BOEKHOUDKUNDIG INZICHT
H2: GESCHIEDENIS, DEFINITIE, OUTPUT, DOEL EN JURIDISCH KADER
GESCHIEDENIS
Van de oudheid tot de middeleeuwen: enkel boekhouden
Vb. kleitabletten in Babylonië, papyrusrollen in Oude Egypte
Tijdens de renaissance: ontstaan dubbel boekhouden
In 1494 beschreven in een boek (door de Italiaanse Franciscaner monnik Luca Pacioli)
DEFINITIE BOEKHOUDEN
Het registreren van alle bedrijfsactiviteiten die impact hebben op de financiële
staten van de onderneming
Financiële staten: balans, resultatenrekening en toelichting
Bedrijfsactiviteiten: verkopen, aankopen, belastingen, investeren, innen
OUTPUT/EINDPRODUCT VAN DE BOEKHOUDING
Jaarrekening:
Kenmerken:
o Geeft getrouw beeld van vermogen, financiële positie en resultaat
o Vergelijkbaar met vorig jaar
o Periodiek opgemaakt (1x per jaar)
o Vanaf 1 januari 2002 in €
Onderdelen:
o Balans
o Resultatenrekening
o Toelichting
o Sociale balans
,DOEL VAN BOEKHOUDEN
Als informatiebron voor het management d.w.z.:
o Winst opvolgen, kosten opvolgen
o Hoe de kosten verkleinen? Hoe de opbrengsten verhogen?
Als informatiebron voor derden d.w.z.:
o Investeerders (interessant om te investeren?)
o Concurrentie (hoe doet de concurrent het?)
o Bank (krediet verlenen?)
o Klanten en leveranciers (zekerheid van levering/betaling?)
Als informatiebron voor de overheid d.w.z.:
o Hoeveel belastingen kunnen we innen?
o Wordt er aan zwartwerk gedaan?
Waarom is boekhouden relevant voor informatici?
o Mogelijkheid om zelfstandige te worden
o Samenwerking en communicatie
o Klanten beter verstaan
o Financiële impact van IT-beslissing inschatten
HET JURIDISCH KADER
Belgische wetgeving:
o De wet 17 juli 1975:
Betreft de grondbeginselen van de boekhoudreglementering
o Koninklijk Besluit 12 september 1983:
Betreft de bepaling van het MAR
Minimumindeling van het Algemeen Rekeningenstelsel
o Koninklijk Besluit 30 januari 2001:
Betreft de uitvoering van het Wetboek van Vennootschappen
o Koninklijk Besluit 18 december 2015:
Betreft de omzetting van Europese boekhoudrichtlijn (2013/34/EU)
+ aanpassing van KB 12/09/1983 en KB 30/01/2001
(O.a. aangepaste drempels voor verkort en volledig schema van de jaarrekening, harmonisatie van
resultaten rekening binnen de EU)
,Stel, pas afgestudeerd wil je starten met een winkeltje in pc’s, ben je dan
onderworpen aan de boekhoudreglementering?
Ja, onder ‘ondernemingen’ wordt verstaan:
1. Natuurlijk persoon (Vb. koopman)
Persoon van vlees en bloed die handel voert
2. Rechtspersoon
Groep mensen die de rechtsvorm van handelsvennootschap is aangegaan
Bestaat uit aandeelhouders (= eigenaars van het bedrijf)
o Benoemen het management
o 1 aandeel = 1 stemrecht
Beursgenoteerd Niet-beursgenoteerd
Aandelen op beurs Aandelen niet op beurs
Iedereen kan kopen Familiebedrijf
Verantwoording afleggen Eigen beslissingen
Controle aandeelhouders Geen controle
Onbeperkt aansprakelijk Beperkt aansprakelijk
Voorbeelden: Voorbeelden:
- Commanditaire vennootschap - Besloten vennootschap met beperkte
- Vennootschap onder firma aansprakelijkheid
- Commanditaire vennootschap op - Coöperatieve vennootschap met
aandelen beperkte aansprakelijkheid
- Naamloze vennootschap
FINANCIERING VAN DE ONDERNEMING
Hiermee koopt de onderneming bezittingen om handel te drijven met als doel
‘winst maken’
o Kapitaal (inbreng van aandeelhouders)
o Schulden (leningen van de bank / krediet van leveranciers)
o Overgedragen winsten
, BEPALINGEN UIT DE BOEKHOUDREGLEMENTERING
Art 3: de boekhouding omvat alles
Art 4: boeken op basis van de regels van dubbelboekhouden
met een minimum detailniveau
Art 6: elke boeking geschied a.d.h.v. een gedagtekend bewijsstuk
Art 7: nummering per blad
Art 8: boeken naar tijdsorde (chronologisch), geen weglatingen,
alles 7 jaar bewaren
Art 9: Minstens 1x per jaar een inventaris maken van financiële staten
Art 10: de jaarrekening (zie hierboven ↑)
VERANTWOORDINGSSTUKKEN (BEWIJSSTUKKEN)
Factuur = verkoop document, opgesteld door de schuldeiser/verkoper
Creditnota = correctie van een factuur, opgesteld door de verkoper
Rekeningafschrift = opgesteld door de financiële instelling
H3: BASISPRINCIPES VAN DUBBEL BOEKHOUDEN
DE BALANS
DEFINITIE
Een in geld uitgedrukt overzicht van het vermogen op een bepaald moment
vanuit een dubbel standpunt
OF
Momentopname van de financiële staat van een onderneming
o Passief (rechts) = waar komen de middelen vandaan?
o Actief (links) = wat doet men met deze middelen?
Actief is ALTIJD GELIJK aan passief
H2: GESCHIEDENIS, DEFINITIE, OUTPUT, DOEL EN JURIDISCH KADER
GESCHIEDENIS
Van de oudheid tot de middeleeuwen: enkel boekhouden
Vb. kleitabletten in Babylonië, papyrusrollen in Oude Egypte
Tijdens de renaissance: ontstaan dubbel boekhouden
In 1494 beschreven in een boek (door de Italiaanse Franciscaner monnik Luca Pacioli)
DEFINITIE BOEKHOUDEN
Het registreren van alle bedrijfsactiviteiten die impact hebben op de financiële
staten van de onderneming
Financiële staten: balans, resultatenrekening en toelichting
Bedrijfsactiviteiten: verkopen, aankopen, belastingen, investeren, innen
OUTPUT/EINDPRODUCT VAN DE BOEKHOUDING
Jaarrekening:
Kenmerken:
o Geeft getrouw beeld van vermogen, financiële positie en resultaat
o Vergelijkbaar met vorig jaar
o Periodiek opgemaakt (1x per jaar)
o Vanaf 1 januari 2002 in €
Onderdelen:
o Balans
o Resultatenrekening
o Toelichting
o Sociale balans
,DOEL VAN BOEKHOUDEN
Als informatiebron voor het management d.w.z.:
o Winst opvolgen, kosten opvolgen
o Hoe de kosten verkleinen? Hoe de opbrengsten verhogen?
Als informatiebron voor derden d.w.z.:
o Investeerders (interessant om te investeren?)
o Concurrentie (hoe doet de concurrent het?)
o Bank (krediet verlenen?)
o Klanten en leveranciers (zekerheid van levering/betaling?)
Als informatiebron voor de overheid d.w.z.:
o Hoeveel belastingen kunnen we innen?
o Wordt er aan zwartwerk gedaan?
Waarom is boekhouden relevant voor informatici?
o Mogelijkheid om zelfstandige te worden
o Samenwerking en communicatie
o Klanten beter verstaan
o Financiële impact van IT-beslissing inschatten
HET JURIDISCH KADER
Belgische wetgeving:
o De wet 17 juli 1975:
Betreft de grondbeginselen van de boekhoudreglementering
o Koninklijk Besluit 12 september 1983:
Betreft de bepaling van het MAR
Minimumindeling van het Algemeen Rekeningenstelsel
o Koninklijk Besluit 30 januari 2001:
Betreft de uitvoering van het Wetboek van Vennootschappen
o Koninklijk Besluit 18 december 2015:
Betreft de omzetting van Europese boekhoudrichtlijn (2013/34/EU)
+ aanpassing van KB 12/09/1983 en KB 30/01/2001
(O.a. aangepaste drempels voor verkort en volledig schema van de jaarrekening, harmonisatie van
resultaten rekening binnen de EU)
,Stel, pas afgestudeerd wil je starten met een winkeltje in pc’s, ben je dan
onderworpen aan de boekhoudreglementering?
Ja, onder ‘ondernemingen’ wordt verstaan:
1. Natuurlijk persoon (Vb. koopman)
Persoon van vlees en bloed die handel voert
2. Rechtspersoon
Groep mensen die de rechtsvorm van handelsvennootschap is aangegaan
Bestaat uit aandeelhouders (= eigenaars van het bedrijf)
o Benoemen het management
o 1 aandeel = 1 stemrecht
Beursgenoteerd Niet-beursgenoteerd
Aandelen op beurs Aandelen niet op beurs
Iedereen kan kopen Familiebedrijf
Verantwoording afleggen Eigen beslissingen
Controle aandeelhouders Geen controle
Onbeperkt aansprakelijk Beperkt aansprakelijk
Voorbeelden: Voorbeelden:
- Commanditaire vennootschap - Besloten vennootschap met beperkte
- Vennootschap onder firma aansprakelijkheid
- Commanditaire vennootschap op - Coöperatieve vennootschap met
aandelen beperkte aansprakelijkheid
- Naamloze vennootschap
FINANCIERING VAN DE ONDERNEMING
Hiermee koopt de onderneming bezittingen om handel te drijven met als doel
‘winst maken’
o Kapitaal (inbreng van aandeelhouders)
o Schulden (leningen van de bank / krediet van leveranciers)
o Overgedragen winsten
, BEPALINGEN UIT DE BOEKHOUDREGLEMENTERING
Art 3: de boekhouding omvat alles
Art 4: boeken op basis van de regels van dubbelboekhouden
met een minimum detailniveau
Art 6: elke boeking geschied a.d.h.v. een gedagtekend bewijsstuk
Art 7: nummering per blad
Art 8: boeken naar tijdsorde (chronologisch), geen weglatingen,
alles 7 jaar bewaren
Art 9: Minstens 1x per jaar een inventaris maken van financiële staten
Art 10: de jaarrekening (zie hierboven ↑)
VERANTWOORDINGSSTUKKEN (BEWIJSSTUKKEN)
Factuur = verkoop document, opgesteld door de schuldeiser/verkoper
Creditnota = correctie van een factuur, opgesteld door de verkoper
Rekeningafschrift = opgesteld door de financiële instelling
H3: BASISPRINCIPES VAN DUBBEL BOEKHOUDEN
DE BALANS
DEFINITIE
Een in geld uitgedrukt overzicht van het vermogen op een bepaald moment
vanuit een dubbel standpunt
OF
Momentopname van de financiële staat van een onderneming
o Passief (rechts) = waar komen de middelen vandaan?
o Actief (links) = wat doet men met deze middelen?
Actief is ALTIJD GELIJK aan passief
