Managementaspecten: bestudeert hoe geschikte condities voor het bouwen van IS
gecreëerd kunnen w
Vakgebieden:
o IT governance:
Welke IT-strategie w gevolgd in organisatie?
2 perspectieven:
Kosten gebaseerd perspectief: kostenefficiënt realiseren van
informatienoden
o Vertrekken van bedrijfskundige (F-laag) maar nood aan info
om beslissingen te nemen. Info best opgeslagen,
gecommuniceerd, … op IS gebouwd met ICT
Innovatieperspectief
o Vertrekken van nieuwe technologische mogelijkheden van
ICT (C-laag) en afvragen welke bedrijfskundige processen dit
mogelijk maken
Welke processen, structuren en mechanismen zijn nodig voor goed IT
beheer?
o IT audit
Voldoen IS en processen aan regels van organisatie of overheid?
- Bouwen van IS – begrip beschouwen door:
o Functioneel-constructieve kloof: beschrijft essentie van het ontwerpen van
artefacten:
, In functionele laag (F-laag): functies of vereisten van artefact – wat?
In constructieve laag (C-laag): structuur van artefact – hoe vorige realiseren?
tss beiden lagen is een kloof want zijn ‘wicked’ design problems:
o onvolledige en dubbelzinnige specificatie van probleem
o geen determintisch pas naar oplossing
o kennis van meerdere domeinen moet samengebracht w
o geen duidelijke criteria om oplossing te vgl en evalueren
o meerdere oplossingen zijn mogelijk
Beide lagen maken gebruik van verschillende constructen of primitieven
o Kloof toegepast op domein van beleidsinformatica
F-laag: verwijst naar bedrijfskundige laag
C-laag: verwijst naar mogelijkheden van ICT
Tss deze lagen zit dan de beleidsinformatica
WRM? Gericht op studie van het realiseren van F-laag mbv technologische
mogelijkheden van C-laag
o Ontwikkeling van systemen in stappen:
Project management: opvolging van timing en budget
Systeemanalyse: beleidsinformaticus maakt plan met opdrachtgever
Systeemontwerp: beleidsinformaticus maakt een ontwerp (vereisten van
bedrijfskundige w vertaald in een ontwerp waarmee de technologische
specialisten aan de slag kunnen)
o VB: Nordstorm Innovation Lab
App ontwikkelen die voor klanten de perfecte zonnebril uitkiest
Beleidsinformatica als brug tss bedrijfskundige en ICT
- Ontstaan rond 1965, 50j geleden
- Door een te grote kloof tss bedrijfskundige en programmeurs in hun samenwerking bij
bouwen van IS
- Gericht op het gebied tss bedrijfskundige en IT (‘alignment’ tss hun creëren)
Het multidisciplinaire karakter van beleidsinformatica
BELANGRIJK: het blijft een zeer breed domein naast de besproken deelgebieden
- Raakpunten met gebieden aan uiteinden
o Kennis van bedrijfskundige domeinen noodzakelijk voor het bepalen van vereisten
van IS in deze gebieden
VB bedrijfskundige domeinen: accounting, marketing, financiering
o Kennis van ICT noodzakelijk beleidsinformatica
VB beleidsinformatica: schatting maken van kosten voor bouw van IS
- Op raakpunten is een enorme waaier van activiteiten
o VB activiteiten: productiviteitsstudies van ICT, organisatie van IT-departement
Uitleg uit les:
, TAQ = The Antwerp Company
- verkoopt typische Antwerpse of Belgische producten zoals bier en chocolade
- verkoopt ook tickets van musea of events
- maakt zelf 1 soort pralines
VB TAQ:
- ACC: standaard boekhoudsysteem
- FIN: informatiesysteem voor financiële transacties
- MKT: webshop
- EVENTS: Idee om zelf events voor bedrijven of privé personen met typisch Antwerpse
producten/diensten te organiseren.
Het innoverend perspectief
Belang van ICT nog belangrijker voor bedrijfskundige en economie
Vertrekken van nieuwe mogelijkheden van ICT en hieruit vloeien nieuwe mogelijkheden voor
bedrijfskundige en het economisch vlak
Bouw van deze innovatieve systemen:
- Nieuwe technologieën hebben andere manieren van ontwerpen en programmeren
- Problemen:
o Problematiek van het integreren van prototype met overige IS: in eerste fase van het
bouwen w een prototype gemaakt dat losstaat van andere IS
o Problematiek van het schalen van IS: indien dit prototype succesvol is, moet het
aangepast w om grootschalig geproduceerd te w
Managementaspecten
- Problemen:
o Innovaties houden risico’s in die beheerst moeten w
