Productie 1
Beeldtaal 2
1. Introductie 2
2. Gestalt 3
3. Retoriek 7
4. Betekenis - introductie 16
5. Betekenis - semiotiek 18
6. Compositie 22
7. Kijkrichting 25
8. Cadrage 30
9. Visuele technieken 33
1
, Beeldtaal
1. Introductie
Beeldvorming
≠ beeld waarnemen (zien)
➢ beeld = werkelijkheid
➢ afbeelding = reproductie van werkelijkheid
➢ mentaal beeld = verbeelding
voorbeeld:
Het is geen pijp, het is een afbeelding van een pijp!
René Magritte gebruikt zijn verbeelding en maakt
een afbeelding van een pijp.
Waarneming
Met je ogen, je ziet een beeld op je netvlies
→ hersenen aan de slag → beeld wordt ontleed (betekenis aan geven) → in verschillende
stappen
Filosofen en stromingen
Filosofen met eigen ideeën:
➢ Confucius
➢ Plato
➢ Chandler
➢ Barthes
➢ Umberto Eco
➢ …
Belangrijkste stromingen
➢ de ‘Gestaltwetten’
○ hoe kijken we naar een beeld
➢ de Semiotiek
○ wat is de betekenis, hoe begrijpen we wat we zien
➢ de Retorica
○ hoe overtuig je iemand
‼️ Interpreteren van een beeld is geen lineair proces
‼️ De 3 theorieën vullen elkaar aan in willekeurige volgorde
2
,Gestalt (zien)
Een beeld dat goed aanvoelt luistert naar de Gestaltwetten
➢ vb. iedereen vindt een symmetrisch gezicht mooi
Semiotiek (betekenis geven)
Interpretatie, betekenis aan geven
Interpretatie afhankelijk van de context waarin je het beeld bekijkt
➢ omgevingssamenhang (welke omgeving)
➢ ontvangstsamengang (hoe voel je je op dat moment)
➢ met welke (socio-culturele) waarden ben je opgevoed
Retorica (overtuigen)
Metaforen, stijlfiguren,... inzetten om meer overtuigende beelden te maken
➢ boodschap levendiger en beter begrijpbaar maken
Waarom visueel communiceren?
Er is een overaanbod aan informatie
Een beeld wordt 60.000 x sneller ‘gelezen’ dan een tekst
Alles wordt visueel, beelden zijn overal
2. Gestalt
De ‘Gestalt’ theorie bij beelden
➢ Eerste indruk?
➢ Hoe kijken we naar een beeld?
➢ Gestalt = vorm
➢ Goed Gestalt = eenvoudig, geordend, uitgebalanceerd, verenigd, coherent,
regelmatig
➢ Gestalt zorgt voor orde bij visuele communicatie
➢ Belangrijke Gestaltwetten
○ kernachtigheid
○ eenvoud
○ voor- en achtergrond
○ nabijheid
○ overeenkomst / symmetrie / gelijke achtergrond
○ geslotenheid
○ continuïteit / gelijke bestemming
3
, Gestaltwet van de kernachtigheid
Hersenen ontleden een voorstelling in eenvoudige vormen
➢ vb. gezichten
➢ simpelste vormen
➢ zo weinig mogelijk vormen
➢ symmetrische vormen
Pareidolie
➢ psychisch verschijnsel
➢ vorm van illusie
➢ we zien dingen die er niet zijn
➢ bv. dingen in wolken zien
Gestaltwet van de eenvoud
Voorwerpen waarnemen in de meest eenvoudige vorm
➢ geeft ruimte (less is more)
➢ groeperen van visuele informatie → eenvoud + helpt ons de wereld te ordenen
➢ vb. goede lay-out (goed uitgelijnd en geordend)
Gestaltwet van de voor- en achtergrond
Waarnemingen organiseren door voor-en achtergrond te onderscheiden
➢ voorgrond = prominente rol
➢ achtergrond = minder belangrijk
De Gestaltswitch
➢ voor- en achtergrond zijn verwisselbaar
➢ 2 boodschappen
➢ je ziet het of je ziet het niet
➢ optisch raadsel
Gestaltwet van de gelijke achtergrond
Vormen een geheel
➢ Subwet van wet van overeenkomst
➢ overeenkomstige achtergrondkleur = manier om objecten te groeperen
Gestaltwet van de gelijke bestemming
Dingen die dezelfde kant op bewegen
➢ = eenheid
➢ = 1 geheel
➢ vb. uitschuifbare menu’s op een website
Gestaltwet van de nabijheid
Groepen
➢ elementen die zich dicht bij elkaar bevinden
Onafhankelijk
➢ elementen die zich ver van elkaar bevinden
4
Beeldtaal 2
1. Introductie 2
2. Gestalt 3
3. Retoriek 7
4. Betekenis - introductie 16
5. Betekenis - semiotiek 18
6. Compositie 22
7. Kijkrichting 25
8. Cadrage 30
9. Visuele technieken 33
1
, Beeldtaal
1. Introductie
Beeldvorming
≠ beeld waarnemen (zien)
➢ beeld = werkelijkheid
➢ afbeelding = reproductie van werkelijkheid
➢ mentaal beeld = verbeelding
voorbeeld:
Het is geen pijp, het is een afbeelding van een pijp!
René Magritte gebruikt zijn verbeelding en maakt
een afbeelding van een pijp.
Waarneming
Met je ogen, je ziet een beeld op je netvlies
→ hersenen aan de slag → beeld wordt ontleed (betekenis aan geven) → in verschillende
stappen
Filosofen en stromingen
Filosofen met eigen ideeën:
➢ Confucius
➢ Plato
➢ Chandler
➢ Barthes
➢ Umberto Eco
➢ …
Belangrijkste stromingen
➢ de ‘Gestaltwetten’
○ hoe kijken we naar een beeld
➢ de Semiotiek
○ wat is de betekenis, hoe begrijpen we wat we zien
➢ de Retorica
○ hoe overtuig je iemand
‼️ Interpreteren van een beeld is geen lineair proces
‼️ De 3 theorieën vullen elkaar aan in willekeurige volgorde
2
,Gestalt (zien)
Een beeld dat goed aanvoelt luistert naar de Gestaltwetten
➢ vb. iedereen vindt een symmetrisch gezicht mooi
Semiotiek (betekenis geven)
Interpretatie, betekenis aan geven
Interpretatie afhankelijk van de context waarin je het beeld bekijkt
➢ omgevingssamenhang (welke omgeving)
➢ ontvangstsamengang (hoe voel je je op dat moment)
➢ met welke (socio-culturele) waarden ben je opgevoed
Retorica (overtuigen)
Metaforen, stijlfiguren,... inzetten om meer overtuigende beelden te maken
➢ boodschap levendiger en beter begrijpbaar maken
Waarom visueel communiceren?
Er is een overaanbod aan informatie
Een beeld wordt 60.000 x sneller ‘gelezen’ dan een tekst
Alles wordt visueel, beelden zijn overal
2. Gestalt
De ‘Gestalt’ theorie bij beelden
➢ Eerste indruk?
➢ Hoe kijken we naar een beeld?
➢ Gestalt = vorm
➢ Goed Gestalt = eenvoudig, geordend, uitgebalanceerd, verenigd, coherent,
regelmatig
➢ Gestalt zorgt voor orde bij visuele communicatie
➢ Belangrijke Gestaltwetten
○ kernachtigheid
○ eenvoud
○ voor- en achtergrond
○ nabijheid
○ overeenkomst / symmetrie / gelijke achtergrond
○ geslotenheid
○ continuïteit / gelijke bestemming
3
, Gestaltwet van de kernachtigheid
Hersenen ontleden een voorstelling in eenvoudige vormen
➢ vb. gezichten
➢ simpelste vormen
➢ zo weinig mogelijk vormen
➢ symmetrische vormen
Pareidolie
➢ psychisch verschijnsel
➢ vorm van illusie
➢ we zien dingen die er niet zijn
➢ bv. dingen in wolken zien
Gestaltwet van de eenvoud
Voorwerpen waarnemen in de meest eenvoudige vorm
➢ geeft ruimte (less is more)
➢ groeperen van visuele informatie → eenvoud + helpt ons de wereld te ordenen
➢ vb. goede lay-out (goed uitgelijnd en geordend)
Gestaltwet van de voor- en achtergrond
Waarnemingen organiseren door voor-en achtergrond te onderscheiden
➢ voorgrond = prominente rol
➢ achtergrond = minder belangrijk
De Gestaltswitch
➢ voor- en achtergrond zijn verwisselbaar
➢ 2 boodschappen
➢ je ziet het of je ziet het niet
➢ optisch raadsel
Gestaltwet van de gelijke achtergrond
Vormen een geheel
➢ Subwet van wet van overeenkomst
➢ overeenkomstige achtergrondkleur = manier om objecten te groeperen
Gestaltwet van de gelijke bestemming
Dingen die dezelfde kant op bewegen
➢ = eenheid
➢ = 1 geheel
➢ vb. uitschuifbare menu’s op een website
Gestaltwet van de nabijheid
Groepen
➢ elementen die zich dicht bij elkaar bevinden
Onafhankelijk
➢ elementen die zich ver van elkaar bevinden
4
